!!"
@
KSIĘGA RODZAJU
!!#
!!$
#
DZIEJE POCZĄTKÓW ŚWIATA I LUDZKOŚCI
!!%
!!&
/
Świat stworzony przez Boga*
!!'
┌───┐ 01 Na początku Bóg  stworzył niebo i ziemię.
!!(
│ 1 │ 02 Ziemia  zaś była  bezładem i  pustkowiem:
!!)
└───┘ ciemność była nad powierzchnią bezmiaru wód,
!!*
a Duch* Boży unosił się nad wodami.
!!+
03 Wtedy   Bóg   rzekł:  «Niechaj   się   stanie
!!,
światłość!» I stała się światłość. 04 Bóg  widząc,
!!-
że   światłość   jest  dobra,  oddzielił   ją   od
!!.
ciemności.  05 I  nazwał Bóg  światłość  dniem,  a
!!/
ciemność nazwał nocą.
!!0
I   tak  upłynął  wieczór  i  poranek  -   dzień
!!1
pierwszy.
!!2
06 A   potem   Bóg  rzekł:  «Niechaj   powstanie
!!3
sklepienie  w  środku wód i niechaj  ono  oddzieli
!!4
jedne   wody   od   drugich!»   07 Uczyniwszy   to
!!5
sklepienie, Bóg oddzielił wody pod sklepieniem  od
!!6
wód ponad sklepieniem; a gdy tak się stało, 08 Bóg
!!7
nazwał to sklepienie niebem.
!!8
I tak upłynął wieczór i poranek - dzień drugi.
!!9
09 A  potem Bóg rzekł: «Niechaj zbiorą się  wody
!!:
spod  nieba  w  jedno miejsce i  niech  się  ukaże
!!;
powierzchnia  sucha!» A gdy tak się stało,  10 Bóg
!!<
nazwał tę suchą powierzchnię ziemią, a zbiorowisko
!!=
wód  nazwał  morzem. Bóg widząc,  że  były  dobre,
!!>
11 rzekł:  «Niechaj ziemia wyda  rośliny  zielone:
!!?
trawy  dające nasiona, drzewa owocowe  rodzące  na
!!@
ziemi  według  swego gatunku owoce, w  których  są
!!A
nasiona».  I  stało  się  tak.  12 Ziemia   wydała
!!B
rośliny  zielone:  trawę  dającą  nasienie  według
!!C
swego  gatunku i drzewa rodzące owoce,  w  których
!!D
było  nasienie według ich gatunków. A Bóg widział,
!!E
że były dobre.
!!F
13 I  tak  upłynął wieczór  i  poranek  -  dzień
!!G
trzeci.
!!H
14 A  potem  Bóg rzekł: «Niechaj powstaną  ciała
!!I
niebieskie,  świecące  na  sklepieniu  nieba,  aby
!!J
oddzielały  dzień  od  nocy, aby  wyznaczały  pory
!!K
roku, dni i lata; 15 aby były ciałami jaśniejącymi
!!L
na sklepieniu nieba i aby świeciły nad ziemią».  I
!!M
stało  się  tak.  16 Bóg uczynił  dwa  duże  ciała
!!N
jaśniejące:   większe,  aby  rządziło   dniem,   i
!!O
mniejsze,  aby  rządziło nocą, oraz gwiazdy.  17 I
!!P
umieścił  je Bóg na sklepieniu nieba, aby świeciły
!!Q
nad  ziemią;  18 aby  rządziły  dniem  i  nocą   i
!!R
oddzielały światłość od ciemności. A widział  Bóg,
!!S
!!T
19 I  tak  upłynął wieczór  i  poranek  -  dzień
!!U
czwarty.
!!V
20 Potem Bóg rzekł: «Niechaj się zaroją wody  od
!!W
roju  istot  żywych, a ptactwo  niechaj  lata  nad
!!X
ziemią,  pod  sklepieniem nieba!» 21 Tak  stworzył
!!Y
Bóg  wielkie potwory morskie i wszelkiego  rodzaju
!!Z
pływające  istoty żywe, którymi zaroiły się  wody,
!![
oraz  wszelkie ptactwo skrzydlate różnego rodzaju.
!!\
Bóg  widząc,  że  były dobre, 22 pobłogosławił  je
!!]
tymi  słowami:  «Bądźcie  płodne  i  mnóżcie  się,
!!^
abyście zapełniały wody morskie, a ptactwo niechaj
!!_
się rozmnaża na ziemi».
!!`
23 I  tak  upłynął wieczór  i  poranek  -  dzień
!!a
piąty.
!!b
24 Potem Bóg rzekł: «Niechaj ziemia wyda  istoty
!!c
żywe różnego rodzaju: bydło, zwierzęta pełzające i
!!d
dzikie zwierzęta według ich rodzajów!» I stało się
!!e
tak.   25 Bóg   uczynił  różne   rodzaje   dzikich
!!f
zwierząt,  bydła i wszelkich zwierząt  pełzających
!!g
po  ziemi.  I  widział Bóg, że były dobre.  26 * A
!!h
wreszcie  rzekł  Bóg: «Uczyńmy człowieka  na  Nasz
!!i
obraz,  podobnego  Nam. Niech  panuje  nad  rybami
!!j
morskimi,  nad ptactwem powietrznym,  nad  bydłem,
!!k
nad    ziemią   i   nad   wszystkimi   zwierzętami
!!l
pełzającymi po ziemi!»
!!m
27 Stworzył więc Bóg człowieka na swój obraz,
!!n
na obraz Boży go stworzył:
!!o
stworzył mężczyznę i niewiastę.
!!p
28 Po  czym Bóg im błogosławił, mówiąc do  nich:
!!q
«Bądźcie   płodni  i  rozmnażajcie  się,   abyście
!!r
zaludnili  ziemię  i uczynili  ją  sobie  poddaną;
!!s
abyście panowali nad rybami morskimi, nad ptactwem
!!t
powietrznym    i   nad   wszystkimi    zwierzętami
!!u
pełzającymi  po ziemi». 29 I rzekł Bóg:  «Oto  wam
!!v
daję  wszelką roślinę przynoszącą ziarno po  całej
!!w
ziemi  i wszelkie drzewo, którego owoc ma w  sobie
!!x
nasienie:  dla  was  będą one pokarmem.  30 A  dla
!!y
wszelkiego  zwierzęcia polnego  i  dla  wszelkiego
!!z
ptactwa  w  powietrzu, i dla wszystkiego,  co  się
!!{
porusza  po ziemi i ma w sobie pierwiastek  życia,
!!|
będzie  pokarmem wszelka trawa zielona».  I  stało
!!}
się  tak.  31 A  Bóg  widział,  że  wszystko,   co
!!~
uczynił, było bardzo dobre.
!!
I tak upłynął wieczór i poranek - dzień szósty.
!!Ç
┌───┐ 01 W  ten sposób  zostały ukończone niebo  i
!!ü
│ 2 │ ziemia    oraz    wszystkie   jej    zastępy
!!é
└───┘ [stworzeń].
!!â
02 A gdy Bóg ukończył w dniu szóstym swe dzieło,
!!ä
nad  którym  pracował, odpoczął* dnia siódmego  po
!!ů
całym  swym  trudzie,  jaki podjął.  03 Wtedy  Bóg
!!ć
pobłogosławił  ów  siódmy  dzień  i   uczynił   go
!!ç
świętym; w tym bowiem dniu odpoczął po całej  swej
!!ł
pracy, którą wykonał stwarzając.
!!ë
04 Oto są dzieje początków po stworzeniu nieba i
!!Ő
ziemi.
!!ő
!!î
Drugi opis stworzenia człowieka
!!Ź
Gdy Pan* Bóg uczynił ziemię i niebo, 05 nie było
!!Ä
jeszcze żadnego krzewu polnego na ziemi, ani żadna
!!Ć
trawa  polna jeszcze nie wzeszła - bo Pan Bóg  nie
!!É
zsyłał  deszczu  na ziemię i nie  było  człowieka,
!!Ĺ
który  by uprawiał ziemię 06 i rów kopał w ziemi*,
!!ĺ
aby w ten sposób nawadniać całą powierzchnię gleby
!!ô
-  07 wtedy to Pan Bóg ulepił człowieka  z  prochu
!!ö
ziemi  i  tchnął w jego nozdrza tchnienie  życia*,
!!Ľ
wskutek czego stał się człowiek istotą żywą.
!!ľ
!!Ś
Pierwotny stan szczęścia
!!ś
08 A zasadziwszy ogród w Eden* na wschodzie, Pan
!!Ö
Bóg  umieścił tam człowieka, którego ulepił. 09 Na
!!Ü
rozkaz  Pana Boga wyrosły z gleby wszelkie  drzewa
!!Ť
miłe  z wyglądu i smaczny owoc rodzące oraz drzewo
!!ť
życia w środku tego ogrodu i drzewo poznania dobra
!!Ł
i zła*.
!!×
10 Z Edenu zaś wypływała rzeka, aby nawadniać ów
!!č
ogród,  i  stamtąd się rozdzielała, dając początek
!!á
czterem rzekom*. 11 Nazwa pierwszej - Piszon; jest
!!í
to  ta, która okrąża cały kraj Chawila, gdzie  się
!!ó
znajduje  złoto.  12 A  złoto  owej  krainy   jest
!!ú
znakomite;  tam jest także wonna żywica  i  kamień
!!Ą
czerwony. 13 Nazwa drugiej rzeki - Gichon;  okrąża
!!ą
ona  cały  kraj - Kusz. 14 Nazwa rzeki trzeciej  -
!!Ž
Chiddekel; płynie ona na wschód od Aszszuru. Rzeka
!!ž
czwarta - to Perat.
!!Ę
15 Pan Bóg wziął zatem człowieka i umieścił go w
!!ę
ogrodzie  Eden,  aby uprawiał go i doglądał.  16 A
!!¬
przy  tym Pan Bóg dał człowiekowi taki rozkaz:  «Z
!!ź
wszelkiego  drzewa  tego  ogrodu  możesz  spożywać
!!Č
według upodobania; 17 ale z drzewa poznania  dobra
!!ş
i zła nie wolno ci jeść, bo gdy z niego spożyjesz,
!!«
niechybnie umrzesz»*.
!!»
18 Potem  Pan Bóg rzekł: «Nie jest dobrze,  żeby
!!░
mężczyzna  był  sam, uczynię mu zatem  odpowiednią
!!▒
dla  niego  pomoc». 19 Ulepiwszy z gleby  wszelkie
!!▓
zwierzęta lądowe i wszelkie ptaki powietrzne,  Pan
!!│
Bóg  przyprowadził je do mężczyzny, aby  przekonać
!!┤
się,  jaką  on da im nazwę. Każde jednak  zwierzę,
!!Á
które  określił mężczyzna, otrzymało nazwę "istota
!!Â
żywa"*.  20 I  tak mężczyzna dał nazwy  wszelkiemu
!!Ě
bydłu,  ptakom powietrznym i wszelkiemu zwierzęciu
!!Ş
polnemu,  ale  nie znalazła się pomoc  odpowiednia
!!╣
dla mężczyzny*.
!!║
21 Wtedy  to Pan sprawił, że mężczyzna  pogrążył
!!╗
się w głębokim śnie, i gdy spał wyjął jedno z jego
!!╝
żeber*,  a miejsce to zapełnił ciałem. 22 Po  czym
!!Ż
Pan Bóg z żebra, które wyjął z mężczyzny, zbudował
!!ż
niewiastę.  A  gdy ją przyprowadził do  mężczyzny,
!!┐
23 mężczyzna powiedział:
!!└
«Ta dopiero jest kością z moich kości i ciałem z
!!┴
mego ciała!
!!┬
Ta będzie się zwała niewiastą, bo ta z mężczyzny
!!├
została wzięta»*.
!!─
24 Dlatego  to mężczyzna opuszcza ojca  swego  i
!!┼
matkę swoją i łączy się ze swą żoną tak ściśle, że
!!Ă
stają się jednym ciałem*.
!!ă
25 Chociaż mężczyzna i jego żona byli nadzy, nie
!!╚
odczuwali wobec siebie wstydu.
!!╔
!!╩
Upadek pierwszych ludzi
!!╦
┌───┐ 01 A   wąż*  był  bardziej  przebiegły   niż
!!╠
│ 3 │ wszystkie  zwierzęta lądowe,  które Pan  Bóg
!!═
└───┘ stworzył.  On  to rzekł do  niewiasty:  «Czy
!!╬
rzeczywiście Bóg powiedział: Nie jedzcie owoców ze
!!¤
wszystkich   drzew   tego  ogrodu?»   02 Niewiasta
!!đ
odpowiedziała wężowi: «Owoce z drzew  tego  ogrodu
!!Đ
jeść  możemy,  03 tylko o owocach z drzewa,  które
!!Ď
jest  w  środku ogrodu, Bóg powiedział: Nie  wolno
!!Ë
wam  jeść z niego, a nawet go dotykać, abyście nie
!!ď
pomarli».  04 Wtedy rzekł wąż  do  niewiasty:  «Na
!!Ň
pewno  nie  umrzecie!  05 Ale  wie  Bóg,  że   gdy
!!Í
spożyjecie  owoc  z tego drzewa, otworzą  się  wam
!!Î
oczy i tak jak Bóg będziecie znali dobro i zło».
!!ě
06 Wtedy niewiasta spostrzegła, że drzewo to  ma
!!┘
owoce dobre do jedzenia, że jest ono rozkoszą  dla
!!┌
oczu i że owoce tego drzewa nadają się do zdobycia
!!█
wiedzy. Zerwała zatem z niego owoc, skosztowała  i
!!▄
dała  swemu mężowi, który był z nią: a  on  zjadł.
!!Ţ
07 A wtedy otworzyły się im obojgu oczy i poznali,
!!Ů
że są nadzy; spletli więc gałązki figowe i zrobili
!!▀
sobie przepaski.
!!Ó
08 Gdy zaś mężczyzna i jego żona usłyszeli kroki
!!ß
Pana  Boga  przechadzającego się  po  ogrodzie,  w
!!Ô
porze  kiedy był powiew wiatru, skryli  się  przed
!!Ń
Panem  Bogiem  wśród  drzew  ogrodu.  09 Pan   Bóg
!!ń
zawołał na mężczyznę i zapytał go: «Gdzie jesteś?»
!!ň
10 On   odpowiedział:  «Usłyszałem  Twój  głos   w
!!Š
ogrodzie,  przestraszyłem się, bo jestem  nagi,  i
!!š
ukryłem  się». 11 Rzekł Bóg: «Któż ci  powiedział,
!!Ŕ
że  jesteś  nagi?  Czy może zjadłeś  z  drzewa,  z
!!Ú
którego    ci    zakazałem   jeść?»   12 Mężczyzna
!!ŕ
odpowiedział:  «Niewiasta, którą  postawiłeś  przy
!!Ű
mnie,  dała  mi  owoc  z tego drzewa  i  zjadłem».
!!ý
13 Wtedy Pan Bóg rzekł do niewiasty: «Dlaczego  to
!!Ý
uczyniłaś?»  Niewiasta  odpowiedziała:  «Wąż  mnie
!!ţ
zwiódł i zjadłam». 14 Wtedy Pan Bóg rzekł do węża:
!!´
«Ponieważ to uczyniłeś,
!!­
bądź   przeklęty   wśród   wszystkich   zwierząt
!!˝
domowych i polnych;
!!˛
na brzuchu będziesz się czołgał i proch będziesz
!!ˇ
jadł po wszystkie dni twego istnienia.
!!˘
15 Wprowadzam   nieprzyjaźń  między   ciebie   i
!!§
niewiastę,
!!÷
pomiędzy potomstwo twoje a potomstwo jej:
!!¸
ono zmiażdży* ci głowę,
!!°
a ty zmiażdżysz* mu piętę».
!!¨
16 Do   niewiasty   powiedział:   «Obarczę   cię
!!˙
niezmiernie  wielkim trudem twej brzemienności,  w
!!ű
bólu  będziesz  rodziła dzieci,  ku  twemu  mężowi
!!Ř
będziesz  kierowała swe pragnienia, on zaś  będzie
!!ř
panował nad tobą».
!!■
17 Do   mężczyzny  zaś  [Bóg]  rzekł:  «Ponieważ
!! 
posłuchałeś  swej żony i zjadłeś z drzewa,  co  do
!"!
którego dałem ci rozkaz w słowach: Nie będziesz  z
!""
niego jeść -
!"#
przeklęta* niech będzie ziemia z twego powodu:
!"$
w  trudzie będziesz zdobywał od niej  pożywienie
!"%
dla siebie
!"&
po wszystkie dni twego życia.
!"'
18 Cierń i oset będzie ci ona rodziła,
!"(
a przecież pokarmem twym są płody roli.
!")
19 W pocie więc oblicza twego
!"*
będziesz musiał zdobywać pożywienie,
!"+
póki nie wrócisz do ziemi,
!",
z której zostałeś wzięty;
!"-
bo prochem jesteś
!".
i w proch się obrócisz!»*
!"/
20 Mężczyzna dał swej żonie imię  Ewa*,  bo  ona
!"0
stała się matką wszystkich żyjących.
!"1
21 Pan  Bóg sporządził dla mężczyzny i dla  jego
!"2
żony odzienie ze skór i przyodział ich. 22 Po czym
!"3
Pan Bóg rzekł: «Oto człowiek stał się taki jak My:
!"4
zna  dobro  i  zło;  niechaj teraz  nie  wyciągnie
!"5
przypadkiem ręki, aby zerwać owoc także  z  drzewa
!"6
życia,  zjeść go i żyć na wieki»*. 23 Dlatego  Pan
!"7
Bóg  wydalił  go  z ogrodu Eden, aby  uprawiał  tę
!"8
ziemię,  z której został wzięty. 24 Wygnawszy  zaś
!"9
człowieka,   Bóg  postawił  przed   ogrodem   Eden
!":
cherubów  i połyskujące ostrze miecza, aby  strzec
!";
drogi do drzewa życia*.
!"<
!"=
Kain i Abel*
!">
┌───┐ 01 Mężczyzna zbliżył się do swej żony Ewy. A
!"?
│ 4 │ ona  poczęła  i urodziła  Kaina,  i  rzekła:
!"@
└───┘ «Otrzymałam mężczyznę od Pana».  02 A  potem
!"A
urodziła jeszcze Abla*, jego brata.
!"B
Abel był pasterzem trzód, a Kain uprawiał  rolę.
!"C
03 Gdy po niejakim czasie Kain składał dla Pana  w
!"D
ofierze  płody  roli, 04 zaś Abel składał  również
!"E
pierwociny  ze  swej trzody i z ich tłuszczu,  Pan
!"F
wejrzał na Abla i na jego ofiarę; 05 na Kaina  zaś
!"G
i  na  jego ofiarę nie chciał patrzeć. Smuciło  to
!"H
Kaina  bardzo i chodził z ponurą twarzą.  06 * Pan
!"I
zapytał  Kaina: «Dlaczego jesteś smutny i dlaczego
!"J
twarz   twoja  jest  ponura?  07 Przecież   gdybyś
!"K
postępował  dobrze, miałbyś twarz pogodną;  jeżeli
!"L
zaś nie będziesz dobrze postępował, grzech leży  u
!"M
wrót i czyha na ciebie, a przecież ty masz nad nim
!"N
panować».
!"O
08 Rzekł Kain do Abla, brata swego: «Chodźmy  na
!"P
pole*».  A  gdy byli na polu, Kain rzucił  się  na
!"Q
swego  brata Abla i zabił go. 09 Wtedy Bóg zapytał
!"R
Kaina:   «Gdzie   jest  brat   twój,   Abel?»   On
!"S
odpowiedział: «Nie wiem. Czyż jestem stróżem brata
!"T
mego?»  10 Rzekł Bóg: «Cóżeś uczynił?  Krew  brata
!"U
twego  głośno  woła ku mnie z ziemi! 11 Bądź  więc
!"V
teraz  przeklęty na tej roli, która  rozwarła  swą
!"W
paszczę,  aby wchłonąć krew brata twego,  przelaną
!"X
przez  ciebie.  12 Gdy rolę tę będziesz  uprawiał,
!"Y
nie  da  ci  już  ona  więcej  plonu.  Tułaczem  i
!"Z
zbiegiem  będziesz  na ziemi!»  13 Kain  rzekł  do
!"[
Pana:  «Zbyt wielka jest kara moja, abym  mógł  ją
!"\
znieść. 14 Skoro mnie teraz wypędzasz z tej  roli,
!"]
i  mam  się  ukrywać przed tobą, i być tułaczem  i
!"^
zbiegiem na ziemi, każdy, kto mnie spotka,  będzie
!"_
mógł  mnie  zabić!» 15 Ale Pan mu powiedział:  «O,
!"`
nie!  Ktokolwiek  by  zabił  Kaina,  siedmiokrotną
!"a
pomstę poniesie!» Dał też Pan znamię Kainowi,  aby
!"b
go nie zabił, ktokolwiek go spotka*.
!"c
16 Po  czym Kain odszedł od Pana i zamieszkał  w
!"d
kraju Nod, na wschód od Edenu.
!"e
!"f
Potomkowie Kaina
!"g
17 Kain zbliżył się do swej żony, a ona  poczęła
!"h
i  urodziła  Henocha*. Gdy Kain  zbudował  miasto,
!"i
nazwał je imieniem swego syna: Henoch.
!"j
18 Henoch   był   ojcem   Irada,   Irad    ojcem
!"k
Mechujaela,    a   Mechujael   ojcem   Metuszaela,
!"l
Metuszael zaś Lameka*.
!"m
19 Lamek wziął sobie dwie żony. Imię jednej było
!"n
Ada, a drugiej - Silla. 20 Ada urodziła Jabala; on
!"o
to  był  praojcem  mieszkających pod  namiotami  i
!"p
pasterzy. 21 Brat jego nazywał się Jubal; od niego
!"q
to pochodzą wszyscy grający na cytrze i na flecie.
!"r
22 Silla  - ona też urodziła Tubal-Kaina;  był  on
!"s
kowalem, sporządzającym wszelkie narzędzia z brązu
!"t
i z żelaza. Siostrą Tubal-Kaina była Naama.
!"u
23 Lamek rzekł do swych żon, Ady i Silli:
!"v
«Słuchajcie, co wam powiem, żony Lameka.
!"w
Nastawcie ucha na moje słowa:
!"x
Gotów jestem zabić człowieka dorosłego, jeśli on
!"y
mnie zrani,
!"z
i dziecko - jeśli mi zrobi siniec!
!"{
24 Jeżeli Kain miał być pomszczony siedmiokrotnie,
!"|
to Lamek siedemdziesiąt siedem razy!»*
!"}
!"~
Set i jego potomstwo
!"
25 Adam raz jeszcze zbliżył się do swej  żony  i
!"Ç
ta urodziła mu syna, któremu dała imię Set*, «gdyż
!"ü
-  jak mówiła - dał mi Bóg potomka innego w zamian
!"é
za  Abla,  którego zabił Kain». 26 Setowi  również
!"â
urodził się syn; Set dał mu imię Enosz.
!"ä
Wtedy zaczęto wzywać imienia Pana*.
!"ů
!"ć
\
WYBRANI PRZEZ BOGA POTOMKOWIE ADAMA
!"ç
!"ł
Setyci*
!"ë
┌───┐ 01 Oto rodowód potomków Adama.
!"Ő
│ 5 │ Gdy Bóg stworzył człowieka,  na podobieństwo
!"ő
└───┘ Boga  stworzył go; 02 stworzył  mężczyznę  i
!"î
niewiastę,  pobłogosławił  ich  i  dał  im   nazwę
!"Ź
"ludzie", wtedy gdy ich stworzył.
!"Ä
03 Gdy Adam miał sto trzydzieści lat, urodził mu
!"Ć
się  syn, podobny do niego jako jego obraz, i  dał
!"É
mu  na  imię Set. 04 A po urodzeniu się  Seta  żył
!"Ĺ
Adam   osiemset  lat  i  miał  synów  oraz  córki.
!"ĺ
05 Ogólna  liczba  lat, które Adam  przeżył,  była
!"ô
dziewięćset trzydzieści. I umarł.
!"ö
06 Gdy Set miał sto pięć lat, urodził mu się syn
!"Ľ
Enosz.  07 A po urodzeniu się Enosza żył  osiemset
!"ľ
siedem  lat  i miał synów oraz córki.  08 I  umarł
!"Ś
Set, przeżywszy ogółem dziewięćset dwanaście lat.
!"ś
09 Gdy Enosz miał dziewięćdziesiąt lat,  urodził
!"Ö
mu  się syn Kenan. 10 I żył Enosz po urodzeniu się
!"Ü
Kenana osiemset piętnaście lat, i miał synów  oraz
!"Ť
córki.    11 Enosz   umarł,   przeżywszy    ogółem
!"ť
dziewięćset pięć lat.
!"Ł
12 Gdy Kenan miał lat siedemdziesiąt, urodził mu
!"×
się   Mahalaleel.   13 A  po  urodzeniu   mu   się
!"č
Mahalaleela żył Kenan osiemset czterdzieści lat  i
!"á
miał synów i córki.
!"í
14 I   gdy   Kenan  przeżył  ogółem  dziewięćset
!"ó
dziesięć lat, umarł.
!"ú
15 Gdy  Mahalaleel miał sześćdziesiąt pięć  lat,
!"Ą
urodził  mu  się syn Jered. 16 A po urodzeniu  się
!"ą
Jereda żył osiemset trzydzieści lat i miał synów i
!"Ž
córki.  17 Gdy  Mahalaleel  miał  ogółem  osiemset
!"ž
dziewięćdziesiąt pięć lat, umarł.
!"Ę
18 Gdy  Jered miał sto sześćdziesiąt  dwa  lata,
!"ę
urodził  mu się syn Henoch. 19 A po urodzeniu  się
!"¬
Henocha  Jered  żył osiemset lat i  miał  synów  i
!"ź
córki.   20 Jered   przeżył   ogółem   dziewięćset
!"Č
sześćdziesiąt dwa lata, i umarł.
!"ş
21 Gdy  Henoch  miał  sześćdziesiąt  pięć   lat,
!"«
urodził  mu  się  syn  Metuszelach.  22 Henoch  po
!"»
urodzeniu  się  Metuszelacha  żył  w  przyjaźni  z
!"░
Bogiem trzysta lat i miał synów i córki. 23 Ogólna
!"▒
liczba  lat  życia Henocha: trzysta  sześćdziesiąt
!"▓
pięć.  24 Żył więc Henoch w przyjaźni z Bogiem,  a
!"│
następnie znikł, bo zabrał go Bóg*.
!"┤
25 Gdy Metuszelach miał sto osiemdziesiąt siedem
!"Á
lat, urodził mu się syn Lamek. 26 Po urodzeniu się
!"Â
Lameka  żył  jeszcze siedemset  osiemdziesiąt  dwa
!"Ě
lata  i  miał synów i córki. 27 Metuszelach  umarł
!"Ş
mając  ogółem  dziewięćset sześćdziesiąt  dziewięć
!"╣
lat.
!"║
28 Gdy  Lamek miał sto osiemdziesiąt  dwa  lata,
!"╗
urodził  mu  się  syn. 29 A dając  mu  imię  Noe*,
!"╝
powiedział:  «Ten  niechaj nam będzie  pociechą  w
!"Ż
naszej pracy i trudzie rąk naszych na ziemi, którą
!"ż
Pan przeklął». 30 Lamek po urodzeniu się Noego żył
!"┐
pięćset  dziewięćdziesiąt pięć lat i miał synów  i
!"└
córki.  31 Umierając Lamek miał  ogółem  siedemset
!"┴
siedemdziesiąt siedem lat.
!"┬
32 A gdy Noe miał pięćset lat, urodzili mu  się:
!"├
Sem*, Cham i Jafet.
!"─
!"┼
Zepsucie moralne ludzkości
!"Ă
┌───┐ 01 A  kiedy  ludzie  zaczęli  się mnożyć  na
!"ă
│ 6 │ ziemi,  rodziły  im  się  córki.  02 Synowie
!"╚
└───┘ Boga*,   widząc,  że  córki  człowiecze   są
!"╔
piękne,  brali je sobie za żony, wszystkie,  jakie
!"╩
im się tylko podobały.
!"╦
03 Wtedy  Bóg  rzekł: «Nie może pozostawać  duch
!"╠
mój  w  człowieku  na zawsze, gdyż  człowiek  jest
!"═
istotą  cielesną:  niechaj  więc  żyje  tylko  sto
!"╬
dwadzieścia  lat*». 04 A w owych czasach  byli  na
!"¤
ziemi  giganci; a także później, gdy synowie  Boga
!"đ
zbliżali się do córek człowieczych, te im rodziły.
!"Đ
Byli  to  więc owi mocarze, mający sławę  w  owych
!"Ď
dawnych czasach.
!"Ë
!"ď
DZIEJE NOEGO - POTOP
!"Ň
!"Í
Boże postanowienie zagłady
!"Î
05 Kiedy   zaś  Pan  widział,  że  wielka   jest
!"ě
niegodziwość ludzi na ziemi i że usposobienie  ich
!"┘
jest  wciąż złe, 06 żałował, że stworzył ludzi  na
!"┌
ziemi,  i  zasmucił się*. 07 Wreszcie  Pan  rzekł:
!"█
«Zgładzę  ludzi, których stworzyłem, z powierzchni
!"▄
ziemi:  ludzi, bydło, zwierzęta pełzające i  ptaki
!"Ţ
powietrzne, bo żal mi, że ich stworzyłem».
!"Ů
08 [Tylko] Noego Pan darzył życzliwością.
!"▀
!"Ó
Zapowiedź potopu. Arka
!"ß
09 Oto dzieje Noego.
!"Ô
Noe,     człowiek    prawy,    wyróżniał     się
!"Ń
nieskazitelnością wśród współczesnych sobie ludzi;
!"ń
w przyjaźni z Bogiem żył Noe.
!"ň
10 A  Noe był ojcem trzech synów: Sema, Chama  i
!"Š
Jafeta.
!"š
11 Ziemia została skażona w oczach Boga*. 12 Gdy
!"Ŕ
Bóg  widział, iż ziemia jest skażona,  że  wszyscy
!"Ú
ludzie postępują na ziemi niegodziwie, 13 rzekł do
!"ŕ
Noego:
!"Ű
«Postanowiłem położyć kres istnieniu  wszystkich
!"ý
ludzi,  bo  ziemia  jest pełna  wykroczeń  przeciw
!"Ý
mnie; zatem zniszczę ich wraz z ziemią. 14 Ty  zaś
!"ţ
zbuduj  sobie  arkę z drzewa żywicznego,  uczyń  w
!"´
arce  przegrody  i  powlecz ją  smołą  wewnątrz  i
!"­
zewnątrz.  15 A oto, jak masz ją wykonać:  długość
!"˝
arki  -  trzysta łokci, pięćdziesiąt łokci  -  jej
!"˛
szerokość  i  wysokość  jej -  trzydzieści  łokci.
!"ˇ
16 Nakrycie*   arki,   przepuszczające    światło,
!"˘
sporządzisz na łokieć wysokie i zrobisz wejście do
!"§
arki  w  jej  bocznej  ścianie;  uczyń  przegrody:
!"÷
dolną,  drugą  i trzecią. 17 Ja zaś  sprowadzę  na
!"¸
ziemię  potop*, aby zniszczyć wszelką  istotę  pod
!"°
niebem,  w  której jest tchnienie życia; wszystko,
!"¨
co istnieje na ziemi, wyginie, 18 ale z tobą zawrę
!"˙
przymierze. Wejdź przeto do arki z synami twymi, z
!"ű
żoną i z żonami twych synów. 19 Spośród wszystkich
!"Ř
istot żyjących wprowadź do arki po parze, samca  i
!"ř
samicę,  aby ocalały wraz z tobą od zagłady.  20 Z
!"■
każdego   gatunku   ptactwa,  bydła   i   zwierząt
!" 
pełzających  po ziemi po parze; niechaj  wejdą  do
!#!
ciebie,  aby nie wyginęły*. 21 A ty nabierz  sobie
!#"
wszelkiej żywności - wszystkiego, co nadaje się do
!##
jedzenia - i zgromadź u siebie, aby była na pokarm
!#$
dla ciebie i na paszę dla zwierząt».
!#%
22 I  Noe wykonał wszystko tak, jak Bóg  polecił
!#&
mu uczynić.
!#'
┌───┐ 01 A potem Pan rzekł do Noego: «Wejdź wraz z
!#(
│ 7 │ całą  twą  rodziną do arki,  bo  przekonałem
!#)
└───┘ się,  że  tylko ty jesteś wobec  mnie  prawy
!#*
wśród  tego  pokolenia.  02 Z  wszelkich  zwierząt
!#+
czystych* weź z sobą siedem samców i siedem samic,
!#,
ze zwierząt zaś nieczystych po jednej parze: samca
!#-
i  samicę;  03 również i z  ptactwa  -  po  siedem
!#.
samców  i  po  siedem  samic,  aby  w  ten  sposób
!#/
zachować  ich potomstwo dla całej ziemi. 04 Bo  za
!#0
siedem dni spuszczę na ziemię deszcz, który będzie
!#1
padał  czterdzieści dni i czterdzieści  nocy,  aby
!#2
wyniszczyć  wszystko, co istnieje  na  powierzchni
!#3
ziemi - cokolwiek stworzyłem».
!#4
05 I  spełnił  Noe  wszystko  tak,  jak  mu  Pan
!#5
polecił.
!#6
!#7
Potop
!#8
06 Noe  miał sześćset lat, gdy nastał  potop  na
!#9
!#:
07 Noe wszedł z synami, z żoną i z żonami  swych
!#;
synów  do  arki,  aby schronić  się  przed  wodami
!#<
potopu.  08 Ze zwierząt czystych i nieczystych,  z
!#=
ptactwa i ze wszystkiego, co pełza po ziemi, 09 po
!#>
dwie sztuki, samiec i samica, weszły do Noego,  do
!#?
arki, tak jak mu Bóg rozkazał.
!#@
10 A gdy upłynęło siedem dni, wody potopu spadły
!#A
na  ziemię. 11 W roku sześćsetnym życia  Noego,  w
!#B
drugim miesiącu roku, siedemnastego dnia miesiąca,
!#C
w  tym  właśnie  dniu trysnęły z hukiem  wszystkie
!#D
źródła  Wielkiej Otchłani i otworzyły  się  upusty
!#E
nieba;   12 przez   czterdzieści   dni   i   przez
!#F
czterdzieści  nocy padał deszcz  na  ziemię.  13 I
!#G
właśnie  owego  dnia Noe oraz jego  synowie,  Sem,
!#H
Cham,  Jafet,  żona Noego i trzy żony  jego  synów
!#I
weszli  do arki, 14 a wraz z nimi wszelkie gatunki
!#J
zwierząt,  bydła, zwierząt pełzających  po  ziemi,
!#K
wszelkiego   ptactwa  <i  istot  ze   skrzydłami>.
!#L
15 Wszelkie  istoty,  w  których  było   tchnienie
!#M
życia*,  weszły po parze do Noego do arki.  16 Gdy
!#N
już  weszły do arki samiec i samica każdej  istoty
!#O
żywej, jak Bóg rozkazał Noemu, Pan zamknął za  nim
!#P
[drzwi].
!#Q
17 A  potop  trwał na ziemi czterdzieści  dni  i
!#R
wody  wezbrały,  i  podniosły arkę  ponad  ziemię.
!#S
18 Kiedy przybywało coraz więcej wody i poziom jej
!#T
podniósł się wysoko ponad ziemią, arka płynęła  po
!#U
powierzchni  wód.  19 Wody  bowiem  podnosiły  się
!#V
coraz   bardziej  nad  ziemię,  tak   że   zakryły
!#W
wszystkie  góry  wysokie, które były  pod  niebem.
!#X
20 Wody  się  więc  podniosły na piętnaście  łokci
!#Y
ponad  góry  i  zakryły  je.  21 Wszystkie  istoty
!#Z
poruszające się na ziemi z ptactwa, bydła i innych
!#[
zwierząt  i  z  wszelkich jestestw,  których  było
!#\
wielkie   mnóstwo  na  ziemi,  wyginęły  wraz   ze
!#]
wszystkimi ludźmi. 22 Wszystkie istoty, w  których
!#^
nozdrzach   było   ożywiające   tchnienie   życia,
!#_
wszystkie, które żyły na lądzie, zginęły. 23 I tak
!#`
Bóg  wygubił doszczętnie wszystko, co istniało  na
!#a
ziemi, od człowieka do bydła, zwierząt pełzających
!#b
i    ptactwa   powietrznego;   wszystko    zostało
!#c
doszczętnie wytępione z ziemi. Pozostał tylko  Noe
!#d
i  to,  co z nim było w arce. 24 A wody stale  się
!#e
podnosiły na ziemi przez sto pięćdziesiąt dni*.
!#f
┌───┐ 01 Ale Bóg,  pamiętając o Noem, o wszystkich
!#g
│ 8 │ istotach żywych i  o wszystkich zwierzętach,
!#h
└───┘ które z nim były w arce, sprawił, że  powiał
!#i
wiatr  nad  całą  ziemią i  wody  zaczęły  opadać.
!#j
02 Zamknęły się bowiem zbiorniki Wielkiej Otchłani
!#k
tak,  że  deszcz  przestał padać z nieba.  03 Wody
!#l
ustępowały z ziemi powoli, lecz nieustannie, i  po
!#m
upływie   stu  pięćdziesięciu  dni  się  obniżyły.
!#n
04 Miesiąca siódmego, siedemnastego dnia  miesiąca
!#o
arka  osiadła  na  górach  Ararat.  05 Woda  wciąż
!#p
opadała  aż  do miesiąca dziesiątego. W  pierwszym
!#q
dniu miesiąca dziesiątego ukazały się szczyty gór.
!#r
06 A  po czterdziestu dniach Noe, otworzywszy okno
!#s
arki,  które przedtem uczynił, 07 wypuścił  kruka;
!#t
ale  ten  wylatywał  i zaraz  wracał,  dopóki  nie
!#u
wyschła  woda na ziemi. 08 Potem wypuścił  z  arki
!#v
gołębicę, aby się przekonać, czy ustąpiły  wody  z
!#w
powierzchni  ziemi.  09 Gołębica,  nie  znalazłszy
!#x
miejsca,  gdzie by mogła usiąść, wróciła do  arki,
!#y
bo  jeszcze była woda na całej powierzchni  ziemi;
!#z
Noe,  wyciągnąwszy rękę, schwytał ją i  zabrał  do
!#{
arki.  10 Przeczekawszy zaś  jeszcze  siedem  dni,
!#|
znów  wypuścił z arki gołębicę 11 i ta wróciła  do
!#}
niego  pod wieczór, niosąc w dziobie świeży listek
!#~
z  drzewa  oliwnego. Poznał więc Noe, że  woda  na
!#
ziemi  opadła. 12 I czekał jeszcze siedem dni,  po
!#Ç
czym  wypuścił  znów gołębicę,  ale  ona  już  nie
!#ü
powróciła do niego.
!#é
13 W   sześćset  pierwszym  roku,   w   miesiącu
!#â
pierwszym, w pierwszym dniu miesiąca wody  wyschły
!#ä
na  ziemi, i Noe, zdjąwszy dach arki, zobaczył, że
!#ů
powierzchnia ziemi jest już prawie sucha.
!#ć
14 A kiedy w miesiącu drugim, w dniu dwudziestym
!#ç
siódmym ziemia wyschła, 15 Bóg przemówił do  Noego
!#ł
tymi słowami: 16 «Wyjdź z arki wraz z żoną, synami
!#ë
i  z  żonami twych synów. 17 Wyprowadź też z  sobą
!#Ő
wszystkie istoty żywe: z ptactwa, bydła i zwierząt
!#ő
pełzających  po  ziemi;  niechaj  rozejdą  się  po
!#î
ziemi, niech będą płodne i niech się rozmnażają».
!#Ź
18 Noe wyszedł więc z arki wraz z synami, żoną i
!#Ä
z   żonami  swych  synów.  19 Wyszły  też  z  arki
!#Ć
wszelkie   zwierzęta:   różne   gatunki   zwierząt
!#É
pełzających po ziemi i ptactwa, wszystko,  co  się
!#Ĺ
porusza na ziemi.
!#ĺ
!#ô
Przymierze Boga z Noem
!#ö
20 Noe  zbudował ołtarz dla Pana i  wziąwszy  ze
!#Ľ
wszystkich  zwierząt czystych i z ptaków  czystych
!#ľ
złożył  je  w  ofierze całopalnej na tym  ołtarzu.
!#Ś
21 Gdy Pan poczuł miłą woń, rzekł do siebie:  «Nie
!#ś
będę  już  więcej złorzeczył ziemi ze  względu  na
!#Ö
ludzi,  bo usposobienie człowieka jest złe już  od
!#Ü
młodości*.   Przeto   już   nigdy   nie    zgładzę
!#Ť
wszystkiego,  co  żyje, jak to uczyniłem.  22 Będą
!#ť
zatem  istniały,  jak długo trwać  będzie  ziemia:
!#Ł
siew  i  żniwo, mróz i upał, lato i zima, dzień  i
!#×
noc».
!#č
┌───┐ 01 Po  czym Bóg  pobłogosławił Noego i  jego
!#á
│ 9 │ synów,  mówiąc  do nich:  «Bądźcie płodni  i
!#í
└───┘ mnóżcie   się,  abyście  zaludnili   ziemię.
!#ó
02 Wszelkie  zaś  zwierzę  na  ziemi  i   wszelkie
!#ú
ptactwo  powietrzne niechaj się was  boi  i  lęka.
!#Ą
Wszystko, co się porusza na ziemi i wszystkie ryby
!#ą
morskie    zostały   oddane   wam   we   władanie.
!#Ž
03 Wszystko,   co  się  porusza   i   żyje,   jest
!#ž
przeznaczone  dla was na pokarm, tak  jak  rośliny
!#Ę
zielone, daję wam wszystko. 04 Nie wolno wam tylko
!#ę
jeść  mięsa z krwią życia*. 05 Upomnę się o  waszą
!#¬
krew  przez wzgląd na wasze życie* - upomnę się  o
!#ź
nią  u  każdego  zwierzęcia.  Upomnę  się  też   u
!#Č
człowieka o życie człowieka i u każdego - o  życie
!#ş
brata.
!#«
06 [Jeśli] kto przeleje krew ludzką,
!#»
przez ludzi ma być przelana krew jego,
!#░
bo człowiek został stworzony na obraz Boga*.
!#▒
07 Wy   zaś   bądźcie  płodni  i  mnóżcie   się;
!#▓
zaludniajcie ziemię i miejcie nad nią władzę».
!#│
08 Potem Bóg tak rzekł do Noego i do jego synów:
!#┤
09 «Ja, Ja zawieram przymierze* z wami i z  waszym
!#Á
potomstwem,  które  po  was będzie;  10 z  wszelką
!#Â
istotą  żywą,  która jest z wami: z  ptactwem,  ze
!#Ě
zwierzętami domowymi i polnymi, jakie są przy was,
!#Ş
ze  wszystkimi,  które wyszły z arki,  z  wszelkim
!#╣
zwierzęciem   na   ziemi.   11 Zawieram   z   wami
!#║
przymierze,   tak  iż  nigdy  już   nie   zostanie
!#╗
zgładzona  wodami potopu żadna istota żywa  i  już
!#╝
nigdy nie będzie potopu niszczącego ziemię». 12 Po
!#Ż
czym  Bóg dodał: «A to jest znak przymierza, które
!#ż
ja  zawieram z wami i każdą istotą żywą, jaka jest
!#┐
z  wami,  na  wieczne czasy: 13 Łuk mój  kładę  na
!#└
obłoki,  aby był znakiem przymierza między  Mną  a
!#┴
ziemią. 14 A gdy rozciągnę obłoki nad ziemią i gdy
!#┬
ukaże się ten łuk na obłokach, 15 wtedy wspomnę na
!#├
moje przymierze, które zawarłem z wami i z wszelką
!#─
istotą  żywą, z każdym człowiekiem; i  nie  będzie
!#┼
już   nigdy  wód  potopu  na  zniszczenie  żadnego
!#Ă
jestestwa.   16 Gdy  zatem  będzie  ten   łuk   na
!#ă
obłokach,  patrząc na niego, wspomnę na przymierze
!#╚
wieczne  między  mną  a wszelką  istotą  żyjącą  w
!#╔
każdym ciele, które jest na ziemi».
!#╩
17 Rzekł Bóg do Noego: «To jest znak przymierza,
!#╦
które  zawarłem między Mną a wszystkimi  istotami,
!#╠
jakie są na ziemi».
!#═
!#╬
Noe przeklina Kanaana, a błogosławi Sema
!#¤
18 Synami Noego, którzy wyszli z arki, byli Sem,
!#đ
Cham  i Jafet. Cham był ojcem Kanaana. 19 Ci trzej
!#Đ
byli  synami Noego i od nich to zaludniła się cała
!#Ď
ziemia.
!#Ë
20 Noe  był rolnikiem i on to pierwszy  zasadził
!#ď
winnicę. 21 Gdy potem napił się wina, odurzył  się
!#Ň
[nim]  i  leżał  nagi  w swym  namiocie.  22 Cham,
!#Í
ojciec  Kanaana,  ujrzawszy  nagość  swego   ojca,
!#Î
powiedział  o  tym dwu swym braciom,  którzy  byli
!#ě
poza namiotem. 23 Wtedy Sem i Jafet wzięli płaszcz
!#┘
i  trzymając  go  na  ramionach  weszli  tyłem  do
!#┌
namiotu i przykryli nagość swego ojca; twarzy  zaś
!#█
swych nie odwracali, aby nie widzieć nagości swego
!#▄
ojca.
!#Ţ
24 Kiedy  Noe obudził się po odurzeniu  winem  i
!#Ů
dowiedział  się, co uczynił mu jego  młodszy  syn,
!#▀
25 rzekł:  «Niech będzie przeklęty Kanaan!*  Niech
!#Ó
będzie  najniższym sługą swych braci!» 26 A  potem
!#ß
dodał: «Niech będzie błogosławiony Pan, Bóg  Sema!
!#Ô
Niech Kanaan będzie sługą Sema! 27 Niech Bóg da  i
!#Ń
Jafetowi  dużą przestrzeń i niech on  zamieszka  w
!#ń
namiotach Sema, a Kanaan niech będzie mu sługą».
!#ň
28 Noe żył po potopie trzysta pięćdziesiąt  lat.
!#Š
29 I   umarł   Noe   w  wieku  lat   dziewięciuset
!#š
pięćdziesięciu.
!#Ŕ
!#Ú
DZIEJE POTOMKÓW NOEGO
!#ŕ
!#Ű
Pochodzenie ludzkości popotopowej*
!#ý
┌────┐ 01 Oto  potomstwo synów Noego:  Sema, Chama
!#Ý
│ 10 │ i  Jafeta.  Po   potopie  urodzili  się  im
!#ţ
└────┘ następujący synowie:
!#´
02 Synowie  Jafeta: Gomer, Magog, Madaj,  Jawan,
!#­
Tubal,   Meszek   i   Tiras.  03 Synowie   Gomera:
!#˝
Aszkanaz,  Rifat  i  Togarma.  04 Synowie  Jawana:
!#˛
Elisza  i  Tarszisz, Kittim i Dodanim. 05 Od  nich
!#ˇ
pochodzą  mieszkańcy wybrzeży i  wysp,  podzieleni
!#˘
według   swych  krajów  i  swego  języka,   według
!#§
szczepów i według narodów.
!#÷
06 Synowie Chama: Kusz, Misraim, Put  i  Kanaan.
!#¸
07 Synowie  Kusza: Seba, Chawila,  Sabta,  Rama  i
!#°
Sabteka. Synowie Ramy: Saba* i Dedan.
!#¨
08 Kusz zaś zrodził Nimroda, który był pierwszym
!#˙
mocarzem  na  ziemi. 09 Był on też najsławniejszym
!#ű
na  ziemi*  myśliwym.  Stąd  powstało  przysłowie:
!#Ř
«Dzielny  jak  Nimrod,  najsławniejszy  na   ziemi
!#ř
myśliwy».  10 On to pierwszy panował w Babelu*,  w
!#■
Erek,   w  Akkad  i  w  Kalne,  w  kraju  Szinear.
!# 
11 Wyszedłszy  z tego kraju do Aszszuru,  zbudował
!$!
Niniwę,  Rechobot-Ir, Kalach 12 i  Resan,  wielkie
!$"
miasto pomiędzy Niniwą a Kalach.
!$#
13 Misraim* miał jako potomstwo: Ludim,  Anamim,
!$$
Lehabim,  Naftuchim, 14 Patrusim i  Kasluchim,  od
!$%
których pochodzą Filistyni i Kaftoryci.
!$&
15 Kanaan zaś miał synów: pierworodnego Sydona i
!$'
Cheta.    16 A   ponadto:   Jebusytów,   Amorytów,
!$(
Girgaszytów,   17 Chiwwitów,   Arkitów,   Sinitów,
!$)
18 Arwadytów,  Semarytów  i  Chamatytów.  A  potem
!$*
szczepy  kananejskie rozproszyły  się.  19 Granica
!$+
Kananejczyków  biegła od Sydonu w kierunku  Geraru
!$,
aż  do  Gazy,  a potem w kierunku Sodomy,  Gomory,
!$-
Admy  i  Seboim - aż do Leszy. 20 Są to potomkowie
!$.
Chama  według  ich  szczepów,  języków,  krajów  i
!$/
narodów.  21 Również  Semowi,  praojcu  wszystkich
!$0
Hebrajczyków  i  starszemu bratu Jafeta,  urodzili
!$1
się  [synowie].  22 Synowie Sema:  Elam,  Aszszur,
!$2
Arpachszad, Lud i Aram.
!$3
23 Synowie Arama: Us, Chul, Geter i Masz.
!$4
24 Arpachszad  był  ojcem  Szelacha,  a  Szelach
!$5
Ebera.
!$6
25 Eberowi  urodzili  się  dwaj  synowie;   imię
!$7
jednego  Peleg, gdyż za jego czasów  ludzkość  się
!$8
podzieliła*, imię zaś jego brata - Joktan.
!$9
26 Joktan    był   ojcem   Almodada,    Szelefa,
!$:
Chasarmaweta, Jeracha, 27 Hadorama, Uzala,  Dikli,
!$;
28 Obala,  Abimaela,  Saby,  29 Ofira,  Chawili  i
!$<
Jobaba. Ci wszyscy byli synami Joktana. 30 Obszar,
!$=
na  którym  mieszkali, rozciągał się  od  Meszy  w
!$>
kierunku  Sefar  aż  do wyżyny wschodniej.  31 Oto
!$?
synowie  Sema według szczepów, języków,  krajów  i
!$@
narodów.
!$A
32 Oto   szczepy   synów   Noego   według    ich
!$B
pokrewieństwa i według narodów. Od nich to wywodzą
!$C
się ludy na ziemi po potopie.
!$D
!$E
Wieża Babel*
!$F
┌────┐ 01 Mieszkańcy całej ziemi mieli jedną mowę,
!$G
│ 11 │ czyli  jednakowe słowa. 02 A gdy  wędrowali
!$H
└────┘ ze  wschodu,  napotkali  równinę  w   kraju
!$I
Szinear i tam zamieszkali.
!$J
03 I   mówili  jeden  do  drugiego:   «Chodźcie,
!$K
wyrabiajmy cegłę i wypalmy ją w ogniu». A gdy  już
!$L
mieli   cegłę  zamiast  kamieni  i  smołę  zamiast
!$M
zaprawy    murarskiej,    04 rzekli:    «Chodźcie,
!$N
zbudujemy sobie miasto i wieżę, której wierzchołek
!$O
będzie sięgał nieba, i w ten sposób uczynimy sobie
!$P
znak, abyśmy się nie rozproszyli po całej ziemi».
!$Q
05 A  Pan zstąpił z nieba, by zobaczyć to miasto
!$R
i  wieżę,  które budowali ludzie, 06 i rzekł:  «Są
!$S
oni  jednym ludem i wszyscy mają jedną mowę, i  to
!$T
jest  przyczyną,  że zaczęli budować.  A  zatem  w
!$U
przyszłości  nic  nie będzie dla nich  niemożliwe,
!$V
cokolwiek  zamierzą  uczynić.  07 Zejdźmy  więc  i
!$W
pomieszajmy tam ich język, aby jeden nie  rozumiał
!$X
drugiego!»
!$Y
08 W  ten  sposób Pan rozproszył ich stamtąd  po
!$Z
całej  powierzchni  ziemi, i  tak  nie  dokończyli
!$[
budowy  tego  miasta.  09 Dlatego  to  nazwano  je
!$\
Babel,  tam  bowiem Pan pomieszał mowę mieszkańców
!$]
całej  ziemi*. Stamtąd też Pan rozproszył  ich  po
!$^
całej powierzchni ziemi.
!$_
!$`
Potomkowie Sema*
!$a
10 Ci są potomkowie Sema.
!$b
Gdy  Sem  miał  sto  lat, urodził  mu  się  syn,
!$c
Arpachszad, w dwa lata po potopie. 11 Po urodzeniu
!$d
się Arpachszada Sem żył pięćset lat i miał synów i
!$e
córki.
!$f
12 Arpachszad, przeżywszy trzydzieści pięć  lat,
!$g
miał syna Szelacha. 13 A po urodzeniu się Szelacha
!$h
Arpachszad żył czterysta trzy lata i miał synów  i
!$i
!$j
14 Szelach,  przeżywszy  trzydzieści  lat,  miał
!$k
syna  Ebera; 15 po urodzeniu się Ebera żył Szelach
!$l
czterysta trzy lata i miał synów i córki.
!$m
16 Gdy   Eber  miał  trzydzieści  cztery   lata,
!$n
urodził  mu się syn, Peleg; 17 a po urodzeniu  się
!$o
Pelega  żył Eber czterysta trzydzieści lat i  miał
!$p
synów i córki.
!$q
18 Gdy  Peleg miał trzydzieści lat,  urodził  mu
!$r
się  Reu;  19 a  po urodzeniu się  Reu  żył  Peleg
!$s
dwieście dziewięć lat i miał synów i córki.
!$t
20 Gdy Reu miał trzydzieści dwa lata, urodził mu
!$u
się  syn, Serug; 21 a po urodzeniu się Seruga  żył
!$v
Reu dwieście siedem lat i miał synów i córki.
!$w
22 Gdy  Serug miał trzydzieści lat,  urodził  mu
!$x
się  Nachor;  23 a po urodzeniu  się  Nachora  żył
!$y
Serug dwieście lat i miał synów i córki.
!$z
24 Gdy  Nachor  miał dwadzieścia  dziewięć  lat,
!${
urodził  mu  się  Terach; 25 a  po  urodzeniu  się
!$|
Teracha Nachor żył sto dziewiętnaście lat  i  miał
!$}
!$~
26 Gdy  Terach miał siedemdziesiąt lat, urodzili
!$
mu się synowie: Abram, Nachor i Haran.
!$Ç
!$ü
DZIEJE PATRIARCHÓW IZRAELSKICH
!$é
!$â
DZIEJE POTOMKÓW TERACHA - ABRAHAM
!$ä
!$ů
Rodzina Abrama
!$ć
27 Oto dzieje potomków Teracha.
!$ç
Terach  był ojcem Abrama, Nachora  i  Harana,  a
!$ł
Haran  był  ojcem Lota. 28 Haran zmarł jeszcze  za
!$ë
życia  Teracha, swego ojca, w kraju, w którym  się
!$Ő
urodził,  w  Ur  chaldejskim.  29 Abram  i  Nachor
!$ő
wzięli  sobie żony. Imię żony Abrama  było  Saraj,
!$î
imię  zaś  żony  Nachora - Milka.  Była  to  córka
!$Ź
Harana,  który  miał jeszcze drugą córkę  imieniem
!$Ä
Jiska.  30 Saraj była niepłodna,  nie  miała  więc
!$Ć
potomstwa.
!$É
31 Terach,  wziąwszy z sobą swego  syna  Abrama,
!$Ĺ
Lota  -  syna Harana, czyli swego wnuka, i  Saraj,
!$ĺ
swą  synową,  żonę Abrama, wyruszył z  nimi  z  Ur
!$ô
chaldejskiego, aby się udać do kraju  Kanaan.  Gdy
!$ö
jednak  przyszli  do Charanu, osiedlili  się  tam.
!$Ľ
32 Terach  doczekał dwustu i pięciu  lat  życia  i
!$ľ
zmarł w Charanie.
!$Ś
!$ś
Bóg powołuje Abrama*
!$Ö
┌────┐ 01 Pan rzekł do Abrama:
!$Ü
│ 12 │ «Wyjdź z twojej ziemi rodzinnej
!$Ť
└────┘ i z domu twego ojca
!$ť
do kraju, który ci ukażę.
!$Ł
02 Uczynię bowiem z ciebie wielki naród,
!$×
będę  ci  błogosławił  i twoje  imię  rozsławię:
!$č
staniesz się błogosławieństwem*.
!$á
03 Będę błogosławił tym, którzy ciebie błogosławić
!$í
będą,
!$ó
a  tym, którzy tobie będą złorzeczyli, i ja będę
!$ú
złorzeczył.
!$Ą
Przez ciebie będą otrzymywały błogosławieństwo*
!$ą
ludy całej ziemi».
!$Ž
04 Abram udał się w drogę, jak mu Pan  rozkazał,
!$ž
a  z  nim poszedł i Lot. Abram miał siedemdziesiąt
!$Ę
pięć lat, gdy wyszedł z Charanu. 05 I zabrał Abram
!$ę
z  sobą  swoją żonę Saraj, swego bratanka  Lota  i
!$¬
cały  dobytek, jaki obaj posiadali,  oraz  służbę,
!$ź
którą nabyli w Charanie, i wyruszyli, aby się udać
!$Č
do  Kanaanu. Gdy zaś przybyli do Kanaanu, 06 Abram
!$ş
przeszedł przez ten kraj aż do pewnej miejscowości
!$«
koło  Sychem,  do  dębu More.  -  A  w  kraju  tym
!$»
mieszkali   wówczas   Kananejczycy.   -    07 Pan,
!$░
ukazawszy  się Abramowi, rzekł: «Twojemu potomstwu
!$▒
oddaję  właśnie  tę  ziemię». Abram  zbudował  tam
!$▓
ołtarz  dla  Pana, który mu się ukazał. 08 Stamtąd
!$│
zaś przeniósł się na wzgórze na wschód od Betel  i
!$┤
rozbił swój namiot pomiędzy Betel od zachodu i  Aj
!$Á
od wschodu. Tam również zbudował ołtarz dla Pana i
!$Â
wzywał imienia Jego*.
!$Ě
!$Ş
Abram w Egipcie. Zabranie Saraj na dwór faraona*
!$╣
09 Zwinąwszy namioty, Abram wędrował  z  miejsca
!$║
na  miejsce  w stronę Negebu. 10 Kiedy zaś  nastał
!$╗
głód w owym kraju, Abram powędrował do Egiptu, aby
!$╝
tam  przez pewien czas pozostać; był bowiem ciężki
!$Ż
głód w Kanaanie.
!$ż
11 A  gdy  się już zbliżał do Egiptu,  rzekł  do
!$┐
swojej  żony,  Saraj: «Wiem,  że  jesteś  urodziwą
!$└
kobietą;  12 skoro cię ujrzą Egipcjanie, powiedzą:
!$┴
to  jego  żona;  i zabiją mnie, a ciebie  zostawią
!$┬
przy  życiu. 13 Mów więc, że jesteś moją  siostrą,
!$├
aby  mi  się dobrze wiodło ze względu na ciebie  i
!$─
abym dzięki tobie utrzymał się przy życiu».
!$┼
14 Gdy   Abram  przybył  do  Egiptu,   zauważyli
!$Ă
Egipcjanie,  że Saraj jest bardzo piękną  kobietą.
!$ă
15 Ujrzawszy  ją dostojnicy faraona,  chwalili  ją
!$╚
także przed faraonem. Toteż zabrano Saraj na  dwór
!$╔
faraona,  16 Abramowi  zaś  wynagrodzono  za   nią
!$╩
sowicie.  Otrzymał bowiem owce i woły, niewolników
!$╦
i niewolnice oraz oślice i wielbłądy.
!$╠
17 Pan  jednak dotknął faraona i jego  otoczenie
!$═
wielkimi  karami za zabranie Saraj,  żony  Abrama.
!$╬
18 Wezwał  więc faraon Abrama i rzekł:  «Cóżeś  mi
!$¤
uczynił?  Czemu mi nie powiedziałeś, że  ona  jest
!$đ
twoją  żoną?  19 Dlaczego  mówiłeś:  że  to   moja
!$Đ
siostra, tak że wziąłem ją sobie za żonę? A  teraz
!$Ď
-  oto  twoja żona; zabierz ją i idź!» 20 Dał  też
!$Ë
faraon rozkaz dworzanom, żeby Abrama i jego  żonę,
!$ď
i cały jego dobytek odprowadzili [do granicy].
!$Ň
!$Í
Abram rozstaje się z Lotem
!$Î
┌────┐ 01 Abram wywędrował  więc z Egiptu z żoną i
!$ě
│ 13 │ całym  dobytkiem  swoim  oraz  z  Lotem  do
!$┘
└────┘ Negebu. 02 A był Abram już bardzo zasobny w
!$┌
trzody,  srebro  i  złoto. 03 Zatrzymując  się  na
!$█
postojach, Abram zawędrował z Negebu do Betel,  do
!$▄
tego   miejsca,  w  którym  przedtem  rozbił   swe
!$Ţ
namioty, między Betel i Aj, 04 do tego miejsca,  w
!$Ů
którym  uprzednio zbudował ołtarz i wzywał imienia
!$▀
Pana*.
!$Ó
05 Lot,  który  szedł  z Abramem,  miał  również
!$ß
owce,  woły  i namioty. 06 Kraj nie mógł  utrzymać
!$Ô
ich obu, bo zbyt liczne mieli trzody; musieli więc
!$Ń
się rozłączyć. 07 A gdy wynikła sprzeczka pomiędzy
!$ń
pasterzami trzód Abrama i pasterzami trzód Lota  -
!$ň
mieszkańcami  kraju  byli wówczas  Kananejczycy  i
!$Š
Peryzzyci  - 08 rzekł Abram do Lota: «Niechaj  nie
!$š
będzie sporu między nami, między pasterzami  moimi
!$Ŕ
a  pasterzami twoimi, bo przecież jesteśmy krewni.
!$Ú
09 Wszak  cały  ten kraj stoi przed tobą  otworem.
!$ŕ
Odłącz  się ode mnie! Jeżeli pójdziesz w lewo,  ja
!$Ű
pójdę w prawo, a jeżeli ty pójdziesz w prawo, ja -
!$ý
w lewo».
!$Ý
10 Wtedy   Lot,   spojrzawszy   przed    siebie,
!$ţ
spostrzegł,  że cała okolica wokół doliny  Jordanu
!$´
aż do Soaru jest bardzo urodzajna, była ona bowiem
!$­
jak  ogród Pana, jak ziemia egipska, zanim Pan nie
!$˝
zniszczył  Sodomy  i Gomory. 11 Lot  wybrał  sobie
!$˛
zatem  całą  tę  dolinę  Jordanu  i  wyruszył   ku
!$ˇ
wschodowi,  I  tak rozłączyli się  obaj.  12 Abram
!$˘
pozostał w ziemi Kanaan, Lot zaś zamieszkał w owej
!$§
okolicy,  rozbiwszy  swe  namioty  aż  po  Sodomę.
!$÷
13 Mieszkańcy  Sodomy byli źli,  gdyż  dopuszczali
!$¸
się ciężkich przewinień wobec Pana.
!$°
14 Po odejściu Lota Pan rzekł do Abrama: «Spójrz
!$¨
przed  siebie i rozejrzyj się z tego  miejsca,  na
!$˙
którym  stoisz, na północ i na południe, na wschód
!$ű
i  ku morzu; 15 cały ten kraj, który widzisz, daję
!$Ř
tobie  i  twemu potomstwu na zawsze. 16 Twoje  zaś
!$ř
potomstwo  uczynię liczne jak ziarnka pyłu  ziemi;
!$■
jeśli   kto  może  policzyć  ziarnka  pyłu  ziemi,
!$ 
policzone  też będzie twoje potomstwo. 17 Wstań  i
!%!
przejdź  ten  kraj  wzdłuż  i  wszerz:  tobie   go
!%"
oddaję».
!%#
18 Abram  zwinął  swe  namioty  i  przybył   pod
!%$
Hebron,  gdzie  były dęby Mamre*. Osiedliwszy  się
!%%
tam, zbudował ołtarz dla Pana.
!%&
!%'
Wyprawa wojenna królów mezopotamskich
!%(
┌────┐ 01 Za czasów  Amrafela,  króla Szinearu,  i
!%)
│ 14 │ Arioka, króla Ellasaru, Kedorlaomer*,  król
!%*
└────┘ Elamu,  i  Tidal,  król  Goim,  02 wszczęli
!%+
wojnę  z  królem  Sodomy, Berą, z  królem  Gomory,
!%,
Birszą,  z królem Admy, Szinabem, z królem Seboim,
!%-
Szemeeberem, i z królem miasta Beli, czyli  Soaru.
!%.
03 Ci ostatni królowie sprzymierzyli się z sobą  w
!%/
dolinie Siddim, gdzie dziś jest Morze Słone.
!%0
04 Przez   lat  dwanaście  byli  oni   lennikami
!%1
Kedorlaomera, a w roku trzynastym zbuntowali  się.
!%2
05 Toteż w czternastym roku nadciągnął Kedorlaomer
!%3
wraz  z  innymi  królami. Pobili  oni  Refaitów  w
!%4
Aszterot-Karnaim,  Zuzytów  w   Ham,   Emitów   na
!%5
równinie  Kiriataim 06 i Chorytów w ich  górzystym
!%6
kraju  Seir  aż do El, które leżało na  pograniczu
!%7
pustyni  Paran. 07 Potem, zawróciwszy, dotarli  do
!%8
En-Miszpat,  czyli Kadesz, i pobili Amalekitów  na
!%9
całej  ziemi,  a  także Amorytów  mieszkających  w
!%:
Chasason-Tamar.
!%;
08 Królowie więc Sodomy, Gomory, Admy, Seboim  i
!%<
Beli,  czyli Soaru, wyruszyli i uszykowali  się  w
!%=
dolinie Siddim do walki 09 z Kedorlaomerem, królem
!%>
Elamu,  Tidalem,  królem Goim,  Amrafelem,  królem
!%?
Szinearu,  i Ariokiem, królem Ellasaru  -  czterej
!%@
królowie  przeciwko pięciu. 10 A w dolinie  Siddim
!%A
było  wiele  dołów, [z których wydobywano]  smołę.
!%B
Królowie  Sodomy  i  Gomory,  rzuciwszy   się   do
!%C
ucieczki,  skryli się w tych dołach,  a  pozostali
!%D
uciekli  w  góry.  11 Zwycięzcy,  zabrawszy   całe
!%E
mienie  mieszkańcom Sodomy i Gomory oraz wszystkie
!%F
ich   zapasy   żywności,  odeszli.  12 Uprowadzili
!%G
również Lota, bratanka Abrama, wraz z dobytkiem  -
!%H
był on bowiem mieszkańcem Sodomy.
!%I
13 Jeden  ze zbiegów przybył, aby  powiedzieć  o
!%J
tym  Abramowi  Hebrajczykowi,  który  mieszkał   w
!%K
pobliżu  dębów  pewnego Amoryty,  imieniem  Mamre,
!%L
brata  Eszkola  i  Anera, sprzymierzeńców  Abrama.
!%M
14 Abram,  usłyszawszy,  że  jego  krewny   został
!%N
uprowadzony   w  niewolę,  dobrał  sobie   trzystu
!%O
osiemnastu   najbardziej  doświadczonych   spośród
!%P
służby  swego domu i rozpoczął pościg aż  do  Dan.
!%Q
15 Podzieliwszy  swych  ludzi  na  oddziały,  nocą
!%R
napadł  wraz z nimi na nieprzyjaciół  i  zadał  im
!%S
klęskę. A potem ścigał ich aż do Choby, która leży
!%T
na  zachód  od Damaszku. 16 W ten sposób  odzyskał
!%U
całe  mienie.  a także sprowadził na  powrót  Lota
!%V
wraz z jego dobytkiem, kobietami i sługami.
!%W
17 Gdy  Abram wracał po zwycięstwie  odniesionym
!%X
nad  Kedorlaomerem i królami, którzy z  nim  byli,
!%Y
wyszedł  mu  na spotkanie do doliny  Szawe,  czyli
!%Z
Królewskiej, król Sodomy. 18 Melchizedek zaś, król
!%[
Szalemu, wyniósł chleb i wino; a [ponieważ] był on
!%\
kapłanem Boga Najwyższego*, 19 błogosławił Abrama,
!%]
mówiąc:
!%^
«Niech  będzie  błogosławiony Abram  przez  Boga
!%_
Najwyższego, Stwórcę nieba i ziemi!
!%`
20 Niech będzie błogosławiony Bóg Najwyższy,
!%a
który w twe ręce wydał twoich wrogów!»
!%b
Abram  dał  mu  dziesiątą  część  ze  wszystkiego.
!%c
21 Król  Sodomy rzekł do Abrama: «Oddaj  mi  tylko
!%d
ludzi,   a   mienie  weź  sobie!»   22 Ale   Abram
!%e
odpowiedział królowi Sodomy: «Przysięgam na  Pana,
!%f
Boga Najwyższego, Stwórcę nieba i ziemi, 23 że ani
!%g
nitki,  ani  rzemyka od sandała, ani  niczego  nie
!%h
wezmę z tego, co do ciebie należy, żebyś potem nie
!%i
mówił:  "To  ja wzbogaciłem Abrama". 24 Nie  żądam
!%j
niczego  poza  tym, co poszło na wyżywienie  moich
!%k
ludzi, i oprócz części zdobytego mienia dla  tych,
!%l
którzy  mi  towarzyszyli - dla  Anera,  Eszkola  i
!%m
Mamrego;  ci  niechaj otrzymają  część,  która  im
!%n
przypada».
!%o
!%p
Zapowiedź licznego potomstwa i przymierze
!%q
┌────┐ 01 Po tych wydarzeniach Pan tak powiedział
!%r
│ 15 │ do Abrama podczas widzenia:
!%s
└────┘ «Nie obawiaj się, Abramie,
!%t
bo Ja jestem twoim obrońcą;
!%u
nagroda twoja będzie sowita».
!%v
02 Abram rzekł: «O Panie, mój Boże, na cóż mi ona,
!%w
skoro  zbliżam się do kresu mego życia, nie  mając
!%x
potomka;   przyszłym   zaś   spadkobiercą    mojej
!%y
majętności jest Damasceńczyk Eliezer». 03 I mówił:
!%z
«Ponieważ  nie  dałeś  mi  potomka,  ten   właśnie
!%{
zrodzony   u   mnie  sługa  mój,   zostanie   moim
!%|
spadkobiercą». 04 Ale oto usłyszał słowa: «Nie  on
!%}
będzie  twoim  spadkobiercą,  lecz  ten  po  tobie
!%~
dziedziczyć   będzie,  który  od   ciebie   będzie
!%
pochodził».  05 I  poleciwszy  Abramowi  wyjść   z
!%Ç
namiotu, rzekł: «Spójrz na niebo i policz gwiazdy,
!%ü
jeśli  zdołasz  to  uczynić»;  potem  dodał:  «Tak
!%é
liczne będzie twoje potomstwo».
!%â
06 Abram  uwierzył  i  Pan  poczytał  mu  to  za
!%ä
zasługę*.
!%ů
07 Potem  zaś  rzekł do niego: «Ja  jestem  Pan,
!%ć
który ciebie wywiodłem z Ur chaldejskiego, aby  ci
!%ç
dać  ten oto kraj na własność». 08 A na to  Abram:
!%ł
«O  Panie, mój Boże, jak będę mógł się upewnić, że
!%ë
otrzymam  go  na  własność?» 09 Wtedy  Pan  rzekł:
!%Ő
«Wybierz  dla Mnie trzyletnią jałowicę, trzyletnią
!%ő
kozę i trzyletniego barana, a nadto synogarlicę  i
!%î
gołębicę».   10 Wybrawszy   to   wszystko,   Abram
!%Ź
poprzerąbywał  je  wzdłuż na połowy  i  przerąbane
!%Ä
części ułożył jedną naprzeciw drugiej; ptaków  nie
!%Ć
porozcinał.  11 Kiedy zaś do  tego  mięsa  zaczęło
!%É
zlatywać się ptactwo drapieżne, Abram je odpędził.
!%Ĺ
12 A  gdy  słońce chyliło się ku zachodowi,  Abram
!%ĺ
zapadł w głęboki sen i opanowało go uczucie  lęku,
!%ô
jak  gdyby ogarnęła go wielka ciemność. 13 I wtedy
!%ö
to  Pan  rzekł do Abrama: «Wiedz o tym dobrze,  iż
!%Ľ
twoi  potomkowie będą przebywać jako  przybysze  w
!%ľ
kraju,  który  nie  będzie  ich  krajem,  i  przez
!%Ś
czterysta lat będą tam ciemiężeni jako niewolnicy;
!%ś
14 aż  wreszcie ześlę zasłużoną karę na ten naród,
!%Ö
którego  będą niewolnikami, po czym  oni  wyjdą  z
!%Ü
wielkim  dobytkiem. 15 Ale ty odejdziesz do  twych
!%Ť
przodków w pokoju, w późnej starości zejdziesz  do
!%ť
grobu.  16 Twoi potomkowie powrócą  tu  dopiero  w
!%Ł
czwartym  pokoleniu,  gdy już  dopełni  się  miara
!%×
niegodziwości Amorytów». 17 A kiedy słońce  zaszło
!%č
i  nastał  mrok  nieprzenikniony, ukazał  się  dym
!%á
jakby  wydobywający  się  z  pieca  i  ogień  niby
!%í
gorejąca  pochodnia i przesunęły się  między  tymi
!%ó
połowami zwierząt*.
!%ú
18 Wtedy  to  właśnie Pan  zawarł  przymierze  z
!%Ą
Abramem,  mówiąc: «Potomstwu twemu daję ten  kraj,
!%ą
od  Rzeki  Egipskiej aż do rzeki  wielkiej,  rzeki
!%Ž
Eufrat,    19 wraz    z   Kenitami,    Kenizytami,
!%ž
Kadmonitami, 20 Chetytami, Peryzzytami, Refaitami,
!%Ę
21 Amorytami,   Kananejczykami,   Girgaszytami   i
!%ę
Jebusytami».
!%¬
!%ź
Pierworodny syn Abrama - Izmael
!%Č
┌────┐ 01 Saraj,  żona  Abrama,  nie  urodziła  mu
!%ş
│ 16 │ jednak  potomka.   Miała   zaś   niewolnicę
!%«
└────┘ Egipcjankę, imieniem Hagar. 02 Rzekła  więc
!%»
Saraj  do  Abrama: «Ponieważ Pan zamknął mi  łono,
!%░
abym  nie  rodziła, zbliż się do mojej niewolnicy;
!%▒
może  z  niej będę miała dzieci»*. Abram  usłuchał
!%▓
rady  Saraj.  03 Saraj, żona Abrama, wzięła  zatem
!%│
niewolnicę  Hagar, Egipcjankę, i dała ją  za  żonę
!%┤
mężowi  swemu  Abramowi, gdy już  minęło  dziesięć
!%Á
lat, odkąd Abram osiedlił się w Kanaanie. 04 Abram
!%Â
zbliżył się do Hagar i ta stała się brzemienną.  A
!%Ě
widząc, że jest brzemienna, zaczęła lekceważyć swą
!%Ş
panią.  05 Wtedy  Saraj rzekła do  Abrama:  «Przez
!%╣
ciebie  doznaję zniewagi; ja sama  dałam  ci  moją
!%║
niewolnicę za żonę, ona zaś czując się brzemienną,
!%╗
lekceważy  mnie. Niechaj Pan będzie sędzią  między
!%╝
mną  a  tobą!» 06 Abram rzekł do Saraj:  «Przecież
!%Ż
niewolnica twoja jest w twojej mocy: postąp z nią,
!%ż
jak  będziesz uważała za dobre». Saraj  upokorzyła
!%┐
Hagar; wtedy Hagar od niej uciekła.
!%└
07 Anioł  Pański*  znalazł Hagar  na  pustyni  u
!%┴
źródła  przy drodze wiodącej do Szur 08 i zapytał:
!%┬
«Hagar,  niewolnico Saraj, skąd przyszłaś i  dokąd
!%├
idziesz?» A ona odpowiedziała: «Uciekłam od  mojej
!%─
pani, Saraj». 09 Wtedy Anioł Pański rzekł do niej:
!%┼
«Wróć  do twej pani i pokornie poddaj się pod  jej
!%Ă
władzę».   10 Po   czym  Anioł  Pański   oznajmił:
!%ă
«Rozmnożę  twoje  potomstwo  tak  bardzo,  że  nie
!%╚
będzie  można  go policzyć». 11 I  mówił:  «Jesteś
!%╔
brzemienna  i  urodzisz syna,  któremu  dasz  imię
!%╩
Izmael*,  bo  słyszał Pan, gdy  byłaś  upokorzona.
!%╦
12 A  będzie to człowiek dziki jak onager*: będzie
!%╠
on   walczył  przeciwko  wszystkim  i  wszyscy   -
!%═
przeciwko  niemu;  będzie  on  utrapieniem   swych
!%╬
pobratymców».      13 Hagar      nazwała      Pana
!%¤
przemawiającego  do niej "Tyś Bóg  widzialny",  bo
!%đ
mówiła:  «Wszak  tu  widziałam Widzącego  mnie,  a
!%Đ
jestem   żywa».  14 Dlatego  tę  studnię   nazwano
!%Ď
"Studnią   Lachaj-Roj"*.  -  Jest  to  ta,   która
!%Ë
znajduje się pomiędzy Kadesz i Bered.
!%ď
15 Hagar urodziła Abramowi syna. I Abram  nazwał
!%Ň
zrodzonego mu przez Hagar syna imieniem Izmael.
!%Í
16 Abram  miał lat osiemdziesiąt sześć,  gdy  mu
!%Î
Hagar urodziła Izmaela.
!%ě
!%┘
Przymierze Boga z Abramem - Obrzezanie*
!%┌
┌────┐ 01 A  gdy   Abram   miał   dziewięćdziesiąt
!%█
│ 17 │ dziewięć lat,  ukazał mu się Pan i rzekł do
!%▄
└────┘ niego: «Jam jest Bóg Wszechmogący*. Służ Mi
!%Ţ
i  bądź nieskazitelny, 02 chcę bowiem zawrzeć moje
!%Ů
przymierze   pomiędzy  Mną  a  tobą   i   dać   ci
!%▀
niezmiernie  liczne potomstwo». 03 Abram  padł  na
!%Ó
oblicze,  a  Bóg tak do niego mówił: 04 «Oto  moje
!%ß
przymierze  z  tobą: staniesz  się  ojcem  mnóstwa
!%Ô
narodów.  05 Nie będziesz więc odtąd  nazywał  się
!%Ń
Abram,  lecz imię twoje będzie Abraham, bo uczynię
!%ń
ciebie  ojcem  mnóstwa  narodów*.  06 Sprawię,  że
!%ň
będziesz  niezmiernie płodny, tak że staniesz  się
!%Š
ojcem narodów i pochodzić będą od ciebie królowie.
!%š
07 Przymierze moje, które zawieram pomiędzy Mną  a
!%Ŕ
tobą  oraz  twoim  potomstwem,  będzie  trwało   z
!%Ú
pokolenia  w  pokolenie jako  przymierze  wieczne,
!%ŕ
abym  był  Bogiem twoim, a potem twego  potomstwa.
!%Ű
08 I  oddaję tobie i twym przyszłym potomkom kraj,
!%ý
w   którym  przebywasz,  cały  kraj  Kanaan,  jako
!%Ý
własność na wieki, i będę ich Bogiem».
!%ţ
09 Potem Bóg rzekł do Abrahama: «Ty  zaś,  a  po
!%´
tobie  twoje potomstwo przez wszystkie  pokolenia,
!%­
zachowujcie   przymierze  ze  Mną.  10 Przymierze,
!%˝
które  będziecie zachowywali między  Mną  a  wami,
!%˛
czyli  twoim przyszłym potomstwem, polega na  tym:
!%ˇ
wszyscy   wasi   mężczyźni  mają  być   obrzezani;
!%˘
11 będziecie  obrzezywali ciało napletka  na  znak
!%§
przymierza  waszego  ze  Mną.  12 Z  pokolenia   w
!%÷
pokolenie  każde wasze dziecko płci  męskiej,  gdy
!%¸
będzie  miało osiem dni, ma być obrzezane -  sługa
!%°
urodzony  w waszym domu lub nabyty za pieniądze  -
!%¨
każdy obcy, który nie jest potomkiem twoim - 13 ma
!%˙
być  obrzezany; obrzezany ma być sługa urodzony  w
!%ű
domu  twoim  lub  nabyty za pieniądze.  Przymierze
!%Ř
moje, przymierze obrzezania, będzie przymierzem na
!%ř
zawsze.  14 Nieobrzezany, czyli mężczyzna, któremu
!%■
nie  obrzezano ciała jego napletka, taki  człowiek
!% 
niechaj  będzie  usunięty ze społeczności  twojej;
!&!
zerwał on bowiem przymierze ze Mną».
!&"
15 I  mówił  Bóg  do Abrahama:  «Żony  twej  nie
!&#
będziesz  nazywał imieniem Saraj,  lecz  imię  jej
!&$
będzie Sara*. 16 Błogosławiąc jej, dam ci i z niej
!&%
syna,  i będę jej nadal błogosławił, tak że stanie
!&&
się   ona   matką  ludów  i  królowie   będą   jej
!&'
potomkami».   17 Abraham,   upadłszy   na   twarz,
!&(
roześmiał  się*;  pomyślał  sobie  bowiem:   «Czyż
!&)
człowiekowi stuletniemu może się urodzić syn? Albo
!&*
czy   dziewięćdziesięcioletnia  Sara  może  zostać
!&+
matką?»  18 Rzekł zatem do Boga: «Oby przynajmniej
!&,
Izmael  żył pod Twoją opieką!» 19 A Bóg mu na  to:
!&-
«Ależ  nie!  Żona  twoja, Sara,  urodzi  ci  syna,
!&.
któremu   dasz  imię  Izaak.  Z  nim   też   zawrę
!&/
przymierze,  przymierze wieczne z jego potomstwem,
!&0
które   po   nim  przyjdzie.  20 Co  do   Izmaela,
!&1
wysłucham  cię:  Oto pobłogosławię  mu,  żeby  był
!&2
płodny, i dam mu niezmiernie liczne potomstwo;  on
!&3
będzie ojcem dwunastu książąt, narodem wielkim  go
!&4
uczynię.  21 Moje zaś przymierze zawrę z Izaakiem,
!&5
którego urodzi ci Sara za rok o tej porze».
!&6
22 Wypowiedziawszy te słowa, Bóg oddalił się  od
!&7
Abrahama.
!&8
23 Wtedy Abraham, wziąwszy swego syna Izmaela  i
!&9
wszystkich  zrodzonych  w  jego  domu  lub   tych,
!&:
których  nabył  za  pieniądze -  wszystkich  swych
!&;
domowników płci męskiej - jeszcze tego samego dnia
!&<
obrzezał ciało ich napletka, tak jak mu to nakazał
!&=
Bóg.
!&>
24 Abraham  miał lat dziewięćdziesiąt  dziewięć,
!&?
gdy  obrzezano  ciało jego napletka,  25 a  Izmael
!&@
miał  lat  trzynaście,  gdy obrzezano  ciało  jego
!&A
napletka.
!&B
26 Tego  samego  dnia  zostali  więc  obrzezani:
!&C
Abraham  i  syn  jego Izmael,  27 a  wraz  z  nimi
!&D
zostali obrzezani wszyscy jego domownicy -  słudzy
!&E
urodzeni   w  jego  domu  albo  obcy,  nabyci   za
!&F
pieniądze.
!&G
!&H
Bóg w gościnie u Abrahama*
!&I
┌────┐ 01 Pan  ukazał się  Abrahamowi  pod  dębami
!&J
│ 18 │ Mamre,  gdy  ten  siedział   u  wejścia  do
!&K
└────┘ namiotu   w   najgorętszej   porze    dnia.
!&L
02 Abraham  spojrzawszy  dostrzegł  trzech   ludzi
!&M
naprzeciw siebie. Ujrzawszy ich podążył od wejścia
!&N
do  namiotu na ich spotkanie. A oddawszy im pokłon
!&O
do  ziemi, 03 rzekł: «O Panie, jeśli darzysz  mnie
!&P
życzliwością,   racz  nie  omijać   Twego   sługi!
!&Q
04 Przyniosę  trochę wody, wy  zaś  raczcie  obmyć
!&R
sobie  nogi,  a  potem odpocznijcie pod  drzewami.
!&S
05 Ja  zaś  pójdę wziąć nieco chleba, abyście  się
!&T
pokrzepili,   zanim   pójdziecie   dalej,    skoro
!&U
przechodzicie  koło  sługi  waszego».  A  oni   mu
!&V
rzekli: «Uczyń tak, jak powiedziałeś».
!&W
06 Abraham  poszedł  więc spiesznie  do  namiotu
!&X
Sary  i rzekł: «Prędko zaczyń ciasto z trzech miar
!&Y
najczystszej  mąki  i  zrób podpłomyki».  07 Potem
!&Z
Abraham  podążył  do trzody i wybrawszy  tłuste  i
!&[
piękne  cielę,  dał je słudze, aby ten  szybko  je
!&\
przyrządził. 08 Po czym, wziąwszy twaróg, mleko  i
!&]
przyrządzone cielę, postawił przed nimi, a gdy oni
!&^
jedli, stał przed nimi pod drzewem.
!&_
09 Zapytali go: «Gdzie jest twoja żona, Sara?» -
!&`
Odpowiedział im: «W tym oto namiocie». 10 Rzekł mu
!&a
[jeden z nich]: «O tej porze za rok znów wrócę  do
!&b
ciebie,  twoja  zaś żona Sara będzie  miała  wtedy
!&c
syna».  Sara  przysłuchiwała  się  u  wejścia   do
!&d
namiotu, [które było tuż] za Abrahamem. 11 Abraham
!&e
i  Sara byli w bardzo podeszłym wieku. Toteż  Sara
!&f
nie   miewała  przypadłości  właściwej   kobietom.
!&g
12 Uśmiechnęła  się  więc do siebie  i  pomyślała:
!&h
«Teraz, gdy przekwitłam, mam doznawać rozkoszy,  i
!&i
mój   mąż  starzec?»  13 Pan  rzekł  do  Abrahama:
!&j
«Dlaczego to Sara śmieje się i myśli: Czy naprawdę
!&k
będę mogła rodzić, gdy już się zestarzałam? 14 Czy
!&l
jest coś, co byłoby niemożliwe dla Pana? Za rok  o
!&m
tej  porze  wrócę do ciebie, i Sara  będzie  miała
!&n
syna».  15 Wtedy Sara zaparła się, mówiąc:  «Wcale
!&o
się nie śmiałam» - bo ogarnęło ją przerażenie. Ale
!&p
Pan powiedział: «Nie. Śmiałaś się!»
!&q
16 Potem ludzie ci odeszli i skierowali  się  ku
!&r
Sodomie.  Abraham  zaś  szedł  z  nimi,  aby   ich
!&s
odprowadzić,  17 a Pan mówił sobie: «Czyż  miałbym
!&t
zataić  przed Abrahamem to, co zamierzam  uczynić?
!&u
18 Przecież  ma  się  on stać  ojcem  wielkiego  i
!&v
potężnego   narodu,   i  przez   niego   otrzymają
!&w
błogosławieństwo  wszystkie  ludy   ziemi.   19 Bo
!&x
upatrzyłem  go  jako tego, który będzie  nakazywał
!&y
potomkom    swym    oraz   swemu    rodowi,    aby
!&z
przestrzegając    przykazań    Pana    postępowali
!&{
sprawiedliwie  i uczciwie, tak żeby  Pan  wypełnił
!&|
to,  co obiecał Abrahamowi». 20 Po czym Pan rzekł:
!&}
«Skarga na Sodomę i Gomorę głośno się rozlega,  bo
!&~
występki  ich  [mieszkańców]  są  bardzo  ciężkie.
!&
21 Chcę  więc  iść i zobaczyć, czy postępują  tak,
!&Ç
jak  głosi  oskarżenie, które do Mnie doszło,  czy
!&ü
nie; dowiem się».
!&é
22 Wtedy to ludzie ci* odeszli w stronę  Sodomy,
!&â
a  Abraham stał dalej przed Panem. 23 * Zbliżywszy
!&ä
się  do  Niego,  Abraham  rzekł:  «Czy  zamierzasz
!&ů
wygubić   sprawiedliwych  wespół   z   bezbożnymi?
!&ć
24 Może   w   tym   mieście  jest   pięćdziesięciu
!&ç
sprawiedliwych; czy także zniszczysz to  miasto  i
!&ł
nie   przebaczysz   mu  przez  wzgląd   na   owych
!&ë
pięćdziesięciu  sprawiedliwych,   którzy   w   nim
!&Ő
mieszkają?  25 O, nie dopuść do tego, aby  zginęli
!&ő
sprawiedliwi   z   bezbożnymi,   aby   stało   się
!&î
sprawiedliwemu  to  samo, co  bezbożnemu!  O,  nie
!&Ź
dopuść  do  tego! Czyż Ten, który jest sędzią  nad
!&Ä
całą  ziemią,  mógłby postąpić  niesprawiedliwie?»
!&Ć
26 Pan  odpowiedział:  «Jeżeli  znajdę  w  Sodomie
!&É
pięćdziesięciu  sprawiedliwych,  przebaczę  całemu
!&Ĺ
miastu  przez  wzgląd  na  nich».  27 Rzekł  znowu
!&ĺ
Abraham: «Pozwól, o Panie, że jeszcze ośmielę  się
!&ô
mówić  do  Ciebie,  choć jestem pyłem  i  prochem.
!&ö
28 Gdyby  wśród tych pięćdziesięciu sprawiedliwych
!&Ľ
zabrakło   pięciu,   czy  z  braku   tych   pięciu
!&ľ
zniszczysz całe miasto?» Pan rzekł: «Nie zniszczę,
!&Ś
jeśli  znajdę tam czterdziestu pięciu». 29 Abraham
!&ś
znów  odezwał się tymi słowami: «A może znalazłoby
!&Ö
się  tam  czterdziestu?» Pan rzekł:  «Nie  dokonam
!&Ü
zniszczenia  przez  wzgląd na tych  czterdziestu».
!&Ť
30 Wtedy Abraham powiedział: «Niech się nie gniewa
!&ť
Pan,   jeśli  rzeknę:  może  znalazłoby  się   tam
!&Ł
trzydziestu?»   A   na  to   Pan:   «Nie   dokonam
!&×
zniszczenia,   jeśli  znajdę   tam   trzydziestu».
!&č
31 Rzekł Abraham: «Pozwól, o Panie, że ośmielę się
!&á
zapytać:  gdyby znalazło się tam dwudziestu?»  Pan
!&í
odpowiedział: «Nie zniszczę przez wzgląd  na  tych
!&ó
dwudziestu».  32 Na to Abraham: «O, racz  się  nie
!&ú
gniewać,  Panie, jeśli raz jeszcze zapytam:  gdyby
!&Ą
znalazło  się  tam dziesięciu?» Odpowiedział  Pan:
!&ą
«Nie  zniszczę  przez wzgląd na tych  dziesięciu».
!&Ž
33 Wtedy  Pan,  skończywszy rozmowę  z  Abrahamem,
!&ž
odszedł, a Abraham wrócił do siebie.
!&Ę
!&ę
Zniszczenie Sodomy i Gomory*
!&¬
┌────┐ 01 Owi dwaj  aniołowie  przybyli  do Sodomy
!&ź
│ 19 │ wieczorem,  kiedy to Lot siedział w  bramie
!&Č
└────┘ Sodomy.   Gdy  Lot  ich   ujrzał,   wyszedł
!&ş
naprzeciw  nich  i  oddawszy im  pokłon  do  ziemi
!&«
02 rzekł:  «Raczcie, panowie moi,  zajść  do  domu
!&»
sługi  waszego na nocleg; obmyjcie sobie  nogi.  a
!&░
rano  pójdziecie  w  dalszą  drogę».  Ale  oni  mu
!&▒
rzekli:  «Nie! Spędzimy noc na dworze». 03 Gdy  on
!&▓
usilnie ich prosił, zgodzili się i weszli do  jego
!&│
domu.  On  zaś  przygotował wieczerzę,  poleciwszy
!&┤
upiec  chleba przaśnego. I posilili się.  04 Zanim
!&Á
jeszcze  udali  się  na spoczynek,  mieszkający  w
!&Â
Sodomie  mężczyźni, młodzi i starzy, ze wszystkich
!&Ě
stron  miasta,  otoczyli dom, 05 wywołali  Lota  i
!&Ş
rzekli  do  niego: «Gdzie tu są ci ludzie,  którzy
!&╣
przyszli do ciebie tego wieczoru? Wyprowadź ich do
!&║
nas,  abyśmy  mogli  z  nimi poswawolić!»  06 Lot,
!&╗
który wyszedł do nich do wejścia, zaryglowawszy za
!&╝
sobą  drzwi, 07 rzekł im: «Bracia moi, proszę was,
!&Ż
nie  dopuszczajcie się tego występku!* 08 Mam dwie
!&ż
córki,   które  jeszcze  nie  żyły  z   mężczyzną,
!&┐
pozwólcie,  że je wyprowadzę do was; postąpicie  z
!&└
nimi,  jak się wam podoba, bylebyście tym  ludziom
!&┴
niczego  nie czynili, bo przecież są oni pod  moim
!&┬
dachem!»* 09 Ale oni krzyknęli: «Odejdź precz!»  I
!&├
mówili:  «Sam  jest  tu  przybyszem  i  śmie  nami
!&─
rządzić! Jeszcze gorzej z tobą możemy postąpić niż
!&┼
z nimi!» I rzucili się gwałtownie na tego męża, na
!&Ă
Lota, inni zaś przybliżyli się, aby wyważyć drzwi.
!&ă
10 Wtedy   ci   dwaj  mężowie,   wsunąwszy   ręce,
!&╚
przyciągnęli  Lota  ku sobie  do  wnętrza  domu  i
!&╔
zaryglowali  drzwi. 11 Tych zaś mężczyzn  u  drzwi
!&╩
domu, młodych i starych porazili ślepotą. Toteż na
!&╦
próżno usiłowali oni odnaleźć wejście.
!&╠
12 A  potem  ci  dwaj mężowie  rzekli  do  Lota:
!&═
«Kogokolwiek jeszcze masz  w tym mieście,  zięcia,
!&╬
synów  i córki oraz wszystkich bliskich, wyprowadź
!&¤
stąd.  13 Mamy bowiem zamiar zniszczyć to  miasto,
!&đ
ponieważ oskarżenie przeciw niemu do Pana tak  się
!&Đ
wzmogło,  że  Pan posłał nas, aby  je  zniszczyć».
!&Ď
14 Wyszedł  więc Lot, aby powiedzieć  tym,  którzy
!&Ë
jako  [przyszli] zięciowie mieli wziąć jego  córki
!&ď
za żony: «Chodźcie, wyjdźcie z tego miasta, bo Pan
!&Ň
ma  je  zniszczyć!»  Oni  jednak  myśleli,  że  on
!&Í
żartuje.
!&Î
15 Gdy    już   zaczynało   świtać,    aniołowie
!&ě
przynaglali  Lota, mówiąc: «Prędzej,  weź  żonę  i
!&┘
córki, które są przy tobie, abyś nie zginął z winy
!&┌
tego miasta». 16 Kiedy zaś on zwlekał, mężowie  ci
!&█
chwycili go, jego żonę i dwie córki za ręce -  Pan
!&▄
bowiem  litował się nad nim - i wyciągnęli ich,  i
!&Ţ
wyprowadzili  poza  miasto.  17 A  gdy   ich   już
!&Ů
wyprowadzili  z  miasta,  rzekł  jeden   z   nich:
!&▀
«Uchodź, abyś ocalił swe życie. Nie oglądaj się za
!&Ó
siebie  i nie zatrzymuj się nigdzie w tej okolicy,
!&ß
ale   szukaj  schronienia  w  górach,  bo  inaczej
!&Ô
zginiesz!»
!&Ń
18 Ale  Lot  rzekł  do nich:  «Nie,  panie  mój!
!&ń
19 Jeśli  darzysz twego sługę życzliwością,  uczyń
!&ň
większą  łaskę  niż  ta, którą  mi  wyświadczyłeś,
!&Š
ratując   mi   życie:  bo  ja  nie   mogę   szukać
!&š
schronienia  w  górach, aby tam nie dosięgło  mnie
!&Ŕ
nieszczęście i abym nie zginął. 20 Oto jest  tu  w
!&Ú
pobliżu miasto, do którego mógłbym uciec.  A  choć
!&ŕ
jest ono małe, w nim znajdę schronienie. Czyż  nie
!&Ű
jest  ono  małe?  Ja zaś będę mógł ocalić  życie».
!&ý
21 Odpowiedział  mu:  «Przychylam  się  i  do  tej
!&Ý
twojej  prośby; nie zniszczę więc miasta, o którym
!&ţ
mówisz. 22 Szybko zatem schroń  się w nim, bo  nie
!&´
mogę   dokonać   zniszczenia,   dopóki   tam   nie
!&­
wejdziesz». Dlatego dano temu miastu nazwę Soar*.
!&˝
23 Słońce  wzeszło  już  nad  ziemią,  gdy   Lot
!&˛
przybył do Soaru. 24 A wtedy Pan spuścił na Sodomę
!&ˇ
i  Gomorę deszcz siarki i ognia od Pana <z nieba>.
!&˘
25 I  tak  zniszczył te miasta oraz  całą  okolicę
!&§
wraz  ze  wszystkimi mieszkańcami miast,  a  także
!&÷
roślinność.  26 Żona  Lota,  która  szła  za  nim,
!&¸
obejrzała się i stała się słupem soli*.
!&°
27 Abraham,  wstawszy  rano,  udał  się  na   to
!&¨
miejsce, na którym przedtem stał przed Panem. 28 I
!&˙
gdy  spojrzał w stronę Sodomy i Gomory i  na  cały
!&ű
obszar  dokoła, zobaczył unoszący się  nad  ziemią
!&Ř
gęsty  dym,  jak  gdyby z pieca,  w  którym  topią
!&ř
metal.
!&■
29 Tak  więc  Bóg,  niszcząc  okoliczne  miasta,
!& 
przez  wzgląd na Abrahama ocalił Lota od  zagłady,
!'!
jakiej  uległy te miasta, w których  Lot  przedtem
!'"
mieszkał.
!'#
!'$
Występek córek Lota*
!'%
30 Lot  wyszedł  z  Soaru i  zamieszkał  wraz  z
!'&
dwiema  swymi  córkami  w  górach,  gdyż  bał  się
!''
pozostawać w tym mieście.
!'(
A   gdy  mieszkał  z  dwiema  swymi  córkami   w
!')
pieczarze, 31 rzekła starsza do młodszej:  «Ojciec
!'*
nasz wprawdzie już stary, ale nie ma w tej okolicy
!'+
mężczyzny,  który by przyszedł do  nas  na  sposób
!',
wszystkim  właściwy. 32 Chodź  więc,  upoimy  ojca
!'-
naszego winem i położymy się z nim, a tak będziemy
!'.
miały  potomstwo z ojca naszego».  33 Upoiły  więc
!'/
swego  ojca  winem tej samej nocy;  wtedy  starsza
!'0
poszła  i  położyła się przy ojcu  swoim,  on  zaś
!'1
nawet nie wiedział ani kiedy się kładła, ani kiedy
!'2
wstała.
!'3
34 Nazajutrz  rzekła starsza do  młodszej:  «Oto
!'4
ostatniej nocy ja spałam z ojcem; upójmy go  winem
!'5
także tej nocy i idź ty, i śpij z nim, abyśmy obie
!'6
miały potomstwo z ojca naszego». 35 Upoiły więc  i
!'7
tej  nocy  ojca  swego winem i  poszła  młodsza  i
!'8
położyła  się  przy nim; a on nawet nie  wiedział,
!'9
kiedy  się  kładła i kiedy wstała. 36 I  tak  obie
!':
córki  Lota  stały się brzemienne za sprawą  swego
!';
!'<
37 Starsza, urodziwszy potem syna, dała mu  imię
!'=
Moab.  Ten  był  praojcem  dzisiejszych  Moabitów.
!'>
38 Młodsza  również urodziła  syna  i  nazwała  go
!'?
Ben-Ammi.  Ten zaś stał się praojcem  dzisiejszych
!'@
Ammonitów.
!'A
!'B
Abraham w Gerarze*
!'C
┌────┐ 01 Potem  Abraham   powędrował  stamtąd  do
!'D
│ 20 │ Negebu  i osiedlił  się pomiędzy  Kadesz  a
!'E
└────┘ Szur. A gdy przebywał w Gerarze,  02 mawiał
!'F
o swej żonie Sarze: «Jest ona moją siostrą». Wobec
!'G
tego Abimelek, król Geraru, wysłał [swoich] ludzi,
!'H
by   zabrali   Sarę.  03 Tej  samej  jednak   nocy
!'I
przyszedł Bóg do Abimeleka we śnie i powiedział do
!'J
niego:  «Umrzesz  z  powodu  tej  kobiety,   którą
!'K
zabrałeś,  gdyż  ona ma męża». 04 Abimelek,  który
!'L
jeszcze  nie  zbliżył się do niej, rzekł:  «Panie,
!'M
czy    miałbyś   także   ukarać   śmiercią   ludzi
!'N
niewinnych?*  05 Przecież on mi mówił:  "Ona  jest
!'O
moją siostrą", i przecież ona również mówiła:  "On
!'P
jest  moim bratem". Uczyniłem to w prostocie serca
!'Q
i z rękami czystymi». 06 Wtedy Bóg rzekł do niego:
!'R
«I  ja  wiem,  że uczyniłeś to w prostocie  serca.
!'S
Toteż  sam  ciebie  powstrzymałem  od  wykroczenia
!'T
przeciwko Mnie; dlatego nie dopuściłem,  abyś  się
!'U
jej   dotknął.  07 Teraz  więc  zwróć  żonę   temu
!'V
człowiekowi,  bo jest on prorokiem  i  będzie  się
!'W
modlił za ciebie, abyś pozostał przy życiu. Jeżeli
!'X
zaś  nie  zwrócisz, wiedz, że na pewno  nie  minie
!'Y
śmierć   ciebie  i  wszystkich  twoich  bliskich».
!'Z
08 Nazajutrz   rano  Abimelek  zwołał   wszystkich
!'[
swoich  domowników i opowiedział im  to  wszystko,
!'\
oni  zaś  bardzo się przerazili. 09 Potem Abimelek
!']
wezwał  Abrahama i rzekł mu: «Cóżeś  nam  uczynił?
!'^
Cóż ci zawiniłem, że o mało nie doprowadziłeś mnie
!'_
i moich poddanych do wielkiego grzechu? Postąpiłeś
!'`
ze  mną tak, jak nie powinno się postępować!» 10 I
!'a
zapytał  Abimelek Abrahama: «Jaki  miałeś  zamiar,
!'b
czyniąc   to?»   11 Abraham   odpowiedział:    «Bo
!'c
myślałem:  Na  pewno nie ma tu [u  ludzi]  bojaźni
!'d
Bożej  i zabiją mnie z powodu mej żony. 12 Zresztą
!'e
jest  ona  rzeczywiście moją siostrą,  jako  córka
!'f
ojca  mego, lecz innej matki; mimo to została moją
!'g
żoną.  13 Gdy  więc Bóg kazał mi wyruszyć  z  domu
!'h
mego   ojca   na   wędrówkę,  rzekłem   do   niej:
!'i
Wyświadczysz   mi  przysługę,   gdy   tam,   dokąd
!'j
przyjdziemy, będziesz mówiła do mnie: On jest moim
!'k
bratem».
!'l
14 Wtedy  Abimelek  dał Abrahamowi  owce,  woły,
!'m
niewolników  i niewolnice i zwrócił mu  żonę  jego
!'n
Sarę.  15 Po czym rzekł: «Oto kraj mój przed tobą:
!'o
zamieszkaj,  gdzie  ci  się  podoba!»  16 Do  Sary
!'p
powiedział: «Daję bratu twemu tysiąc sztuk srebra;
!'q
niechaj  to będzie dla ciebie dowodem*, że  jesteś
!'r
bez winy, wobec wszystkich, którzy są z tobą».
!'s
17 Abraham  pomodlił się do Boga i Bóg  uzdrowił
!'t
Abimeleka, żonę jego i jego niewolnice, aby  mogli
!'u
mieć     potomstwo;    18 Bóg    bowiem    dotknął
!'v
niepłodnością wszystkie łona w domu  Abimeleka  za
!'w
Sarę, żonę Abrahama.
!'x
!'y
Narodziny Izaaka. Oddalenie Izmaela
!'z
┌────┐ 01 Wreszcie  Pan  okazał  Sarze  łaskawość,
!'{
│ 21 │ jak  to  obiecał,  i  uczynił  jej  to,  co
!'|
└────┘ zapowiedział. 02 Sara stała się  brzemienną
!'}
i urodziła sędziwemu Abrahamowi syna w tym właśnie
!'~
czasie,  jaki Bóg wyznaczył. 03 Abraham dał  swemu
!'
synowi,  którego  mu  Sara urodziła,  imię  Izaak.
!'Ç
04 Abraham  obrzezał Izaaka, gdy  ten  miał  osiem
!'ü
dni,  tak jak to Bóg mu przykazał. 05 Abraham miał
!'é
sto  lat,  gdy  mu  się urodził  syn  jego  Izaak.
!'â
06 Sara mówiła:
!'ä
«Powód do śmiechu dał mi Bóg*.
!'ů
Każdy,  kto się o tym dowie, śmiać się będzie  z
!'ć
mej przyczyny».
!'ç
07 I dodawała:
!'ł
«Któż by się ośmielił rzec Abrahamowi:
!'ë
Sara będzie karmiła piersią dzieci,
!'Ő
a  jednak  urodziłam syna mimo podeszłego  wieku
!'ő
mego męża».
!'î
08 Dziecko  podrosło  i  zostało  odłączone   od
!'Ź
piersi. Abraham wyprawił wielką ucztę w tym  dniu,
!'Ä
w którym Izaak został odłączony od piersi. 09 Sara
!'Ć
widząc,  że  syn  Egipcjanki  Hagar,  którego   ta
!'É
urodziła   Abrahamowi,  naśmiewa  się  z   Izaaka,
!'Ĺ
10 rzekła do Abrahama: «Wypędź tę niewolnicę  wraz
!'ĺ
z  jej  synem,  bo syn tej niewolnicy  nie  będzie
!'ô
współdziedzicem  z  synem  moim  Izaakiem».  11 To
!'ö
powiedzenie  Abraham uznał  za  bardzo  złe  -  ze
!'Ľ
względu  na  swego syna. 12 A wtedy Bóg  rzekł  do
!'ľ
Abrahama:  «Niechaj ci się nie wydaje złe  to,  co
!'Ś
Sara   powiedziała  o  tym  chłopcu  i  o   twojej
!'ś
niewolnicy.  Posłuchaj jej, gdyż tylko  od  Izaaka
!'Ö
będzie  nazwane twoje potomstwo. 13 Syna  zaś  tej
!'Ü
niewolnicy  uczynię  również wielkim  narodem,  bo
!'Ť
jest on twoim potomkiem».
!'ť
14 Nazajutrz  rano  wziął  Abraham  chleb   oraz
!'Ł
bukłak z wodą i dał Hagar, wkładając jej na barki,
!'×
i  wydalił ją wraz z dzieckiem. Ona zaś  poszła  i
!'č
błąkała  się  po  pustyni  Beer-Szeby.  15 A   gdy
!'á
zabrakło  wody  w  bukłaku,  ułożyła  dziecko  pod
!'í
jednym  krzewem,  16 po  czym  odeszła  i  usiadła
!'ó
opodal tak daleko, jak łuk doniesie, mówiąc:  «Nie
!'ú
będę  patrzała na śmierć dziecka». I  tak  siedząc
!'Ą
opodal, zaczęła głośno płakać.
!'ą
17 Ale  Bóg usłyszał jęk chłopca i  Anioł  Boży*
!'Ž
zawołał  na Hagar z nieba: «Cóż ci to, Hagar?  Nie
!'ž
lękaj  się,  bo  usłyszał  Bóg  jęk  chłopca   tam
!'Ę
leżącego.  18 Wstań, podnieś chłopca i weź  go  za
!'ę
rękę,  bo uczynię go wielkim narodem». 19 Po  czym
!'¬
Bóg otworzył jej oczy i ujrzała studnię z wodą;  a
!'ź
ona  poszła, napełniła bukłak wodą i dała  chłopcu
!'Č
pić.
!'ş
20 Bóg  otaczał  chłopca  opieką,  gdy   dorósł.
!'«
Mieszkał  on  na  pustyni i stał  się  łucznikiem.
!'»
21 Mieszkał stale na pustyni Paran; matka zaś jego
!'░
sprowadziła mu żonę z ziemi egipskiej.
!'▒
!'▓
Przymierze Abrahama z Abimelekiem
!'│
22 W owym czasie Abimelek z dowódcą swego wojska
!'┤
Pikolem tak powiedział do Abrahama: «Bóg pomaga ci
!'Á
we wszystkim, co czynisz. 23 Złóż mi więc teraz tu
!'Â
na  tym  miejscu przysięgę na Boga, że  ani  wobec
!'Ě
mnie,   ani  wobec  mego  potomstwa  bliższego   i
!'Ş
dalszego  nie  dopuścisz się  zdrady;  że  jak  ja
!'╣
obszedłem  się  z  tobą łaskawie,  tak  też  i  ty
!'║
będziesz  postępował względem mnie i tej ziemi,  w
!'╗
której    jesteś   gościem».   24 Abraham   rzekł:
!'╝
«Przysięgam!»   25 Równocześnie   jednak   Abraham
!'Ż
zrobił Abimelekowi wymówkę z powodu studni z wodą,
!'ż
zabranej   mu  przemocą  przez  ludzi   Abimeleka.
!'┐
26 Abimelek  odpowiedział:  «Nie  wiem,   kto   to
!'└
uczynił,  boś  ty mi nie dał o tym  znać.  Dopiero
!'┴
teraz dowiaduję się o tym».
!'┬
27 A potem Abraham dał Abimelekowi owce i  woły,
!'├
i   tak   obaj   zawarli  przymierze.   28 Abraham
!'─
wydzielił   nadto   z   trzody   siedem   jagniąt.
!'┼
29 Abimelek  zapytał  Abrahama:  «Co  znaczy  tych
!'Ă
siedem      jagniąt,      które      oddzieliłeś?»
!'ă
30 Odpowiedział  Abraham:  «Tych  siedem   jagniąt
!'╚
przyjmiesz ode mnie, żebym mógł mieć dowód, że  to
!'╔
ja wykopałem ową studnię».
!'╩
31 Dlatego  nazwano tę miejscowość  Beer-Szeba*,
!'╦
że tam obaj złożyli przysięgę.
!'╠
32 Po zawarciu przymierza w Beer-Szebie Abimelek
!'═
i  dowódca jego wojska Pikol udali się w  powrotną
!'╬
drogę do kraju Filistynów. 33 Abraham zaś zasadził
!'¤
w  Beer-Szebie drzewo tamaryszkowe. Tam też wzywał
!'đ
imienia Pana, Boga Wiekuistego. 34 I tak przebywał
!'Đ
Abraham przez długi czas w kraju Filistynów.
!'Ď
!'Ë
Moria*
!'ď
┌────┐ 01 A  po  tych  wydarzeniach  Bóg  wystawił
!'Ň
│ 22 │ Abrahama   na   próbę.   Rzekł  do   niego:
!'Í
└────┘ «Abrahamie!»  A gdy on  odpowiedział:  «Oto
!'Î
jestem» - 02 powiedział: «Weź twego syna jedynego,
!'ě
którego  miłujesz, Izaaka, idź do kraju  Moria*  i
!'┘
tam  złóż go w ofierze na jednym z pagórków, jakie
!'┌
ci  wskażę».  03 Nazajutrz rano  Abraham  osiodłał
!'█
swego osła, zabrał z sobą dwóch swych ludzi i syna
!'▄
Izaaka, narąbał drzewa do spalenia ofiary i ruszył
!'Ţ
w   drogę  do  miejscowości,  o  której   mu   Bóg
!'Ů
powiedział.    04 Na   trzeci    dzień    Abraham,
!'▀
spojrzawszy,  dostrzegł z daleka ową  miejscowość.
!'Ó
05 I  wtedy rzekł do swych sług: «Zostańcie  tu  z
!'ß
osłem, ja zaś i chłopiec pójdziemy tam, aby  oddać
!'Ô
pokłon  Bogu, a potem wrócimy do was». 06 Abraham,
!'Ń
zabrawszy  drwa do spalenia ofiary, włożył  je  na
!'ń
syna  swego Izaaka, wziął do ręki ogień i nóż,  po
!'ň
czym obaj się oddalili.
!'Š
07 Izaak  odezwał  się do swego  ojca  Abrahama:
!'š
«Ojcze  mój!»  A gdy ten rzekł: «Oto  jestem,  mój
!'Ŕ
synu» - zapytał: «Oto ogień i drwa, a gdzież  jest
!'Ú
jagnię  na  całopalenie?» 08 Abraham odpowiedział:
!'ŕ
«Bóg  upatrzy  sobie jagnię na  całopalenie,  synu
!'Ű
mój».  I szli obydwaj dalej. 09 A gdy przyszli  na
!'ý
to  miejsce,  które Bóg wskazał, Abraham  zbudował
!'Ý
tam  ołtarz, ułożył na nim drwa i związawszy  syna
!'ţ
swego Izaaka położył go na tych drwach na ołtarzu.
!'´
10 Potem  Abraham sięgnął ręką po nóż,  aby  zabić
!'­
swego syna.
!'˝
11 Ale  wtedy Anioł Pański* zawołał na  niego  z
!'˛
nieba i rzekł: «Abrahamie, Abrahamie!» A on rzekł:
!'ˇ
«Oto   jestem».  12 [Anioł]  powiedział  mu:  «Nie
!'˘
podnoś  ręki na chłopca i nie czyń mu  nic  złego!
!'§
Teraz   poznałem,  że  boisz  się  Boga,  bo   nie
!'÷
odmówiłeś Mi nawet twego jedynego syna».
!'¸
13 Abraham,   obejrzawszy   się   poza   siebie,
!'°
spostrzegł  barana uwikłanego rogami w  zaroślach.
!'¨
Poszedł  więc,  wziął barana i  złożył  w  ofierze
!'˙
całopalnej  zamiast swego syna. 14 I  dał  Abraham
!'ű
miejscu  temu nazwę "Pan widzi". Stąd to mówi  się
!'Ř
dzisiaj: «Na wzgórzu Pan się ukazuje»*.
!'ř
15 Po czym Anioł Pański przemówił głośno z nieba
!'■
do   Abrahama  po  raz  drugi:  16 «Przysięgam  na
!' 
siebie, wyrocznia Pana, że ponieważ uczyniłeś  to,
!(!
a nie oszczędziłeś syna twego jedynego, 17 będę ci
!("
błogosławił  i  dam ci potomstwo  tak  liczne  jak
!(#
gwiazdy na niebie i jak ziarnka piasku na wybrzeżu
!($
morza;  potomkowie  twoi  zdobędą  warownie  swych
!(%
nieprzyjaciół. 18 Wszystkie ludy ziemi będą  sobie
!(&
życzyć  szczęścia [takiego, jakie  jest  udziałem]
!('
twego   potomstwa,  dlatego  że  usłuchałeś   mego
!((
rozkazu».
!()
19 Abraham  wrócił do swych sług  i  wyruszywszy
!(*
razem z nimi w drogę, poszedł do Beer-Szeby.
!(+
I mieszkał Abraham nadal w Beer-Szebie.
!(,
!(-
Potomkowie Nachora
!(.
20 Po  tych wydarzeniach doniesiono  Abrahamowi:
!(/
Milka   również   urodziła  synów   twemu   bratu,
!(0
Nachorowi: 21 Usa, syna pierworodnego, Buza,  jego
!(1
brata,  Kemuela, praojca Aramejczyków,  22 Keseda,
!(2
Chazo,  Pildasza, Jidlafa oraz Betuela.  23 Betuel
!(3
zaś był ojcem Rebeki.
!(4
Ośmiu  synów  urodziła  Milka  Nachorowi,  bratu
!(5
Abrahama.  24 Również  drugorzędna  żona  Nachora,
!(6
imieniem   Reuma,   urodziła   Tebacha,   Gachama,
!(7
Tachasza i Maakę.
!(8
!(9
Śmierć i pogrzeb Sary
!(:
┌────┐ 01 Sara   doczekała   się   stu  dwudziestu
!(;
│ 23 │ siedmiu   lat  życia.   02 Zmarła   ona   w
!(<
└────┘ Kiriat-Arba,  czyli  w  Hebronie,  w  kraju
!(=
Kanaan. Abraham rozpoczął więc obrzędową żałobę po
!(>
Sarze, aby ją opłakać.
!(?
03 A potem powstawszy odszedł od swej zmarłej  i
!(@
zwrócił  się  do Chetytów z taką prośbą:  04 «Choć
!(A
mieszkam  wśród was jako przybysz, sprzedajcie  mi
!(B
tu u was grób na własność, abym mógł pochować moją
!(C
zmarłą».    05 Chetyci   dali    taką    odpowiedź
!(D
Abrahamowi:  06 «Posłuchaj nas,  panie!  Uchodzisz
!(E
wśród  nas  za człowieka szczególnie zaszczyconego
!(F
przez   Boga;   pochowaj   więc   swą   zmarłą   w
!(G
najprzedniejszym z naszych grobów. Nikt z nas  nie
!(H
odmówi ci swego grobu do pochowania twej zmarłej».
!(I
07 Wtedy   Abraham  powstał  i,  oddawszy   pokłon
!(J
zgromadzonym Chetytom, zaczął do nich  tak  mówić:
!(K
08 «Jeśli godzicie się, abym pochował moją zmarłą,
!(L
posłuchajcie  mnie! Proście za  mną  Efrona,  syna
!(M
Sochara,  09 żeby  mi sprzedał  pieczarę  Makpela,
!(N
która  znajduje  się  na  krańcu  jego  pola;   za
!(O
odpowiednią cenę niechaj mi ją sprzeda, abym  miał
!(P
wśród was grób na własność».
!(Q
10 Efron  Chetyta,  który siedział  wśród  swych
!(R
współplemieńców,  odpowiedział  Abrahamowi   wobec
!(S
nich   i  wobec  wszystkich  wchodzących  w  bramę
!(T
miasta:  11 «Nie, panie mój, posłuchaj mnie:  pole
!(U
to i pieczarę, która na nim się znajduje, daję ci;
!(V
w  obecności moich współbraci daję ci ją, pochowaj
!(W
swą   zmarłą».  12 Ale  Abraham,  oddawszy  pokłon
!(X
Chetytom,  13 oświadczył Efronowi wobec zebranych:
!(Y
«Raczej ty zechciej mnie posłuchać: daję pieniądze
!(Z
za  to  pole,  przyjmij ode mnie, a wtedy  dopiero
!([
pochowam  tam  moją zmarłą». 14 Efron  dał  na  to
!(\
Abrahamowi   taką   odpowiedź:   15 «Panie    mój,
!(]
posłuchaj  mnie:  ziemia  warta  czterysta  syklów
!(^
srebra  -  suma niewielka dla mnie i dla ciebie  -
!(_
pochowaj  swoją  zmarłą!» 16 Abraham  przystał  na
!(`
żądanie Efrona. Odważył więc Efronowi sumę,  którą
!(a
ten   wymienił  w  obecności  Chetytów:  czterysta
!(b
syklów srebra, jakie były wówczas w obiegu.
!(c
17 Tak  więc  posiadłość  Efrona  w  Makpela,  w
!(d
pobliżu Mamre, czyli pole i znajdująca się na  nim
!(e
pieczara,   oraz  wszystkie  drzewa  wzdłuż   jego
!(f
granicy   stały  się  18 własnością   Abrahama   w
!(g
obecności  Chetytów i wszystkich, którzy wchodzili
!(h
w bramę ich miasta.
!(i
19 A  potem Abraham pochował swoją żonę  Sarę  w
!(j
pieczarze  na  polu  [zwanym]  Makpela  w  pobliżu
!(k
Mamre, czyli Hebronu, w kraju Kanaan.
!(l
20 Odtąd  pole i znajdująca się na nim  pieczara
!(m
przeszły  od  Chetytów  do  Abrahama  jako   tytuł
!(n
własności grobu.
!(o
!(p
Rebeka żoną Izaaka
!(q
┌────┐ 01 Abraham  zestarzał  się   i  doszedł  do
!(r
│ 24 │ podeszłego wieku, a  Bóg  mu  we  wszystkim
!(s
└────┘ błogosławił. 02 I rzekł  Abraham  do  swego
!(t
sługi,  który  piastował w jego  rodzinie  godność
!(u
zarządcy całej posiadłości: «Połóż mi twą rękę pod
!(v
biodro*,  03 bo chcę, żebyś mi przysiągł na  Pana,
!(w
Boga  nieba i ziemi, że nie weźmiesz dla mego syna
!(x
Izaaka  żony  spośród  kobiet  Kanaanu,  w  którym
!(y
mieszkam,  04 ale że pójdziesz do mego  rodzinnego
!(z
kraju  i  wybierzesz żonę dla mego  syna  Izaaka».
!({
05 Odpowiedział  mu sługa: «A gdyby  taka  kobieta
!(|
nie  zechciała przyjść ze mną do tego  kraju,  czy
!(}
mogę  wtedy  zaprowadzić twego syna  do  kraju,  z
!(~
którego  pochodzisz?» 06 Rzekł do  niego  Abraham:
!(
«Nie  czyń tego nigdy, abyś miał tam wracać z moim
!(Ç
synem!  07 Pan, Bóg niebios, który mnie wywiódł  z
!(ü
domu mego ojca i z mego kraju rodzinnego, który mi
!(é
uroczyście obiecał: Potomstwu twemu dam ten  kraj,
!(â
On  pośle swego anioła przed tobą; znajdziesz  tam
!(ä
żonę  dla  mego syna. 08 A gdyby owa  kobieta  nie
!(ů
chciała  przyjść z tobą, wtedy jesteś zwolniony  z
!(ć
przysięgi;  byleś  tylko  z  synem  moim  tam  nie
!(ç
wracał».  09 Wtedy sługa położył rękę  pod  biodro
!(ł
Abrahama, pana swego, i przysiągł, że spełni,  jak
!(ë
mu powiedziano.
!(Ő
10 Sługa  ów  zabrał z sobą dziesięć  wielbłądów
!(ő
oraz   kosztowności  swego  pana  i  wyruszył   do
!(î
Aram-Naharaim,   do  miasta,  w  którym   mieszkał
!(Ź
Nachor.
!(Ä
11 Tam  rozsiodłał wielbłądy  przy  studni  poza
!(Ć
miastem  w porze wieczornej, wtedy właśnie,  kiedy
!(É
kobiety wychodziły czerpać wodę. 12 I modlił  się:
!(Ĺ
Panie,  Boże  «Pana  mego  Abrahama,  spraw,  abym
!(ĺ
spotkał  ją  dzisiaj; bądź łaskaw  dla  mego  pana
!(ô
Abrahama!  13 Gdy teraz stoję przy  źródle  i  gdy
!(ö
córki   mieszkańców  tego  miasta  wychodzą,   aby
!(Ľ
czerpać   wodę,   14 niechaj  dziewczyna,   której
!(ľ
powiem:  "Nachyl  mi  dzban twój,  abym  się  mógł
!(Ś
napić",  a  ona  mi odpowie: "Pij, a  i  wielbłądy
!(ś
twoje napoję", będzie tą, którą przeznaczyłeś  dla
!(Ö
sługi swego Izaaka; wtedy poznam, że jesteś łaskaw
!(Ü
dla  mego  pana».  15 Zanim przestał  się  modlić,
!(Ť
nadeszła  Rebeka córka Betuela, syna  Milki,  żony
!(ť
Nachora,  brata  Abrahama;  wyszła  z  dzbanem  na
!(Ł
ramieniu.   16 Panna   to  była   bardzo   piękna,
!(×
dziewica, która nie obcowała jeszcze z mężem.  Ona
!(č
to  zeszła  do  źródła i napełniwszy  swój  dzban,
!(á
wracała.  17 Wtedy  sługa ów  szybko  zabiegł  jej
!(í
drogę  i  rzekł: «Daj mi się napić trochę  wody  z
!(ó
twego  dzbana!» 18 A ona powiedziała: «Pij,  panie
!(ú
mój»  -  i szybko pochyliła swój dzban, i dała  mu
!(Ą
pić. 19 A gdy go napoiła, rzekła: «Także dla twych
!(ą
wielbłądów naczerpię wody, aby mogły pić do woli».
!(Ž
20 Po  czym szybko wylała ze swego dzbana wodę  do
!(ž
koryta i pobiegła znów do studni czerpać wodę,  aż
!(Ę
nanosiła  dla  wszystkich  wielbłądów.  21 On  zaś
!(ę
zdziwiony  czekał w milczeniu, aby się  przekonać,
!(¬
czy  Pan pozwoli mu dopiąć celu podróży, czy  nie.
!(ź
22 Ale  gdy  się wielbłądy napiły,  wyjął  kolczyk
!(Č
złoty wagi pół sykla* oraz włożył na jej ręce dwie
!(ş
bransolety  złote  ważące  dziesięć  syklów   23 i
!(«
zapytał: «Czyją jesteś córką, powiedzże mi; czy  w
!(»
domu  twego ojca jest miejsce dla nas na  nocleg?»
!(░
24 A  ona  rzekła:  «Jestem  córką  Betuela,  syna
!(▒
Milki, którego ona urodziła Nachorowi». 25 Po czym
!(▓
dodała: «Dość u nas słomy i paszy oraz miejsca  do
!(│
przenocowania».  26 Wtedy  człowiek  ów  padł   na
!(┤
kolana  i, oddawszy pokłon Panu, 27 rzekł:  «Niech
!(Á
będzie  błogosławiony Pan, Bóg mego pana Abrahama,
!(Â
który  nie  omieszkał  okazać  łaskawości  swej  i
!(Ě
wierność  memu  panu, ponieważ  prowadził  mnie  w
!(Ş
drodze do domu krewnych mojego pana!»
!(╣
28 Tymczasem  dziewczyna  pobiegła  do  domu   i
!(║
opowiedziała  swej matce o tym,  co  zaszło.  29 A
!(╗
miała  Rebeka brata imieniem Laban. Ten  to  Laban
!(╝
udał  się śpiesznie do owego człowieka, za  miasto
!(Ż
do źródła. 30 Zobaczył bowiem kolczyk i bransolety
!(ż
na  rękach  swej  siostry i usłyszał,  jak  Rebeka
!(┐
mówiła, co jej ów człowiek powiedział. Podszedłszy
!(└
więc do tego człowieka, stojącego z wielbłądami  u
!(┴
źródła,  31 rzekł do niego: «Pójdź,  błogosławiony
!(┬
przez   Pana,   czemu   stoisz   tu   na   dworze!
!(├
Przygotowałem dom dla ciebie i miejsce  dla  twych
!(─
wielbłądów». 32 Udał się więc ów człowiek do domu.
!(┼
Rozkiełznano   wielbłądy,  dano  słomę   i   paszę
!(Ă
wielbłądom  oraz wodę do obmycia jego  nóg  i  nóg
!(ă
ludzi, którzy z nim byli. 33 Gdy zaś podano  owemu
!(╚
człowiekowi posiłek, rzekł: «Nie będę jadł, dopóki
!(╔
nie  przedstawię mej prośby». Rzekł Laban:  «Mów».
!(╩
34 I  zaczął mówić: «Jestem sługą Abrahama. 35 Pan
!(╦
w  szczególny sposób błogosławił memu panu,  toteż
!(╠
stał  się  on zamożny: dał mu owce, woły,  srebro,
!(═
złoto, niewolników, niewolnice, wielbłądy i  osły.
!(╬
36 Żona zaś pana mego, Sara, urodziła panu memu  w
!(¤
podeszłym swym wieku syna. Jemu to oddał  on  całą
!(đ
swą  majętność. 37 Pan mój kazał mi  przysiąc,  że
!(Đ
spełnię  takie polecenie: Nie wolno ci wziąć  żony
!(Ď
dla  mego  syna spośród kobiet Kanaanu - kraju,  w
!(Ë
którym przebywam, 38 lecz masz udać się do rodziny
!(ď
mego ojca, do moich krewnych, i stamtąd wziąć żonę
!(Ň
dla  mego  syna. 39 Gdy zaś rzekłem memu  panu:  A
!(Í
jeśli  taka  kobieta nie zechce  pójść  ze  mną  -
!(Î
40 odpowiedział mi: Pan, któremu  służę,  pośle  z
!(ě
tobą swego anioła i sprawi, że zamiar twój ci  się
!(┘
powiedzie,  że  weźmiesz  żonę  dla  mego  syna  z
!(┌
rodziny mojej, z rodu mojego ojca. 41 Będziesz zaś
!(█
zwolniony z przysięgi, jeśli przyjdziesz  do  mych
!(▄
krewnych,  a  oni  ci jej nie dadzą;  tylko  wtedy
!(Ţ
będziesz  zwolniony z przysięgi. 42 Gdy więc  dziś
!(Ů
przyszedłem  do źródła, modliłem się: Panie,  Boże
!(▀
pana  mego Abrahama, jeśli taka wola Twoja, spraw,
!(Ó
abym  dopiął  celu podróży, którą odbywam.  43 Oto
!(ß
jestem  u źródła. Niech więc stanie się tak,  żeby
!(Ô
ta  dziewczyna  wyszła czerpać  wodę,  A  gdy  jej
!(Ń
powiem:  Daj  mi  się napić trochę  wody  z  twego
!(ń
dzbana, 44 niechaj mi powie: Pij ty, a i wielbłądy
!(ň
twe napoję; będzie to ta kobieta, którą Pan wybrał
!(Š
dla syna pana mojego. 45 Zaledwie przestałem tak w
!(š
duchu się modlić, ukazała się Rebeka z dzbanem  na
!(Ŕ
ramieniu  i  zeszła do źródła, aby  czerpać  wodę.
!(Ú
Wtedy powiedziałem do niej: Daj mi pić. 46 Ona zaś
!(ŕ
szybko nachyliła swój dzban i powiedziała: Pij,  a
!(Ű
potem napoję także twe wielbłądy. I napiłem się  i
!(ý
wielbłądy  moje  napoiła. 47 A  gdym  ją  zapytał:
!(Ý
Czyją  jesteś  córką, odpowiedziała: Jestem  córką
!(ţ
Betuela,  syna  Nachora, którego  urodziła  Milka.
!(´
Włożyłem  więc kolczyk w jej nozdrza i  bransolety
!(­
na jej ręce. 48 A potem padłem na kolana i oddałem
!(˝
pokłon  Panu; i dziękowałem Panu, Bogu  pana  mego
!(˛
Abrahama, że poprowadził mnie drogą właściwą, abym
!(ˇ
wziął  bratanicę pana mego za żonę dla jego  syna.
!(˘
49 A  teraz powiedzcie mi, czy chcecie okazać panu
!(§
mojemu  prawdziwą  życzliwość;  a  jeśli   nie   -
!(÷
powiedzcie, a wtedy udam się gdzie indziej»*.
!(¸
50 Wtedy   Laban  i  Betuel  tak  odpowiedzieli:
!(°
«Ponieważ   Pan  tak  zamierzył,  nie  możemy   ci
!(¨
powiedzieć nie lub tak. 51 masz przed sobą Rebekę,
!(˙
weź  ją z sobą i idź. Niechaj będzie ona żoną syna
!(ű
pana  twego,  jak  postanowił Pan».  52 Gdy  sługa
!(Ř
Abrahama usłyszał te ich słowa, oddał pokłon Panu.
!(ř
53 Po czym wyjąwszy srebrne i złote klejnoty  oraz
!(■
szaty,  dał  je  Rebece;  a  bratu  i  matce   jej
!( 
ofiarował kosztowności. 54 Potem on i ci, którzy z
!)!
nim  przybyli, najadłszy się i napiwszy, udali się
!)"
na  spoczynek.  A  gdy wstali  rano,  rzekł  sługa
!)#
Abrahama:  «Pozwólcie  mi wrócić  do  mego  pana».
!)$
55 Odpowiedzieli brat i matka dziewczyny: «Niechaj
!)%
pozostanie  ona  z dziesięć dni, zanim  odejdzie».
!)&
56 Ale  on  przynaglał mówiąc:  «Nie  zatrzymujcie
!)'
mnie  wy, skoro Pan pozwolił mi dopiąć celu  mojej
!)(
podróży.  Pozwólcie mi odejść  i  wrócić  do  mego
!))
pana».  57 Wtedy oni rzekli: «Zawołajmy dziewczynę
!)*
i  zapytajmy ją samą». 58 Zawołali zatem Rebekę  i
!)+
spytali: «Czy chcesz iść z tym człowiekiem?» A ona
!),
odpowiedział:   «Chcę  iść».   59 Wyprawili   więc
!)-
Rebekę,  siostrę swoją, i jej piastunkę  ze  sługą
!).
Abrahama i jego ludźmi. 60 Pobłogosławili Rebekę i
!)/
tak rzekli:
!)0
«Siostro nasza, wzrastaj
!)1
w tysiące nieprzeliczone:
!)2
i niech potomstwo twoje zdobędzie
!)3
bramy swych nieprzyjaciół!»
!)4
61 Po  czym Rebeka i jej niewolnice  wsiadły  na
!)5
wielbłądy  i  ruszyły w drogę za owym człowiekiem.
!)6
Sługa Abrahama zabrał więc Rebekę i odjechał.
!)7
62 A  Izaak, który naówczas mieszkał w  Negebie,
!)8
właśnie  wracał  od studni Lachaj-Roj;  63 wyszedł
!)9
bowiem   pogrążony  w  smutku*   na   pole   przed
!):
wieczorem. Podniósłszy oczy ujrzał zbliżające  się
!);
wielbłądy.  64 Gdy  zaś  Rebeka  podniosła   oczy,
!)<
spostrzegła  Izaaka,  szybko zsiadła  z  wielbłąda
!)=
65 i  spytała  sługi: «Kto to jest ten  mężczyzna,
!)>
który    idzie   ku   nam   przez   pole?»   Sługa
!)?
odpowiedział:  «To mój pan». Wtedy  Rebeka  wzięła
!)@
zasłonę i zakryła twarz*.
!)A
66 Kiedy sługa opowiedział Izaakowi o wszystkim,
!)B
czego  dokonał,  67 Izaak  wprowadził  Rebekę   do
!)C
namiotu Sary, swej matki. Wziąwszy Rebekę za żonę,
!)D
Izaak miłował ją, bo była mu pociechą po matce.
!)E
!)F
Potomkowie Abrahama i Ketury. Śmierć Abrahama
!)G
┌────┐ 01 Abraham poślubił  jeszcze drugą kobietę,
!)H
│ 25 │ imieniem  Ketura.  02 Ona  to  urodziła  mu
!)I
└────┘ Zimrana,    Jokszana,   Medana,    Midiana,
!)J
Jiszbaka i Szuacha.
!)K
03 Jokszan był ojcem Saby i Dedana;  synami  zaś
!)L
Dedana byli: Aszszurim, Letuszim i Leummim.
!)M
04 Synowie Midiana: Efa, Efer, Henoch,  Abida  i
!)N
Eldaa. - Ci wszyscy byli potomkami Ketury.
!)O
05 Abraham  całą swą majętność  oddał  Izaakowi,
!)P
06 synów  zaś,  których miał z żon  drugorzędnych,
!)Q
obdarował i kazał im jeszcze za swego życia odejść
!)R
od  Izaaka  ku  wschodowi, do  kraju  leżącego  na
!)S
wschód.
!)T
07 A  gdy Abraham dożył lat stu siedemdziesięciu
!)U
pięciu,  08 zbliżył się kres jego życia i zmarł  w
!)V
późnej,  lecz szczęśliwej starości, syt  życia,  i
!)W
połączył  się  ze  swoimi  przodkami.  09 Izaak  i
!)X
Izmael, synowie Abrahama, pochowali go w pieczarze
!)Y
Makpela  na  polu Efrona, syna Sochara Chetyty,  w
!)Z
pobliżu Mamre. 10 Na tym polu, które nabył Abraham
!)[
od  Chetytów, został on pochowany obok swej  żony,
!)\
Sary.
!)]
11 Po  śmierci  Abrahama  Bóg  błogosławił  jego
!)^
synowi Izaakowi. Izaak zamieszkał w pobliżu studni
!)_
Lachaj-Roj.
!)`
!)a
Potomkowie Izmaela
!)b
12 Oto   potomkowie  Izmaela,   syna   Abrahama,
!)c
którego  Abrahamowi  urodziła  Egipcjanka   Hagar,
!)d
niewolnica Sary.
!)e
13 Oto imiona synów Izmaela, imiona pochodzących
!)f
od   nich   potomków:  Nebajot,  pierworodny   syn
!)g
Izmaela,  Kedar, Adbeel, Mibsam, 14 Miszma,  Duma,
!)h
Massa. 15 Chadad, Tema, Jetur, Nafisz i Kedma.
!)i
16 Oto synowie Izmaela i takie są zarazem  nazwy
!)j
miejscowości,  w  których oni przebywali  lub  się
!)k
osiedlili - dwunastu naczelników ich szczepów.
!)l
17 A  Izmael, mając sto trzydzieści siedem  lat,
!)m
doszedł do kresu swego życia; umarł i połączył się
!)n
ze swoimi przodkami.
!)o
18 [Jego zaś potomkowie] mieszkali od Chawila aż
!)p
do  Szur, leżącego naprzeciw Egiptu, na drodze  do
!)q
Aszszuru.  Osiedlili się tam, mimo  sprzeciwu*  ze
!)r
strony spokrewnionych z nimi szczepów.
!)s
!)t
DZIEJE JAKUBA, SYNA IZAAKA
!)u
!)v
Narodziny Ezawa i Jakuba
!)w
19 Oto dzieje potomków Izaaka, syna Abrahama.
!)x
Abraham   był   ojcem  Izaaka.   20 Izaak   miał
!)y
czterdzieści lat, gdy wziął sobie za żonę  Rebekę,
!)z
córkę  Betuela, Aramejczyka z Paddan-Aram, siostrę
!){
Labana Aramejczyka.
!)|
21 Izaak  modlił się do Pana za swą  żonę,  gdyż
!)}
była  ona  niepłodna. Pan wysłuchał go, i  Rebeka,
!)~
żona  Izaaka,  stała  się  brzemienna.  22 A   gdy
!)
walczyły  z  sobą  dzieci w jej łonie,  pomyślała:
!)Ç
«Jeśli tak bywa, to czemu mnie się to przytrafia?»
!)ü
Poszła  więc  zapytać  o to  Pana,  23 a  Pan  jej
!)é
powiedział*:
!)â
«Dwa narody są w twym łonie,
!)ä
dwa odrębne ludy wyjdą z twych wnętrzności;
!)ů
jeden będzie silniejszy od drugiego,
!)ć
starszy będzie sługą młodszego».
!)ç
24 Kiedy nadszedł czas porodu, okazało się, że w
!)ł
łonie  jej  były bliźnięta. 25 I wyszedł  pierwszy
!)ë
syn  czerwony*,  cały pokryty  owłosieniem,  jakby
!)Ő
płaszczem;  nazwano go więc Ezaw.  26 Zaraz  potem
!)ő
ukazał  się brat jego, trzymający Ezawa za  piętę;
!)î
dano  mu  przeto  imię Jakub*. -  Izaak  miał  lat
!)Ź
sześćdziesiąt, gdy mu się oni urodzili.
!)Ä
27 A  gdy chłopcy urośli, Ezaw stał się zręcznym
!)Ć
myśliwym,   żyjącym   w  polu.   Jakub   zaś   był
!)É
człowiekiem  spokojnym, mieszkającym  w  namiocie.
!)Ĺ
28 Izaak  miłował  Ezawa, bo  ten  przyrządzał  mu
!)ĺ
ulubione  potrawy  z upolowanej zwierzyny;  Rebeka
!)ô
natomiast kochała Jakuba.
!)ö
!)Ľ
Ezaw sprzedaje Jakubowi swe pierworodztwo
!)ľ
29 Gdy pewnego razu Jakub gotował jakąś potrawę,
!)Ś
nadszedł z pola Ezaw bardzo znużony 30 i rzekł  do
!)ś
Jakuba: «Daj mi choć trochę tej czerwonej potrawy,
!)Ö
jestem  bowiem znużony». Dlatego nazwano go Edom*.
!)Ü
31 Jakub  odpowiedział: «Odstąp mi  najprzód  twój
!)Ť
przywilej  pierworodztwa!» 32 Rzekł  Ezaw:  «Skoro
!)ť
niemal    umieram   [z   głodu],   cóż    mi    po
!)Ł
pierworodztwie?»   33 Na  to  Jakub:   «Zaraz   mi
!)×
przysięgnij!» Ezaw mu przysiągł i tak odstąpił swe
!)č
pierworodztwo  Jakubowi.  34 Wtedy   Jakub   podał
!)á
Ezawowi  chleb i gotowaną soczewicę.  Ezaw  najadł
!)í
się  i napił, a potem wstał i oddalił się. Tak  to
!)ó
Ezaw zlekceważył przywilej pierworodztwa.
!)ú
!)Ą
Izaak w Gerarze. Przymierze z Abimelekiem
!)ą
┌────┐ 01 Gdy  w kraju nastał głód, drugi z  kolei
!)Ž
│ 26 │ po tym, który był za czasów Abrahama, Izaak
!)ž
└────┘ powędrował     do     Abimeleka,      króla
!)Ę
filistyńskiego, do Geraru. 02 Ukazał mu się bowiem
!)ę
Pan  i  rzekł: «Nie idź do Egiptu, lecz  zatrzymaj
!)¬
się w tym kraju, który ci wskażę. 03 Zamieszkaj  w
!)ź
tym  kraju, a ja będę z tobą, będę ci błogosławił.
!)Č
Bo  tobie  i  twemu potomstwu oddaję wszystkie  te
!)ş
ziemie i dotrzymam przysięgi*, którą dałem twojemu
!)«
ojcu, Abrahamowi, 04 że rozmnożę potomstwo twe jak
!)»
gwiazdy  na  niebie  oraz  dam  twojemu  potomstwu
!)░
wszystkie  te  ziemie. Wszystkie ludy  ziemi  będą
!)▒
sobie   życzyć  szczęścia  [takiego,  jakie   jest
!)▓
udziałem]  twego potomstwa, 05 dlatego że  Abraham
!)│
był  mi  posłuszny  -  przestrzegał  tego,  co  mu
!)┤
poleciłem: moich nakazów, praw i pouczeń».
!)Á
06 Tak  więc  Izaak zamieszkał w  Gerarze.  07 A
!)Â
kiedy  okoliczni mieszkańcy pytali go o jego żonę,
!)Ě
odpowiedział:  «Jest ona moją  siostrą».  Bał  się
!)Ş
bowiem  mówić: «To moja żona», gdyż myślał  sobie:
!)╣
«Jeszcze  gotowi  mnie zabić z powodu  Rebeki».  -
!)║
Była ona bowiem bardzo piękna.
!)╗
08 Gdy  tak  mieszkał tam dłuższy czas,  pewnego
!)╝
razu  Abimelek, król filistyński, wyglądając przez
!)Ż
okno,  dostrzegł Izaaka uśmiechającego* się  czule
!)ż
do  Rebeki  jako do żony. 09 Wezwał więc  Abimelek
!)┐
Izaaka  i  rzekł:  «Przecież to jest  twoja  żona;
!)└
dlaczego   mówiłeś:   Jest  ona   moją   siostrą?»
!)┴
Odpowiedział mu Izaak: «Mówiłem tak, aby przez nią
!)┬
nie  postradać życia». 10 A na to Abimelek: «Czemu
!)├
z  nami  tak  postąpiłeś? Niewiele brakowało,  aby
!)─
któryś z mych poddanych żył z twoją żoną, a  wtedy
!)┼
sprowadziłbyś na nas winę*!» 11 Abimelek dał  więc
!)Ă
wszystkim   swym   poddanym   takie   ostrzeżenie:
!)ă
«Ktokolwiek   tknie  się  żony   tego   człowieka,
!)╚
zostanie zgładzony».
!)╔
12 Przebywając w tym kraju, zasiał Izaak  ziarno
!)╩
i doczekał się w owym roku stokrotnego plonu, gdyż
!)╦
Pan mu pobłogosławił. 13 i tak stawał się on coraz
!)╠
bardziej   zasobny,   aż  dorobił   się   wielkiej
!)═
majętności. 14 Miał liczne stada owiec i  wołów  i
!)╬
wiele   służby.   Toteż  Filistyni   z   zazdrości
!)¤
15 zasypali ziemią wszystkie studnie, które słudzy
!)đ
jego ojca, Abrahama, niegdyś wykopali. 16 Sam  zaś
!)Đ
Abimelek  rzekł  do  Izaaka: «Odejdź  od  nas,  bo
!)Ď
jesteś zamożniejszy od nas!» 17 Izaak oddalił  się
!)Ë
więc stamtąd i rozbiwszy namioty w dolinie Geraru,
!)ď
tam  osiadł. 18 I zaczął oczyszczać studnie, które
!)Ň
były  niegdyś  wykopane za  życia  Abrahama,  jego
!)Í
ojca,   a  które  Filistyni  po  śmierci  Abrahama
!)Î
zasypali,  i  przywrócił  im  takie  nazwy,  jakie
!)ě
niegdyś  ponadawał jego ojciec.  19 A  gdy  słudzy
!)┘
Izaaka,  kopiąc w owej dolinie studnię,  natrafili
!)┌
na  bijące  źródło, 20 pasterze z Geraru  wszczęli
!)█
sprzeczkę  z pasterzami Izaaka i mówili:  «To  dla
!)▄
nas  ta  woda!» - Studnię tę nazwał on  Esek*,  bo
!)Ţ
swarzyli  się z nim o nią. 21 Potem wykopali  inną
!)Ů
studnię, i znów powstał o nią spór; toteż dał  jej
!)▀
nazwę Sitna*. 22 Izaak przeniósł się więc na  inne
!)Ó
miejsce  i  wykopał  jeszcze inną  studnię.  O  tę
!)ß
studnię  już nie było sporów. Izaak dał jej  nazwę
!)Ô
Rechobot*,  mówiąc: «Teraz dał  nam  Pan  swobodną
!)Ń
przestrzeń,  abyśmy się rozmnażali w  tym  kraju».
!)ń
23 Potem wyruszył Izaak do Beer-Szeby. 24 I  zaraz
!)ň
pierwszej nocy ukazał mu się Pan i rzekł:
!)Š
«Ja jestem Bogiem twego ojca, Abrahama.
!)š
Nie lękaj się, bo Ja będę z tobą.
!)Ŕ
I   będę   ci  błogosławił,  rozmnażając   twoje
!)Ú
potomstwo
!)ŕ
przez wzgląd na Abrahama, który Mi służył».
!)Ű
25 Izaak zbudował więc tam ołtarz i wzywał imienia
!)ý
Pana.  Rozbił też tam swój namiot, a słudzy Izaaka
!)Ý
wykopali tam studnię.
!)ţ
26 Potem  przybyli z Geraru Abimelek i  Achuzat,
!)´
jeden z przyjaciół Abimeleka, oraz dowódca wojska,
!)­
Pikol.  27 Izaak rzekł do nich: «Czemu przybywacie
!)˝
do   mnie,  przecież  znienawidziliście   mnie   i
!)˛
kazaliście  mi  się  od was oddalić?»  28 Oni  zaś
!)ˇ
odpowiedzieli:  «Widząc,  jak  Pan  jest  z  tobą,
!)˘
postanowiliśmy,  aby istniała między  nami,  czyli
!)§
między  tobą  a nami umowa. Chcemy z tobą  zawrzeć
!)÷
przymierze, 29 że nie uczynisz nam nic złego,  jak
!)¸
i  my nie skrzywdziliśmy ciebie, wyświadczając  ci
!)°
tylko  dobro, i pozwoliliśmy ci spokojnie  odejść.
!)¨
Niechaj  ci  więc teraz Pan błogosławi!»  30 Izaak
!)˙
wyprawił   im  ucztę,  oni  zaś  jedli   i   pili.
!)ű
31 Nazajutrz    rano   złożyli   sobie    nawzajem
!)Ř
przysięgę,  po czym Izaak ich pożegnał i  rozstali
!)ř
się w zgodzie.
!)■
32 A  gdy tego dnia słudzy Izaaka przynieśli  mu
!) 
wiadomość   o  studni,  którą  wykopali,   mówiąc:
!*!
«Znaleźliśmy  wodę»,  33 nazwał  on   tę   studnię
!*"
Szibea*. - Stąd miasto to nosi po dzień dzisiejszy
!*#
nazwę Beer-Szeba.
!*$
34 Gdy Ezaw miał czterdzieści lat, wziął za żonę
!*%
Jehudit,  córkę  Chetyty  Beeriego,  oraz  Bosmat,
!*&
córkę  Chetyty Elona. 35 Były one powodem zgryzoty
!*'
Izaaka i Rebeki.
!*(
!*)
Jakub otrzymuje podstępnie błogosławieństwo*
!**
┌────┐ 01 Gdy  Izaak  zestarzał  się  i jego  oczy
!*+
│ 27 │ stały  się  tak  słabe,  że  już  nie  mógł
!*,
└────┘ widzieć, zawołał na Ezawa, swego  starszego
!*-
syna:  «Synu  mój!» 02 A kiedy  ten  odezwał  się:
!*.
«Jestem», Izaak rzekł: «Oto zestarzałem się i  nie
!*/
znam   dnia  mojej  śmierci.  03 Weź  więc   teraz
!*0
przybory  myśliwskie, twój kołczan i łuk,  idź  na
!*1
łowy i upoluj coś dla mnie. 04 Potem przyrządź  mi
!*2
smaczną  potrawę, jaką lubię, podaj  mi  ją,  abym
!*3
jadł i abym ci pobłogosławił, zanim umrę».
!*4
05 Rebeka słyszała to, co Izaak mówił  do  swego
!*5
syna Ezawa. Gdy więc Ezaw poszedł już na łowy, aby
!*6
przynieść coś z upolowanej zwierzyny, 06 rzekła do
!*7
swego   syna   Jakuba:  «Słyszałam,   jak   ojciec
!*8
rozmawiał  z  twoim bratem Ezawem i dał  mu  takie
!*9
polecenie: 07 Przynieś dla mnie coś z polowania  i
!*:
przyrządź   smaczną   potrawę,   abym   zjadł    i
!*;
pobłogosławił  cię  wobec  Pana  przed   śmiercią.
!*<
08 Teraz więc, synu mój, posłuchaj mego polecenia,
!*=
które  ci  dam. 09 Idź, weź dla mnie z trzody  dwa
!*>
dorodne  koźlęta, ja zaś przyrządzę z nich smaczną
!*?
potrawę  dla twego ojca, taką, jaką lubi. 10 Potem
!*@
mu  zaniesiesz, on zje i w zamian za to udzieli ci
!*A
przed śmiercią błogosławieństwa».
!*B
11 Ale Jakub rzekł do swej matki: «Przecież  mój
!*C
brat,   Ezaw,  jest  owłosiony,  ja  zaś   gładki.
!*D
12 Jeśli  się  mnie  dotknie  mój  ojciec,  będzie
!*E
wyglądało  tak,  jak gdybym z  niego  żartował,  i
!*F
wtedy mogę ściągnąć na siebie przekleństwo zamiast
!*G
błogosławieństwa». 13 Rzekła mu matka:  «Niech  na
!*H
mnie spadnie to przekleństwo dla ciebie, mój synu!
!*I
Tylko   posłuchaj   mnie,  idź   i   przynieś   mi
!*J
[koźlęta]».  14 Poszedł więc,  wziął  i  przyniósł
!*K
[je]  swej  matce;  ona zaś  przyrządziła  z  nich
!*L
smaczną  potrawę,  taką, jaką lubił  jego  ojciec.
!*M
15 Potem   Rebeka   wzięła  szaty   Ezawa,   swego
!*N
starszego  syna, najlepsze, jakie miała u  siebie,
!*O
ubrała w nie Jakuba, swojego młodszego syna,  16 i
!*P
skórkami  koźląt  owinęła mu ręce  i  nieowłosioną
!*Q
szyję.   17 Po  czym  dała  Jakubowi  ową  smaczną
!*R
potrawę,  którą  przygotowała, i chleb.  18 Jakub,
!*S
wszedłszy  do  swego ojca, rzekł: «Ojcze  mój!»  A
!*T
Izaak:   «Słyszę;  któryś  ty  jest,  synu   mój?»
!*U
19 Odpowiedział Jakub ojcu: «Jestem Ezaw, twój syn
!*V
pierworodny. Uczyniłem, jak mi poleciłeś.  Podnieś
!*W
się,  siądź  i  zjedz potrawę z upolowanej  przeze
!*X
mnie  zwierzyny, i pobłogosław mi!» 20 Izaak rzekł
!*Y
do  syna:  «Jakże tak szybko mogłeś coś  upolować,
!*Z
synu mój?» A Jakub na to: «Pan, Bóg twój, sprawił,
!*[
że  tak  mi się właśnie zdarzyło». 21 Wtedy  Izaak
!*\
rzekł  do  Jakuba:  «Zbliż  się,  abym  dotknąwszy
!*]
ciebie mógł się upewnić, czy to mój syn Ezaw,  czy
!*^
nie».  22 Jakub  przybliżył  się  do  swego   ojca
!*_
Izaaka,  a  ten  dotknąwszy go rzekł:  «Głos  jest
!*`
głosem  Jakuba,  ale ręce - rękami Ezawa!»  23 Nie
!*a
rozpoznał  jednak  Jakuba,  gdyż  jego  ręce  były
!*b
owłosione  jak  ręce Ezawa. A  mając  udzielić  mu
!*c
błogosławieństwa,  24 zapytał  go   jeszcze:   «Ty
!*d
jesteś  syn  mój  Ezaw?» Jakub  odpowiedział:  «Ja
!*e
jestem». 25 Rzekł więc: «Podaj mi, abym zjadł  to,
!*f
co   upolowałeś,  synu  mój,   i   abym   ci   sam
!*g
pobłogosławił».  Jakub  podał  mu   i   on   jadł.
!*h
Przyniósł mu też i wina, a on pił. 26 A potem jego
!*i
ojciec  Izaak rzekł do niego: «Zbliż się i pocałuj
!*j
mnie,  mój synu!» 27 Jakub zbliżył się i pocałował
!*k
go.  Gdy  Izaak  poczuł woń jego  szat,  dając  mu
!*l
błogosławieństwo mówił:
!*m
«Oto   woń   mego  syna  jak  woń  pola,   które
!*n
pobłogosławił Pan!
!*o
28 Niechaj  tobie Bóg użycza rosy  z  niebios  i
!*p
żyzności ziemi,
!*q
obfitości zboża i moszczu winnego.
!*r
29 Niechaj ci służą ludy
!*s
i niech ci pokłon oddają narody.
!*t
Bądź panem twoich braci
!*u
i niech ci pokłon oddają synowie twej matki!
!*v
Każdy,  kto  będzie ci złorzeczył, niech  będzie
!*w
przeklęty.
!*x
Każdy, kto będzie cię błogosławił, niech  będzie
!*y
błogosławiony!»
!*z
30 Gdy  Izaak  wypowiedział swe błogosławieństwo
!*{
nad  Jakubem i gdy ten tylko co odszedł od  niego,
!*|
wrócił  z  łowów brat Jakuba, Ezaw. 31 I on  także
!*}
przyrządził ulubioną potrawę ojca, zaniósł mu ją i
!*~
rzekł do niego: «Podnieś się mój ojcze, i jedz to,
!*
co   twój   syn   upolował,   abyś   mi   udzielił
!*Ç
błogosławieństwa!» 32 Izaak go  zapytał:  «Kto  ty
!*ü
jesteś?»   A  on  odpowiedział:  «Jam   syn   twój
!*é
pierworodny, Ezaw!» 33 Izaak bardzo się  zatrwożył
!*â
i   rzekł:  «Kim  więc  był  ten,  który  upolował
!*ä
zwierzynę  i  przyniósł mi, a ja  jadłem  z  niej,
!*ů
zanim  ty wróciłeś, i pobłogosławiłem mu? Przecież
!*ć
to  on  otrzymał  błogosławieństwo!»  34 Gdy  Ezaw
!*ç
usłyszał  te  słowa swojego ojca, podniósł  głośny
!*ł
pełen goryczy lament, i rzekł do ojca: «Daj i mnie
!*ë
błogosławieństwo, mój ojcze!» 35 Izaak powiedział:
!*Ő
«Przyszedł  podstępnie brat twój  i  zabrał  twoje
!*ő
błogosławieństwo!»  36 A wtedy  Ezaw:  «Nie  darmo
!*î
dano  mu imię Jakub! Dwukrotnie mnie już podszedł:
!*Ź
pozbawił  mnie  mego przywileju  pierworodztwa,  a
!*Ä
teraz odebrał za mnie błogosławieństwo!»* 37 Izaak
!*Ć
na  te słowa odrzekł Ezawowi: «Skoro uczyniłem  go
!*É
twoim  panem, wszystkich zaś jego krewnych -  jego
!*Ĺ
sługami,  i  zapewniłem  mu  obfitość  zboża  oraz
!*ĺ
moszczu,  to  cóż  mogę dla  ciebie  uczynić,  mój
!*ô
synu?»  38 Lecz Ezaw rzekł do ojca: «Czyż  miałbyś
!*ö
tylko    jedno   błogosławieństwo,   mój    ojcze?
!*Ľ
Pobłogosław  także  i mnie,  ojcze  mój!»  I  Ezaw
!*ľ
rozpłakał się w głos. 39 Na to Izaak taką  dał  mu
!*Ś
odpowiedź:
!*ś
«Nie będzie żyzny kraj, w którym zamieszkasz,
!*Ö
bo nie będzie tam rosy z nieba.
!*Ü
40 Z  miecza  żyć będziesz i będziesz sługą  twego
!*Ť
brata!
!*ť
A gdy pragnienie wolności owładnie tobą,
!*Ł
zrzucisz jego jarzmo z twej szyi»*.
!*×
41 Ezaw     znienawidził    Jakuba    z     powodu
!*č
błogosławieństwa, które otrzymał od ojca,  i  taki
!*á
powziął  zamiar: «Gdy nadejdą dni żałoby  po  moim
!*í
ojcu, zabiję mojego brata Jakuba». 42 Kiedy Rebeka
!*ó
dowiedziała się o tym, co mówił Ezaw, jej  starszy
!*ú
syn,  kazała  zawołać Jakuba i rzekła  mu:  «Ezaw,
!*Ą
twój  brat, zamierza cię zabić. 43 Posłuchaj  więc
!*ą
mnie,  synu mój: przygotuj się i uchodź  do  brata
!*Ž
mego,  Labana, do Charanu. 44 Pozostań  tam  przez
!*ž
jakiś  czas,  dopóki nie uśmierzy się gniew  twego
!*Ę
brata.  45 A gdy już przestanie on gniewać się  na
!*ę
ciebie  i zapomni, co mu uczyniłeś, wtedy  dam  ci
!*¬
znać  i sprowadzę cię stamtąd. Czemu miałabym  was
!*ź
obu jednocześnie stracić?»
!*Č
!*ş
Wędrówka Jakuba do Charanu
!*«
46 Rebeka mówiła do Izaaka: «Sprzykrzyło mi  się
!*»
życie  z  tymi  Chetytkami. Jeżeli  jeszcze  Jakub
!*░
weźmie sobie za żonę Chetytkę, czyli jedną z  tych
!*▒
kobiet,  które  są w tym kraju, to  już  nie  będę
!*▓
miała po co żyć!»
!*│
┌────┐ 01 Wtedy     Izaak      zawołał     Jakuba,
!*┤
│ 28 │ pobłogosławił  go  i dał  mu  taki  rozkaz:
!*Á
└────┘ «Nie  bierz  sobie żony spośród  mieszkanek
!*Â
Kanaanu.   02 Idź  do  Paddan-Aram,   do   rodziny
!*Ě
Betuela, ojca twej matki, i weź sobie tam za  żonę
!*Ş
jedną  z  córek  Labana,  twego  wuja.  03 A   Bóg
!*╣
Wszechmocny  będzie  ci  błogosławił.  Uczyni  cię
!*║
płodnym  i da ci liczne potomstwo, tak że staniesz
!*╗
się  praojcem wielu szczepów. 04 Błogosławieństwo,
!*╝
[otrzymane  przez] Abrahama, da  również  tobie  i
!*Ż
twojemu potomstwu, abyś posiadł na własność  kraj,
!*ż
w  którym  przebywasz, a który Bóg  oddał  niegdyś
!*┐
Abrahamowi».  05 Po czym Izaak wyprawił  Jakuba  w
!*└
drogę i ten poszedł do Paddan-Aram do Labana, syna
!*┴
Betuela Aramejczyka, brata Rebeki - matki Jakuba i
!*┬
Ezawa.
!*├
06 A    Ezaw    zobaczył,    że    Izaak     dał
!*─
błogosławieństwo   Jakubowi   i   wysłał   go   do
!*┼
Paddan-Aram,   aby  sobie  tam   wybrał   żonę   a
!*Ă
błogosławiąc  go dał mu rozkaz: «Nie  bierz  sobie
!*ă
żony  spośród mieszkanek Kanaanu!» 07 i  że  Jakub
!*╚
usłuchał  ojca i matki, i udał się do Paddan-Aram.
!*╔
08 Gdy  więc  uznał,  że  mieszkanki  Kanaanu  nie
!*╩
podobają  się  jego ojcu, Izaakowi, 09 poszedł  do
!*╦
Izmaelitów  i  oprócz żon, które już  miał,  wziął
!*╠
sobie  za  żonę  Machalat, jedną z córek  Izmaela,
!*═
syna Abrahama, siostrę Nebajota.
!*╬
10 Kiedy Jakub wyszedłszy z Beer-Szeby  wędrował
!*¤
do  Charanu, 11 trafił na jakieś miejsce i tam się
!*đ
zatrzymał na nocleg, gdy słońce już zaszło.  Wziął
!*Đ
więc z tego miejsca kamień i podłożył go sobie pod
!*Ď
głowę,   układając  się  do  snu  na  tym  właśnie
!*Ë
miejscu.  12 We  śnie  ujrzał  drabinę  opartą  na
!*ď
ziemi,  sięgającą swym wierzchołkiem  nieba,  oraz
!*Ň
aniołów   Bożych,  którzy  wchodzili  w   górę   i
!*Í
schodzili  na  dół.  13 A  oto  Pan  stał  na  jej
!*Î
szczycie* i mówił: «Ja jestem Pan, Bóg Abrahama  i
!*ě
Bóg Izaaka. Ziemię, na której leżysz, oddaję tobie
!*┘
i  twemu potomstwu. 14 A potomstwo twe będzie  tak
!*┌
liczne  jak  proch  ziemi, ty zaś rozprzestrzenisz
!*█
się  na  zachód  i  na  wschód,  na  północ  i  na
!*▄
południe;   wszystkie  plemiona  ziemi   otrzymają
!*Ţ
błogosławieństwo  przez  ciebie  i   przez   twych
!*Ů
potomków. 15 Ja jestem z tobą i będę cię  strzegł,
!*▀
gdziekolwiek się udasz; a potem sprowadzę  cię  do
!*Ó
tego  kraju.  Bo  nie  opuszczę  cię,  dopóki  nie
!*ß
spełnię  tego,  co ci obiecuję».  16 A  gdy  Jakub
!*Ô
zbudził się ze snu, pomyślał: «Prawdziwie Pan jest
!*Ń
na  tym miejscu, a ja nie wiedziałem». 17 I zdjęty
!*ń
trwogą  rzekł:  «O,  jakże  miejsce  to  przejmuje
!*ň
grozą! Prawdziwie jest to dom Boga i brama nieba!»
!*Š
18 Wstawszy  więc  rano, wziął  ów  kamień,  który
!*š
podłożył sobie pod głowę, postawił go jako  stelę*
!*Ŕ
i  rozlał  na jego wierzchu oliwę. 19 I  dał  temu
!*Ú
miejscu nazwę Betel*. - Natomiast pierwotna  nazwa
!*ŕ
tego  miejsca była Luz. - 20 Po czym  złożył  taki
!*Ű
ślub: «Jeżeli Pan Bóg będzie ze mną, strzegąc mnie
!*ý
w  drodze, w którą wyruszyłem, jeżeli da mi  chleb
!*Ý
do  jedzenia i ubranie do okrycia się 21 i  jeżeli
!*ţ
wrócę  szczęśliwie do domu ojca mojego, Pan będzie
!*´
moim  Bogiem. 22 Ten zaś kamień, który  postawiłem
!*­
jako  stelę, będzie domem Boga. Z wszystkiego,  co
!*˝
mi dasz, będę Ci składał w ofierze dziesięcinę».
!*˛
!*ˇ
Małżeństwo Jakuba
!*˘
┌────┐ 01 Jakub,   wyruszywszy   w  dalszą  drogę,
!*§
│ 29 │ powędrował do ziemi synów Wschodu*.  02 Tam
!*÷
└────┘ ujrzał  studnię w polu i trzy  stada  owiec
!*¸
wylegujących  się wokół niej; z tej bowiem  studni
!*°
pojono  stada.  Wielki zaś kamień  przykrywał  jej
!*¨
otwór.  03 Toteż gromadzono tu wszystkie  stada  i
!*˙
wtedy  dopiero odsuwano kamień znad otworu studni,
!*ű
a  po  napojeniu owiec przesuwano go znów na dawne
!*Ř
miejsce  nad  otwór  studni.  04 Jakub  rzekł   do
!*ř
czekających  tam  pasterzy*:  «Bracia  moi,   skąd
!*■
jesteście?»   Odpowiedzieli   mu:   «Jesteśmy    z
!* 
Charanu». 05 On zaś pytał ich: «Czy znacie Labana,
!+!
syna  Nachora?» Oni na to: «Znamy».  06 I  jeszcze
!+"
zapytał    ich:    «Czy   dobrze    się    miewa?»
!+#
Odpowiedzieli:  «Dobrze.  Ale  oto   jego   córka,
!+$
Rachela*,  nadchodzi z trzodą».  07 Wtedy  [Jakub]
!+%
rzekł:  «Ponieważ jeszcze jest jasny dzień  i  nie
!+&
czas zapędzać trzody, napójcie trzodę i idźcie  ją
!+'
paść».  08 Oni zaś powiedzieli: «Nie możemy  poić,
!+(
dopóki  nie  spędzą wszystkich stad i  nie  odsuną
!+)
kamienia  znad otworu studni, wtedy będziemy  poić
!+*
owce». 09 Gdy Jakub tak z nimi rozmawiał, Rachela,
!++
która  była  pasterką, nadeszła  ze  stadem  owiec
!+,
swego ojca.
!+-
10 A  gdy  Jakub ujrzał Rachelę,  córkę  Labana,
!+.
brata  swej matki, i trzodę tegoż Labana,  zbliżył
!+/
się,  odsunął kamień znad otworu studni  i  napoił
!+0
trzodę  Labana.  11 A  potem  ucałował  Rachelę  i
!+1
rozpłakał  się  w  głos. 12 Kiedy  zaś  powiedział
!+2
Racheli,  że  jest siostrzeńcem  jej  ojca,  synem
!+3
Rebeki, pobiegła i opowiedziała o tym swemu  ojcu.
!+4
13 Gdy  Laban usłyszał nowinę, że to  jest  Jakub,
!+5
jego   siostrzeniec,  wybiegł  mu  na   spotkanie,
!+6
uściskał  go i ucałował, i wprowadził go do  swego
!+7
domu.  Wtedy  to  Jakub  opowiedział  Labanowi   o
!+8
wszystkim.  14 Laban  rzekł do  Jakuba:  «Przecież
!+9
jesteś  moją  kością  i  ciałem*».  A  gdy   Jakub
!+:
przebywał  u  Labana miesiąc,  15 rzekł  do  niego
!+;
Laban: «Czyż dlatego, że jesteś moim krewnym, masz
!+<
mi  służyć za darmo? Powiedz mi więc, jaką mam  ci
!+=
dać  zapłatę?»  -  16 Miał zaś Laban  dwie  córki;
!+>
starsza  nazywała  się  Lea,  a  młodsza  Rachela.
!+?
17 Oczy  Lei  były  jakby zgaszone*,  Rachela  zaś
!+@
miała  piękną  postać  i miłą  powierzchowność.  -
!+A
18 Ponieważ  Jakub  pokochał  Rachelę,  rzekł   do
!+B
Labana:  «Będę ci służył przez siedem lat  za  twą
!+C
młodszą   córkę,  Rachelę».  19 Laban  powiedział:
!+D
«Wolę dać ją tobie niż komu innemu. Pozostań  więc
!+E
u  mnie».  20 I tak służył Jakub za Rachelę  przez
!+F
siedem lat, a wydały mu się one jak dni kilka,  bo
!+G
bardzo miłował Rachelę.
!+H
21 Wreszcie  rzekł  Jakub do  Labana:  «Ponieważ
!+I
czas  już upłynął, daj mi córkę twą za żonę,  abym
!+J
się  z  nią połączył». 22 Wtedy Laban, zaprosiwszy
!+K
wszystkich mieszkańców tej miejscowości,  wyprawił
!+L
ucztę. 23 A gdy był wieczór, Laban wziął córkę swą
!+M
Leę  i wprowadził ją do Jakuba, i ten zbliżył  się
!+N
do   niej.   24 Dał  też  Laban  tej  córce   swej
!+O
niewolnicę Zilpę.
!+P
25 Rano  Jakub zobaczył, że ma przed  sobą  Leę.
!+Q
Rzekł więc do Labana: «Cóż mi uczyniłeś? Czyż  nie
!+R
za  Rachelę  ci  służyłem? Czemu mnie  oszukałeś?»
!+S
26 Laban  odpowiedział: «Nie ma tu u nas  zwyczaju
!+T
wydawania  za mąż [córki] młodszej przed  starszą.
!+U
27 Bądź  przez  tydzień z tą*,  a  potem  damy  ci
!+V
drugą,  za  którą jednak będziesz  u  mnie  służył
!+W
jeszcze  siedem następnych lat». 28 Jakub przystał
!+X
na to i był przez tydzień z tą. Potem Laban dał mu
!+Y
córkę  swą, Rachelę, za żonę. 29 Racheli dał Laban
!+Z
również niewolnicę Bilhę, aby jej usługiwała.
!+[
30 Jakub więc zbliżył się do Racheli i kochał ją
!+\
bardziej  niż Leę. I pozostał na służbie u  Labana
!+]
przez siedem następnych lat.
!+^
!+_
Dzieci Jakuba*
!+`
31 Gdy  Pan  widział, że Lea została  odsunięta,
!+a
otworzył  jej  łono; Rachela zaś  była  niepłodna.
!+b
32 Lea  poczęła więc i urodziła syna,  i  dała  mu
!+c
imię   Ruben   mówiąc:  «Wejrzał   Pan   na   moje
!+d
upokorzenie;  teraz mąż mój będzie mnie  miłował».
!+e
33 A  gdy  znów  poczęła i urodziła syna,  rzekła:
!+f
«Usłyszał  Pan, że zostałam odsunięta,  i  dał  mi
!+g
jeszcze  to  dziecko»;  nazwała  więc  je  Symeon.
!+h
34 Potem  znów poczęła i urodziła syna, i  rzekła:
!+i
«Już  teraz  mąż  mój przywiąże się  do  mnie,  bo
!+j
urodziłam mu trzech synów»; dlatego dała  mu  imię
!+k
Lewi. 35 I jeszcze raz poczęła, i urodziwszy  syna
!+l
rzekła: «Tym razem będę sławić Pana»; dlatego dała
!+m
mu imię Juda. Po czym przestała rodzić.
!+n
┌────┐ 01 Rachela  zaś  widząc, że  nie  może  dać
!+o
│ 30 │ Jakubowi   potomstwa,    zazdrościła   swej
!+p
└────┘ siostrze  i  rzekła do męża:  «Spraw,  abym
!+q
miała  dzieci;  bo inaczej przyjdzie  mi  umrzeć!»
!+r
02 Jakub rozgniewał się na Rachelę i odparł: «Czyż
!+s
to ja, a nie Bóg, odmawiam ci potomstwa?» 03 Wtedy
!+t
ona  powiedziała: «Mam niewolnicę Bilhę. Zbliż się
!+u
do  niej,  aby urodziła dzieci na moich  kolanach;
!+v
chociaż   w  ten  sposób  będę  miała  od   ciebie
!+w
potomstwo»*. 04 Dała mu więc swą niewolnicę  Bilhę
!+x
za  żonę,  i Jakub zbliżył się do niej.  05 A  gdy
!+y
Bilha poczęła i urodziła Jakubowi syna, 06 Rachela
!+z
rzekła:  «Bóg  jako  sędzia otoczył  mnie  opieką;
!+{
wysłuchawszy mnie dał mi syna». Dlatego nazwała go
!+|
Dan. 07 Niewolnica Racheli, Bilha, znowu poczęła i
!+}
urodziła Jakubowi drugiego syna. 08 Wtedy  Rachela
!+~
rzekła: «Nadludzką walkę wiodłam z siostrą moją  i
!+
zwyciężyłam!» Przeto dała mu imię Neftali.
!+Ç
09 Ale i Lea widząc, że przestała rodzić, wzięła
!+ü
swą  niewolnicę Zilpę i dała ją Jakubowi za  żonę.
!+é
10 Zilpa, niewolnica Lei, urodziła Jakubowi  syna.
!+â
11 Wtedy  Lea zawołała: «Szczęśliwie!» i  dała  mu
!+ä
imię Gad. 12 A gdy Zilpa, niewolnica Lei, urodziła
!+ů
Jakubowi  drugiego syna, 13 Lea  powiedziała:  «Na
!+ć
moje   szczęście!  Bo  kobiety  będą  mnie   zwały
!+ç
szczęśliwą». Dała więc mu imię Aser.
!+ł
14 Pewnego razu Ruben, wyszedłszy na  pole,  gdy
!+ë
żęto pszenicę, znalazł mandragory* i przyniósł  je
!+Ő
swej  matce,  Lei. Wtedy Rachela rzekła:  «Daj  mi
!+ő
mandragory syna twego». 15 A na to Lea: «Czyż  nie
!+î
dość,  że mi zabrałaś mego męża, i jeszcze  chcesz
!+Ź
zabrać  mandragory  mego syna?» Rachela  zawołała:
!+Ä
«Niechaj  więc  śpi z tobą tej nocy za  mandragory
!+Ć
twego  syna!»  16 A gdy Jakub wracał  wieczorem  z
!+É
pola,  wyszła  Lea naprzeciw niego i  rzekła:  «Do
!+Ĺ
mnie  przyjdź,  bo nabyłam cię za mandragory  mego
!+ĺ
syna».  I spał z nią owej nocy. 17 Bóg zaś spełnił
!+ô
pragnienie   Lei:  poczęła  i  urodziła   Jakubowi
!+ö
piątego syna. 18 I mówiła: «Dał mi Bóg nagrodę  za
!+Ľ
to,  że  oddałam moją niewolnicę mężowi».  Nazwała
!+ľ
więc  go  Issachar. 19 A gdy Lea  znów  poczęła  i
!+Ś
urodziła   szóstego   syna  Jakubowi,   20 rzekła:
!+ś
«Obdarował  mnie Bóg wspaniałym darem, teraz  będę
!+Ö
już   miała   pierwszeństwo  u  mego  męża,   gdyż
!+Ü
urodziłam mu sześciu synów!» Dała więc synowi imię
!+Ť
Zabulon.  21 Wreszcie  urodziła  i  córkę,   którą
!+ť
nazwała Dina.
!+Ł
22 A  Bóg zlitował się i nad Rachelą;  wysłuchał
!+×
ją Bóg i otworzył jej łono. 23 Gdy więc poczęła  i
!+č
urodziła syna, rzekła: «Zdjął Bóg ze mnie  hańbę!»
!+á
24 Dając  mu zaś imię Józef, westchnęła: «Oby  Pan
!+í
dodał mi jeszcze drugiego syna!»
!+ó
!+ú
Nowy układ Jakuba z Labanem
!+Ą
25 Gdy  Rachela urodziła Józefa, Jakub rzekł  do
!+ą
Labana: «Zwolnij mnie, abym mógł wrócić do  kraju,
!+Ž
w którym mieszkałem. 26 Pozwól mi zabrać moje żony
!+ž
i  dzieci,  za które ci służyłem, i odejdę.  Wiesz
!+Ę
dobrze,    jak    ci   służyłem».   27 Laban    mu
!+ę
odpowiedział:   «Obyś  mnie  darzył  życzliwością!
!+¬
Odgadłem  bowiem,  że  Pan błogosławił  mi  dzięki
!+ź
tobie». 28 Po czym dodał: «Ustal mi twoją zapłatę,
!+Č
a  ja ci ją dam». 29 Jakub rzekł do niego: «Ty sam
!+ş
wiesz,  jak  ci służyłem i jaki jest twój  dobytek
!+«
dzięki  mnie.  30 Miałeś  bowiem  niewiele,  zanim
!+»
przyszedłem; odkąd zaś tu jestem, pomnożył się  on
!+░
bardzo i Pan ci błogosławi. Jednak teraz muszę się
!+▒
zatroszczyć i o moją rodzinę». 31 A na  to  Laban:
!+▓
«Cóż więc mam ci dać?» Jakub odpowiedział: «Nic mi
!+│
nie  dasz! Uczyń mi tylko to, co ci powiem, a będę
!+┤
nadal  pasł  twe stada i będę się nimi  opiekował.
!+Á
32 A  więc: obejdę dzisiaj wszystkie twe  stada  i
!+Â
wybiorę  z  nich  dla  siebie  wszystkie  jagnięta
!+Ě
cętkowane,  pstre  i  czarne  spośród  owiec  oraz
!+Ş
koźlęta  pstre i cętkowane spośród kóz. Niech  one
!+╣
będą  moją  zapłatą. 33 Po pewnym czasie  będziesz
!+║
mógł  przekonać się o mojej uczciwości. Gdy bowiem
!+╗
przyjdziesz,  aby obejrzeć to, co  będzie  mi  się
!+╝
należało  jako  zapłata,  kozy,  które  nie   będą
!+Ż
cętkowane  i  pstre,  oraz owce,  które  nie  będą
!+ż
czarne,  możesz uważać za skradzione przez  mnie».
!+┐
34 Laban  rzekł: «Dobrze, niechaj będzie tak,  jak
!+└
mówisz!»  35 Ale  jeszcze tego samego  dnia  Laban
!+┴
oddzielił  wszystkie kozły cętkowane i pstre  oraz
!+┬
wszystkie kozy cętkowane i pstre; wszystkie, które
!+├
miały  cokolwiek sierści białej, oraz owce czarne,
!+─
i   dał   je   swym  synom.  36 Ponadto  wyznaczył
!+┼
odległość, jaką trzeba było przejść w ciągu trzech
!+Ă
dni   pomiędzy  sobą  a  Jakubem.  A  Jakub   pasł
!+ă
pozostałe owce Labana.
!+╚
37 Jakub   nazbierał  sobie   świeżych   gałązek
!+╔
topoli,  drzewa migdałowego i platanu i pozdzierał
!+╩
z  nich korę w taki sposób, że ukazały się na nich
!+╦
białe  prążki.  38 Tak ostrugane  patyki  umocował
!+╠
przy korytach z wodą, czyli przy poidłach, aby  je
!+═
widziały trzody, które przychodziły pić wodę.  Gdy
!+╬
bowiem  zwierzęta przychodziły pić  wodę,  parzyły
!+¤
się.  39 I tak parzyły się zwierzęta z trzód przed
!+đ
tymi  patykami i wskutek tego dawały przychówek  o
!+Đ
sierści  prążkowej, pstrej i cętkowanej.  40 Jakub
!+Ď
oddzielił  więc  owce białe i  pędził  je  przodem
!+Ë
przed  pstrymi i czarnymi, jako stada Labana;  dla
!+ď
siebie zaś trzymał stada osobno, nie łącząc ich ze
!+Ň
stadami Labana. 41 A przy tym Jakub umieszczał owe
!+Í
ponacinane   patyki  na  widocznym  miejscu   przy
!+Î
poidłach tylko wtedy, gdy miały się parzyć  sztuki
!+ě
mocne;  42 gdy  zaś owce były słabe,  patyków  nie
!+┘
kładł.  W ten sposób sztuki słabe miały się dostać
!+┌
Labanowi, a mocne - Jakubowi.
!+█
43 Tak  to  stał  się Jakub  człowiekiem  bardzo
!+▄
zamożnym;  miał  bowiem liczne trzody,  a  ponadto
!+Ţ
niewolnice, sługi, wielbłądy i osły.
!+Ů
!+▀
Jakub opuszcza Labana
!+Ó
┌────┐ 01 Jakub   słyszał,   jak  synowie   Labana
!+ß
│ 31 │ mówili: «Jakub zabrał wszystko, co posiadał
!+Ô
└────┘ nasz  ojciec,  i  z  mienia  naszego   ojca
!+Ń
dorobił  się  całego tego majątku».  02 I  widział
!+ń
Jakub, że Laban zmienił się wobec niego i nie  był
!+ň
już  taki jak przedtem*. 03 Wtedy to Pan rzekł  do
!+Š
Jakuba:  «Wróć do ziemi twych przodków,  do  twego
!+š
kraju  rodzinnego, Ja zaś będę z tobą».  04 Jakub,
!+Ŕ
który  był na pastwisku przy swej trzodzie,  kazał
!+Ú
wezwać do siebie Rachelę i Leę 05 i powiedział im:
!+ŕ
«Widzę  po [wyrazie] twarzy waszego ojca,  że  nie
!+Ű
jest on dla mnie taki jak dawniej, lecz Bóg mojego
!+ý
ojca  był ze mną. 06 Wy same najlepiej wiecie,  że
!+Ý
choć  z  całych  sił służyłem ojcu waszemu,  07 on
!+ţ
jednak oszukiwał mnie i wielokrotnie* zmieniał  mi
!+´
zapłatę;  i  tylko  Bóg bronił  mnie  od  krzywdy.
!+­
08 Gdy bowiem [ojciec wasz] mówił: Owce pstre będą
!+˝
twoją  zapłatą, wszystkie rodziły się  pstre;  gdy
!+˛
zaś  mówił:  Cętkowane będą dla ciebie  zapłatą  -
!+ˇ
wszystkie  rodziły  się cętkowane.  09 I  tak  Bóg
!+˘
wydzielił  część  dobytku ojca waszego  i  dał  ją
!+§
mnie.  10 Bo  gdy  nadchodził  czas  parzenia  się
!+÷
trzody,  widziałem we śnie, jak samce  pokrywające
!+¸
trzody były pstre, cętkowane i łaciate, 11 i wtedy
!+°
anioł  Boga wołał na mnie we śnie: Jakubie, a  gdy
!+¨
mu  odpowiadałem:  Słucham,  12 mówił:  Spójrz   i
!+˙
przypatrz się: wszystkie samce pokrywające  trzodę
!+ű
są  pstre, cętkowane i łaciate; widzę bowiem,  jak
!+Ř
Laban  z tobą postępuje. 13 Ja jestem Bóg z Betel,
!+ř
gdzie  namaściłeś stelę i gdzie złożyłeś mi  ślub.
!+■
Teraz  więc gotuj się do drogi, opuść ten  kraj  i
!+ 
wróć  do  twej  rodzinnej ziemi!» 14 Na  te  słowa
!,!
Rachela  i Lea rzekły do niego: «Czy mamy  ponadto
!,"
jakiś  udział  w  majątku naszego  ojca?  15 Wszak
!,#
obchodził  się z nami jak z obcymi, bo  nie  tylko
!,$
wziął za nas zapłatę, ale jeszcze obrócił na  swój
!,%
użytek  naszą  własność.  16 Słusznie  więc   całe
!,&
mienie,   które  Bóg  oddzielił  od  mienia   ojca
!,'
naszego,  należy do nas i do naszych synów.  Teraz
!,(
więc czyń to wszystko, co Bóg ci rozkazał!»
!,)
17 Wtedy Jakub powziął postanowienie  i  wsadził
!,*
swe   dzieci   i  żony  na  wielbłądy.   18 Zabrał
!,+
wszystkie swe stada i całą majętność, którą zdobył
!,,
-   majątek   własny,  którego   się   dorobił   w
!,-
Paddan-Aram  -  i ruszył w drogę  do  swego  ojca,
!,.
Izaaka,  do  kraju  Kanaan. 19 Gdy  Laban  poszedł
!,/
strzyc  owce, Rachela skradła mu posążki  domowe*.
!,0
20 Jakub zaś wprowadził w błąd Labana Aramejczyka,
!,1
nie  dając mu poznać po sobie, że zamierzał uciec.
!,2
21 Tak  więc  uciekł on wraz z całym  dobytkiem  i
!,3
rozpoczynając wędrówkę przeprawił się przez rzekę,
!,4
a potem skierował się w stronę wyżyny Gilead.
!,5
22 A  gdy na trzeci dzień Laban dowiedział  się,
!,6
że  Jakub  uszedł,  23 zebrał  swych  krewnych   i
!,7
wyruszył  za  nim  w  pościg.  Po  siedmiu  dniach
!,8
dogonił  go  na wyżynie Gilead. 24 Ale tejże  nocy
!,9
Bóg  ukazał  się we śnie Labanowi Aramejczykowi  i
!,:
rzekł  do niego: «Bacz, abyś w rozmowie z  Jakubem
!,;
niczego  od  niego  nie żądał».  25 Laban  dogonił
!,<
Jakuba, gdy ten rozbił swe namioty na tej wyżynie.
!,=
Laban  i  jego krewni również rozbili  namioty  na
!,>
wyżynie  Gilead. 26 I wtedy Laban rzekł do Jakuba:
!,?
«Cóż uczyniłeś? Oszukałeś mnie i uprowadziłeś moje
!,@
córki   jak  branki  wojenne!  27 Czemu   uciekłeś
!,A
potajemnie   i   okradłeś   mnie?   Nic   mi   nie
!,B
powiedziałeś,   a  przecież  odprawiłbym   cię   z
!,C
weselem:  z pieśniami, bębnami i cytrami! 28 Nawet
!,D
nie  dałeś  mi ucałować mych wnuków i mych  córek.
!,E
Postąpiłeś  nierozsądnie! 29 Mógłbym teraz  obejść
!,F
się  z  wami surowo; ale Bóg ojca waszego  tak  mi
!,G
powiedział ubiegłej nocy: Bacz, abyś w rozmowie  z
!,H
Jakubem  niczego  od niego nie żądał.  30 Gdy  już
!,I
jednak  ruszyłeś w drogę, bo tęskno było ci bardzo
!,J
za  rodziną twego ojca, to czemu skradłeś mi  moje
!,K
posążki?»  31 Jakub dał Labanowi  taką  odpowiedź:
!,L
«Bałem się, myśląc, że mi siłą odbierzesz także  i
!,M
twoje  córki.  32 Ten  zaś, u  którego  znajdziesz
!,N
swoje  posążki,  niech straci życie!  W  obecności
!,O
krewnych naszych przeszukaj to, co jest przy mnie,
!,P
i zabierz je sobie». Nie wiedział bowiem Jakub, że
!,Q
to  Rachela  je skradła. 33 Wszedł więc  Laban  do
!,R
namiotu  Jakuba, do namiotu Lei i dwóch niewolnic,
!,S
lecz  nic  nie znalazł. Wyszedłszy z namiotu  Lei,
!,T
wszedł  do namiotu Racheli. 34 Rachela zaś  wzięła
!,U
przedtem posążki i włożyła pod siodło wielbłąda, i
!,V
na  nich usiadła. A gdy Laban, przeszukawszy  cały
!,W
namiot,  nic nie znalazł, 35 rzekła do ojca:  «Nie
!,X
bierz  mi  tego  za złe, panie mój,  że  nie  mogę
!,Y
wstać,  gdyż mam kobiecą przypadłość».  Mimo  więc
!,Z
poszukiwań, Laban nie znalazł posążków.
!,[
36 Wtedy  Jakub rozgniewał się i  zaczął  czynić
!,\
gorzkie  wyrzuty  Labanowi  tymi  słowami:  «Jakiż
!,]
popełniłem  występek  i jaką nieprawość,  że  mnie
!,^
ścigasz, 37 że przetrząsasz wszystkie moje rzeczy?
!,_
Cóż swojego znalazłeś wśród tych rzeczy, które  są
!,`
moimi?  Połóż to wobec moich i twoich  krewnych  i
!,a
niech  oni  powiedzą,  kto  z  nas  ma  słuszność!
!,b
38 Dwadzieścia lat byłem u ciebie.  Twoje  owce  i
!,c
kozy  nie  roniły.  Baranów z  twojej  trzody  nie
!,d
jadałem.  39 Rozszarpanej [przez  dzikie  zwierzę]
!,e
sztuki  nie  przynosiłem ci; dawałem  za  to  moją
!,f
sztukę. Jeśli ci coś zostało skradzione czy  to  w
!,g
dzień, czy w nocy, szukałeś u mnie. 40 Bywało,  że
!,h
dniem  trawił mnie upał, a nocą chłód  spędzał  mi
!,i
sen z powiek. 41 Takie były owe dwadzieścia lat  w
!,j
służbie u ciebie! Służyłem ci czternaście  lat  za
!,k
dwie twoje córki, a sześć lat - za trzodę. Ty  zaś
!,l
wielokrotnie  zmieniałeś mi zapłatę. 42 Gdyby  Bóg
!,m
ojca  mego, Bóg Abrahama - Ten, którego z bojaźnią
!,n
czci  Izaak, nie wspomagał mnie, to puściłbyś mnie
!,o
teraz   z  niczym.  Com  wycierpiał  i  ilem   się
!,p
napracował rękami, Bóg widzi! On też zeszłej  nocy
!,q
zaświadczył».
!,r
43 Laban  tak odpowiedział Jakubowi:  «Wprawdzie
!,s
są  to moje córki i ich dzieci są moimi, trzoda  -
!,t
moją trzodą, i wszystko, co tu widzisz, jest moje,
!,u
ale  cóż  mogę teraz uczynić moim córkom albo  ich
!,v
dzieciom,  które one urodziły? 44 Zawrzyjmy  zatem
!,w
obaj  przymierze  i  niech [to] będzie  świadectwo
!,x
[zgody] między mną a tobą». 45 Wtedy Jakub  wybrał
!,y
jeden  kamień  i postawił jako stelę,  46 a  potem
!,z
rzekł  do  swych bliskich: «Nazbierajcie kamieni!»
!,{
Zebrali więc kamienie i ułożyli z nich kopiec,  na
!,|
którym  zasiedli  do posiłku. 47 Laban  nazwał  to
!,}
wzniesienie:  Jegar Sahaduta, Jakub  zaś:  Galed*.
!,~
48 Laban  przy  tym  dodał: «Niechaj  ten  pagórek
!,
będzie  odtąd  świadectwem [zgody]  między  mną  a
!,Ç
tobą». Dlatego nazwał go Galed 49 i Mispa, mówiąc:
!,ü
«Niechaj  Pan czuwa nade mną i nad tobą,  gdy  się
!,é
rozstaniemy! 50 Gdybyś źle się obchodził  z  moimi
!,â
córkami albo wziął sobie oprócz nich inne żony, to
!,ä
choć nie będzie nikogo z ludzi między nami, patrz:
!,ů
Bóg  będzie  świadkiem między mną  a  tobą!»  51 I
!,ć
rzekł jeszcze Laban do Jakuba: «Ten oto pagórek  z
!,ç
kamieni   i   ta   stela,  które  ustawiłem   jako
!,ł
świadectwo  [zgody]  między mną  a  tobą,  52 będą
!,ë
świadectwem,  że ani ja nie będę szedł  obok  tego
!,Ő
pagórka do ciebie, ani ty nie będziesz szedł  obok
!,ő
tego  pagórka lub steli do mnie* w złym  zamiarze.
!,î
53 Bóg  Abrahama i Bóg Nachora, Bóg ich  przodków,
!,Ź
niechaj będzie naszym sędzią!» Jakub zaś przysiągł
!,Ä
na  Tego,  którego  z bojaźnią czcił  Izaak,  jego
!,Ć
ojciec.
!,É
54 A potem Jakub zabił na owej wyżynie zwierzęta
!,Ĺ
na  ofiarę,  po  czym zaprosił swych  krewnych  na
!,ĺ
posiłek. A gdy się posilili, ułożyli się do snu na
!,ô
tej wyżynie.
!,ö
┌────┐ 01 Nazajutrz  rano   Laban  ucałował  swych
!,Ľ
│ 32 │ wnuków i swe córki, pobłogosławił im i udał
!,ľ
└────┘ się w powrotną drogę do siebie.
!,Ś
!,ś
Przygotowania do spotkania z Ezawem
!,Ö
02 * Jakub  ruszył  w dalszą  drogę.  A  gdy  go
!,Ü
napotkali aniołowie Boga, 03 ujrzawszy ich, rzekł:
!,Ť
«Jest  to  obóz  Boży».  Nazwał  więc  to  miejsce
!,ť
Machanaim*.
!,Ł
04 Stąd  Jakub  wyprawił przed  sobą  posłów  do
!,×
swego  brata Ezawa, do kraju Seir, czyli do Edomu,
!,č
05 dając im takie polecenie: «Powiedzcie panu memu
!,á
Ezawowi   tak:   To   mówi  sługa   twój,   Jakub.
!,í
Przebywałem  u  Labana i aż do  tego  czasu  byłem
!,ó
nieobecny.  06 Nabyłem sobie woły,  osły,  trzodę,
!,ú
sługi  i  niewolnice.  Pragnę  więc  przez  posłów
!,Ą
oznajmić o tym tobie, panie mój, abyś mnie  darzył
!,ą
życzliwością».
!,Ž
07 Posłowie wrócili z taką wiadomością: «Szliśmy
!,ž
do  twego  brata Ezawa; ale on też  już  idzie  na
!,Ę
twoje  spotkanie  z  czterystu  ludźmi».  08 Jakub
!,ę
przeraził  się  tak bardzo, że  aż  mu  się  serce
!,¬
ścisnęło. Podzielił więc ludzi, których miał  przy
!,ź
sobie,  owce,  woły  i  wielbłądy  na  dwa  obozy,
!,Č
09 myśląc sobie: «Jeśli Ezaw uderzy na jeden  obóz
!,ş
i  pobije  go,  drugi przynajmniej obóz  ocaleje».
!,«
10 A  potem  zaczął się modlić: «Boże  Abrahama  i
!,»
Boże  ojca  mego  Izaaka, Panie,  który  dałeś  mi
!,░
rozkaz: Wróć do twego kraju rodzinnego, gdzie będę
!,▒
ci   świadczył   dobro,  11 nie   jestem   godzien
!,▓
wszelkiej łaskawości i wszelkiej szczerości, jakie
!,│
nieustannie  okazujesz Twemu słudze.  Bo  przecież
!,┤
tylko  z  laską w ręku przeprawiłem  się  [kiedyś]
!,Á
przez Jordan, a teraz mam dwa obozy. 12 Racz  więc
!,Â
ocalić  mnie z ręki brata mego Ezawa,  gdyż  lękam
!,Ě
się  go, aby gdy przyjdzie, nie zabił mnie i matek
!,Ş
z  dziećmi.  13 Wszakże Tyś  powiedział:  Będę  ci
!,╣
świadczył    dobro   i   uczynię   twe   potomstwo
!,║
[tak mnogie]  jak ziarnka piasku na brzegu  morza,
!,╗
których nikt zliczyć nie zdoła».
!,╝
14 A potem przenocował na tym miejscu i wziął  z
!,Ż
dobytku  swego,  jako dar dla brata  swego  Ezawa,
!,ż
15 dwieście  kóz  i dwadzieścia  kozłów,  dwieście
!,┐
owiec   i   dwadzieścia  baranów,   16 trzydzieści
!,└
dojnych   wielbłądzic  wraz  z   ich   źrebiętami,
!,┴
czterdzieści  krów,  dziesięć  wołów,  dwadzieścia
!,┬
oślic  i  dziesięć ośląt. 17 I oddał sługom  swoim
!,├
każde ze stad, mówiąc: «Będziecie szli przede  mną
!,─
w odstępach pomiędzy każdym stadem». 18 Pierwszemu
!,┼
zaś  słudze  dał taki rozkaz: «Gdy cię spotka  mój
!,Ă
brat  Ezaw  i  zapyta: Czyim jesteś  sługą,  dokąd
!,ă
idziesz  i  czyje  jest to stado,  które  pędzisz,
!,╚
19 odpowiesz:  Sługi  twego Jakuba;  jest  to  dar
!,╔
posłany  panu memu, Ezawowi, on zaś sam  idzie  za
!,╩
nami».  20 Taki  sam  rozkaz dał  Jakub  drugiemu,
!,╦
trzeciemu i wszystkim sługom, którzy mieli  pędzić
!,╠
stada:  «To, co wam powiedziałem, będziecie mówili
!,═
Ezawowi, gdy go spotkacie, 21 dodając: Sługa twój,
!,╬
Jakub,   idzie   tuż  za  nami».  Myślał   bowiem:
!,¤
«Przebłagam go darem, który mnie wyprzedzi; a  gdy
!,đ
ja  potem  go zobaczę, może obejdzie  się  ze  mną
!,Đ
łaskawie». 22 Wysłał więc ów dar przed sobą, a sam
!,Ď
postanowił  spędzić noc w obozowisku.  23 Ale  tej
!,Ë
jeszcze nocy wstał i zabrawszy obie swe żony, dwie
!,ď
ich  niewolnice i jedenaścioro dzieci,  przeprawił
!,Ň
się   przez  bród  potoku  Jabbok.  24 A  gdy  ich
!,Í
przeprawił przez ten potok, przeniósł również  [na
!,Î
drugi brzeg] to, co posiadał.
!,ě
!,┘
Walka Jakuba z aniołem
!,┌
25 Gdy  zaś  wrócił  i został  sam  jeden,  ktoś
!,█
zmagał  się  z nim aż do wschodu jutrzenki*,  26 a
!,▄
widząc, że nie może go pokonać, dotknął jego stawu
!,Ţ
biodrowego  i wywichnął Jakubowi ten staw  podczas
!,Ů
zmagania  się  z nim. 27 A wreszcie  rzekł:  «Puść
!,▀
mnie,  bo już wschodzi zorza!» Jakub odpowiedział:
!,Ó
«Nie  puszczę  cię, dopóki mi nie pobłogosławisz!»
!,ß
28 Wtedy  [tamten] go zapytał: «Jakie masz  imię?»
!,Ô
On  zaś rzekł: «Jakub». 29 Powiedział: «Odtąd  nie
!,Ń
będziesz się zwał Jakub, lecz Izrael, bo walczyłeś
!,ń
z  Bogiem*  i  z ludźmi, i zwyciężyłeś».  30 Potem
!,ň
Jakub  rzekł: «Powiedz mi, proszę, jakie jest  Twe
!,Š
imię?»* Ale on odpowiedział: «Czemu pytasz mnie  o
!,š
imię?» - i pobłogosławił go na owym miejscu.
!,Ŕ
31 Jakub dał temu miejscu nazwę Penuel,  mówiąc:
!,Ú
«Mimo  że  widziałem Boga twarzą w  twarz,  jednak
!,ŕ
ocaliłem me życie».* 32 Słońce już wschodziło, gdy
!,Ű
Jakub przechodził przez Penuel, utykając na nogę.
!,ý
33 Dlatego   Izraelici  nie  jadają   po   dzień
!,Ý
dzisiejszy ścięgna, które jest w stawie biodrowym,
!,ţ
gdyż  Jakub został porażony w staw biodrowy, w  to
!,´
właśnie ścięgno.
!,­
!,˝
Spotkanie z Ezawem. Jakub przybywa do Kanaanu
!,˛
┌────┐ 01 Jakub  spojrzał   i  zobaczył,  że  Ezaw
!,ˇ
│ 33 │ nadciąga  z czterystu ludźmi.  Podzieliwszy
!,˘
└────┘ więc  dzieci  między Leę,  Rachelę  i  dwie
!,§
niewolnice, 02 uszykował niewolnice z ich  dziećmi
!,÷
na  przedzie, Leę z jej dziećmi nieco w tyle, a za
!,¸
nimi  Rachelę  i  Józefa. 03 Sam zaś,  idąc  przed
!,°
wszystkimi, siedem razy oddał pokłon swemu  bratu,
!,¨
zanim się do niego zbliżył.
!,˙
04 Ezaw pospieszył na jego spotkanie i  objąwszy
!,ű
go  za  szyję ucałował go; i rozpłakali się  obaj.
!,Ř
Gdy  Ezaw spostrzegłszy kobiety i dzieci, zapytał:
!,ř
05 «A  ci kim są dla ciebie?», Jakub odpowiedział:
!,■
«To  dzieci,  którymi Bóg łaskawie obdarzył  twego
!, 
sługę». 06 Wtedy zbliżyły się niewolnice ze  swymi
!-!
dziećmi i oddały pokłon. 07 Potem przystąpiła  Lea
!-"
z  dziećmi  i  oddała pokłon, a wreszcie  Józef  z
!-#
Rachelą,   którzy   też  oddali  pokłon.   08 Ezaw
!-$
zapytał:  «Dla kogo są te wszystkie  stada,  które
!-%
spotkałem?» Jakub odpowiedział: «Obyś mnie  darzył
!-&
życzliwością, panie mój!» 09 Na to Ezaw:  «Mam  ja
!-'
dużo, bracie mój, niechaj przy tobie zostanie  to,
!-(
co  jest twoje». 10 Jakub rzekł: «Ależ nie!  Jeśli
!-)
mnie  darzysz życzliwością, przyjmij ode mnie  ten
!-*
mój dar. Bo przecież gdym ujrzał twe oblicze, było
!-+
ono  obliczem jakby istoty nadziemskiej i okazałeś
!-,
mi  wielką życzliwość. 11 Przyjmij więc  dar  mój,
!--
który dla ciebie przeznaczyłem; Bóg obdarzył  mnie
!-.
sowicie: mam wszystko!» I tak nalegał na niego, aż
!-/
wreszcie przyjął. 12 Po czym Ezaw rzekł: «Ruszajmy
!-0
w  drogę  i  chodźmy; będę szedł  razem  z  tobą».
!-1
13 Jakub odpowiedział: «Wiesz, panie mój,  że  mam
!-2
dzieci  wątłe, a owce i krowy karmią młode;  jeśli
!-3
je  będę pędził choćby dzień jeden, padnie mi cała
!-4
trzoda. 14 Idź więc, panie mój, przed sługą  swym,
!-5
ja  zaś  będę  szedł powoli, tak jak będzie  mogła
!-6
nadążyć moja trzoda, którą pędzę, i jak będą  szły
!-7
dzieci,  aż  przyjdę  do  ciebie,  panie  mój,  do
!-8
Seiru».  15 Ezaw zapytał: «Może ci zostawić  kilku
!-9
moich ludzi, którzy są ze mną?» A na to Jakub: «Na
!-:
cóż  mi  oni,  skoro ty, panie mój,  darzysz  mnie
!-;
!-<
16 Ezaw  udał się tego dnia w drogę powrotną  do
!-=
Seiru. 17 Jakub wyruszył do Sukkot, gdzie zbudował
!->
sobie  dom,  a  dla  swych stad postawił  szałasy.
!-?
Dlatego nazwano tę miejscowość Sukkot.
!-@
!-A
Jakub w Sychem
!-B
18 Wreszcie  Jakub  po  powrocie  z  Paddan-Aram
!-C
dotarł szczęśliwie do Sychem* w Kanaanie. Obrawszy
!-D
sobie  miejsce w pobliżu tego miasta, 19 nabył  od
!-E
synów Chamora, ojca Sychema, za sto kesitów* kawał
!-F
pola,  na  którym rozbił swe namioty.  20 Tam  też
!-G
ustawił  ołtarz  i nazwał go imieniem  Boga,  Boga
!-H
Izraela*.
!-I
┌────┐ 01 Pewnego  razu Dina, córka Jakuba,  którą
!-J
│ 34 │ urodziła  mu Lea  wyszła, aby popatrzeć  na
!-K
└────┘ kobiety  tego kraju. 02 A gdy  ją  zobaczył
!-L
Sychem, syn Chamora Chiwwity, księcia tego  kraju,
!-M
porwał ją i położywszy się z nią, zadał jej gwałt.
!-N
03 I  całym sercem pokochał Dinę, córkę Jakuba,  i
!-O
czule  do  niej  przemawiał. 04 Potem  zaś  Sychem
!-P
prosił swego ojca Chamora: «Weź tę dzieweczkę  dla
!-Q
mnie za żonę!»
!-R
05 Gdy  Jakub dowiedział się, że Sychem  zhańbił
!-S
jego  córkę Dinę - synowie jego byli przy trzodach
!-T
na  pastwisku  - nic nie powiedział, czekając,  aż
!-U
wrócą.  06 Chamor, ojciec Sychema, wybrał  się  do
!-V
Jakuba,   aby   z  nim  porozmawiać.  07 Tymczasem
!-W
synowie   Jakuba  wrócili  z  pola.  I   gdy   się
!-X
dowiedzieli, ogarnął ich smutek, a zarazem  bardzo
!-Y
się  rozgniewali,  że  popełniono  czyn,  który  u
!-Z
Izraelitów  uchodził za zbrodnię: zgwałcono  córkę
!-[
Jakuba, co było niegodziwością. 08 Chamor zaś  tak
!-\
do  nich  mówił:  «Sychem, syn mój,  całym  sercem
!-]
przylgnął  do  waszej dziewczyny*. Dajcież  mu  ją
!-^
więc  za żonę. 09 Spowinowaćcie się z nami;  córki
!-_
wasze  dacie nam za żony, a córki nasze  weźmiecie
!-`
sobie.  10 Będziecie mieszkali z nami i  kraj  ten
!-a
będzie  dla  was.  Możecie  w  nim  się  osiedlać,
!-b
poruszać  się  swobodnie  oraz  nabywać  sobie  tę
!-c
ziemię na własność». 11 Sychem rzekł też do ojca i
!-d
braci Diny: «Darzcie mnie [tylko] życzliwością,  a
!-e
dam,     czegokolwiek    zażądacie    ode    mnie.
!-f
12 Wyznaczcie  mi  choćby  największą  zapłatę   i
!-g
podarunek,  a  gotów  jestem  dać  tyle,  ile   mi
!-h
powiecie,  byleście tylko dali  mi  dziewczynę  za
!-i
żonę».
!-j
13 Wtedy synowie Jakuba, odpowiadając podstępnie
!-k
Sychemowi  i  jego  ojcu Chamorowi  -  mówili  tak
!-l
dlatego,  że zhańbił ich siostrę Dinę -  14 rzekli
!-m
do  nich:  «Nie możemy uczynić tego,  byśmy  mieli
!-n
wydać  naszą  siostrę za człowieka nieobrzezanego,
!-o
bo  byłoby  to  dla  nas hańbą. 15 Tylko  pod  tym
!-p
warunkiem  zgodzimy  się na  waszą  prośbę,  jeśli
!-q
staniecie  się  takimi jak  my:  każdy  z  waszych
!-r
mężczyzn  zostanie obrzezany. 16 Wtedy tylko  damy
!-s
wam nasze córki i córki wasze będziemy brali sobie
!-t
za  żony, zamieszkamy razem z wami i staniemy  się
!-u
jednym  ludem. 17 Jeśli zaś nie usłuchacie  i  nie
!-v
poddacie    się    obrzezaniu,   weźmiemy    naszą
!-w
dziewczynę* i odejdziemy».
!-x
18 Chamorowi i Sychemowi, jego synowi,  podobały
!-y
się te słowa. 19 Młodzieniec ów nie wahał się tego
!-z
uczynić  bezzwłocznie,  bo  bardzo  miłował  córkę
!-{
Jakuba;   był   zaś   najbardziej   szanowany   ze
!-|
wszystkich  w  rodzinie swego  ojca.  20 Wszedłszy
!-}
więc do bramy miasta, Chamor i jego syn Sychem tak
!-~
przemówili  do  mieszkańców:  21 «Ludzie   ci   są
!-
przyjaźnie do nas usposobieni. Niechaj mieszkają w
!-Ç
kraju  i  niech  się  w  nim poruszają  swobodnie.
!-ü
Przecież  jest on dla nich przestronny. Córki  ich
!-é
będziemy  brali  sobie za żony,  córki  zaś  nasze
!-â
będziemy  im oddawali. 22 Pod tym jednak warunkiem
!-ä
godzą  się  oni  mieszkać wśród  nas,  stając  się
!-ů
jednym  ludem,  że  będzie u nas  obrzezany  każdy
!-ć
mężczyzna, tak jak oni są obrzezani. 23 Czyż wtedy
!-ç
ich  stada, ich dobytek i wszystko ich  bydło  nie
!-ł
będzie należało do nas? Byleśmy tylko przystali na
!-ë
ich żądanie, a wtedy pozostaną z nami».
!-Ő
24 I  usłuchali Chamora oraz jego  syna  Sychema
!-ő
wszyscy,  którzy przechodzili* przez  bramę  swego
!-î
miasta.  Każdy  zatem mężczyzna,  który  był  tam,
!-Ź
poddał  się  obrzezaniu. 25 A gdy na trzeci  dzień
!-Ä
doznawali  wielkiego  bólu, dwaj  synowie  Jakuba,
!-Ć
Symeon  i Lewi, bracia Diny, porwawszy za  miecze,
!-É
wtargnęli    do   miasta,   które   niczego    nie
!-Ĺ
podejrzewało,  i wymordowali wszystkich  mężczyzn.
!-ĺ
26 Zabili  mieczem  również Chamora  i  jego  syna
!-ô
Sychema  i  odeszli. 27 Wtedy [pozostali]  synowie
!-ö
Jakuba  przyszli  do  pomordowanych  i  obrabowali
!-Ľ
miasto za to, że zhańbiono ich siostrę. 28 Zabrali
!-ľ
trzody, bydło i osły - wszystko, co było w mieście
!-Ś
i  na polu. 29 Całe ich mienie, wszystkie dzieci i
!-ś
kobiety   uprowadzili   w   niewolę,   zrabowawszy
!-Ö
wszystko, co znaleźli w domach.
!-Ü
30 Wtedy  Jakub  rzekł  do  Symeona  i  Lewiego:
!-Ť
«Sprowadziliście  na mnie nieszczęście,  bo  przez
!-ť
was  będą  mnie mieć w nienawiści mieszkańcy  tego
!-Ł
kraju,  Kananejczycy i Peryzzyci. Jestem  przecież
!-×
małym  liczebnie plemieniem i jeżeli oni  wystąpią
!-č
razem przeciwko mnie, poniosę porażkę - zginę ja i
!-á
cała  moja  rodzina». 31 A oni  mu  na  to:  «Czyż
!-í
[mieliśmy  pozwolić na to, by]  się  obchodzono  z
!-ó
naszą siostrą jak z nierządnicą?»
!-ú
!-Ą
Jakub w Betel i w Mamre
!-ą
┌────┐ 01 Rzekł Bóg do Jakuba: «Idź do Betel i tam
!-Ž
│ 35 │ zamieszkaj.  Wznieś  też  tam ołtarz  Bogu,
!-ž
└────┘ który  ci  się ukazał, gdy uciekałeś  przed
!-Ę
twym  bratem Ezawem». 02 Rzekł więc Jakub do swych
!-ę
domowników  i do wszystkich, którzy  z  nim  byli:
!-¬
«Usuńcie  spośród was [wizerunki]  obcych  bogów*,
!-ź
jakie  macie;  oczyśćcie  się  i  zmieńcie  szaty.
!-Č
03 Pójdziemy bowiem do Betel i tam zbuduję  ołtarz
!-ş
Bogu, który wysłuchał mnie w czasie mej niedoli  i
!-«
wspomagał  mnie,  gdziekolwiek  byłem».  04 Oddali
!-»
więc  Jakubowi wszystkie [wizerunki] obcych bogów,
!-░
jakie  posiadali, oraz kolczyki,  które  nosili  w
!-▒
uszach,  i  Jakub  zakopał  je  pod  terebintem  w
!-▓
pobliżu  Sychem. 05 A gdy wyruszyli w drogę,  padł
!-│
wielki  strach* na okoliczne miasta, tak  że  nikt
!-┤
nie ścigał synów Jakuba. 06 Jakub, przybywszy wraz
!-Á
ze  wszystkimi  swymi ludźmi do  Luz  w  Kanaanie,
!-Â
czyli do Betel. 07 zbudował tam ołtarz i nazwał to
!-Ě
miejsce El-Betel*. - Tu bowiem ukazał mu się  Bóg,
!-Ş
kiedy  uciekał  przed  swym  bratem.  08 Wtedy  to
!-╣
zmarła Debora, piastunka Rebeki, i pochowano ją  w
!-║
pobliżu   Betel  pod  terebintem,  który   dlatego
!-╗
otrzymał nazwę Terebint Płaczu.
!-╝
09 Bóg  ukazał  się  jeszcze  Jakubowi  po  jego
!-Ż
powrocie   z   Paddan-Aram   i   błogosławiąc   mu
!-ż
10 powiedział do niego:
!-┐
«Imię twe jest Jakub,
!-└
ale odtąd nie będą cię zwać Jakubem,
!-┴
lecz będziesz miał imię Izrael»*.
!-┬
I  tak  otrzymał imię Izrael. 11 Po czym Bóg rzekł
!-├
do niego:
!-─
«Ja jestem Bóg wszechmocny.
!-┼
Bądź płodny i rozmnażaj się.
!-Ă
Niechaj  powstanie  z  ciebie  naród   i   wiele
!-ă
narodów,
!-╚
i niechaj królowie zrodzą się z ciebie.
!-╔
12 Kraj, który dałem Abrahamowi i Izaakowi, daję
!-╩
tobie;
!-╦
i twemu przyszłemu potomstwu dam ten kraj».
!-╠
13 Potem  Bóg  oddalił  się  od  niego  z   tego
!-═
miejsca, na którym do niego przemawiał. 14 A Jakub
!-╬
ustawił  stelę na tym miejscu, gdzie Bóg do  niego
!-¤
mówił,  stelę kamienną. I składając ofiarę  płynną
!-đ
wylał  na  nią  oliwę.  15 Jakub  dał  więc   temu
!-Đ
miejscu, na którym przemawiał do niego Bóg,  nazwę
!-Ď
Betel.
!-Ë
16 A  gdy  wyruszyli z Betel i mieli  jeszcze  w
!-ď
drodze  przed sobą pewną przestrzeń, aby dojść  do
!-Ň
Efrata,  Rachela zaczęła rodzić; poród jednak  był
!-Í
ciężki.  17 I  kiedy urodziła w  wielkich  bólach,
!-Î
rzekła do niej położna: «Już nie lękaj się, bo oto
!-ě
masz  syna!»  18 Ona  jednak,  gdy  życie  z  niej
!-┘
uchodziło,  bo konała, nazwała swego syna  Benoni;
!-┌
lecz  ojciec  dał mu imię Beniamin*. 19 A  Rachela
!-█
umarła  i została pochowana przy drodze do Efrata,
!-▄
czyli  Betlejem.  20 Jakub ustawił  stelę  na  jej
!-Ţ
grobie.  -  Kamień tan stoi na grobie  Racheli  po
!-Ů
dziś dzień.
!-▀
21 Izrael wyruszył w drogę i rozbił namioty poza
!-Ó
Migdal-Eder.  22 A gdy przebywał  w  tej  okolicy,
!-ß
Ruben zbliżył się do Bilhy, drugorzędnej żony ojca
!-Ô
swego,  i obcował z nią; Izrael dowiedział  się  o
!-Ń
tym.
!-ń
Synów Jakuba było dwunastu:
!-ň
23 Synowie  Lei: pierworodny syn  Jakuba  Ruben,
!-Š
Symeon, Lewi, Juda, Issachar i Zabulon. 24 Synowie
!-š
Racheli:  Józef  i  Beniamin.  25 Synowie   Bilhy,
!-Ŕ
niewolnicy Racheli: Dan i Neftali, 26 oraz synowie
!-Ú
Zilpy,  niewolnicy Lei: Gad i Aser. Są to  synowie
!-ŕ
Jakuba, którzy mu się urodzili w Paddan-Aram.
!-Ű
27 A  potem Jakub przybył do ojca swego, Izaaka,
!-ý
do  Mamre, do Kiriat-Arba, czyli do Hebronu, gdzie
!-Ý
niegdyś   mieszkał  Abraham,  a  potem  i   Izaak.
!-ţ
28 Izaak miał wtedy sto osiemdziesiąt lat.
!-´
29 Izaak, doszedłszy do kresu swego życia, zmarł
!-­
w  późnej  starości. I pochowali go  jego  synowie
!-˝
Ezaw i Jakub.
!-˛
!-ˇ
Potomkowie Ezawa - Edomici
!-˘
┌────┐ 01 Oto  potomkowie   Ezawa,   czyli  Edomu.
!-§
│ 36 │ 02 Ezaw wziął sobie żony spośród mieszkanek
!-÷
└────┘ Kanaanu:   Adę,   córkę   Elona    Chetyty,
!-¸
Oholibamę, córkę Chiwwity* imieniem Ana,  wnuczkę*
!-°
Sibeona, 03 i Basmat Izmaelitkę, siostrę Nebajota.
!-¨
04 Ada  urodziła Ezawowi Elifaza, Basmat - Reuela,
!-˙
05 a  Oholibama urodziła Jeusza, Jalama i Koracha.
!-ű
Są  to  synowie  Ezawa, którzy mu się  urodzili  w
!-Ř
kraju Kanaan. 06 Ezaw, zabrawszy swoje żony, synów
!-ř
i  córki, całą czeladź swego domu, swoją trzodę  i
!-■
wszystkie zwierzęta oraz całe mienie, które  sobie
!- 
nabył  w Kanaanie, udał się do ziemi [Seir] daleko
!.!
od  swego brata Jakuba, 07 gdyż zbyt liczne  mieli
!."
stada,   aby  mogli  być  razem:  kraj,  w  którym
!.#
przebywali, nie mógł im wystarczyć ze  względu  na
!.$
ich mienie.
!.%
08 Ezaw osiedlił się na wyżynie Seir. - Ezaw  to
!.&
Edom.
!.'
09 Oto  potomkowie Ezawa, praojca  Edomitów,  na
!.(
wyżynie Seir.
!.)
10 Oto imiona synów Ezawa: Elifaz, syn Ady, żony
!.*
Ezawa,  i Reuel, syn Basmat, żony Ezawa. 11 Synami
!.+
Elifaza  byli: Teman, Omar, Sefo, Gatam  i  Kenaz.
!.,
12 A  Timna, która była drugorzędną żoną  Elifaza,
!.-
syna  Ezawa, urodziła mu Amaleka. To są potomkowie
!..
Ady, żony Ezawa.
!./
13 Oto synowie Reuela: Nachat, Zerach, Szamma  i
!.0
Mizza. Byli to potomkowie Basmat, żony Ezawa.
!.1
14 A  oto  ci byli synami żony Ezawa, Oholibamy,
!.2
córki  Any, wnuczki Sibeona: urodziła ona  Ezawowi
!.3
Jeusza, Jalama i Koracha.
!.4
15 Oto  potomkowie Ezawa, czyli synowie Elifaza,
!.5
pierworodnego  syna  Ezawa, naczelnicy  szczepów*:
!.6
Teman,  Omar,  Sefo,  Kenaz,  16 Korach,  Gatam  i
!.7
Amalek.  Są  to naczelnicy szczepów w kraju  Edom,
!.8
synowie Elifaza, potomkowie Ady.
!.9
17 Oto  synowie  Reuela, syna Ezawa,  naczelnicy
!.:
szczepów:  Nachat, Zerach, Szamma i Mizza.  Są  to
!.;
naczelnicy   w   kraju   Edom,   synowie   Reuela,
!.<
potomkowie Basmat, żony Ezawa.
!.=
18 Oto synowie Oholibamy, żony Ezawa, naczelnicy
!.>
szczepów:  Jeusz, Jalam i Korach. Są to naczelnicy
!.?
szczepów,  potomkowie  Oholibamy,  żony  Ezawa,  a
!.@
córki  Any. - 19 Są to potomkowie Ezawa, a zarazem
!.A
naczelnicy ich, czyli Edomitów.
!.B
20 Oto   synowie   Seira,  Choryty,   mieszkańcy
!.C
[pierwotni]  tego  kraju: Lotan,  Szobal,  Sibeon,
!.D
Ana,  21 Diszon, Eser i Diszan. Ci są naczelnikami
!.E
szczepów, Choryci, synowie Seira, w kraju Edom.
!.F
22 Synami  Lotana byli: Chori i  Hemam,  siostrą
!.G
zaś Lotana - Timna. 23 Oto synowie Szobala: Alwan,
!.H
Manachat, Ebal, Szefo i Onam. 24 Synowie  Sibeona:
!.I
Ajja  i  Ana. Ten to Ana znalazł gorące źródła  na
!.J
stepie,  gdy pasł osły Sibeona, swego  ojca.  25 A
!.K
oto  dzieci  Any: Diszon i Oholibama,  córka  Any.
!.L
26 Synowie  Diszona:  Chemdan,  Eszban,  Jitran  i
!.M
Cheran.  27 Synowie Esera: Bilhan, Zaawan i  Akan.
!.N
28 Synowie Diszana: Us i Aran.
!.O
29 Oto  naczelnicy  szczepów,  Choryci*:  Lotan,
!.P
Szobal,  Sibeon, Ana, 30 Diszon, Eser, Diszan.  Są
!.Q
to Choryci, naczelnicy szczepów choryckich w kraju
!.R
Seir.
!.S
31 Oto  królowie, którzy panowali w kraju  Edom,
!.T
zanim  Izraelici  mieli  króla.  32 W  Edomie  był
!.U
królem  Bela,  syn  Beora;  nazwa  jego  miasta  -
!.V
Dinhaba.  33 A gdy umarł Bela, królem był  po  nim
!.W
Jobab,  syn  Zeracha, z Bosry.  34 Gdy  zaś  umarł
!.X
Jobab,   po  nim  królem  był  Chuszam   z   ziemi
!.Y
Temanitów. 35 Gdy umarł Chuszam, po nim królem był
!.Z
syn  Bedada, Hadad, który zadał klęskę  Madianitom
!.[
na równinie Moabu; nazwa jego miasta - Awit. 36 Po
!.\
śmierci Hadada, po nim królem był Samla z Masreki.
!.]
37 A  gdy umarł Samla, po nim królem był  Szaul  z
!.^
Rechobot  nad  rzeką. 38 Gdy umarł Szaul,  po  nim
!._
królem  był  Baal-Chanan,  syn  Akbora.  39 A   po
!.`
śmierci  Baal-Chanana  po nim  królem  był  Hadar;
!.a
nazwa  zaś  jego  miasta Pau,  a  imię  żony  jego
!.b
Mehetabeel, córka Matredy z Me-Zahab.
!.c
40 Oto imiona naczelników szczepów Ezawa  według
!.d
ich   szczepów   i  miejscowości,  nazwanych   ich
!.e
imionami*: Timna, Alwa, Jetet, 41 Oholibama,  Ela,
!.f
Pinon, 42 Kenaz, Teman, Mibsar, 43 Magdiel i Iram.
!.g
Są  to naczelnicy szczepów Edomu według obszarów
!.h
przez nich posiadanych.
!.i
Ezaw - praojciec Edomitów.
!.j
!.k
DZIEJE POTOMKÓW JAKUBA
!.l
!.m
Józef sprzedany przez braci*
!.n
┌────┐ 01 Jakub   mieszkał  w  kraju,   w   którym
!.o
│ 37 │ zatrzymał   się   jego   ojciec,  czyli   w
!.p
└────┘ Kanaanie.
!.q
02 Oto są dzieje potomków Jakuba.
!.r
Józef  jako  chłopiec siedemnastoletni  wraz  ze
!.s
swymi  braćmi, synami żon jego ojca Bilhy i Zilpy,
!.t
pasał  trzody. Doniósł on ojcu, że źle  mówiono  o
!.u
tych   jego   synach.  03 Izrael  miłował   Józefa
!.v
najbardziej   ze  wszystkich  swych  synów,   gdyż
!.w
urodził  mu  się  on  w  podeszłych  jego  latach.
!.x
Sprawił  mu też długą szatę z rękawami*. 04 Bracia
!.y
Józefa  widząc,  że ojciec kocha go  bardziej  niż
!.z
wszystkich,  tak go znienawidzili,  że  nie  mogli
!.{
zdobyć   się   na   to,  aby  przyjaźnie   z   nim
!.|
porozmawiać.
!.}
05 Pewnego   razu  Józef   miał   sen.   I   gdy
!.~
opowiedział  go braciom swym, ci zapałali  jeszcze
!.
większą  nienawiścią do niego. 06 Mówił im bowiem:
!.Ç
«Posłuchajcie, jaki miałem sen. 07 Śniło  mi  się,
!.ü
że wiązaliśmy snopy w środku pola i wtedy snop mój
!.é
podniósł  się i stanął, a snopy wasze otoczyły  go
!.â
kołem  i  oddały mu pokłon». 08 Rzekli mu  bracia:
!.ä
«Czyż miałbyś jako król panować nad nami i rządzić
!.ů
nami   jak   władca?»   I  jeszcze   bardziej   go
!.ć
nienawidzili z powodu jego snów i wypowiedzi. 09 A
!.ç
potem  miał  on jeszcze inny sen i tak opowiedział
!.ł
go  swoim  braciom:  «Śniło  mi  się  jeszcze,  że
!.ë
słońce,  księżyc  i jedenaście  gwiazd  oddają  mi
!.Ő
pokłon».  10 A gdy to powiedział ojcu  i  braciom,
!.ő
ojciec  skarcił go mówiąc: «Co miałby  znaczyć  ów
!.î
sen? Czyż ja, matka twoja i twoi bracia mielibyśmy
!.Ź
przyjść  do  ciebie  i oddawać  ci  pokłon  aż  do
!.Ä
ziemi?»    11 Podczas   gdy   bracia   zazdrościli
!.Ć
Józefowi, ojciec jego zapamiętał sobie ów sen.
!.É
12 Kiedy  bracia Józefa poszli  paść  trzody  do
!.Ĺ
Sychem,  13 Izrael  rzekł  do  niego:  «Wiesz,  że
!.ĺ
bracia  twoi pasą trzodę w Sychem. Chcę  cię  więc
!.ô
posłać  do nich». Odpowiedział mu [Józef]: «Jestem
!.ö
gotów».  14 Wtedy [Jakub] rzekł do niego:  «Idź  i
!.Ľ
zobacz,  czy  bracia twoi są zdrowi i czy  trzodom
!.ľ
nic  się nie stało, a potem mi opowiesz». Po  czym
!.Ś
wyprawił  go  z  doliny Hebronu, a on  poszedł  do
!.ś
Sychem.
!.Ö
15 I  błąkającego się po polu spotkał go  pewien
!.Ü
człowiek.  Zapytał  go  więc  ów  człowiek:  «Kogo
!.Ť
szukasz?»  16 Odpowiedział: «Szukam  moich  braci.
!.ť
Powiedz  mi, proszę, gdzie oni pasą trzody».  17 A
!.Ł
na  to  ów człowiek: «Odeszli stąd, ale słyszałem,
!.×
jak  mówili:  Chodźmy do Dotain». Józef  udał  się
!.č
więc  za  swymi  braćmi i znalazł  ich  w  Dotain.
!.á
18 Oni  ujrzeli go z daleka i zanim  się  do  nich
!.í
zbliżył,   postanowili  podstępnie  go   zgładzić,
!.ó
19 mówiąc  między sobą: «Oto nadchodzi ten,  który
!.ú
miewa  sny!  20 Teraz  zabijmy  go  i  wrzućmy  do
!.Ą
którejkolwiek  studni,  a  potem  powiemy:   Dziki
!.ą
zwierz  go  pożarł. Zobaczymy, co  będzie  z  jego
!.Ž
snów!»  21 Gdy  to  usłyszał  Ruben,  [postanowił]
!.ž
ocalić  go  z ich rąk; rzekł więc: «Nie  zabijajmy
!.Ę
go!» 22 I mówił Ruben do nich: «Nie doprowadzajcie
!.ę
do rozlewu krwi. Wrzućcie go do studni, która jest
!.¬
tu na pustkowiu, ale ręki nie podnoście na niego».
!.ź
Chciał  on  bowiem ocalić go z ich  rąk,  a  potem
!.Č
zwrócić go ojcu.
!.ş
23 Gdy Józef przybył do swych braci, oni  zdarli
!.«
z  niego  jego odzienie - długą szatę z  rękawami,
!.»
którą   miał  na  sobie.  24 I  pochwyciwszy   go,
!.░
wrzucili   do  studni:  studnia  ta  była   pusta,
!.▒
pozbawiona   wody.  25 Kiedy  potem  zasiedli   do
!.▓
posiłku,  ujrzeli z dala idących z Gileadu  kupców
!.│
izmaelskich,   których  wielbłądy   niosły   wonne
!.┤
korzenie,  żywicę i olejki pachnące; szli  oni  do
!.Á
Egiptu.  26 Wtedy Juda rzekł do swych braci:  «Cóż
!.Â
nam przyjdzie z tego, gdy zabijemy naszego brata i
!.Ě
nie    ujawnimy   naszej   zbrodni?   27 Chodźcie,
!.Ş
sprzedamy  go Izmaelitom! Nie zabijajmy go,  wszak
!.╣
jest  on  naszym bratem!*» I usłuchali go  bracia.
!.║
28 I gdy kupcy madianiccy ich mijali, wyciągnąwszy
!.╗
spiesznie   Józefa   ze   studni,   sprzedali   go
!.╝
Izmaelitom  za dwadzieścia [sztuk]  srebra,  a  ci
!.Ż
zabrali go z sobą do Egiptu.
!.ż
29 Gdy  Ruben wrócił do owej studni i  zobaczył,
!.┐
że  nie ma w niej Józefa, rozdarł swoje szaty 30 i
!.└
przyszedłszy do braci, zawołał: «Chłopca nie ma! A
!.┴
ja, dokąd ja mam iść?»
!.┬
31 A  oni wzięli szatę Józefa i zabiwszy młodego
!.├
kozła,  umoczyli ją we krwi, 32 po czym  tę  szatę
!.─
posłali   ojcu.  Ci  zaś,  którzy  ją  przywieźli,
!.┼
rzekli:  «Znaleźliśmy  ją. Zobacz,  czy  to  szata
!.Ă
twego  syna, czy nie». 33 [Jakub] rozpoznawszy  ją
!.ă
zawołał: «Szata mego syna! Dziki zwierz go pożarł!
!.╚
Dziki   zwierz  rozszarpał  Józefa!»  34 I   Jakub
!.╔
rozdarł  swoje  szaty,  a potem  przepasał  biodra
!.╩
worem  i  opłakiwał syna przez długi czas.  35 Gdy
!.╦
zaś  wszyscy  jego  synowie i córki  usiłowali  go
!.╠
pocieszać,  nie  słuchał pociech, mówiąc:  «Już  w
!.═
smutku  zejdę za synem moim do Szeolu».  I  ojciec
!.╬
jego [nadal] go opłakiwał.
!.¤
36 Tymczasem   Madianici  sprzedali   Józefa   w
!.đ
Egipcie     Potifarowi,    urzędnikowi    faraona,
!.Đ
przełożonemu dworzan.
!.Ď
!.Ë
Juda i Tamar*
!.ď
┌────┐ 01 W  owym czasie Juda opuścił swych  braci
!.Ň
│ 38 │ wędrując  ku  dolinie  zaszedł  do  pewnego
!.Í
└────┘ mieszkańca miasta Adullam, imieniem  Chira.
!.Î
02 Ujrzawszy   tam  córkę  pewnego   Kananejczyka,
!.ě
noszącego  imię Szua, wziął ją za żonę  i  zbliżył
!.┘
się  do niej. 03 Ona zaś poczęła i urodziła  syna,
!.┌
któremu   dano  imię  Er.  04 Potem  jeszcze   raz
!.█
poczęła, urodziła syna i nazwała go Onan. 05 A gdy
!.▄
znów  urodziła syna, dała mu imię Szela.  Ten  zaś
!.Ţ
jej poród nastąpił w Kezib.
!.Ů
06 Juda wziął dla swego pierworodnego syna, Era,
!.▀
żonę  imieniem Tamar. 07 Ponieważ Er,  pierworodny
!.Ó
syn  Judy,  był w oczach Pana zły, Pan  zesłał  na
!.ß
niego  śmierć. 08 Wtedy Juda rzekł do Onana:  «Idź
!.Ô
do  żony  twego  brata i dopełnij z nią  obowiązku
!.Ń
szwagra, a tak sprawisz, że twój brat będzie  miał
!.ń
potomstwo»*.  09 Onan wiedząc,  że  potomstwo  nie
!.ň
będzie  jego,  ilekroć zbliżał się do  żony  swego
!.Š
brata, unikał zapłodnienia*, aby nie dać potomstwa
!.š
swemu  bratu. 10 Złe było w oczach Pana to, co  on
!.Ŕ
czynił,  i dlatego także zesłał na niego  śmierć*.
!.Ú
11 Wtedy   Juda  rzekł  do  swej  synowej   Tamar:
!.ŕ
«Zamieszkaj  jako wdowa w domu twego  ojca  aż  do
!.Ű
czasu, gdy dorośnie mój syn Szela». Myślał jednak:
!.ý
«Niech  nie  umrze  on również jak  jego  bracia».
!.Ý
Tamar odeszła i zamieszkała w domu swego ojca.
!.ţ
12 Po wielu latach umarła żona Judy, córka Szuy.
!.´
Juda, zapomniawszy nieco o swej stracie, udał  się
!.­
wraz  ze  swym  przyjacielem  Adullamitą  imieniem
!.˝
Chira  do  Timny, gdzie strzyżono jego owce.  13 A
!.˛
gdy  powiedziano Tamar: «Teść twój idzie do Timny,
!.ˇ
aby  strzyc  swe owce», 14 zdjęła z  siebie  szaty
!.˘
wdowie  i otuliwszy się szczelnie zasłoną  usiadła
!.§
przy bramie miasta Enaim, które leżało przy drodze
!.÷
do  Timny.  Wiedziała bowiem, że  choć  Szela  już
!.¸
dorósł,  nie ona będzie mu dana za żonę.  15 Kiedy
!.°
Juda ją ujrzał, pomyślał, że jest ona nierządnicą,
!.¨
gdyż miała twarz zasłoniętą. 16 Skręciwszy ku niej
!.˙
przy  drodze,  rzekł: «Pozwól mi  zbliżyć  się  do
!.ű
ciebie»  - nie wiedział bowiem, że to jego synowa.
!.Ř
A ona zapytała: «Co mi dasz za to, że się zbliżysz
!.ř
do  mnie?» 17 Powiedział: «Przyślę ci koźlątko  ze
!.■
stada». Na to ona: «Ale dasz jakiś zastaw,  dopóki
!. 
nie  przyślesz». 18 Zapytał: «Jakiż zastaw mam  ci
!/!
dać?»  Rzekła: «Twój sygnet z pieczęcią,  sznur  i
!/"
laskę, którą masz w ręku*». Dał jej więc, aby  się
!/#
zbliżyć  do  niej; ona zaś stała się  przez  niego
!/$
brzemienną. 19 A potem wstała i odszedłszy  zdjęła
!/%
z  siebie zasłonę i przywdziała swe szaty  wdowie.
!/&
20 Gdy   Juda   posłał   koźlątko   przez    swego
!/'
przyjaciela Adullamitę, aby odebrać zastaw od owej
!/(
kobiety,  ten  jej  nie  znalazł.  21 Pytał  zatem
!/)
tamtejszych  mieszkańców: «Gdzie w Enaim  jest  ta
!/*
nierządnica   sakralna,   która   siedziała   przy
!/+
drodze?»  Odpowiedzieli: «Nie było tu  nierządnicy
!/,
sakralnej».  22 Wróciwszy  do  Judy,  rzekł:  «Nie
!/-
znalazłem    jej.   Także   tamtejsi    mieszkańcy
!/.
powiedzieli: "Nie było tu nierządnicy sakralnej"».
!//
23 Wtedy Juda rzekł: «Niech sobie zatrzyma. Obyśmy
!/0
się tylko nie narazili na kpiny. Przecież posłałem
!/1
jej koźlątko, ty zaś nie mogłeś jej znaleźć».
!/2
24 Po około trzech miesiącach doniesiono Judzie:
!/3
«Twoja synowa Tamar stała się nierządnicą i  nawet
!/4
stała się brzemienną z powodu czynów nierządnych».
!/5
Juda rzekł: «Wyprowadźcie ją i spalcie!» 25 A  gdy
!/6
ją  wyprowadzano, posłała do swego teścia i kazała
!/7
powiedzieć:   «Jestem   brzemienną   przez    tego
!/8
mężczyznę,  do  którego te przedmioty  należą».  I
!/9
dodała: «Niechaj rozpozna, czyje są: ten sygnet  z
!/:
pieczęcią,  sznur  i  laska!»  26 Kiedy  zaś  Juda
!/;
poznał  je,  rzekł:  «Ona jest sprawiedliwsza  ode
!/<
mnie, bo przecież nie chciałem jej dać Szeli, memu
!/=
synowi!» I Juda już więcej z nią nie żył.
!/>
27 A gdy nadszedł czas jej porodu, okazało  się,
!/?
że   będzie  miała  bliźnięta.  28 Kiedy   zaczęła
!/@
rodzić,   [jedno  z  dzieci]  wyciągnęło   rączkę;
!/A
położna,   zawiązawszy  na  tej  rączce   czerwoną
!/B
tasiemkę,   rzekła:  «Ten  urodzi  się  pierwszy».
!/C
29 Ale  cofnęło ono rączkę i wyszedł z  łona  jego
!/D
brat.   Wtedy  [położna]  powiedziała:   «Dlaczego
!/E
przedarłeś się przez to przejście?» Dano  mu  więc
!/F
imię  Peres*. 30 Gdy po nim urodził się jego brat,
!/G
na  którego rączce była czerwona tasiemka, nazwano
!/H
go Zerach*.
!/I
!/J
Józef niewolnikiem Potifara
!/K
┌────┐ 01 Józef  został   uprowadzony  do  Egiptu.
!/L
│ 39 │ I  kupił go od  Izmaelitów, którzy  go  tam
!/M
└────┘ przyprowadzili,     Egipcjanin     Potifar,
!/N
urzędnik faraona, dowódca straży przybocznej*.
!/O
02 Pan  był  z Józefem i dlatego wiodło  mu  się
!/P
dobrze  i  był  w  domu swego  pana,  Egipcjanina.
!/Q
03 Ten  jego pan spostrzegł, że Bóg jest z Józefem
!/R
i  sprawia,  że  mu się dobrze wiedzie,  cokolwiek
!/S
czyni. 04 Darzył więc on Józefa życzliwością,  tak
!/T
iż  stał  się  jego  osobistym sługą.  Uczynił  go
!/U
zarządcą swego domu, oddawszy mu we władanie  cały
!/V
swój  majątek.  05 A  odkąd go ustanowił  zarządcą
!/W
swego  domu  i  swojego majątku,  Pan  błogosławił
!/X
domowi tego Egipcjanina przez wzgląd na Józefa.  I
!/Y
tak  spoczęło błogosławieństwo Pana na  wszystkim,
!/Z
co  [Potifar]  posiadał w  domu  i  w  polu.  06 A
!/[
powierzywszy cały majątek Józefowi, nie  troszczył
!/\
się  już  przy  nim o nic, tylko o [to,  aby  miał
!/]
takie] pokarmy, jakie zwykł jadać.
!/^
Józef miał piękną postać i miłą powierzchowność.
!/_
07 Po  tych  wydarzeniach zwróciła na niego  uwagę
!/`
żona  jego pana i rzekła do niego: «Połóż  się  ze
!/a
mną».  08 On jednak nie zgodził się i odpowiedział
!/b
żonie swego pana: «Pan mój o nic się nie troszczy,
!/c
odkąd  jestem  w jego domu, bo cały  swój  majątek
!/d
oddał mi we władanie. 09 On sam nie ma w swym domu
!/e
większej  władzy niż ja i niczego mi nie wzbrania,
!/f
wyjąwszy ciebie, ponieważ jesteś jego żoną.  Jakże
!/g
więc  mógłbym  uczynić tak wielką  niegodziwość  i
!/h
zgrzeszyć  przeciwko  Bogu?»  10 I  mimo   że   go
!/i
namawiała  codziennie,  nie  usłuchał  jej  i  nie
!/j
chciał  położyć  się przy niej,  aby  z  nią  żyć.
!/k
11 Pewnego dnia, gdy wszedł do domu, aby  spełniać
!/l
swe obowiązki, i nikogo z domowników tam nie było,
!/m
12 uchwyciła  go  ona  za płaszcz  i  powiedziała:
!/n
«Połóż się ze mną!» Lecz on [wyrwał się], zostawił
!/o
płaszcz  w jej ręku i wybiegł na dwór. 13 A  wtedy
!/p
ona, widząc, że zostawił swój płaszcz i że wybiegł
!/q
na  dwór, 14 zawołała domowników i powiedziała  im
!/r
tak:    «Patrzcie,   sprowadzono   do   nas   tego
!/s
Hebrajczyka,   a  on  chce  tu  u  nas   swawolić!
!/t
Przyszedł  do  mnie, aby się  położyć  ze  mną,  i
!/u
zaczęłam  głośno krzyczeć. 15 A gdy tak krzyczałam
!/v
głośno, zostawił u mnie swój płaszcz i pospiesznie
!/w
wybiegł  na dwór!» 16 I zatrzymała jego płaszcz  u
!/x
siebie.  A  kiedy  przyszedł pan Józefa  do  domu,
!/y
17 opowiedziała  o  tym zajściu  tak:  «Wszedł  do
!/z
mnie ów   sługa,   Hebrajczyk,  którego   do   nas
!/{
sprowadziłeś,  aby  ze  mną  swawolić.  18 A   gdy
!/|
zaczęłam krzyczeć, zostawił u mnie swój płaszcz  i
!/}
uciekł  z  domu».  19 Kiedy pan jego  usłyszał  te
!/~
słowa swej żony, która mu dodała: «Tak postąpił ze
!/
mną   twój  sługa!»  -  zapałał  wielkim  gniewem.
!/Ç
20 Polecił   schwytać  Józefa  i   oddać   go   do
!/ü
więzienia,   gdzie   znajdowali   się   więźniowie
!/é
faraona.
!/â
!/ä
Józef w więzieniu
!/ů
Gdy Józef przebywał w tym więzieniu, 21 Pan  był
!/ć
z  nim okazując mu miłosierdzie, tak że zjednał on
!/ç
sobie  naczelnika więzienia. 22 Toteż ów naczelnik
!/ł
więzienia   dał  Józefowi  władzę  nad  wszystkimi
!/ë
znajdującymi   się   tam   więźniami:    wszystko,
!/Ő
cokolwiek mieli oni spełnić, spełniali tak, jak on
!/ő
zarządził. 23 Naczelnik więzienia nie wglądał  już
!/î
zupełnie w to, co było pod władzą Józefa, ponieważ
!/Ź
Pan  był  z  nim  i sprawiał, że  się  mu  udawało
!/Ä
wszystko, co czynił.
!/Ć
┌────┐ 01 Po   tych   wydarzeniach   podczaszy   i
!/É
│ 40 │ nadworny piekarz króla egipskiego dopuścili
!/Ĺ
└────┘ się   wykroczenia  przeciwko  swemu   panu,
!/ĺ
przeciwko     królowi    egipskiemu.    02 Faraon,
!/ô
rozgniewawszy  się  na obu tych dworzan,  głównego
!/ö
podczaszego  i  przełożonego nadwornych  piekarzy,
!/Ľ
03 oddał  ich pod straż przełożonego  dworzan,  do
!/ľ
więzienia  tam  właśnie,  gdzie  przebywał  Józef.
!/Ś
04 Tenże  przełożony dworzan powierzył ich  opiece
!/ś
Józefa, który miał im usługiwać.
!/Ö
A gdy przebywali jakiś czas w więzieniu, 05 obaj
!/Ü
-  podczaszy i piekarz nadworny króla egipskiego -
!/Ť
tej   samej   nocy  obaj  mieli  sen   o   różnych
!/ť
znaczeniach. 06 Kiedy Józef przyszedł  do  nich  z
!/Ł
rana,  zobaczył,  że byli zafrasowani.  07 Zapytał
!/×
więc  obu tych dworzan faraona, którzy wraz z  nim
!/č
przebywali  w  więzieniu: «Czemu to dzisiaj  macie
!/á
twarze   tak   zasępione?»  08 Odpowiedzieli   mu:
!/í
«Mieliśmy sen i nie ma nikogo, kto mógłby  nam  go
!/ó
wytłumaczyć».   Rzekł  do   nich   Józef:   «Wszak
!/ú
wytłumaczenia należą do Boga. Opowiedzcie mi je».
!/Ą
09 Wtedy   główny  podczaszy   tak   opowiedział
!/ą
Józefowi swój sen: «Widziałem we śnie krzew winny,
!/Ž
który rósł przede mną. 10 Na tym zaś krzewie  były
!/ž
trzy  gałązki. Krzew wypuścił pączki i zakwitł,  a
!/Ę
potem jego grona wydały dojrzałe jagody. 11 W moim
!/ę
ręku  był  puchar  faraona.  Zerwałem  te  jagody,
!/¬
wycisnąłem  je do pucharu faraona i  wręczyłem  ów
!/ź
puchar   faraonowi».  12 Józef  rzekł  do   niego:
!/Č
«Znaczenie snu jest takie: Trzy gałązki są to trzy
!/ş
dni. 13 Po upływie trzech dni faraon wyświadczy ci
!/«
łaskę   i  przywróci  cię  na  twój  dawny  urząd.
!/»
Będziesz  podawał faraonowi puchar  tak  samo  jak
!/░
przedtem, gdy byłeś jego podczaszym. 14 Jeśli  nie
!/▒
zapomnisz  o  mnie,  kiedy będzie  ci  się  dobrze
!/▓
działo,  okaż  mi  życzliwość:  wspomnij  o   mnie
!/│
faraonowi, aby mnie uwolnił z tego miejsca.  15 Bo
!/┤
przemocą    zostałem    uprowadzony    z     kraju
!/Á
Hebrajczyków,  a i tu również nie  popełniłem  nic
!/Â
takiego,  za  co należałoby mnie wtrącić  do  tego
!/Ě
lochu».
!/Ş
16 Przełożony  nadwornych piekarzy,  widząc,  że
!/╣
Józef dobrze sen wytłumaczył, rzekł do niego:  «Ja
!/║
zaś  miałem  taki sen: Trzymałem  na  głowie  trzy
!/╗
kosze  białego pieczywa. 17 W koszu, który był  na
!/╝
wierzchu, znajdowało się wszelkie pieczywo,  jakie
!/Ż
wyrabia    piekarz   dla   faraona.   A    ptactwo
!/ż
wydziobywało je z tego kosza, który był  na  mojej
!/┐
głowie». 18 Józef tak odpowiedział: «Znaczenie snu
!/└
jest  takie: Trzy kosze - to trzy dni. 19 Za  trzy
!/┴
dni  faraon rozkaże ściąć ci głowę i powiesić  twe
!/┬
ciało  na  drzewie. Wtedy ptaki będą rozdziobywały
!/├
twe ciało».
!/─
20 Na  trzeci  dzień,  w  dniu  swoich  urodzin,
!/┼
faraon wyprawił ucztę dla swych dworzan. I wtedy w
!/Ă
ich   obecności  kazał  sprowadzić   z   więzienia
!/ă
przełożonego podczaszych i przełożonego  piekarzy.
!/╚
21 Przełożonego  podczaszych przywrócił  na  dawny
!/╔
urząd   podczaszego;  podawał   więc   on   puchar
!/╩
faraonowi.  22 Przełożonego  piekarzy  zaś   kazał
!/╦
powiesić - jak im zapowiedział Józef.
!/╠
23 Przełożony podczaszych nie pamiętał jednak  o
!/═
Józefie, zapomniał o nim.
!/╬
!/¤
Wywyższenie Józefa
!/đ
┌────┐ 01 W  dwa  lata później  faraon  miał  sen.
!/Đ
│ 41 │ [Śniło mu się, że] stał nad Nilem. 02 I oto
!/Ď
└────┘ z  Nilu  wyszło  siedem  krów  pięknych   i
!/Ë
tłustych,  które zaczęły się paść  wśród  sitowia.
!/ď
03 Ale  oto  siedem  innych krów  wyszło  z  Nilu,
!/Ň
brzydkich  i  chudych, które stanęły obok  tamtych
!/Í
nad  brzegiem Nilu. 04 Te brzydkie i  chude  krowy
!/Î
pożarły  siedem  owych krów pięknych  i  tłustych.
!/ě
Faraon  przebudził  się. 05 A kiedy  znów  zasnął,
!/┘
miał  drugi  sen. Przyśniło mu się  siedem  kłosów
!/┌
wyrastających   z   jednej  łodygi,   zdrowych   i
!/█
pięknych.  06 A oto po nich wyrosło siedem  kłosów
!/▄
pustych i zniszczonych wiatrem wschodnim. 07 I  te
!/Ţ
puste   kłosy   pochłonęły  owych  siedem   kłosów
!/Ů
zdrowych  i pełnych. Potem faraon przebudził  się.
!/▀
Był to tylko sen.
!/Ó
08 Rano  faraon, zaniepokojony, rozkazał  wezwać
!/ß
wszystkich  wróżbitów  egipskich  oraz  wszystkich
!/Ô
mędrców  i  opowiedział im, co mu się  śniło.  Nie
!/Ń
było  jednak  nikogo,  kto  by  umiał  wytłumaczyć
!/ń
faraonowi  te sny. 09 Wtedy przełożony podczaszych
!/ň
rzekł  do  faraona: «Dzisiaj wyznam moje  grzechy.
!/Š
10 Faraon, rozgniewawszy się na swego sługę  oddał
!/š
mnie,  a ze mną i przełożonego piekarzy pod  straż
!/Ŕ
do  domu przełożonego dworzan. 11 I wtedy mieliśmy
!/Ú
obaj jednej nocy sen, on inny a ja inny. 12 A  był
!/ŕ
tam   z   nami  pewien  młody  Hebrajczyk,   sługa
!/Ű
przełożonego  dworzan. Opowiedzieliśmy  mu,  a  on
!/ý
wytłumaczył nam nasze sny, tłumacząc sen każdego z
!/Ý
nas.  13 I  stało się tak, jak nam je wytłumaczył:
!/ţ
mnie  przywrócił  [faraon] na mój  urząd,  a  jego
!/´
powiesił».
!/­
14 Wtedy    faraon    kazał    wezwać    Józefa.
!/˝
Wyprowadzono  go więc pospiesznie z lochu,  a  on,
!/˛
ogoliwszy się oraz zmieniwszy szaty, przyszedł  do
!/ˇ
faraona.  15 Faraon rzekł do Józefa: «Miałem  sen,
!/˘
którego   nikt  nie  umie  wytłumaczyć.   Ja   zaś
!/§
słyszałem, jak mówiono o tobie, że skoro usłyszysz
!/÷
sen,   zaraz   go  wytłumaczysz».   16 Józef   tak
!/¸
odpowiedział  faraonowi:  «Nie  ja,  lecz  Bóg  da
!/°
pomyślną  odpowiedź tobie, o faraonie».  17 Faraon
!/¨
zaczął więc opowiadać Józefowi: «Śniło mi się,  że
!/˙
stałem nad brzegiem Nilu. 18 I nagle z Nilu wyszło
!/ű
siedem krów tłustych i pięknych, które zaczęły się
!/Ř
paść  wśród  sitowia. 19 A oto siedem krów  innych
!/ř
wyszło  za  nimi,  chudych  i  tak  brzydkich,  że
!/■
podobnie  brzydkich nie widziałem w całym Egipcie.
!/ 
20 Krowy  chude  i brzydkie pożarły  owych  siedem
!0!
krów pierwszych, tłustych. 21 Gdy te znalazły  się
!0"
w  ich  brzuchach,  nie było wcale  znać,  że  tam
!0#
weszły; te, które je pożarły, były nadal tak  samo
!0$
chude  jak poprzednio. I ocknąłem się. 22 A  potem
!0%
zobaczyłem  we śnie siedem kłosów wyrastających  z
!0&
jednej  łodygi, zdrowych i pięknych.  23 Lecz  oto
!0'
siedem  kłosów zeschniętych, pustych, zniszczonych
!0(
wiatrem  wschodnim wyrosło po nich. 24 I te  puste
!0)
kłosy  pochłonęły owych siedem kłosów pięknych.  A
!0*
gdy to opowiedziałem wróżbitom, żaden nie potrafił
!0+
mi wytłumaczyć».
!0,
25 Józef   rzekł  do  faraona:  «Sen   twój,   o
!0-
faraonie, jest jeden. To, co Bóg zamierza uczynić,
!0.
zapowiedział   tobie,  faraonie.  26 Siedem   krów
!0/
pięknych - to siedem lat, i siedem kłosów pięknych
!00
-  to  też  siedem lat; jest to bowiem sen  jeden.
!01
27 Siedem  zaś  krów  chudych i  brzydkich,  które
!02
wyszły  za  tamtymi,  i siedem  kłosów  pustych  i
!03
zniszczonych wiatrem wschodnim - to też siedem lat
!04
- głodu. 28 To, o czym mówię faraonowi, Bóg uczyni
!05
tak, jak pokazał faraonowi. 29 Bo nadejdzie siedem
!06
lat  obfitości wielkiej w całym Egipcie.  30 A  po
!07
nich  nastanie  siedem  lat  głodu;  i  pójdzie  w
!08
niepamięć  cała  ta obfitość w Egipcie,  gdy  głód
!09
będzie niszczył kraj. 31 Nie będą już wiedzieli  o
!0:
obfitości  w tym kraju wskutek głodu, który  potem
!0;
nadejdzie,  bo  będzie  to  głód  bardzo   ciężki.
!0<
32 Ponieważ  ten  sen  powtórzył  się  dwukrotnie,
!0=
faraonie, Bóg to już postanowił i Bóg niebawem  to
!0>
uczyni.  33 Teraz więc niech faraon upatrzy  sobie
!0?
kogoś roztropnego i mądrego i ustanowi go zarządcą
!0@
Egiptu. 34 Niech faraon tak ustanowi nadzorców, by
!0A
zebrać  piątą  część urodzajów w  Egipcie  podczas
!0B
siedmiu  lat obfitości. 35 Niechaj oni  nagromadzą
!0C
wszelką żywność podczas tych lat pomyślnych, które
!0D
nadejdą.  Niechaj gromadzą zboże do rozporządzenia
!0E
faraona  jako zaopatrzenie dla miast i niechaj  go
!0F
strzegą.  36 A  będzie  ta żywność  zachowana  dla
!0G
kraju  na  siedem  lat  głodu,  które  nastaną   w
!0H
Egipcie. Tak więc nie wyginie [ludność] tego kraju
!0I
z głodu».
!0J
37 Słowa  te podobały się faraonowi i  wszystkim
!0K
jego  dworzanom.  38 Rzekł więc  faraon  do  swych
!0L
dworzan: «Czyż będziemy mogli znaleźć podobnego mu
!0M
człowieka, który miałby tak jak on ducha  Bożego?»
!0N
39 A potem faraon rzekł do Józefa: «Skoro Bóg  dał
!0O
ci  poznać to wszystko, nie ma nikogo, kto  by  ci
!0P
dorównał  rozsądkiem  i  mądrością!  40 Ty   zatem
!0Q
będziesz  nad moim dworem i twoim rozkazom  będzie
!0R
posłuszny   cały  mój  naród.  Jedynie   godnością
!0S
królewską*  będę cię przewyższał». 41 I powiedział
!0T
faraon Józefowi: «Oto ustanawiam cię rządcą całego
!0U
Egiptu!» 42 Po czym faraon zdjął swój pierścień  z
!0V
palca  i  włożył go na palec Józefa,  i  kazał  go
!0W
oblec   w  szatę  z  najczystszego  lnu,  a  potem
!0X
zawiesił  mu na szyi złoty łańcuch. 43 I kazał  go
!0Y
obwozić na drugim swym wozie, a wołano przed  nim:
!0Z
«Abrek!»*
!0[
Faraon ustanawiając Józefa rządcą całego Egiptu,
!0\
44 rzekł  do niego: «Ja jestem faraonem,  ale  bez
!0]
twej  zgody  nikt  nie  ośmieli  się  czegokolwiek
!0^
przedsięwziąć* w całym kraju egipskim», 45 i nadał
!0_
Józefowi imię Safnat Paneach*. Dał mu też za  żonę
!0`
Asenat, córkę kapłana z On, imieniem Poti Fera.  I
!0a
tak  stał  się Józef rządcą Egiptu. 46 Józef  miał
!0b
lat trzydzieści, gdy stanął przed faraonem, królem
!0c
egipskim.
!0d
Józef wyszedłszy od faraona objeżdżał cały kraj.
!0e
47 I  gdy  ziemia  rodziła  przez  siedem  lat   w
!0f
wielkiej obfitości, 48 gromadził wszelką żywność w
!0g
tych  siedmiu latach [urodzaju], które  nastały  w
!0h
Egipcie, i składał ją w miastach; w każdym mieście
!0i
gromadził     żywność    z    pól     okolicznych.
!0j
49 Nagromadził  więc Józef tyle  zboża,  ile  jest
!0k
piasku  morskiego; takie mnóstwo, że już przestano
!0l
mierzyć, bo nie można było zmierzyć.
!0m
50 A  zanim  nastały lata  głodu,  urodzili  się
!0n
Józefowi dwaj synowie; urodziła ich Asenat,  córka
!0o
kapłana  z On, który miał imię Poti Fera. 51 Józef
!0p
dał  swemu  synowi pierworodnemu  imię  Manasses*.
!0q
[Mówił bowiem:] «Dał mi Bóg zapomnieć o całym  mym
!0r
utrapieniu  i  o domu ojca mojego». 52 A  drugiego
!0s
nazwał Efraim, [mówiąc]: «Uczynił mnie Bóg płodnym
!0t
w kraju mojej niedoli»*.
!0u
53 Kiedy  minęło siedem lat urodzaju w  Egipcie,
!0v
54 nadeszło  siedem lat głodu, jak to zapowiedział
!0w
Józef. A gdy nastał głód we wszystkich krajach,  w
!0x
całym  Egipcie  była żywność.  55 Ale  kiedy  i  w
!0y
Egipcie  głód  zaczął się dawać we znaki,  ludność
!0z
domagała się chleba od faraona. Wtedy faraon mówił
!0{
do  wszystkich Egipcjan: «Udajcie się do Józefa i,
!0|
co  on  wam  powie, czyńcie». 56 Gdy był  głód  na
!0}
całej     ziemi,    Józef    otwierał    wszystkie
!0~
[spichlerze], w których było [zboże], i sprzedawał
!0
zboże  Egipcjanom,  w miarę  jak  w  Egipcie  głód
!0Ç
stawał się coraz większy.
!0ü
57 Ze  wszystkich  krajów ludzie  przybywali  do
!0é
Egiptu,  by kupować zboże od Józefa, gdyż głód  po
!0â
całej ziemi się wzmagał.
!0ä
!0ů
Przybycie braci Józefa do Egiptu
!0ć
┌────┐ 01 Gdy Jakub dowiedział się,  że jest zboże
!0ç
│ 42 │ w  Egipcie,  rzekł do swoich synów:  «Czemu
!0ł
└────┘ się   ociągacie?»*  02 I  dodał:   «Właśnie
!0ë
słyszałem, że w Egipcie jest zboże, idźcie  tam  i
!0Ő
zakupcie  dla nas zboża, abyśmy przetrwali  i  nie
!0ő
pomarli».  03 Dziesięciu braci  Józefa  udało  się
!0î
zatem    do   Egiptu,   aby   tam   kupić   zboża.
!0Ź
04 Beniamina, brata Józefa, Jakub nie posłał  wraz
!0Ä
z   synami;  pomyślał  bowiem:  «Jeszcze  go  może
!0Ć
spotkać jakaś zła przygoda».
!0É
05 Kiedy synowie Izraela przybyli wraz z innymi,
!0Ĺ
którzy tam również się udawali, aby kupić zboża bo
!0ĺ
głód  był w Kanaanie, 06 Józef sprawował władzę  w
!0ô
kraju   i   on   to  sprzedawał  zboże   wszystkim
!0ö
mieszkańcom tego kraju.
!0Ľ
Bracia  Józefa, przybywszy do niego,  oddali  mu
!0ľ
pokłon twarzą do ziemi. 07 Gdy Józef ujrzał swoich
!0Ś
braci, poznał ich; jednak udał, że jest im obcy, i
!0ś
przemówił  do  nich  surowo  tymi  słowami:  «Skąd
!0Ö
przyszliście?»  Odpowiedzieli:  «Z  Kanaanu,   aby
!0Ü
kupić  żywności». 08 Józef poznawszy ich, mimo  że
!0Ť
oni  go  nie  poznali, 09 przypomniał  sobie  sny,
!0ť
jakie miał niegdyś, i rzekł: «Jesteście szpiegami!
!0Ł
Przyszliście, aby obejrzeć miejsca nieobwarowane w
!0×
tym  kraju!»  10 A oni na to: «Nie, panie!  Słudzy
!0č
twoi   przybyli  tylko  dla  zakupienia  żywności.
!0á
11 Jesteśmy  wszyscy  synami  jednego   człowieka.
!0í
Jesteśmy  uczciwi.  My,  słudzy  twoi,  nigdy  nie
!0ó
byliśmy  szpiegami». 12 Ale  on  im  rzekł:  «Nie.
!0ú
Przyszliście  obejrzeć miejsca nieobwarowane  tego
!0Ą
kraju!»  13 Wtedy powiedzieli: «Było nas  dwunastu
!0ą
braci,  sług  twoich,  synów jednego  człowieka  w
!0Ž
Kanaanie.  Najmłodszy  jest  obecnie  przy  naszym
!0ž
ojcu,  a  jednego już nie ma». 14 Józef  rzekł  do
!0Ę
nich:   «Jest   tak,  jak  wam  mówię:   jesteście
!0ę
szpiegami! 15 Co do tego zostaniecie wybadani.  Na
!0¬
życie  faraona!  Nie  wyjdziecie  stąd,  chyba  że
!0ź
przybędzie  tu wasz brat najmłodszy.  16 Wyprawcie
!0Č
jednego   z   was   po  waszego  brata,   wy   zaś
!0ş
pozostaniecie w więzieniu, aby można było  zbadać,
!0«
czy  to,  co  powiedzieliście, jest prawdą;  jeśli
!0»
okaże  się, że nie - na życie faraona! - jesteście
!0░
szpiegami». 17 I oddał ich pod straż na trzy  dni.
!0▒
18 A  trzeciego dnia Józef rzekł do  nich:  «Jeśli
!0▓
chcecie  ocalić życie, uczyńcie to - bo  ja  czczę
!0│
Boga.  19 Skoro jesteście uczciwi,  niechaj  jeden
!0┤
wasz  brat  pozostanie w więzieniu, w  którym  was
!0Á
osadzono,  wy  zaś  idźcie,  zawieźcie  zboże  dla
!0Â
wyżywienia      waszych      rodzin.      20 Potem
!0Ě
przyprowadzicie   do   mnie   najmłodszego   brata
!0Ş
waszego,  aby się potwierdziły słowa wasze  i  nie
!0╣
spotkała  was  śmierć». I tak uczynili.  21 Mówili
!0║
między  sobą:  «Ach, zawiniliśmy  przeciwko  bratu
!0╗
naszemu,  patrząc  na jego strapienie,  kiedy  nas
!0╝
błagał  o litość, a nie wysłuchaliśmy go!  Dlatego
!0Ż
przyszło na nas to nieszczęście». 22 Ruben zaś tak
!0ż
im  wtedy  powiedział: «Czyż wam tego nie mówiłem:
!0┐
Nie  dopuszczajcie się wykroczenia  względem  tego
!0└
chłopca;  ale nie usłuchaliście mnie. Toteż  teraz
!0┴
żąda  się odpowiedzialności za jego krew!»  23 Nie
!0┬
wiedzieli zaś, że Józef to rozumie, bo rozmawiał z
!0├
nimi  przez tłumacza. 24 Odszedłszy więc od  nich,
!0─
rozpłakał  się. Potem wrócił do nich i  mówiąc  do
!0┼
nich  odłączył  od nich Symeona i w ich  obecności
!0Ă
kazał go związać.
!0ă
25 Potem Józef dał rozkaz, aby napełniono zbożem
!0╚
ich  worki  i  aby do każdego worka  włożono  dane
!0╔
przez nich pieniądze, ponadto aby im dano żywności
!0╩
na  drogę.  I  tak  też im uczyniono.  26 Oni  zaś
!0╦
włożywszy swe zboże na osły, ruszyli w drogę.
!0╠
27 Gdy  w gospodzie jeden z nich rozwiązał  swój
!0═
worek,  aby  dać  obroku  swemu  osłu,  spostrzegł
!0╬
pieniądze;  były  one bowiem na  wierzchu  w  jego
!0¤
torbie.  28 I  rzekł do swych braci: «Zwrócono  mi
!0đ
pieniądze, oto są one w mojej torbie».  Wtedy  oni
!0Đ
osłupieli  i z lękiem pytali jeden drugiego:  «Cóż
!0Ď
to nam Bóg uczynił?»
!0Ë
29 A  gdy  przybyli do Kanaanu,  do  swego  ojca
!0ď
Jakuba,  opowiedzieli  mu  wszystko,  co  im   się
!0Ň
przytrafiło,  tymi  słowami:  30 «Ów  władca  tego
!0Í
kraju  przemawiał do nas surowo  i  wziął  nas  za
!0Î
szpiegów. 31 Powiedzieliśmy mu: Jesteśmy uczciwi i
!0ě
nigdy  nie byliśmy szpiegami; 32 było nas dwunastu
!0┘
braci,  synów [jednego] ojca, jednego [z nas  już]
!0┌
nie ma, a najmłodszy jest obecnie przy naszym ojcu
!0█
w Kanaanie. 33 Wtedy rzekł do nas ów władca kraju:
!0▄
Po  tym  poznam,  czy jesteście  uczciwi:  jednego
!0Ţ
waszego  brata zostawcie u mnie, weźcie zboże  dla
!0Ů
wyżywienia  waszych  rodzin i idźcie.  34 A  potem
!0▀
przyprowadźcie  mi waszego najmłodszego  brata,  i
!0Ó
wtedy  poznam,  że  nie jesteście  szpiegami,  ale
!0ß
ludźmi  uczciwymi. Ja wam oddam waszego brata,  wy
!0Ô
zaś będziecie mogli poruszać się po tym kraju».
!0Ń
35 A gdy opróżniali worki, każdy znalazł w swoim
!0ń
worku  sakiewkę z pieniędzmi. Na widok sakiewek  z
!0ň
pieniędzmi zatrwożyli się tak oni, jak również ich
!0Š
ojciec. 36 Powiedział ich ojciec Jakub: «Już  mnie
!0š
[dwóch] pozbawiliście: Józefa nie ma, Symeona  nie
!0Ŕ
ma,  a  teraz  Beniamina chcecie zabrać.  We  mnie
!0Ú
przecież   godzi  to  wszystko».  37 Wtedy   Ruben
!0ŕ
przemówił  do  ojca tymi słowami:  «Będziesz  mógł
!0Ű
zabić   obu   moich  synów,  jeśli   ci   go   nie
!0ý
przyprowadzę!  Oddaj  go pod  moją  opiekę,  a  ja
!0Ý
zwrócę go tobie». 38 Ale Jakub odpowiedział:  «Nie
!0ţ
pójdzie  syn mój z wami! Brat jego bowiem już  nie
!0´
żyje i on jeden tylko mi pozostał. Jeśli go spotka
!0­
jakie nieszczęście, gdy pójdzie z wami, sprawicie,
!0˝
że  moja  siwizna zstąpi do Szeolu i to w  wielkim
!0˛
żalu!»
!0ˇ
┌────┐ 01 W kraju panował ciężki głód.  02 A kiedy
!0˘
│ 43 │ do ostatka spożyli zboże, które sprowadzili
!0§
└────┘ z  Egiptu,  rzekł do nich  ojciec:  «Idźcie
!0÷
znów kupić dla nas trochę żywności». 03 Wtedy Juda
!0¸
powiedział  mu:  «Ów władca surowo nam  przykazał:
!0°
"Nie  pokazujcie  mi  się  na  oczy,  jeśli  brata
!0¨
waszego nie będzie z wami". 04 Jeżeli jesteś gotów
!0˙
posłać  z nami naszego brata, pojedziemy i  kupimy
!0ű
ci żywności, 05 a jeżeli nie chcesz go posłać, nie
!0Ř
pojedziemy. Bo przecież ów władca powiedział  nam:
!0ř
"Nie  pokazujcie mi się na oczy, jeśli nie  będzie
!0■
brata  waszego  z wami"». 06 Izrael rzekł:  «Czemu
!0 
naraziliście mnie na niedolę mówiąc mu,  że  macie
!1!
jeszcze   brata?»  07 Odpowiedzieli:  «Ów   władca
!1"
wypytywał  się dokładnie o nas i o naszą  rodzinę.
!1#
Pytał:  "Czy jeszcze żyje wasz ojciec?  Czy  macie
!1$
jeszcze  brata?" Odpowiadaliśmy mu zatem  na  jego
!1%
pytania. Czyż mogliśmy wiedzieć, że powie:
!1&
"Sprowadźcie  waszego brata?"»  08 Po  czym  rzekł
!1'
Juda  do ojca swego, Izraela: «Poślij ze mną  tego
!1(
chłopca,  a  zaraz pojedziemy, aby ratować  życie,
!1)
abyśmy  nie pomarli wraz z naszymi dziećmi.  09 Ja
!1*
odpowiadam za niego; ode mnie będziesz żądał,  aby
!1+
ci go oddać. Jeżeli nie przyprowadzę go do ciebie,
!1,
możesz  mi nigdy nie darować mej winy. 10 Gdybyśmy
!1-
nie   zwlekali,   już  wrócilibyśmy   dwa   razy!»
!1.
11 Izrael  rzekł do swych synów: «Jeżeli  tak  być
!1/
musi, uczyńcie tak. Zabierzcie jednak w wasze wory
!10
to,  co  w  naszym  kraju jest najcenniejszego,  i
!11
zanieście owemu człowiekowi w darze: nieco  wonnej
!12
żywicy,  nieco  miodu, wonnych  korzeni,  olejków,
!13
owoców, pistacji* i migdałów. 12 I weźcie  z  sobą
!14
podwójną sumę pieniędzy, abyście mogli oddać i  te
!15
pieniądze, które wam na powrót włożono do  waszych
!16
torb,  być może, przez pomyłkę. 13 Zabierzcie  też
!17
waszego  brata  i  ruszajcie w drogę  powrotną  do
!18
owego władcy. 14 A Bóg Wszechmocny niechaj sprawi,
!19
aby  ów  człowiek zlitował się nad wami  i  puścił
!1:
wolno  waszego  brata  oraz Beniamina.  Skoro  mam
!1;
zostać samotny, to niech tak już będzie!»
!1<
!1=
Józef ucztuje z braćmi
!1>
15 Zabrali  oni dary, dwukrotną  sumę  pieniędzy
!1?
oraz  Beniamina i ruszywszy w drogę,  przybyli  do
!1@
Egiptu.  A  gdy  stanęli  przed  Józefem,  16 ten,
!1A
ujrzawszy  wśród  nich  Beniamina,  dał  polecenie
!1B
przełożonemu swego domu: «Zaprowadź tych ludzi  do
!1C
domu i każ zabić i przyrządzić jakąś sztukę bydła,
!1D
gdyż  będą  oni  ze  mną jedli dziś  w  południe».
!1E
17 Przełożony uczynił tak, jak mu polecił Józef, i
!1F
zaprowadził ich do jego domu. 18 Oni zaś, przejęci
!1G
lękiem,  że Józef kazał ich zaprowadzić  do  swego
!1H
domu,  mówili:  «Z  powodu owych pieniędzy,  które
!1I
poprzednim  razem  nam włożono  do  naszych  torb,
!1J
kazał  nas  zaprowadzić do siebie.  Teraz  na  nas
!1K
napadnie, przemocą uczyni nas swymi niewolnikami i
!1L
[zabierze nam] nasze osły».
!1M
19 Gdy  więc byli już u wejścia do domu  Józefa,
!1N
zbliżyli  się  do  przełożonego  jego  domu   20 i
!1O
rzekli:   «Pozwól,  panie!  Gdy  po  raz  pierwszy
!1P
przybyliśmy   tu  kupić  zboża,  21 wracając,   po
!1Q
odwiązaniu  naszych torb w gospodzie,  znaleźliśmy
!1R
na  wierzchu  torby  każdego pieniądze,  jak  były
!1S
odliczone. Przywieźliśmy je z sobą. 22 Mamy też  i
!1T
inne pieniądze, aby kupić żywności. Nie wiemy, kto
!1U
nam  włożył  [tamte] pieniądze do  naszych  torb».
!1V
23 A  on  im  powiedział: «Bądźcie  spokojni!  Nie
!1W
bójcie się! Bóg wasz, Bóg ojca waszego dał wam ten
!1X
skarb  do waszych torb. Wasze pieniądze doszły  do
!1Y
mnie!» I przywiódł do nich Symeona. 24 Człowiek ów
!1Z
wprowadził ich do domu Józefa i kazał podać  wody,
!1[
aby  obmyli  sobie nogi, i dał obroku  ich  osłom.
!1\
25 Oni tymczasem przygotowali dary, zanim nadszedł
!1]
Józef  w południe; dowiedzieli się bowiem,  że  tu
!1^
mieli zasiąść do stołu.
!1_
26 Kiedy Józef przyszedł do domu, oni, trzymając
!1`
w  rękach dary, które dla niego przynieśli, oddali
!1a
mu  pokłon  do ziemi. 27 On zaś zapytawszy  ich  o
!1b
zdrowie, rzekł: «Czy wasz sędziwy ojciec, o którym
!1c
mi  mówiliście,  dobrze  się  miewa?  Czy  jeszcze
!1d
żyje?»  28 Odpowiedzieli:  «Sługa  twój,  a   nasz
!1e
ojciec,  dobrze się miewa. Jeszcze żyje».  I  znów
!1f
uklękli  i  oddali  pokłon. 29 A gdy  spojrzawszy,
!1g
dostrzegł Beniamina, syna swej matki zapytał: «Czy
!1h
to   ten   wasz  brat  najmłodszy,  o  którym   mi
!1i
mówiliście?»  I zaraz dodał: «Oby cię  Bóg  darzył
!1j
swą  łaską, synu mój!» 30 I nagle urwał, bo  nagle
!1k
ogarnęło go wielkie wzruszenie na widok brata,  że
!1l
aż łzy nadbiegły mu do oczu. Odszedł więc do swego
!1m
pokoju i tam się rozpłakał. 31 Potem zaś, obmywszy
!1n
twarz,  wyszedł i usiłując panować  nad  sobą  dał
!1o
rozkaz: «Niech podadzą posiłek!»
!1p
32 Podano więc jemu osobno, jego braciom  osobno
!1q
i  Egipcjanom  -  którzy z nim  jadali  -  również
!1r
osobno.  Egipcjanie bowiem nie mogli jeść razem  z
!1s
Hebrajczykami, gdyż byłoby to dla Egipcjan  rzeczą
!1t
wstrętną. 33 [Józef] posadził przed sobą braci  od
!1u
najstarszego  do najmłodszego, według  ich  wieku;
!1v
oni   zaś  tym  zdziwieni,  spoglądali  jeden   na
!1w
drugiego. 34 Po czym polecił zanieść im  ze  swego
!1x
stołu   porcje;   porcja   dla   Beniamina    była
!1y
pięciokrotnie  większa. Oni  zaś  ucztując  z  nim
!1z
rozweselili się pod wpływem wina.
!1{
!1|
Józef poddaje braci ostatniej próbie
!1}
┌────┐ 01 Tymczasem  [Józef]  dał takie  polecenie
!1~
│ 44 │ przełożonemu  swego  domu: «Napełnij  torby
!1
└────┘ tych  ludzi  żywnością, ile  tylko  zdołają
!1Ç
unieść, i powkładaj pieniądze na wierzch do  torby
!1ü
każdego.  02 Mój  zaś puchar  srebrny  włożysz  na
!1é
wierzch  torby  najmłodszego oprócz  pieniędzy  za
!1â
zboże».  [Przełożony] uczynił tak,  jak  mu  Józef
!1ä
rozkazał.  03 O świcie wyprawiono ich wraz  z  ich
!1ů
osłami w drogę.
!1ć
04 Zaledwie jednak wyszli z miasta i jeszcze nie
!1ç
uszli  daleko,  Józef rzekł do przełożonego  domu:
!1ł
«Podąż  co  prędzej za nimi. A gdy  ich  dogonisz,
!1ë
powiedz  im:  Czemu odpłaciliście złem  za  dobro?
!1Ő
05 Wszak <to wy skradliście srebrny puchar>*, ten,
!1ő
z  którego  pija  pan  mój  i  z  którego  potrafi
!1î
wróżyć. Źle   postąpiliście,   dopuszczając    się
!1Ź
takiego  czynu!»  06 Gdy  [ten]  dogonił   ich   i
!1Ä
powiedział  im  to, 07 rzekli: «Jak możesz,  panie
!1Ć
mój,  mówić  takie rzeczy? Dalekie  jest  od  sług
!1É
twoich  takie postępowanie! 08 Przecież pieniądze,
!1Ĺ
które   znaleźliśmy  na  wierzchu  naszych   torb,
!1ĺ
przynieśliśmy ci z Kanaanu. Jakże więc  mielibyśmy
!1ô
dopuszczać się kradzieży złota lub srebra  w  domu
!1ö
twego  pana?  09 U którego z twoich sług  znajdzie
!1Ľ
się  [ów  puchar], ten niechaj umrze; my zaś,  mój
!1ľ
panie, staniemy się twoimi niewolnikami!» 10 A  on
!1Ś
rzekł:  «Istotnie, powinno tak być,  jak  mówicie.
!1ś
Jednakże  ten,  u którego [puchar]  się  znajdzie,
!1Ö
zostanie  niewolnikiem, wy zaś będziecie wolni  od
!1Ü
winy».  11 Wtedy pospiesznie każdy  z  nich  zdjął
!1Ť
swoją  torbę,  postawił na ziemię i  otworzył  ją.
!1ť
12 On  zaś  zaczął przeszukiwać [torby], począwszy
!1Ł
od  najstarszego,  a kończąc na najmłodszym;  i  w
!1×
torbie  Beniamina znalazł ów puchar. 13 Wtedy  oni
!1č
rozdarli  z  żalu  swe szaty i  objuczywszy  każdy
!1á
swego osła wrócili do miasta.
!1í
14 Gdy  Juda oraz jego bracia przyszli  do  domu
!1ó
Józefa,  zastali go tam jeszcze i padli przed  nim
!1ú
twarzą  ku  ziemi. 15 A Józef rzekł do nich:  «Jak
!1Ą
mogliście  się  dopuścić takiego  czynu?  Czy  nie
!1ą
wiedzieliście,  że taki człowiek  jak  ja  potrafi
!1Ž
wróżyć?»  16 Juda  odpowiedział:  «Cóż  mamy  rzec
!1ž
tobie,  panie mój? Cóż możemy powiedzieć na  nasze
!1Ę
usprawiedliwienie?  Bóg  znalazł  winę  w   twoich
!1ę
sługach! Oddajemy się w niewolę tobie, panie  mój;
!1¬
zarówno  my jak i ten, u którego został znaleziony
!1ź
puchar».  17 Ale  Józef rzekł: «Jestem  daleki  od
!1Č
tego, abym miał tak postąpić. Tylko ten, u którego
!1ş
znaleziono  puchar, będzie moim  niewolnikiem,  wy
!1«
zaś możecie spokojnie odejść do waszego ojca».
!1»
18 Juda  podszedłszy do niego,  rzekł:  «Pozwól,
!1░
panie  mój, aby twój sługa powiedział słowo  wobec
!1▒
ciebie. I nie gniewaj się na twego sługę, wszakżeś
!1▓
ty  jak faraon! 19 Pytał mój pan swoje sługi: "Czy
!1│
macie  ojca  lub brata?" 20 Odpowiedzieliśmy  panu
!1┤
mojemu:  "Mamy  starego ojca  i  jeszcze  jednego,
!1Á
najmłodszego brata, zrodzonego przez niego  już  w
!1Â
starości. Brat tego najmłodszego nie żyje;  został
!1Ě
on  więc jeden z tej samej matki i dlatego  ojciec
!1Ş
go    pokochał".   21 Rozkazałeś   sługom   twoim:
!1╣
"Sprowadźcie  go do mnie, abym mógł go  zobaczyć".
!1║
22 Powiedzieliśmy panu mojemu: "Nie może  chłopiec
!1╗
opuścić  ojca,  bo  gdyby go  opuścił,  ojciec  by
!1╝
umarł". 23 Wtedy rzekłeś do swych sług: "Jeśli nie
!1Ż
przyjdzie   z  wami  wasz  najmłodszy  brat,   nie
!1ż
pokazujcie   mi   się   na  oczy".   24 Gdy   więc
!1┐
przyszliśmy   do   twego  sługi,   ojca   naszego,
!1└
powtórzyliśmy  mu twe słowa, panie.  25 Potem  zaś
!1┴
powiedział  nam ojciec: "Idźcie znów, aby  zakupić
!1┬
dla   nas  żywności".  26 Odpowiedzieliśmy:   "Nie
!1├
możemy  iść.  Pójdziemy tylko wtedy,  gdy  z  nami
!1─
pójdzie  nasz  najmłodszy  brat.  Bo  nie   możemy
!1┼
pokazać się owemu mężowi, jeśli nie będzie z  nami
!1Ă
naszego  najmłodszego brata". 27 Wtedy  powiedział
!1ă
nam  twój sługa, ojciec nasz: "Wiecie, że jedna  z
!1╚
mych  żon  urodziła  mi dwóch  synów.  28 Jeden  -
!1╔
wyszedł  ode  mnie  i wtedy pomyślałem  sobie,  że
!1╩
został   rozszarpany,  gdyż  więcej  go  już   nie
!1╦
widziałem.  29 Jeżeli i tego drugiego  zabierzecie
!1╠
ode  mnie  i  spotka go jakieś nieszczęście,  moja
!1═
siwizna zstąpi do Szeolu wśród niedoli". 30 Gdybym
!1╬
więc  teraz  przyszedł do sługi  twego,  a  mojego
!1¤
ojca,  i nie byłoby z nami chłopca tak przez niego
!1đ
umiłowanego,  31 to gdy zobaczy,  że  go  nie  ma,
!1Đ
umrze. My zaś, słudzy twoi, będziemy przyczyną, że
!1Ď
siwizna naszego ojca zstąpi do Szeolu ze zgryzoty.
!1Ë
32 Ja,    sługa    twój,   wziąłem    na    siebie
!1ď
odpowiedzialność  za  tego chłopca  względem  ojca
!1Ň
mego,  mówiąc  mu:  Jeśli go nie  przyprowadzę  do
!1Í
ciebie, może mi nigdy mój ojciec nie darować mojej
!1Î
winy.   33 Teraz  więc  niechaj  ja,  sługa  twój,
!1ě
zostanę zamiast chłopca niewolnikiem pana mego, on
!1┘
zaś  niechaj pójdzie ze swymi braćmi. 34 Bo  jakże
!1┌
mógłbym iść do mego ojca, jeśliby nie było  go  ze
!1█
mną?  Nie  chciałbym patrzeć na nieszczęście  mego
!1▄
ojca, które by go dotknęło!»
!1Ţ
!1Ů
Józef daje się poznać braciom
!1▀
┌────┐ 01 Józef nie mógł opanować swego wzruszenia
!1Ó
│ 45 │ i  wobec   wszystkich,   którzy  tam  byli,
!1ß
└────┘ zawołał:  «Niechaj  wszyscy  stąd   wyjdą!»
!1Ô
Nikogo  nie  było z nim, gdy Józef dał się  poznać
!1Ń
swym braciom. 02 Wybuchnąwszy głośnym płaczem, tak
!1ń
że aż usłyszeli Egipcjanie oraz dworzanie faraona,
!1ň
03 rzekł  do  swych braci: «Ja jestem  Józef!  Czy
!1Š
ojciec  mój jeszcze żyje?» Ale bracia nie  byli  w
!1š
stanie mu odpowiedzieć, gdyż się go zlękli.  04 On
!1Ŕ
zaś  rzekł do nich: «Zbliżcie się do mnie!» A  gdy
!1Ú
oni  się  zbliżyli, powtórzył: «Ja  jestem  Józef,
!1ŕ
brat wasz, to ja jestem tym, którego sprzedaliście
!1Ű
do  Egiptu.  05 Ale teraz nie smućcie  się  i  nie
!1ý
wyrzucajcie sobie, żeście mnie sprzedali.  Bo  dla
!1Ý
waszego  ocalenia od śmierci Bóg  wysłał  mnie  tu
!1ţ
przed  wami*. 06 Oto już dwa lata trwa głód w  tym
!1´
kraju, a jeszcze zostało pięć lat, podczas których
!1­
nie  będzie  orki  ani żniwa. 07 Bóg  mnie  wysłał
!1˝
przed wami, aby wam zapewnić potomstwo* na ziemi i
!1˛
abyście   przeżyli  dzięki  wielkiemu  wybawieniu.
!1ˇ
08 Zatem  nie  wyście mnie tu posłali,  lecz  Bóg,
!1˘
który  też  uczynił  mnie doradcą  faraona,  panem
!1§
całego jego domu i władcą całego Egiptu. 09 Idźcie
!1÷
przeto  spiesznie  do mego ojca i  powiedzcie  mu:
!1¸
Józef,  syn  twój, mówi: Uczynił  mnie  Bóg  panem
!1°
całego     Egiptu.     Przybywaj     bezzwłocznie.
!1¨
10 Osiądziesz  w  ziemi Goszen i  będziesz  blisko
!1˙
mnie,   ty  sam  wraz  z  twymi  synami,  wnukami,
!1ű
trzodami  i całym twym dobytkiem. 11 Będę  cię  tu
!1Ř
żywił,  bo jeszcze przez pięć lat będzie  głód;  i
!1ř
tak  nie poniesiecie straty ty i twoja rodzina,  i
!1■
dobytek  twój. 12 Oto widzicie własnymi  oczami  i
!1 
Beniamin, brat wasz, widzi, że to ja przemawiam do
!2!
was.  13 Opowiedzcie  memu  ojcu  o  mej  wysokiej
!2"
godności w Egipcie i o wszystkim, coście widzieli.
!2#
I  nie  zwlekając sprowadźcie tu mego ojca». 14 Po
!2$
czym rzucił się Beniaminowi, bratu swemu, na szyję
!2%
i   rozpłakał   się.  Beniamin   również   płakał,
!2&
obejmując   go   za  szyję.  15 I  płakał   Józef,
!2'
ściskając  i  całując swych braci. A potem  bracia
!2(
jego z nim rozmawiali.
!2)
16 Gdy zaś rozeszła się w pałacu faraona  wieść:
!2*
«Bracia  Józefa przybyli», uradował się  faraon  i
!2+
jego  dworzanie.  17 I  rzekł  faraon  do  Józefa:
!2,
«Powiedz  twym  braciom: Uczyńcie  tak:  objuczcie
!2-
wasze  osły  i  natychmiast  jedźcie  do  Kanaanu.
!2.
18 Zabierzcie  ojca waszego oraz wasze  rodziny  i
!2/
przybywajcie  do mnie. Ja zaś dam wam  najbardziej
!20
urodzajny kawał ziemi w Egipcie i będziecie  mieli
!21
do  jedzenia  najprzedniejszą  część  płodów  tego
!22
kraju.  19 Ty zaś daj im polecenie: Uczyńcie  tak:
!23
weźcie  sobie z Egiptu wozy dla waszych  dzieci  i
!24
żon.   Zabierzcie  ojca  waszego  i  przybywajcie.
!25
20 Niech  wam  nie  będzie żal  zostawić  sprzętów
!26
waszych,   gdyż  wszelkie  bogactwa  Egiptu   będą
!27
wasze». 21 I uczynili tak synowie Izraela. A Józef
!28
dał  im  z  polecenia faraona wozy oraz zapasy  na
!29
drogę.  22 Nadto  każdemu z nich  podarował  szaty
!2:
odświętne,  Beniaminowi  zaś  dał  trzysta   sztuk
!2;
srebra i pięć szat odświętnych. 23 Swemu ojcu  zaś
!2<
posłał  dziesięć  osłów,  objuczonych  najlepszymi
!2=
płodami  Egiptu,  oraz dziesięć oślic  objuczonych
!2>
zbożem,  chlebem i żywnością, aby miał  na  drogę.
!2?
24 A  wyprawiając braci swych w  drogę,  rzekł  do
!2@
nich,  gdy  już odchodzili: «Bądźcie w drodze  bez
!2A
obawy!»
!2B
25 Wyruszywszy z Egiptu, przybyli do Kanaanu, do
!2C
swego  ojca, Jakuba. 26 I gdy mu oznajmili: «Józef
!2D
żyje! Jest on władcą całego Egiptu!» - osłupiał  i
!2E
nie  dowierzał  im.  27 Lecz kiedy  powtórzyli  mu
!2F
wszystko, co Józef do nich mówił, i kiedy zobaczył
!2G
wozy,   które  Józef  przysłał,  aby  go   zabrać,
!2H
wstąpiło  w  niego  życie. 28 Zawołał:  «Dość,  że
!2I
jeszcze  żyje  syn mój, Józef! Pójdę go  zobaczyć,
!2J
zanim umrę!»
!2K
!2L
Osiedlenie się rodziny Jakuba w Egipcie
!2M
┌────┐ 01 Izrael  wyruszył  w drogę z  całym  swym
!2N
│ 46 │ dobytkiem.  A  gdy przybył  do  Beer-Szeby,
!2O
└────┘ złożył  ofiarę  Bogu  ojca  swego,  Izaaka.
!2P
02 Bóg  zaś w widzeniu nocnym tak odezwał  się  do
!2Q
Izraela:    «Jakubie,   Jakubie!»   A    gdy    on
!2R
odpowiedział:  «Oto  jestem», 03 rzekł  do  niego:
!2S
«Jam  jest Bóg, Bóg ojca twego. Idź bez  obawy  do
!2T
Egiptu,  gdyż  uczynię  cię tam  wielkim  narodem.
!2U
04 Ja   pójdę   tam  z  tobą  i  Ja  stamtąd   cię
!2V
wyprowadzę,  a  Józef zamknie ci  oczy».  05 Potem
!2W
Jakub wyruszył z Beer-Szeby.
!2X
Synowie  Izraela umieścili ojca  swego,  Jakuba,
!2Y
swe dzieci i żony na wozach, które faraon przysłał
!2Z
dla przewiezienia ich. 06 Zabrali też swe trzody i
!2[
swój dobytek, który nabyli w Kanaanie. Tak przybył
!2\
Jakub  do Egiptu wraz z całym potomstwem: 07 wziął
!2]
z  sobą do Egiptu synów, wnuków, córki i wnuczki -
!2^
całe swe potomstwo.
!2_
08 Oto imiona synów Izraela, którzy przybyli  do
!2`
Egiptu, Jakuba i jego synów.
!2a
Syn  pierworodny Jakuba, Ruben, 09 oraz  synowie
!2b
Rubena: Henoch, Pallu, Chesron i Karmi. 10 Synowie
!2c
Symeona:  Jemuel,  Jamin, Ohad,  Jakin,  Sochar  i
!2d
Szaul, syn Kananejki. 11 Synowie Lewiego: Gerszon,
!2e
Kehat  i Merari. 12 Synowie Judy: Er, Onan, Szela,
!2f
Peres i Zerach. - Ale Er i Onan umarli w Kanaanie.
!2g
- Synami Peresa byli: Chesron i Chamul. 13 Synowie
!2h
Issachara: Tola, Puwwa, Job* i Szimron. 14 Synowie
!2i
Zabulona:  Sered,  Elon  i  Jachleel.   15 Są   to
!2j
potomkowie tych synów Jakuba, których podobnie jak
!2k
i  córkę  Dinę,  urodziła  mu  Lea  w  Padda-Aram.
!2l
Wszystkich  tych  osób, synów,  jego  córek,  było
!2m
trzydzieści trzy.
!2n
16 Synowie Gada: Sifion*, Chaggi, Szuni,  Esbon,
!2o
Eri,  Arodi  i  Areli.  17 Synowie  Asera:  Jimna,
!2p
Jiszwa,  Jiszwi,  Beria oraz ich siostra  imieniem
!2q
Serach;  a synowie Berii: Cheber i Malkiel.  18 Są
!2r
to  potomkowie synów Zilpy, którą dał Laban  córce
!2s
swej   Lei,  a  która  ich  urodziła  Jakubowi   -
!2t
szesnaście osób.
!2u
19 Synowie   Racheli,  żony  Jakuba:   Józef   i
!2v
Beniamin.  20 Józefowi  urodzili  się  w   Egipcie
!2w
synowie,  których  na świat wydała  Asenat,  córka
!2x
kapłana  z  On  imieniem  Poti  Fera:  Manasses  i
!2y
Efraim.
!2z
21 Synowie Beniamina: Bela, Beker, Aszbel, Gera,
!2{
Naaman,  Echi*, Rosz*, Muppim*, Chuppim i  Ard.  -
!2|
22 Są to potomkowie synów Racheli, którzy urodzili
!2}
się Jakubowi. Wszystkich osób czternaście.
!2~
23 Syn* Dana: Chuszim.
!2
24 Synowie  Neftalego: Jachseel, Guni,  Jeser  i
!2Ç
Szillem.  25 Są to potomkowie synów  Bilhy,  którą
!2ü
dał  Laban  Racheli, swej córce, a która  urodziła
!2é
ich Jakubowi. Wszystkich osób siedem.
!2â
26 Wszystkich,  którzy  przybyli  z  Jakubem  do
!2ä
Egiptu,  a  którzy  wyszli  z  jego  bioder,  było
!2ů
ogółem,  oprócz  żon synów Jakuba, sześćdziesięciu
!2ć
sześciu.  27 Synów  zaś  Józefa,  którzy  mu   się
!2ç
urodzili  w Egipcie, było dwóch. Wszystkich  zatem
!2ł
członków   rodziny  Jakuba,  którzy  przybyli   do
!2ë
Egiptu, było siedemdziesięciu.
!2Ő
28 Wysłał on przed sobą do Józefa Judę, aby  ten
!2ő
mógł   go*   wyprzedzić  do   Goszen   przed   ich
!2î
przybyciem.  A  gdy  przybyli  do  ziemi   Goszen,
!2Ź
29 Józef kazał zaprząc do swego wozu i wyjechał na
!2Ä
spotkanie  Izraela, ojca swego, do  Goszen.  Kiedy
!2Ć
zobaczył  go,  rzucił  mu się  na  szyję  i  długo
!2É
szlochał na jego szyi. 30 Wreszcie Izrael  odezwał
!2Ĺ
się  do  Józefa:  «Teraz mogę  już  umrzeć,  skoro
!2ĺ
zobaczyłem ciebie, że jeszcze żyjesz!» 31 A  potem
!2ô
Józef  rzekł  do  braci i do całej  rodziny  swego
!2ö
ojca:  «Pójdę  zawiadomić  faraona  i  powiem  mu:
!2Ľ
Bracia moi i rodzina mego ojca przybyli do mnie  z
!2ľ
Kanaanu.  32 Są  oni  pasterzami  trzód.  A   jako
!2Ś
hodowcy  trzód sprowadzili swe owce  i  woły  oraz
!2ś
cały   swój  dobytek.  33 Kiedy  zaś  faraon   was
!2Ö
zawezwie   i   zapyta:  Jaki  jest   wasz   zawód,
!2Ü
34 odpowiecie:  My słudzy twoi,  trudnimy  się  od
!2Ť
dziecka  hodowlą trzód, zarówno  my,  jak  i  nasi
!2ť
przodkowie.  - I wtedy tylko będziecie  mogli  się
!2Ł
osiedlić  w  Goszen,  bo  obrzydzenie  wzbudza   w
!2×
Egipcjanach każdy pasterz trzody»*.
!2č
┌────┐ 01 Józef wszedłszy  do faraona oznajmił mu:
!2á
│ 47 │ «Ojciec  mój i bracia z trzodami, bydłem  i
!2í
└────┘ całym dobytkiem przybyli z ziemi  Kanaan  i
!2ó
są   już   w  kraju  Goszen».  02 Po  czym   Józef
!2ú
przedstawił faraonowi pięciu swych braci,  których
!2Ą
zabrał  z  sobą.  03 Faraon  zapytał  jego  braci:
!2ą
«Jakie  jest  wasze  zajęcie?»  Odpowiedzieli  mu:
!2Ž
«Pasterzami  trzód  jesteśmy  zarówno  my,  słudzy
!2ž
twoi, jak i nasi przodkowie». 04 I dalej mówili do
!2Ę
faraona:  «Przybyliśmy,  aby  się  zatrzymać  jako
!2ę
przychodnie  w tym kraju, gdyż brakuje  paszy  dla
!2¬
trzód  twoich sług, tak ciężki jest głód  w  ziemi
!2ź
Kanaan. Niechaj więc teraz zamieszkają słudzy twoi
!2Č
w Goszen!» 05 Faraon rzekł do Józefa: «Ojciec twój
!2ş
i  twoi  bracia przybyli do ciebie.  06 Cały  kraj
!2«
egipski  stoi  przed tobą otworem.  W  najbardziej
!2»
żyznej  jego  części  osiedl twego  ojca  i  twych
!2░
braci;  niechaj więc zamieszkają w  kraju  Goszen.
!2▒
Jeśli  zaś wiesz, że są wśród nich ludzie dzielni,
!2▓
uczyń  ich zarządcami mojego żywego dobytku, niech
!2│
czuwają   nad  moimi  trzodami».  07 Potem   Józef
!2┤
przyprowadził swego ojca, Jakuba, i przedstawił go
!2Á
faraonowi.  A gdy Jakub złożył faraonowi  życzenia
!2Â
pomyślności*, 08 faraon zapytał go: «Ile lat życia
!2Ě
sobie  liczysz?» 09 Jakub odpowiedział  faraonowi:
!2Ş
«Liczba  lat  mojego  pielgrzymowania  -   sto   i
!2╣
trzydzieści.  Niezbyt długie i  smutne  były  lata
!2║
mego  życia;  nie  są  one tak  długie,  jak  lata
!2╗
pielgrzymowania mych przodków». 10 Po czym  Jakub,
!2╝
życząc faraonowi pomyślności*, odszedł.
!2Ż
11 Józef  osiedlił  ojca  i  braci,   dając   im
!2ż
posiadłość w najbardziej żyznej części  Egiptu,  w
!2┐
ziemi   Ramses,  jak  mu  polecił   faraon.   12 I
!2└
zaopatrywał  ojca  i braci, i całą  rodzinę  swego
!2┴
ojca w żywność, stosownie do liczby dzieci.
!2┬
!2├
Rządy Józefa w Egipcie w latach głodu
!2─
13 W całym kraju nie było żywności, toteż nastał
!2┼
bardzo  ciężki głód. Ziemie Egiptu i Kanaanu  były
!2Ă
wyczerpane skutkiem głodu. 14 Józef zaś  gromadził
!2ă
wówczas wszystkie pieniądze, jakie znajdowały  się
!2╚
w  Egipcie i Kanaanie, za zboże, które kupowano, i
!2╔
pieniądze te oddawał do pałacu faraona. 15 W końcu
!2╩
wyczerpały  się  pieniądze  mieszkańcom  Egiptu  i
!2╦
Kanaanu,  i  wtedy wszyscy Egipcjanie przychodzili
!2╠
do  Józefa, prosząc go: «Daj nam chleba. Czyż mamy
!2═
umrzeć  na  twoich  oczach? Nie  mamy  już  bowiem
!2╬
pieniędzy».  16 A  Józef mówił: «Jeśli  nie  macie
!2¤
pieniędzy,  sprowadźcie wasz żywy dobytek,  a  dam
!2đ
wam za niego zboże». 17 Sprowadzili więc swój żywy
!2Đ
dobytek  do Józefa i on dawał im żywność w  zamian
!2Ď
za  konie, za stada owiec i wołów oraz za osły.  I
!2Ë
tak  w  owym roku żywił ich w zamian za  cały  ich
!2ď
żywy dobytek. 18 A gdy ten rok upłynął, przyszli w
!2Ň
następnym  i  oznajmili mu: «Nie mamy  co  ukrywać
!2Í
przed  tobą, panie mój, że gdy już wyczerpały  się
!2Î
nam  pieniądze i gdy stada nasze są u ciebie,  nie
!2ě
pozostało nam nic, co moglibyśmy dać tobie, panie,
!2┘
oprócz  nas samych i naszej ziemi! 19 Dlaczego  na
!2┌
twoich  oczach mamy zginąć my i nasza ziemia?  Kup
!2█
więc   nas  i  ziemię  naszą  za  chleb;  będziemy
!2▄
niewolnikami   faraona,  a  nasza   ziemia   [jego
!2Ţ
własnością].  Byleś  nam dał ziarno  do  siewu,  a
!2Ů
przetrwamy, nie pomrzemy i ziemia nasza nie będzie
!2▀
leżała odłogiem».
!2Ó
20 Józef wykupił więc wszystkie grunty w Egipcie
!2ß
dla  faraona; każdy bowiem Egipcjanin sprzedał swe
!2Ô
pole, gdyż głód był coraz większy. Tak więc ziemia
!2Ń
stała  się własnością faraona. 21 Ludność  zaś  od
!2ń
jednego  do  drugiego krańca Egiptu  przeniósł  do
!2ň
miast*.  22 Nie  wykupił tylko  gruntów  kapłanów,
!2Š
gdyż  był przywilej faraona dla kapłanów i na jego
!2š
podstawie mieli oni zapewnione utrzymanie. Dlatego
!2Ŕ
nie   sprzedali  swych  gruntów.  23 Potem   Józef
!2Ú
przemówił do ludności: «Oto dzisiaj nabyłem was  i
!2ŕ
waszą   ziemię  dla  faraona.  Macie  tu   ziarno,
!2Ű
obsiejcie ziemię. 24 A gdy nadejdą żniwa,  oddacie
!2ý
piątą  część plonów faraonowi, cztery  zaś  części
!2Ý
zostawicie  sobie na obsianie pola i na wyżywienie
!2ţ
dla  was,  dla  waszych domowników <i  dla  waszej
!2´
dziatwy>!» 25 Odpowiedzieli: «Zachowałeś nas  przy
!2­
życiu! Obyś nas darzył życzliwością, panie nasz, a
!2˝
my     będziemy    niewolnikami    faraona!»     -
!2˛
26 Rozporządzenie, które dał Józef w sprawie  roli
!2ˇ
w  Egipcie, obowiązuje po dzień dzisiejszy:  piątą
!2˘
część  plonów [należy oddawać] faraonowi.  Jedynie
!2§
grunty kapłanów nie stały się własnością faraona.
!2÷
!2¸
Jakub i synowie Józefa
!2°
27 Izrael zamieszkał w Egipcie, w kraju  Goszen.
!2¨
Wzięli  go  sobie na własność, a że  byli  płodni,
!2˙
bardzo się rozmnożyli.
!2ű
28 Jakub, przeżywszy w Egipcie siedemnaście lat,
!2Ř
doczekał  się  sto  czterdziestego  siódmego  roku
!2ř
życia. 29 A gdy zbliżała się śmierć Izraela, kazał
!2■
wezwać  swego syna Józefa i rzekł do niego: «Jeśli
!2 
darzysz  mnie życzliwością, połóż mi twą rękę  pod
!3!
biodro*  na dowód twojej wiernej miłości,  że  nie
!3"
pogrzebiesz  mnie w Egipcie, 30 ale  gdy  zasnę  z
!3#
mymi   przodkami,  wywieziesz  mnie  z  Egiptu   i
!3$
pogrzebiesz w ich grobie». Odrzekł: «Uczynię,  jak
!3%
powiedziałeś».   31 Wtedy   [Izrael]   powiedział:
!3&
«Przysięgnij mi!» A gdy przysiągł, Izrael opadł na
!3'
wezgłowie swego łoża.
!3(
┌────┐ 01 Kiedy  po tych  wydarzeniach  doniesiono
!3)
│ 48 │ Józefowi: «Ojciec twój  zachorował», zabrał
!3*
└────┘ on  z  sobą dwóch swych synów: Manassesa  i
!3+
Efraima.  02 Gdy powiedziano Jakubowi: «Syn  twój,
!3,
Józef,  przyszedł do ciebie», Izrael, z  wysiłkiem
!3-
usiadłszy  na  łożu,  03 rzekł  do  Józefa:   «Bóg
!3.
Wszechmogący ukazał mi się w Luz, w kraju  Kanaan,
!3/
i   błogosławiąc  mi  04 powiedział  do  mnie:  Ja
!30
uczynię cię płodnym i dam ci tak liczne potomstwo,
!31
że  rozrośniesz się w wielki naród. Daję  też  ten
!32
oto kraj przyszłemu potomstwu twemu na własność na
!33
zawsze.  05 A zatem dwaj twoi synowie,  którzy  ci
!34
się urodzili w Egipcie, zanim przybyłem do ciebie,
!35
do Egiptu, moimi są: Efraim i Manasses będą mi jak
!36
Ruben i Symeon*. 06 Jednak to potomstwo, które  ci
!37
się  urodzi po nich, będzie twoim. Będzie się  ono
!38
nazywało  od  imion swych braci,  [mieszkając]  na
!39
swej  dziedzicznej  własności. 07 Ja  bowiem,  gdy
!3:
wracałem   z  Paddan-Aram,  utraciłem  Rachelę   w
!3;
Kanaanie,  w drodze, kiedy pozostawała mi  jeszcze
!3<
pewna  przestrzeń, aby dojść do Efrata, i musiałem
!3=
ją   pochować  tam,  w  drodze  do  Efrata,  czyli
!3>
Betlejem».
!3?
08 Izrael, spostrzegłszy synów Józefa,  zapytał:
!3@
«Kim są ci?» 09 Józef odpowiedział: «To są właśnie
!3A
moi  synowie,  których Bóg dał  mi  tutaj».  Wtedy
!3B
[Izrael]   rzekł:  «Przybliż  ich   do   mnie,   a
!3C
pobłogosławię  ich». 10 Oczy bowiem Izraela  stały
!3D
się  tak  słabe wskutek starości, że niedowidział.
!3E
Gdy  więc  przybliżył ich do Izraela, on  ucałował
!3F
ich  i uścisnął, 11 a potem rzekł do Józefa:  «Nie
!3G
sądziłem,  że jeszcze będę twoją twarz oglądał,  a
!3H
oto  Bóg  pozwolił mi ujrzeć nawet twe potomstwo!»
!3I
12 Józef,  odsunąwszy swych synów  od  kolan  ojca
!3J
swego,  oddał  mu  pokłon twarzą do  ziemi.  13 Po
!3K
czym,  mając  obu synów - Efraima po prawej  ręce,
!3L
czyli z lewej strony Izraela, i Manassesa po lewej
!3M
ręce,  czyli z prawej strony Izraela -  przybliżył
!3N
ich  do  ojca.  14 Ale Izrael, wyciągnąwszy  swoją
!3O
prawą rękę, położył ją na głowie Efraima, mimo  że
!3P
ten  był  młodszy,  lewą  zaś  rękę  -  na  głowie
!3Q
Manassesa.  -  Umyślnie tak położył swe  ręce,  bo
!3R
przecież Manasses był pierworodnym synem.  -  15 I
!3S
błogosławiąc Józefowi, mówił:
!3T
«Bóg,  któremu wiernie służyli* przodkowie  moi,
!3U
Abraham i Izaak,
!3V
Bóg,  który troszczył się o mnie przez  całe  me
!3W
życie aż do dnia dzisiejszego,
!3X
16 Anioł, który mnie bronił od wszelkiego złego,
!3Y
niechaj błogosławi tym oto chłopcom.
!3Z
Niechaj   moje  imię  i  imię  przodków   moich,
!3[
Abrahama i Izaaka, w nich przetrwa;
!3\
niechaj szeroko rozmnożą się na ziemi».
!3]
17 A  gdy Józef zobaczył, że jego ojciec położył
!3^
swą  prawicę na głowie Efraima, wydało mu  się  to
!3_
niewłaściwe. Ujął więc rękę ojca, aby ją przenieść
!3`
z  głowy  Efraima na głowę Manassesa, 18 i  rzekł:
!3a
«Nie  tak,  mój ojcze, gdyż ten jest  pierworodny;
!3b
połóż  twą prawicę na głowie tego». 19 Ale  ojciec
!3c
nie  zgodził  się i powiedział: «Wiem,  synu  mój,
!3d
wiem.  I  z  niego  też  powstanie  szczep,  który
!3e
również  będzie liczny. Jednak brat  jego  młodszy
!3f
będzie  większy  od  niego,  gdyż  potomstwo  jego
!3g
obejmie wiele szczepów».
!3h
20 W dniu owym pobłogosławił ich tymi słowami:
!3i
«Twoim  imieniem*  Izrael  będzie  sobie  życzył
!3j
błogosławieństwa mówiąc:
!3k
Niechaj ci Bóg tak uczyni,
!3l
jak Efraimowi i Manassesowi!»
!3m
Tak   to   dał  pierwszeństwo  Efraimowi   przed
!3n
Manassesem.
!3o
21 A  potem Izrael rzekł do Józefa: «Ja niebawem
!3p
umrę, ale Bóg będzie czuwał nad wami i sprawi,  że
!3q
wrócicie do kraju waszych przodków. 22 Ja zaś daję
!3r
tobie  o  jedną  wyżynę* więcej niż braciom  twym,
!3s
którą   zdobyłem  na  Amorytach  moim  mieczem   i
!3t
łukiem».
!3u
!3v
Jakub błogosławi swoich synów*
!3w
┌────┐ 01 Jakub  przywołał swoich synów mówiąc  do
!3x
│ 49 │ nich:  «Zgromadźcie się, a opowiem wam,  co
!3y
└────┘ was czeka w czasach późniejszych.
!3z
02 Zbierzcie się i słuchajcie, synowie Jakuba,
!3{
słuchajcie Izraela, ojca waszego!
!3|
03 Rubenie, synu mój pierworodny,
!3}
tyś  moją mocą i pierwszym płodem mojej  męskiej
!3~
siły,
!3
górujący dumą i górujący siłą*.
!3Ç
04 Kipiałeś jak woda: nie będziesz już górował,
!3ü
bo wszedłeś do łoża twego ojca,
!3é
wchodząc zbezcześciłeś moje łoże!*
!3â
05 Symeon i Lewi, bracia,
!3ä
narzędziami gwałtu były ich miecze.
!3ů
06 Do ich zmowy się nie przyłączę,
!3ć
z ich knowaniem nie złączę mej sławy*;
!3ç
gdyż w gniewie swym mordowali ludzi
!3ł
i w swej swawoli kaleczyli bydło*.
!3ë
07 Przeklęty ten ich gniew, gdyż był gwałtowny,
!3Ő
i ich zawziętość, gdyż była okrucieństwem!
!3ő
Rozproszę ich więc w Jakubie
!3î
i rozdrobnię ich w Izraelu.
!3Ź
08 Judo, ciebie sławić będą bracia twoi,
!3Ä
twoja bowiem ręka na karku twych wrogów!
!3Ć
Synowie twego ojca będą ci oddawać pokłon!
!3É
09 Judo,  młody  lwie, na zdobyczy róść  będziesz,
!3Ĺ
mój synu:
!3ĺ
jak lew czai się, gotuje do skoku,
!3ô
do lwicy podobny - któż się ośmieli go drażnić?
!3ö
10 Nie zostanie odjęte berło od Judy
!3Ľ
ani laska pasterska spośród kolan jego,
!3ľ
aż przyjdzie ten, do którego ono należy,
!3Ś
i zdobędzie posłuch u narodów!*
!3ś
11 Przywiąże on swego osiołka w winnicy
!3Ö
i źrebię ośle u winnych latorośli.
!3Ü
W winie prać będzie swą odzież,
!3Ť
i w krwi winogron - swą szatę.
!3ť
12 Będą mu się iskrzyły* oczy od wina,
!3Ł
a zęby będą białe od mleka.
!3×
13 Zabulon mieszkać będzie na wybrzeżu morza,
!3č
nad brzegiem morza, dokąd zawijają okręty;
!3á
kraniec jego - w Sydonie*.
!3í
14 Issachar - osioł kościsty,
!3ó
będzie się wylegiwał ufny w swe bezpieczeństwo*.
!3ú
15 Widzi  on,  że  dobry jest  spoczynek,  a  kraj
!3Ą
uroczy;
!3ą
ale   będzie  musiał  ugiąć  swój  grzbiet   pod
!3Ž
brzemieniem
!3ž
i stanie się niewolnikiem, pędzonym do pracy.
!3Ę
16 Dan będzie sądził lud swój
!3ę
jako jeden ze szczepów izraelskich;
!3¬
17 będzie on jak wąż na drodze,
!3ź
jak żmija jadowita na ścieżce,
!3Č
kąsająca pęciny konia,
!3ş
z którego jeździec spada na wznak.
!3«
18 Wybawienia twego czekam, o Panie!
!3»
19 Gad - zbójcy napadać go będą,
!3░
on zaś będzie napadał im na pięty*.
!3▒
20 Od Asera - tłuste pokarmy,
!3▓
on będzie dostarczał przysmaków królowi.
!3│
21 Neftali - jak rozłożysty terebint,
!3┤
dający miłe przepowiednie*.
!3Á
22 Józef - latorośl owocująca,
!3Â
latorośl owocująca nad źródłem:
!3Ě
gałązki pną się po murze*.
!3Ş
23 A choć łucznicy będą go prześladować, godzić  w
!3╣
niego
!3║
i czyhać na niego,
!3╗
24 łuk jego pozostanie niezłamany,
!3╝
i ręce jego - sprawne*.
!3Ż
Z rąk potężnego Boga Jakubowego,
!3ż
od Pasterza i Opoki Izraela,
!3┐
25 od   Boga   ojców  twoich,  który  cię   będzie
!3└
wspomagał,
!3┴
od Wszechmocnego, który ci będzie błogosławił -
!3┬
błogosławieństwa z niebios wysokich,
!3├
błogosławieństwa otchłani leżącej najniżej,
!3─
błogosławieństwa piersi i łona.
!3┼
26 Błogosławieństwa  ojca  twego  niech   dłużej
!3Ă
trwają
!3ă
niż błogosławieństwa mych przodków*,
!3╚
jak długo trwać będą pagórki odwieczne* -
!3╔
niechaj spłyną na głowę Józefa,
!3╩
na  głowę tego, który jest księciem wśród swoich
!3╦
braci!
!3╠
27 Beniamin - wilk drapieżny,
!3═
co rano rozrywa zdobycz,
!3╬
a wieczorem rozdziela łupy»*.
!3¤
28 Wszyscy ci - to dwanaście szczepów izraelskich,
!3đ
oraz   to,  co  do  nich  powiedział  ich  ojciec,
!3Đ
wygłaszając    do   każdego   z   nich    stosowne
!3Ď
błogosławieństwo, gdy im błogosławił.
!3Ë
!3ď
Śmierć i pogrzeb Jakuba
!3Ň
29 Potem  dał  im taki rozkaz: «Gdy  ja  zostanę
!3Í
przyłączony  do  moich przodków, pochowajcie  mnie
!3Î
przy  moich praojcach w pieczarze, która  jest  na
!3ě
polu Efrona Chetyty, 30 w pieczarze, która jest na
!3┘
polu Makpela w pobliżu Mamre w kraju Kanaan, którą
!3┌
kupił  Abraham wraz z tym polem od Efrona  Chetyty
!3█
jako   tytuł  własności  grobu.  31 Tam  pochowano
!3▄
Abrahama i Sarę, jego żonę, tam pochowano Izaaka i
!3Ţ
jego żonę Rebekę; tam pochowałem Leę». 32 Pole  to
!3Ů
wraz z pieczarą zostało kupione od Chetytów.
!3▀
33 Gdy  Jakub  wydał te polecenia  swoim  synom,
!3Ó
złożył  swe nogi na łożu, wyzionął ducha i  został
!3ß
przyłączony do swoich przodków.
!3Ô
┌────┐ 01 Józef  przypadł  do twarzy  swego  ojca,
!3Ń
│ 50 │ płakał  nad  nim i całował go.  02 A  potem
!3ń
└────┘ rozkazał   swym   domowym   lekarzom,   aby
!3ň
zabalsamowali   jego  ojca.   Ci   zatem   lekarze
!3Š
balsamowali Izraela. 03 Zabrało im to czterdzieści
!3š
dni,   tyle   bowiem  czasu  trwało  balsamowanie.
!3Ŕ
Mieszkańcy   Egiptu   opłakiwali   Jakuba    przez
!3Ú
siedemdziesiąt  dni.  04 Kiedy  zaś  skończył  się
!3ŕ
okres   żałoby  po  nim,  Józef  zwrócił  się   do
!3Ű
otoczenia  faraona  z następującą  prośbą:  «Jeśli
!3ý
darzycie  mnie  życzliwością,  powiedzcie   samemu
!3Ý
faraonowi,   05 że  mój  ojciec  zobowiązał   mnie
!3ţ
przysięgą  do  spełnienia takiego polecenia:  "Gdy
!3´
umrę,  pochowasz mnie w moim grobie,  który  sobie
!3­
przygotowałem w kraju Kanaan". Niech mi więc teraz
!3˝
będzie wolno udać się tam, abym mógł pochować mego
!3˛
ojca, a potem wrócę». 06 Faraon odpowiedział: «Idź
!3ˇ
i pochowaj twego ojca, tak jak mu przysiągłeś».
!3˘
07 I Józef wyruszył w drogę, aby pochować  ojca.
!3§
A  z  nim  poszło  również wielu dworzan  faraona,
!3÷
starszych    urzędników   dworskich   i    wszyscy
!3¸
dostojnicy  ziemi  Egiptu; 08 nadto  cała  rodzina
!3°
Józefa, jego bracia oraz rodzina jego ojca.  Tylko
!3¨
dziatwa  oraz  trzody i bydło  zostały  w  Goszen.
!3˙
09 Ciągnęli  z nim również ludzie na wozach  i  na
!3ű
koniach, tworząc bardzo liczny orszak.
!3Ř
10 A  gdy przybyli do Goren-Haatad*, które  leży
!3ř
po drugiej stronie Jordanu, odprawili tam wielki i
!3■
wspaniały obrzęd żałobny: [Józef] przez siedem dni
!3 
obchodził   żałobną  uroczystość  po  swym   ojcu.
!4!
11 Mieszkający   tam   Kananejczycy,   widząc   tę
!4"
uroczystość  żałobną w Goren-Haatad, mówili:  «Oto
!4#
jak  wielka jest żałoba Egipcjan!» Dlatego nazwano
!4$
[tę  miejscowość], która leży po  drugiej  stronie
!4%
Jordanu, Abel Misraim*.
!4&
12 Synowie [Jakuba] uczynili zatem tak,  jak  im
!4'
rozkazał  ojciec: 13 przenieśli go  do  Kanaanu  i
!4(
pochowali  w  pieczarze na polu Makpela.  Pole  to
!4)
kupił   Abraham  od  Efrona  Chetyty  jako   tytuł
!4*
własności grobu. Leżało ono w pobliżu Mamre.
!4+
!4,
Bracia proszą Józefa o przebaczenie.
!4-
Śmierć Józefa
!4.
14 Józef po pogrzebie ojca wrócił do Egiptu wraz
!4/
z  braćmi  i wszystkimi, którzy z nim poszli,  aby
!40
pochować jego ojca.
!41
15 Bracia Józefa zdając sobie sprawę z tego,  że
!42
ojciec  ich  nie  żyje, myśleli: «Na  pewno  Józef
!43
będzie  nas  teraz prześladował i odpłaci  nam  za
!44
wszystkie   krzywdy,   które  mu   wyrządziliśmy!»
!45
16 Toteż kazali powiedzieć Józefowi: «Ojciec  twój
!46
dał  przed śmiercią takie polecenie: 17 Powiedzcie
!47
Józefowi   tak:  Racz  przebaczyć   braciom   twym
!48
wykroczenie  i  winę  ich,  wyrządzili  ci  bowiem
!49
krzywdę.  Teraz  przeto daruj łaskawie  winę  nam,
!4:
którzy  czcimy Boga twojego ojca!» Józef rozpłakał
!4;
się,  gdy  mu to powtórzono. 18 Wtedy  bracia  już
!4<
sami poszli do Józefa i upadłszy przez nim rzekli:
!4=
«Jesteśmy twoimi niewolnikami».
!4>
19 Lecz  Józef powiedział do nich:  «Nie  bójcie
!4?
się. Czyż ja jestem na miejscu Boga? 20 Wy niegdyś
!4@
knuliście zło przeciwko mnie, Bóg jednak zamierzył
!4A
to  jako  dobro, żeby sprawić to, co jest dzisiaj,
!4B
że  przeżył wielki naród. 21 Teraz więc nie bójcie
!4C
się:  będę  żywił was i dzieci wasze». I  tak  ich
!4D
pocieszał, przemawiając do nich serdecznie.
!4E
22 Józef mieszkał w Egipcie wraz z rodziną swego
!4F
ojca.  Dożył  on stu dziesięciu lat 23 i  doczekał
!4G
się  prawnuków  z Efraima. Również dzieci  Makira,
!4H
syna Manassesa, urodziły się na kolanach Józefa*.
!4I
24 Wreszcie Józef rzekł do swych braci: «Gdy  ja
!4J
umrę,  Bóg okaże wam swą łaskę i wyprowadzi was  z
!4K
tej   ziemi   do  kraju,  który  poprzysiągł   dać
!4L
Abrahamowi,  Izaakowi  i  Jakubowi».  25 Po   czym
!4M
zobowiązał  synów  Izraela przysięgą,  że  spełnią
!4N
takie  polecenie:  «Gdy Bóg okaże  wam  tę  wielką
!4O
swoją łaskawość, zabierzcie stąd moje kości».
!4P
26 Po czym Józef umarł, mając sto dziesięć  lat.
!4Q
Zabalsamowano go i złożono go do trumny w Egipcie.
!4R
!4S
KSIĘGA WYJŚCIA
!4T
!4U
UWOLNIENIE IZRAELITÓW Z EGIPTU
!4V
!4W
IZRAEL W EGIPCIE
!4X
!4Y
Rozrost i ucisk Izraela
!4Z
┌───┐ 01 Oto  imiona synów Izraela,  którzy  razem
!4[
│ 1 │ z  Jakubem  przybyli  do Egiptu.  Każdy  zaś
!4\
└───┘ przyszedł   ze   swoją  rodziną:   02 Ruben,
!4]
Symeon,   Lewi,  Juda;  03 Issachar,   Zabulon   i
!4^
Beniamin: 04 Dan, Neftali, Gad i Aser. 05 Było zaś
!4_
wszystkich  potomków Jakuba siedemdziesiąt*  osób,
!4`
Józef  zaś już był w Egipcie. 06 Potem umarł Józef
!4a
i  wszyscy jego bracia, i całe to pokolenie.  07 A
!4b
synowie   Izraela   rozradzali   się,   pomnażali,
!4c
potężnieli i umacniali się coraz bardziej, tak  że
!4d
cały kraj się nimi napełnił.
!4e
08 Lecz  rządy w Egipcie objął nowy król,  który
!4f
nie  znał  Józefa. 09 I rzekł do swego ludu:  «Oto
!4g
lud  synów Izraela jest liczniejszy i potężniejszy
!4h
od  nas.  10 Roztropnie  przeciw  niemu  wystąpmy,
!4i
ażeby  się  przestał rozmnażać. W  wypadku  bowiem
!4j
wojny  mógłby  się  połączyć z naszymi  wrogami  w
!4k
walce  przeciw  nam,  aby  wyjść  z  tego  kraju».
!4l
11 Ustanowiono   nad   nim   przełożonych    robót
!4m
publicznych,  aby  go uciskali  ciężkimi  pracami.
!4n
Budowano  wówczas  dla faraona miasta  na  składy:
!4o
Pitom  i  Ramses. 12 Ale im bardziej go  uciskano,
!4p
tym bardziej się rozmnażał i rozrastał, co jeszcze
!4q
potęgowało  wstręt  do  Izraelitów.  13 Egipcjanie
!4r
bezwzględnie  zmuszali synów Izraela  do  ciężkich
!4s
prac  14 i  uprzykrzali im życie  uciążliwą  pracą
!4t
przy  glinie i cegle oraz różnymi pracami na polu.
!4u
Do    tych   wszystkich   prac   przymuszano   ich
!4v
bezwzględnie.
!4w
15 Potem  do  położnych u kobiet hebrajskich,  z
!4x
których  jedna nazywała się Szifra, a  druga  Pua,
!4y
powiedział   król  egipski  16 te  słowa:   «Jeśli
!4z
będziecie  przy  porodach kobiet  hebrajskich,  to
!4{
patrzcie   na   płeć*  noworodka.   Jeśli   będzie
!4|
chłopiec,   to   winnyście  go  zabić,   a   jeśli
!4}
dziewczynka, to zostawcie ją przy życiu».  17 Lecz
!4~
położne bały się Boga i nie wykonały rozkazu króla
!4
egipskiego,   pozostawiając   przy   życiu   [nowo
!4Ç
narodzonych]  chłopców. 18 I wezwał  król  egipski
!4ü
położne,  mówiąc do nich: «Czemu  tak  czynicie  i
!4é
czemu  pozostawiacie chłopców przy życiu?»  19 One
!4â
odpowiedziały  faraonowi: «Kobiety hebrajskie  nie
!4ä
są  podobne  do  Egipcjanek, one są zdrowe,  toteż
!4ů
rodzą  wcześniej,  zanim  zdoła  do  nich  przybyć
!4ć
położna».  20 Bóg dobrze czynił  położnym,  a  lud
!4ç
[izraelski]   stawał  się  coraz   liczniejszy   i
!4ł
potężniejszy. 21 Ponieważ położne bały  się  Boga,
!4ë
również  i  im  zapewnił On  potomstwo.  22 Faraon
!4Ő
wydał  wtedy  całemu narodowi rozkaz:  «Wszystkich
!4ő
nowo  narodzonych  chłopców  Hebrajczyków*  należy
!4î
wyrzucić  do rzeki, a dziewczynki pozostawić  przy
!4Ź
życiu».
!4Ä
!4Ć
Urodzenie Mojżesza
!4É
┌───┐ 01 Pewien   człowiek  z  pokolenia   Lewiego
!4Ĺ
│ 2 │ przyszedł,  aby wziąć za żonę jedną z kobiet
!4ĺ
└───┘ z tegoż pokolenia*. 02 Ta kobieta poczęła  i
!4ô
urodziła  syna, a widząc, że jest piękny, ukrywała
!4ö
go  przez trzy miesiące. 03 A nie mogąc ukrywać go
!4Ľ
dłużej,  wzięła skrzynkę z papirusu,  powlekła  ją
!4ľ
żywicą   i  smołą,  i  włożywszy  w  nią  dziecko,
!4Ś
umieściła  w  sitowiu na brzegu rzeki.  04 Siostra
!4ś
zaś  jego stała z dala, aby widzieć, co się z  nim
!4Ö
stanie.
!4Ü
05 A  córka  faraona zeszła ku  rzece,  aby  się
!4Ť
wykąpać,  a  jej  służące  przechadzały  się   nad
!4ť
brzegiem  rzeki.  Gdy spostrzegła skrzynkę  pośród
!4Ł
sitowia, posłała służącą, aby ją przyniosła.  06 A
!4×
otworzywszy ją, zobaczyła dziecko: był to płaczący
!4č
chłopczyk. Ulitowała się nad nim mówiąc: «Jest  on
!4á
spośród   dzieci  Hebrajczyków».  07 Jego  siostra
!4í
rzekła  wtedy do córki faraona: «Chcesz,  a  pójdę
!4ó
zawołać    ci    karmicielkę    spośród     kobiet
!4ú
Hebrajczyków, która by wykarmiła ci  to  dziecko?»
!4Ą
08 «Idź»  - powiedziała jej córka faraona.  Poszła
!4ą
wówczas dziewczyna zawołać matkę dziecka. 09 Córka
!4Ž
faraona  tak  jej powiedziała: «Weź to  dziecko  i
!4ž
wykarm  je  dla mnie, a ja dam ci za to  zapłatę».
!4Ę
Wówczas  kobieta zabrała dziecko i  wykarmiła  je.
!4ę
10 Gdy chłopiec podrósł, zaprowadziła go do  córki
!4¬
faraona,  i  był dla niej jak syn.  Dała  mu  imię
!4ź
Mojżesz* mówiąc: «Bo wydobyłam go z wody».
!4Č
!4ş
Mojżesz w ziemi Madian
!4«
11 W   tym   czasie  Mojżesz   dorósł,   poszedł
!4»
odwiedzić  swych  rodaków i  zobaczył  jak  ciężko
!4░
pracują.  Ujrzał też Egipcjanina bijącego  pewnego
!4▒
Hebrajczyka, jego rodaka. 12 Rozejrzał się więc na
!4▓
wszystkie  strony,  a widząc, że  nie  ma  nikogo,
!4│
zabił  Egipcjanina i ukrył go w piasku. 13 Wyszedł
!4┤
znowu  nazajutrz,  a oto dwaj Hebrajczycy  kłócili
!4Á
się  ze  sobą. I rzekł do winowajcy: «Czemu bijesz
!4Â
twego rodaka?» 14 A ten mu odpowiedział: «Któż cię
!4Ě
ustanowił  naszym  przełożonym  i  rozjemcą?   Czy
!4Ş
chcesz   mię   zabić,  jak  zabiłeś  Egipcjanina?»
!4╣
Przeląkł się Mojżesz i pomyślał: «Z całą pewnością
!4║
sprawa  się ujawniła». 15 Także faraon usłyszał  o
!4╗
tej  sprawie  i usiłował stracić Mojżesza.  Uciekł
!4╝
więc  Mojżesz przed faraonem i udał się  do  kraju
!4Ż
Madian, i zatrzymał się tam przy studni.
!4ż
16 A   kapłan  Madianitów  miał  siedem   córek.
!4┐
Przyszły one, naczerpały wody i napełniły  koryta,
!4└
aby   napoić  owce  swego  ojca.  17 Ale  nadeszli
!4┴
pasterze  i  odpędzili je. Mojżesz wtedy  powstał,
!4┬
wziął  je  w  obronę i napoił ich owce.  18 A  gdy
!4├
wróciły  do  Reuela*,  ojca  swego,  zapytał   je:
!4─
«Dlaczego    wracacie    dziś    tak    wcześnie?»
!4┼
19 Odpowiedziały:  «Egipcjanin obronił  nas  przed
!4Ă
pasterzami i naczerpał też wody dla nas  i  napoił
!4ă
nasze  owce». 20 Rzekł wówczas do córek: «A  gdzie
!4╚
on  jest,  i czemu pozostawiłyście tego człowieka?
!4╔
Zawołajcie   go,   aby   pożywił   się   chlebem».
!4╩
21 Mojżesz   zgodził   się   zamieszkać   u   tego
!4╦
człowieka,  a  ten dał mu Seforę*, córkę  swą,  za
!4╠
żonę.  22 I  urodziła mu syna, a on  dał  mu  imię
!4═
Gerszom*, bo mówił: «Jestem cudzoziemcem  w  obcej
!4╬
ziemi».
!4¤
!4đ
Pierwszy opis powołania Mojżesza
!4Đ
23 Po   długim   czasie  umarł   król   egipski;
!4Ď
Izraelici  narzekali  na  swoją  ciężką  pracę   i
!4Ë
jęczeli,  a  narzekanie na ciężką pracę dochodziło
!4ď
do  Boga.  24 I  wysłuchał Bóg ich jęku,  pamiętał
!4Ň
bowiem o swoim przymierzu z Abrahamem, Izaakiem  i
!4Í
Jakubem.  25 Spojrzał Bóg na Izraelitów i ulitował
!4Î
się nad nimi*.
!4ě
┌───┐ 01 Gdy  Mojżesz  pasał  owce  swego  teścia,
!4┘
│ 3 │ Jetry,   kapłana   Madianitów,   zaprowadził
!4┌
└───┘ [pewnego  razu]  owce  w  głąb   pustyni   i
!4█
przyszedł do góry Bożej Horeb*. 02 Wtedy ukazał mu
!4▄
się  Anioł  Pański* w płomieniu ognia,  ze  środka
!4Ţ
krzewu.   [Mojżesz]  widział,  jak  krzew   płonął
!4Ů
ogniem,  a nie spłonął od niego. 03 Wtedy  Mojżesz
!4▀
powiedział do siebie: «Podejdę, żeby się przyjrzeć
!4Ó
temu niezwykłemu zjawisku. Dlaczego krzew się  nie
!4ß
spala?»   04 Gdy  zaś  Pan  ujrzał,  że  [Mojżesz]
!4Ô
podchodził, żeby się przyjrzeć, zawołał  <Bóg  do>
!4Ń
niego  ze środka krzewu: «Mojżeszu, Mojżeszu!»  On
!4ń
zaś odpowiedział: «Oto jestem». 05 Rzekł mu [Bóg]:
!4ň
«Nie  zbliżaj się tu! Zdejm sandały  z  nóg,  gdyż
!4Š
miejsce,  na którym stoisz, jest ziemią  świętą*».
!4š
06 Powiedział  jeszcze Pan:  «Jestem  Bogiem  ojca
!4Ŕ
twego,  Bogiem  Abrahama, Bogiem Izaaka  i  Bogiem
!4Ú
Jakuba».  Mojżesz zasłonił twarz, bał  się  bowiem
!4ŕ
zwrócić oczy na Boga.
!4Ű
07 Pan  mówił: «Dosyć napatrzyłem się na  udrękę
!4ý
ludu  mego  w  Egipcie i nasłuchałem się  narzekań
!4Ý
jego  na  ciemiężców, znam więc jego uciemiężenie.
!4ţ
08 Zstąpiłem,  aby  go  wyrwać  z  ręki  Egiptu  i
!4´
wyprowadzić  z  tej  ziemi  do  ziemi   żyznej   i
!4­
przestronnej,  do ziemi, która opływa  w  mleko  i
!4˝
miód*, na miejsce Kananejczyka*, Chetyty, Amoryty,
!4˛
Peryzzyty,  Chiwwity  i  Jebusyty.  09 Teraz   oto
!4ˇ
doszło wołanie Izraelitów do Mnie, bo też naocznie
!4˘
przekonałem  się o cierpieniach, jakie  im  zadają
!4§
Egipcjanie.  10 Idź przeto teraz, oto posyłam  cię
!4÷
do  faraona,  i  wyprowadź mój lud, Izraelitów,  z
!4¸
Egiptu». 11 A Mojżesz odrzekł Bogu: «Kimże jestem,
!4°
bym miał iść do faraona i wyprowadzić Izraelitów z
!4¨
Egiptu?»  12 A  On powiedział: «Ja  będę  z  tobą.
!4˙
Znakiem zaś dla ciebie, że Ja cię posłałem, będzie
!4ű
to, że po wyprowadzeniu tego ludu z Egiptu oddacie
!4Ř
cześć Bogu na tej górze».
!4ř
13 Mojżesz  zaś  rzekł  Bogu:  «Oto   pójdę   do
!4■
Izraelitów  i powiem im: Bóg ojców naszych  posłał
!4 
mię do was. Lecz gdy oni mnie zapytają, jakie jest
!5!
Jego    imię,   to   cóż   im   mam   powiedzieć?»
!5"
14 * Odpowiedział Bóg Mojżeszowi:  «JESTEM,  KTÓRY
!5#
JESTEM».  I  dodał:  «Tak powiesz  synom  Izraela:
!5$
JESTEM posłał mnie do was». 15 Mówił dalej Bóg  do
!5%
Mojżesza:  «Tak powiesz Izraelitom:  "JESTEM,  Bóg
!5&
ojców  waszych,  Bóg Abrahama, Bóg  Izaaka  i  Bóg
!5'
Jakuba  posłał mnie do was. To jest imię  moje  na
!5(
wieki  i  to  jest  moje  zawołanie  na  najdalsze
!5)
pokolenia.  16 Idź,  a  gdy  zbierzesz   starszych
!5*
Izraela, powiesz im: Objawił mi się Pan, Bóg ojców
!5+
waszych,  Bóg Abrahama, Bóg Izaaka i Bóg Jakuba  i
!5,
powiedział:  Nawiedziłem* was i ujrzałem,  co  wam
!5-
uczyniono w Egipcie. 17 Postanowiłem więc  wywieść
!5.
was  z  ucisku  w  Egipcie i zaprowadzić  do  ziem
!5/
Kananejczyka,    Chetyty,   Amoryty,    Peryzzyty,
!50
Chiwwity i Jebusyty, do ziemi opływającej w  mleko
!51
i  miód".  18 Oni tych słów usłuchają. I pójdziesz
!52
razem ze starszymi z Izraela do króla egipskiego i
!53
powiecie  mu:  Pan,  Bóg  Hebrajczyków,  nam   się
!54
objawił. Pozwól nam odbyć drogę trzech dni*  przez
!55
pustynię,   abyśmy  złożyli  ofiary   Panu,   Bogu
!56
naszemu.  19 Ja zaś wiem, że król egipski  pozwoli
!57
nam   wyjść  z  Egiptu  tylko  wtedy,  gdy  będzie
!58
zmuszony ręką przemożną. 20 Wyciągnę przeto rękę i
!59
uderzę Egipt różnymi cudami, jakich tam dokonam, a
!5:
wypuści  was. 21 Sprawię też, że Egipcjanie  okażą
!5;
życzliwość  ludowi temu, tak iż nie  pójdziecie  z
!5<
niczym,  gdy będziecie wychodzić. 22 Każda  bowiem
!5=
kobieta pożyczy od swojej sąsiadki i od pani  domu
!5>
swego  srebrnych  i  złotych  naczyń  oraz  szat*.
!5?
Nałożycie  to  na synów i córki wasze  i  złupicie
!5@
Egipcjan».
!5A
┌───┐ 01 Na  to powiedział  Mojżesz: «A jeśli  nie
!5B
│ 4 │ uwierzą i nie usłuchają słów moich,  mówiąc,
!5C
└───┘ że  Pan nie ukazał mi się wcale?» 02 Wówczas
!5D
Pan  zapytał  go: «Co masz w ręku?»  Odpowiedział:
!5E
«Laskę». 03 Wtedy rozkazał: «Rzuć ją na ziemię». A
!5F
on  rzucił ją na ziemię, i zamieniła się  w  węża.
!5G
Mojżesz  zaś uciekał przed nim. 04 Pan  powiedział
!5H
wtedy  do Mojżesza: «Wyciągnij rękę i chwyć go  za
!5I
ogon». I wyciągnął rękę i uchwycił go, i stał  się
!5J
znów  laską  w  jego  ręku.  05 «Tak  uczyń,   aby
!5K
uwierzyli, że ukazał tobie Pan, Bóg ojców ich, Bóg
!5L
Abrahama Bóg Izaaka i Bóg Jakuba».
!5M
06 Ponownie  rzekł do niego Pan:  «Włóż  rękę  w
!5N
zanadrze!»  I  włożył rękę w zanadrze,  a  gdy  ją
!5O
wyjął, była pokryta trądem białym jak śnieg.  07 I
!5P
rzekł  znów: «Włóż rękę w zanadrze!» I  włożył  ją
!5Q
ponownie w zanadrze, a gdy ją po chwili wyciągnął,
!5R
była taka jak reszta ciała.
!5S
08 «Tak  więc, jeśli nie uwierzą i  nie  przyjmą
!5T
świadectwa  pierwszego znaku,  uwierzą  świadectwu
!5U
drugiego znaku. 09 A gdyby nawet nie uwierzyli tym
!5V
dwom  znakom i nie zważali na mowę twoją,  wówczas
!5W
zaczerpniesz  wody  z  Nilu i  wylejesz  na  suchą
!5X
ziemię;  a  woda  zaczerpnięta z Nilu  stanie  się
!5Y
krwią na ziemi».
!5Z
10 I rzekł Mojżesz do Pana: «Wybacz, Panie,  ale
!5[
ja nie jestem wymowny, od wczoraj i przedwczoraj*,
!5\
a  nawet od czasu, gdy przemawiasz do Twego sługi.
!5]
Ociężały  usta  moje  i  język  mój  zesztywniał».
!5^
11 Pan zaś odrzekł: «Kto dał człowiekowi usta? Kto
!5_
czyni  go  niemym  albo  głuchym,  widzącym   albo
!5`
niewidomym, czyż nie Ja, Pan? 12 Przeto idź, a  Ja
!5a
będę  przy  ustach twoich i pouczę  cię,  co  masz
!5b
mówić». 13 Lecz Mojżesz rzekł: «Wybacz, Panie, ale
!5c
poślij  kogo innego». 14 I rozgniewał się  Pan  na
!5d
Mojżesza,  mówiąc:  «Czyż  nie  masz  brata  twego
!5e
Aarona*,   lewity?   Wiem,  że   on   ma   łatwość
!5f
przemawiania. Oto teraz wyszedł ci na spotkanie, a
!5g
gdy   cię  ujrzy,  szczerze  się  ucieszy.   15 Ty
!5h
będziesz  mówił do niego i przekażesz te  słowa  w
!5i
jego  usta. Ja zaś będę przy ustach twoich i jego,
!5j
i  pouczę  was,  co  winniście czynić.  16 Zamiast
!5k
ciebie  on  będzie mówić do ludu,  on  będzie  dla
!5l
ciebie  ustami,  a  ty będziesz  dla  niego  jakby
!5m
Bogiem*.  17 A laskę tę weź do ręki, bo  nią  masz
!5n
dokonać znaków».
!5o
18 I  odszedł  Mojżesz, a  wróciwszy  do  teścia
!5p
swego  Jetry,  powiedział mu:  «Pozwól  mi  iść  z
!5q
powrotem do braci moich, którzy są w Egipcie,  aby
!5r
zobaczyć,  czy  są  jeszcze  przy  życiu».   Jetro
!5s
powiedział do Mojżesza: «Idź w pokoju».
!5t
19 Pan   powiedział  do   Mojżesza   w   Madian:
!5u
«Wracajże  do  Egiptu,  gdyż  umarli  wszyscy  ci,
!5v
którzy czyhali na twe życie». 20 Wziął Mojżesz swą
!5w
żonę  i  synów, wsadził ich na osła i powracał  do
!5x
ziemi  egipskiej. Wziął też Mojżesz ze sobą  laskę
!5y
Boga.
!5z
21 Pan rzekł do Mojżesza: «Gdy będziesz  zbliżał
!5{
się   do   Egiptu,  pamiętaj  o  władzy  czynienia
!5|
wszelkich cudów, jaką ci dałem do ręki, i okaż  ją
!5}
przed faraonem. Ja zaś uczynię upartym jego serce,
!5~
że  nie  zechce zezwolić na wyjście ludu. 22 A  ty
!5
wtedy powiesz do faraona: "To mówi Pan: Synem moim
!5Ç
pierworodnym  jest  Izrael.  23 Mówię  ci:  Wypuść
!5ü
mojego  syna,  aby  mi  cześć  oddawał;  bo  jeśli
!5é
zwlekać  będziesz z wypuszczeniem go, to Ja  ześlę
!5â
śmierć na twego syna pierworodnego"».
!5ä
24 * W czasie podróży w miejscu noclegu  spotkał
!5ů
Pan*  Mojżesza i chciał go zabić. 25 Sefora wzięła
!5ć
ostry  kamień  i  odcięła napletek  syna  swego  i
!5ç
dotknęła  nim  nóg Mojżesza, mówiąc:  «Oblubieńcem
!5ł
krwi  jesteś ty dla mnie». 26 I odstąpił od  niego
!5ë
[Pan].  Wtedy  rzekła:  «Oblubieńcem  krwi  jesteś
!5Ő
przez obrzezanie»*.
!5ő
27 Do  Aarona powiedział Pan: «Wyjdź na pustynię
!5î
naprzeciw  Mojżesza».  Wyszedł  więc,  a  gdy   go
!5Ź
spotkał   w   pobliżu  góry  Boga,  ucałował   go.
!5Ä
28 Mojżesz   opowiedział  Aaronowi  o   wszystkich
!5Ć
słowach  Pana, który go posłał, oraz o  wszystkich
!5É
znakach, jakie polecił mu wykonać. 29 Poszli  więc
!5Ĺ
Mojżesz  i  Aaron. A gdy zebrali  całą  starszyznę
!5ĺ
Izraelitów,  30 powiedział Aaron wszystko  to,  co
!5ô
Pan  mówił Mojżeszowi, ten zaś wykonywał znaki  na
!5ö
oczach  ludu. 31 I uwierzył lud, gdy  słyszał,  że
!5Ľ
Pan nawiedził Izraelitów i wejrzał na ich ucisk. A
!5ľ
uklęknąwszy, oddali pokłon.
!5Ś
!5ś
Pierwsze spotkanie Mojżesza z faraonem
!5Ö
┌───┐ 01 Potem  udali  się   Mojżesz  i  Aaron  do
!5Ü
│ 5 │ faraona  i powiedzieli mu:  «Tak  powiedział
!5Ť
└───┘ Pan,  Bóg  Izraela:  Wypuść  mój  lud,   aby
!5ť
urządził  na  pustyni uroczystość ku mojej  czci».
!5Ł
02 Faraon  odpowiedział:  «Kimże  jest  Pan,  abym
!5×
musiał  usłuchać Jego rozkazu i wypuścić  Izraela?
!5č
Nie   znam   Pana   i  nie  wypuszczę   Izraela»*.
!5á
03 Rzekli:  «Bóg  Hebrajczyków  nam  się   ukazał.
!5í
Pozwól przeto nam iść trzy dni drogą na pustynię i
!5ó
złożyć  ofiarę  Panu,  Bogu naszemu,  by  nas  nie
!5ú
nawiedził   zarazą   lub   mieczem».   04 Na    to
!5Ą
odpowiedział   im  król  egipski:   «Dlaczego   to
!5ą
Mojżeszu i Aaronie, chcecie odwieść lud od  pracy?
!5Ž
Idźcie   co   prędzej  do  waszych  robót».   05 I
!5ž
powiedział  jeszcze faraon: «Oto lud  kraju  teraz
!5Ę
jest liczny, a wy odciągacie go od pracy».
!5ę
06 Tego  samego  dnia taki rozkaz  wydał  faraon
!5¬
dozorcom robót ludu i pisarzom*: 07 «Nie będziecie
!5ź
dostarczać   więcej  ludowi  słomy  do  wyrabiania
!5Č
cegły,  jak  poprzednio. Odtąd niech sami  starają
!5ş
się  o  słomę. 08 Wyznaczycie zaś im tę samą ilość
!5«
cegieł,   jaką  wyrabiali  dotąd,   nic   im   nie
!5»
zmniejszając;  ponieważ są leniwi, wołają  przeto:
!5░
"Pójdźmy  złożyć  ofiarę naszemu  Bogu".  09 Praca
!5▒
tych  ludzi  musi się stać cięższa,  aby  się  nią
!5▓
zajęli,   a   nie  skłaniali  się   ku   fałszywym
!5│
wieściom». 10 Wyszli więc dozorcy robót ludu razem
!5┤
z  pisarzami  i  ogłosili  ludowi:  «Tak  rozkazał
!5Á
faraon:  Nie  dostarczę wam więcej słomy.  11 Sami
!5Â
rozejdźcie  się  i  zbierajcie  słomę,  gdzie   ją
!5Ě
możecie  znaleźć. Mimo to nic nie będzie odjęte  z
!5Ş
nakazanych świadczeń». 12 I rozproszył się lud  po
!5╣
całej  ziemi egipskiej, aby zbierać ścierń zamiast
!5║
słomy.  13 Dozorcy zaś robót przynaglali i mówili:
!5╗
«Winniście  wykonać  w każdym dniu  codzienną  swą
!5╝
pracę,  jak  wtedy,  gdy słomy  wam  dostarczano».
!5Ż
14 Bito   pisarzy   spośród  Izraelitów,   których
!5ż
dozorcy robót faraona ustanowili nad nimi, mówiąc:
!5┐
«Czemu  nie wykonaliście powinności waszej  i  nie
!5└
dostarczyliście cegieł ani wczoraj, ani dzisiaj  w
!5┴
tej mierze jak poprzednio?»
!5┬
15 Pisarze  zaś spośród Izraelitów  przybyli  do
!5├
faraona  i  narzekali mówiąc: «Czemu w ten  sposób
!5─
postępujesz  z twoimi sługami? 16 Nie  dają  teraz
!5┼
słomy sługom twoim i mówią nam: "Róbcie cegły".  I
!5Ă
oto  słudzy  twoi są bici, i winę  przypisuje  się
!5ă
ludowi».  17 Faraon  im  odpowiedział:  «Jesteście
!5╚
bardzo  leniwi, i dlatego mówicie: "Chcemy  wyjść,
!5╔
by  złożyć ofiarę Panu". 18 Teraz idźcie,  ale  do
!5╩
pracy! Nie otrzymacie słomy, ale dostarczycie taką
!5╦
samą    ilość   cegieł».   19 Położenie    pisarzy
!5╠
Izraelitów stało się rozpaczliwe z powodu rozkazu:
!5═
«Nie umniejszajcie nic z dziennego wyrobu cegieł».
!5╬
20 Gdy  wychodzili od faraona, spotkali Mojżesza
!5¤
i Aarona, którzy na nich czekali. 21 I powiedzieli
!5đ
do nich: «Niechaj wejrzy Pan na was i osądzi, gdyż
!5Đ
naraziliście  nas  na niesławę u  faraona  i  jego
!5Ď
dworzan.  Wy to podaliście miecz w ich  rękę,  aby
!5Ë
nas  zabijali».  22 Wtedy Mojżesz zwrócił  się  do
!5ď
Pana   i   powiedział:  «Panie,  czemu  zezwoliłeś
!5Ň
wyrządzić  zło  temu ludowi? Czemu mnie  wysłałeś?
!5Í
23 Wszak  od tej chwili, gdy poszedłem do faraona,
!5Î
by  przemawiać  w  Twoim imieniu,  gorzej  się  on
!5ě
obchodzi  z  tym ludem, a Ty nic nie  czynisz  dla
!5┘
wybawienia tego ludu».
!5┌
┌───┐ 01 Pan  rzekł  wtedy  do  Mojżesza:   «Teraz
!5█
│ 6 │ ujrzysz,  co uczynię  faraonowi.  [Zmuszony]
!5▄
└───┘ mocną ręką wypuści ich i mocną ręką* wypędzi
!5Ţ
ich ze swego kraju».
!5Ů
!5▀
Drugi opis powołania Mojżesza
!5Ó
02 Bóg  rozmawiał z Mojżeszem i  powiedział  mu:
!5ß
«Jam  jest  Jahwe. 03 Ja objawiłem się Abrahamowi,
!5Ô
Izaakowi  i  Jakubowi  jako Bóg  Wszechmocny,  ale
!5Ń
imienia mego, Jahwe*, nie objawiłem im. 04 Ponadto
!5ń
ustanowiłem też przymierze moje z nimi, że im  dam
!5ň
kraj  Kanaan, kraj ich wędrówek, gdzie  przebywali
!5Š
jako   przybysze.  05 Ja  także   usłyszałem   jęk
!5š
Izraelitów, których Egipcjanie obciążyli robotami,
!5Ŕ
i   wspomniałem  na  moje  przymierze.   06 Przeto
!5Ú
powiedz  synom izraelskim: Ja jestem Pan!  Uwolnię
!5ŕ
was  od jarzma egipskiego i wybawię was z niewoli,
!5Ű
i  wyswobodzę was wyciągniętym ramieniem  i  przez
!5ý
surowe  kary. 07 I wezmę sobie was za mój  lud,  i
!5Ý
będę  wam  Bogiem, i przekonacie się, że Ja,  Pan,
!5ţ
Bóg  wasz,  uwolniłem was spod jarzma  egipskiego.
!5´
08 Potem  wprowadzę  was do ziemi,  którą  z  ręką
!5­
podniesioną przysiągłem dać Abrahamowi, Izaakowi i
!5˝
Jakubowi.  Dam  ją  wam  na własność.  Zaiste,  Ja
!5˛
jestem Pan!»
!5ˇ
09 Mojżesz oznajmił te słowa Izraelitom,  którzy
!5˘
nie chcieli ich słuchać z powodu udręki ducha i  z
!5§
powodu ciężkich robót.
!5÷
10 Pan powiedział do Mojżesza: 11 «Idź i powiedz
!5¸
faraonowi,   królowi  egipskiemu,   aby   wypuścił
!5°
Izraelitów  ze  swego kraju». 12 Mojżesz  wymawiał
!5¨
się  przed Panem mówiąc: «Jeśli Izraelici nie chcą
!5˙
mię  słuchać,  jakże faraon będzie  słuchał  mnie,
!5ű
któremu mówienie sprawia trudność?»*
!5Ř
13 Pan powiedział do Mojżesza i Aarona i dał  im
!5ř
rozkaz   dla  Izraelitów  i  dla  faraona,   króla
!5■
egipskiego, aby pozwolił wyjść Izraelitom z  ziemi
!5 
egipskiej.
!6!
14 Oto   naczelnicy   rodów:   synowie   Rubena,
!6"
pierworodnego Izraela: Henoch i Pallu,  Chesron  i
!6#
Karmi;  to są rodziny Rubena. 15 Synowie  Symeona:
!6$
Jemuel,  Jamin, Ohad, Jakin, Sochar i  Szaul,  syn
!6%
Kananejki;  to  są rodziny Symeona. 16 Oto  imiona
!6&
synów  Lewiego z ich rodzinami: Gerszon,  Kehat  i
!6'
Merari.  Lat  życia Lewiego było  sto  trzydzieści
!6(
siedem.   17 Synowie  Gerszona:  Libni  i  Szimei,
!6)
według  ich  rodzin. 18 Synowie  Kehata:  Amram  i
!6*
Jishar,  Chebron i Uzzjel. Lat życia  Kehata  było
!6+
sto trzydzieści trzy. 19 Synowie Merariego: Machli
!6,
i Muszi. Oto rodziny Lewiego według ich rodowodów.
!6-
20 Amram  wziął  za żonę ciotkę*  swoją,  Jokebed,
!6.
która  mu  urodziła Aarona i Mojżesza.  Lat  życia
!6/
Amrama  było  sto  trzydzieści siedem.  21 Synowie
!60
Jishara: Korah, Nefeg i Zikri. 22 Synowie Uzzjela:
!61
Miszael, Elsafan i Sitri. 23 Aaron wziął  za  żonę
!62
Elżbietę,   córkę  Aminadaba,  siostrę  Nachszona,
!63
która  mu  urodziła  Nadaba,  Abihu,  Eleazara   i
!64
Itamara.  24 Synowie  Koracha:  Assir,  Elkana   i
!65
Abiasaf.  Oto  rody  Korachitów.  25 Eleazar,  syn
!66
Aarona, wziął za żonę jedną z córek Putiela, i ona
!67
urodziła  mu Pinchasa. To są głowy rodów lewickich
!68
według  ich rodzin. 26 Oto są ci, Aaron i Mojżesz,
!69
do  których właśnie rzekł Pan: «Wyprowadźcie synów
!6:
Izraela  z Egiptu według ich zastępów». 27 To  oni
!6;
przemawiali   do  faraona,  króla  egipskiego,   i
!6<
wyprowadzili* Izraelitów z Egiptu: oni, Mojżesz  i
!6=
Aaron.
!6>
28 Gdy  Pan  przemawiał  do  Mojżesza  w   ziemi
!6?
egipskiej, 29 powiedział mu wtedy Pan: «Ja  jestem
!6@
Pan!   Powiedz   faraonowi,  królowi   egipskiemu,
!6A
wszystko,  co ci powiedziałem». 30 A  Mojżesz  tak
!6B
się  tłumaczył przed Panem: «Oto mówienie  sprawia
!6C
mi   trudność*.  Jakże  więc  faraon  zechce   mię
!6D
słuchać?»
!6E
┌───┐ 01 Pan  odpowiedział  Mojżeszowi:   «Oto  Ja
!6F
│ 7 │ uczynię  cię jakby Bogiem faraona*, a Aaron,
!6G
└───┘ brat  twój,  będzie twoim  prorokiem.  02 Ty
!6H
powiesz mu wszystko, co ci rozkażę, a Aaron,  brat
!6I
twój, będzie przemawiał do faraona, ażeby wypuścił
!6J
Izraelitów  ze  swego  kraju,  03 Ja  zaś  uczynię
!6K
nieustępliwym serce faraona i pomnożę moje znaki i
!6L
moje  cuda w kraju egipskim. 04 Faraon nie usłucha
!6M
was,  toteż  wyciągnę  rękę  moją  nad  Egiptem  i
!6N
wywiodę  z  Egiptu moje zastępy,  mój  lud,  synów
!6O
Izraela z pośrodka nich, wśród wielkich kar.  05 I
!6P
poznają Egipcjanie, że Ja jestem Pan, gdy wyciągnę
!6Q
rękę przeciw Egiptowi i wyprowadzę z pośrodka nich
!6R
Izraelitów».
!6S
06 Mojżesz  i  Aaron uczynili tak,  jak  im  Pan
!6T
nakazał    uczynić.   07 Mojżesz   liczył    wtedy
!6U
osiemdziesiąt lat, a Aaron osiemdziesiąt trzy, gdy
!6V
przemawiali  do faraona. 08 Pan tak powiedział  do
!6W
Mojżesza i Aarona: 09 «Jeśli faraon powie wam tak:
!6X
"Uczyńcie  cud  na waszą korzyść"*, wtedy  powiesz
!6Y
Aaronowi:  Weź laskę i rzuć ją przed  faraonem,  a
!6Z
przemieni  się  w  węża»*.  10 Mojżesz   i   Aaron
!6[
przybyli  do  faraona i uczynili tak, jak  nakazał
!6\
Pan.  I rzucił Aaron laskę swoją przed faraonem  i
!6]
sługami  jego,  i zamieniła się w węża.  11 Faraon
!6^
wówczas  kazał przywołać mędrców i czarowników,  a
!6_
wróżbici  egipscy  uczynili to  samo  dzięki  swej
!6`
tajemnej wiedzy*. 12 I rzucił każdy z nich  laskę,
!6a
i  zamieniły  się  w  węże.  Jednak  laska  Aarona
!6b
połknęła  ich  laski*. 13 Mimo  to  serce  faraona
!6c
pozostało   uparte   i  nie  usłuchał   ich,   jak
!6d
zapowiedział Pan.
!6e
!6f
Plagi egipskie
!6g
14 Rzekł  Pan do Mojżesza: «Serce  faraona  jest
!6h
twarde,  wzbrania  się  wypuścić  lud.  15 Idź  do
!6i
faraona rano, gdy wyjdzie nad wodę, pośpiesz mu na
!6j
spotkanie na brzeg Nilu. Weź do ręki laskę,  która
!6k
zamieniła  się  w węża. 16 Powiedz  mu:  Pan,  Bóg
!6l
Hebrajczyków,  posłał mnie do ciebie  z  rozkazem:
!6m
Wypuść lud mój, by Mi oddał cześć na pustyni!  Oto
!6n
dotąd  nie posłuchałeś Mnie. 17 Tak mówi  Pan:  Po
!6o
tym poznasz, że Ja jestem Panem. Oto uderzę laską,
!6p
którą  mam  w  ręce, wody Nilu, a zamienią  się  w
!6q
krew.  18 Ryby  Nilu poginą, a Nil wydawać  będzie
!6r
przykrą woń, tak że Egipcjanie nie będą mogli  pić
!6s
wody z Nilu»*.
!6t
19 Pan  powiedział do Mojżesza: «Mów do  Aarona:
!6u
Weź  laskę swoją i wyciągnij rękę na wody  Egiptu,
!6v
na jego rzeki i na jego kanały, i na jego stawy, i
!6w
na wszelkie jego zbiorowiska wód, a zamienią się w
!6x
krew.  I  będzie krew w całej ziemi  egipskiej,  w
!6y
naczyniach drewnianych i kamiennych».
!6z
20 Mojżesz  i  Aaron uczynili tak,  jak  nakazał
!6{
Pan.  Aaron podniósł laskę i uderzył nią wody Nilu
!6|
na oczach faraona i sług jego. Woda Nilu zamieniła
!6}
się  w  krew. 21 Ryby rzeki wyginęły, a Nil zaczął
!6~
wydawać  przykrą woń, tak że Egipcjanie nie  mogli
!6
pić wody z Nilu. Krew była w całym kraju egipskim.
!6Ç
22 Lecz to samo uczynili czarownicy egipscy dzięki
!6ü
swej  wiedzy tajemnej. Pozostało więc uparte serce
!6é
faraona,   i   nie  usłuchał  ich,  jak   to   Pan
!6â
zapowiedział.
!6ä
23 Faraon odwrócił się i poszedł do swego  domu,
!6ů
nie   biorąc   sobie  tego  do  serca.  24 Wszyscy
!6ć
Egipcjanie kopali w pobliżu Nilu, szukając wody do
!6ç
picia,  bo  nie mogli pić wody z Nilu. 25 Upłynęło
!6ł
siedem  dni  od  chwili,  gdy  Pan  uderzył   Nil.
!6ë
26 Wtedy rzekł Pan do Mojżesza. «Idź do faraona  i
!6Ő
powiedz  mu: To mówi Pan: Wypuść lud mój,  aby  Mi
!6ő
służył.  27 A jeżeli ich nie wypuścisz, to  dotknę
!6î
cały  kraj  twój plagą żab*. 28 Nil zaroi  się  od
!6Ź
żab. Wejdą do pałacu twego, do sypialni twojej, do
!6Ä
łoża twego, do domów sług twoich i ludu twego, jak
!6Ć
również  do  twoich  pieców  i  do  dzież  twoich.
!6É
29 Żaby  wślizną się i do ciebie, i do twego  ludu
!6Ĺ
oraz do twoich sług».
!6ĺ
┌───┐ 01 Pan rzekł do Mojżesza: «Powiedz Aaronowi:
!6ô
│ 8 │ Wyciągnij  rękę i laskę na rzeki,  kanały  i
!6ö
└───┘ stawy  i wprowadź żaby do ziemi  egipskiej».
!6Ľ
02 Aaron  wyciągnął  rękę swoją  na  wody  Egiptu,
!6ľ
wyszły  żaby,  i  pokryły ziemię egipską.  03 Lecz
!6Ś
czarownicy  uczynili to samo  dzięki  swej  wiedzy
!6ś
tajemnej  i  sprowadzili żaby na  ziemię  egipską.
!6Ö
04 Zawołał więc faraon Mojżesza i Aarona i  rzekł:
!6Ü
«Proście Pana, żeby usunął żaby ode mnie i od ludu
!6Ť
mego,  a  wypuszczę  lud, aby  złożył  ofiarę  dla
!6ť
Pana». 05 Odpowiedział Mojżesz faraonowi: «Powiedz
!6Ł
mi,  kiedy mam prosić za ciebie, za twoje sługi  i
!6×
za  lud twój, by Pan oddalił żaby od ciebie  i  od
!6č
domów   twoich,  aby  pozostały  tylko  w   Nilu».
!6á
06 Odpowiedział: «Jutro». I rzekł Mojżesz: «Stanie
!6í
się  według słowa twego, abyś poznał,  że  nie  ma
!6ó
nikogo  jak  Pan,  nasz  Bóg.  07 Żaby  odejdą  od
!6ú
ciebie, od twoich domów, od twoich sług i od  ludu
!6Ą
twego   i  pozostaną  jedynie  w  Nilu».  08 Potem
!6ą
Mojżesz  z  Aaronem odeszli od faraona, a  Mojżesz
!6Ž
błagał   Pana  o  spełnienie  obietnicy,  jaką   w
!6ž
sprawie żab  uczynił  faraonowi.  09 Pan   uczynił
!6Ę
według prośby Mojżesza. Żaby wyginęły w domach, na
!6ę
polach  i na podwórzach. 10 Zebrano je w stosy,  a
!6¬
ziemia   wydawała  przykrą  woń.   11 Gdy   faraon
!6ź
zauważył,  że ustąpił ucisk, serce jego stało  się
!6Č
twarde: nie usłuchał Mojżesza i Aarona, co też Pan
!6ş
!6«
12 I  rzekł Pan do Mojżesza: «Powiedz  Aaronowi:
!6»
Wyciągnij  laskę  swoją i uderz proch  ziemi,  aby
!6░
zamienił  się w komary* na całej ziemi egipskiej».
!6▒
13 I  uczynili tak: Aaron wyciągnął rękę  swoją  i
!6▓
laskę i uderzył proch ziemi. Komary pokryły ziemię
!6│
i   bydło,  cały  proch  ziemi  w  kraju  egipskim
!6┤
zamienił się w komary. 14 Lecz to samo starali się
!6Á
uczynić czarownicy dzięki swej wiedzy tajemnej, by
!6Â
sprowadzić   komary,  ale  tego   nie   potrafili.
!6Ě
Przyszły   komary  na  ziemię  i   na   zwierzęta.
!6Ş
15 Wówczas rzekli czarownicy do faraona: «Palec to
!6╣
Boży»,  ale serce faraona pozostało uparte  i  nie
!6║
usłuchał ich, co też Pan zapowiedział.
!6╗
16 Rzekł  Pan  do  Mojżesza:  «Wstań  rano,   by
!6╝
spotkać  się z faraonem, gdy będzie wychodził  nad
!6Ż
wodę.  Powiesz mu: To rzecze Pan: Wypuść lud  mój,
!6ż
by  Mi  służył. 17 Jeżeli nie wypuścisz ludu mego,
!6┐
to  Ja ześlę muchy* na ciebie, na twoje sługi,  na
!6└
lud  twój  i  na twoje domy, tak że domy  Egipcjan
!6┴
zostaną  napełnione muchami, a  nawet  ziemia,  na
!6┬
której  będą. 18 Lecz oddzielę w tym  dniu  ziemię
!6├
Goszen,  którą zamieszkuje mój lud, a  nie  będzie
!6─
much,  abyś wiedział, że Ja, Pan, rządzę  w  całym
!6┼
kraju. 19 I uczynię przedział między ludem moim  a
!6Ă
ludem  twoim.  Jutro  ukaże się  ten  znak».  20 I
!6ă
uczynił tak Pan, i sprowadził mnóstwo much do domu
!6╚
faraona,  do  domów sług jego  i  na  całą  ziemię
!6╔
egipską.  Kraj  został  zniszczony  przez   muchy.
!6╩
21 Zawołał więc faraon Mojżesza i Aarona i  rzekł:
!6╦
«Możecie  złożyć ofiarę Bogu waszemu,  ale  w  tym
!6╠
kraju».   22 Odpowiedział  Mojżesz:  «Nie   wypada
!6═
postępować w ten sposób, ponieważ obrazą* Egipcjan
!6╬
byłaby   nasza  ofiara  dla  Pana,  Boga  naszego,
!6¤
gdybyśmy  złożyli  na  ofiarę  to,  co  w   oczach
!6đ
Egipcjan   jest  niedozwolone.  Czy  za   to   nie
!6Đ
ukamienowaliby nas? 23 Pójdziemy na  pustynię,  na
!6Ď
trzy  dni,  aby złożyć ofiarę Panu, Bogu  naszemu,
!6Ë
jak nam to przykazał». 24 Odpowiedział faraon: «Ja
!6ď
poślę was na pustynię, byście złożyli ofiarę Panu,
!6Ň
Bogu  waszemu, tylko nie oddalajcie się zbytnio  i
!6Í
wstawcie  się  za  mną». 25 Odpowiedział  Mojżesz:
!6Î
«Oto ja, gdy wyjdę od ciebie, będę prosił Pana,  a
!6ě
jutro  muchy usuną się od faraona, od sług jego  i
!6┘
od  ludu jego, tylko niech faraon nie oszukuje nas
!6┌
więcej,  nie  wypuszczając ludu, i pozwoli  ludowi
!6█
złożyć  ofiarę  Panu».  26 I  wyszedł  Mojżesz  od
!6▄
faraona, i błagał Pana. 27 Pan zaś uczynił  według
!6Ţ
próśb  Mojżesza  i usunął muchy od  faraona,  sług
!6Ů
jego  i  od  jego ludu. Nie pozostała  ani  jedna.
!6▀
28 Lecz   i  tym  razem  serce  faraona  pozostało
!6Ó
twarde, i nie puścił ludu.
!6ß
┌───┐ 01 Rzekł Pan do Mojżesza:  «Idź do faraona i
!6Ô
│ 9 │ powiedz   mu:   Tak   powiedział  Pan,   Bóg
!6Ń
└───┘ Hebrajczyków: Wypuść mój lud, aby Mi służył.
!6ń
02 Jeżeli  ich  nie  wypuścisz,  a  będziesz   ich
!6ň
jeszcze zatrzymywał. 03 oto ręka Pana porazi bydło
!6Š
twoje  na  polu,  konie, osły, wielbłądy,  woły  i
!6š
owce,  i będzie bardzo wielka zaraza. 04 Lecz  Pan
!6Ŕ
oddzieli  bydło  Izraelitów od bydła  Egipcjan.  Z
!6Ú
izraelskiego nic nie zginie». 05 Pan ustalił czas,
!6ŕ
mówiąc:  «Jutro uczyni to Pan w tym  kraju».  06 I
!6Ű
nazajutrz  Pan  uczynił to, że  wyginęło  wszelkie
!6ý
bydło  Egipcjan,  a  z bydła  Izraelitów  nic  nie
!6Ý
zginęło. 07 Faraon posłał na zwiady, i oto nic nie
!6ţ
zginęło z bydła izraelskiego. Jednak serce faraona
!6´
było uparte, i nie puścił ludu.
!6­
08 Rzekł  Pan  do  Mojżesza  i  Aarona:  «Weźcie
!6˝
pełnymi  garściami sadzy z pieca i  Mojżesz  niech
!6˛
rzuci  ją  ku  niebu na oczach faraona,  09 a  pył
!6ˇ
będzie  się  unosił  nad całym krajem  egipskim  i
!6˘
sprawi  u  człowieka  i  u  bydła  w  całej  ziemi
!6§
egipskiej wrzody i pryszcze». 10 Wzięli więc sadzy
!6÷
z pieca i stanęli przed faraonem, a Mojżesz rzucił
!6¸
ją  ku  niebu  i  powstały wrzody  i  pryszcze  na
!6°
ludziach  i zwierzętach. 11 Czarownicy  nie  mogli
!6¨
stanąć  przed  Mojżeszem  z  powodu  wrzodów,   bo
!6˙
czarownicy   mieli  wrzody  jak  inni  Egipcjanie.
!6ű
12 Ale  Pan uczynił upartym serce faraona, tak  iż
!6Ř
nie usłuchał ich, jak zapowiedział Pan Mojżeszowi.
!6ř
13 I rzekł Pan do Mojżesza: «Wstań rano i idź do
!6■
faraona,   i   powiedz  mu:  To  mówi   Pan,   Bóg
!6 
Hebrajczyków:  Wypuść  lud  mój,  aby  Mi  służył,
!7!
14 ponieważ tym razem ześlę wszystkie  moje  plagi
!7"
na  ciebie  samego, na twoje sługi i na twój  lud,
!7#
abyś  poznał, że nie ma równego Mi na całej ziemi.
!7$
15 Bo  już teraz mógłbym wyciągnąć rękę i  dotknąć
!7%
ciebie  i  lud twój zarazą, byś został usunięty  z
!7&
ziemi.  16 Lecz dlatego zostawiłem cię przy życiu,
!7'
byś  zobaczył  siłę  moją i by imię  moje  zostało
!7(
rozsławione  po  całej ziemi. 17 Jeśli  zabraniasz
!7)
jeszcze  memu  ludowi  wyjścia  i  nie  chcesz  go
!7*
puścić,  18 to  jutro o tej porze spuszczę  bardzo
!7+
wielki grad, jakiego jeszcze w Egipcie nie było od
!7,
dnia jego powstania aż dotąd. 19 A teraz poślij po
!7-
twoje  bydło  i po wszystko, co masz na  polu,  bo
!7.
każdy  człowiek i każde zwierzę znajdujące się  na
!7/
polu,  a nie zapędzone do zagrody, zginie, gdy  na
!70
nich  grad spadnie». 20 Kto ze sług faraona  zląkł
!71
się  słów  Pana, schronił sługi swoje i  bydło  do
!72
domów,  21 ale kto nie wziął sobie  słów  Pana  do
!73
serca, zostawił sługi swoje i bydło na polu.
!74
22 Pan  rzekł  do Mojżesza: «Wyciągnij  rękę  do
!75
nieba,  by  spadł grad na całą ziemię egipską,  na
!76
człowieka,  na  bydło, na wszelką trawę  polną  na
!77
ziemi  egipskiej».  23 I wyciągnął  Mojżesz  laskę
!78
swoją do nieba, a Pan zesłał grzmot i grad i spadł
!79
ogień  na  ziemię.  Pan spuścił  również  grad  na
!7:
ziemię  egipską. 24 I powstał grad i błyskawice  z
!7;
gradem na przemian tak ogromne, że nie było takich
!7<
na całej ziem egipskiej od czasu, gdy [Egipt] stał
!7=
się  narodem.  25 I  spadł  grad  na  całą  ziemię
!7>
egipską,  na  wszystko,  co  było  na  polu.  Grad
!7?
zniszczył  ludzi, zwierzęta i wszelką trawę  polną
!7@
oraz złamał każde drzewo na polu. 26 Tylko w ziemi
!7A
Goszen,  gdzie  byli Izraelici,  nie  było  gradu.
!7B
27 Polecił  więc  faraon, by zawołano  Mojżesza  i
!7C
Aarona,  i rzekł do nich: «Zgrzeszyłem tym  razem.
!7D
Pan  jest  sprawiedliwy, a ja i lud  mój  jesteśmy
!7E
winni. 28 Błagajcie Pana, aby ustał grzmot potężny
!7F
i  grad,  a  puszczę  was i nie  będę  was  dłużej
!7G
zatrzymywał».  29 Odpowiedział  mu  Mojżesz:  «Gdy
!7H
wyjdę  z  miasta, wyciągnę dłonie do Pana. Grzmoty
!7I
ustaną, a gradu nie będzie więcej, byś poznał,  że
!7J
ziemia  należy do Pana. 30 Lecz ja wiem, że  ty  i
!7K
słudzy  twoi  nie  boją się  jeszcze  Pana  Boga».
!7L
31 Len  i  jęczmień  zostały zniszczone,  ponieważ
!7M
jęczmień  miał  już kłosy, a len  kwiecie.  32 Ale
!7N
pszenica  i  orkisz  nie  pokładły  się,   bo   są
!7O
późniejsze. 33 Wyszedł więc Mojżesz od faraona  do
!7P
miasta  i  wyciągnął  dłonie  do  Pana,  i  ustały
!7Q
grzmoty  i  grad. Także deszcz już  nie  padał  na
!7R
ziemię.  34 Gdy faraon zobaczył, że ustał  deszcz,
!7S
grad  i grzmot, zaczął znowu grzeszyć i stało  się
!7T
twarde  jego  serce  i  [serca]  sług  jego.  35 I
!7U
pozostało  tak  uparte  serce  faraona,   że   nie
!7V
wypuścił Izraelitów, jak to zapowiedział Pan przez
!7W
Mojżesza.
!7X
┌────┐ 01 I   rzekł  Pan  do  Mojżesza:  «Idź   do
!7Y
│ 10 │ faraona,  ponieważ uczyniłem twardym  serce
!7Z
└────┘ jego  i jego sług, abym mógł  czynić  znaki
!7[
swoje  wśród  nich,  02 i abyś opowiadał  dzieciom
!7\
twoim  i wnukom, co zdziałałem w Egipcie. A  znaki
!7]
moje  czyniłem między nimi, aby wiedzieli,  że  Ja
!7^
jestem  Pan».  03 Mojżesz  i  Aaron  przybyli   do
!7_
faraona  i  rzekli do niego: «Tak powiedział  Pan,
!7`
Bóg  Hebrajczyków:  Dokądże  będziesz  zwlekał   z
!7a
upokorzeniem się przede Mną? Wypuść lud  mój,  aby
!7b
Mi   służył.  04 Bo  jeżeli  będziesz  zwlekał   z
!7c
wypuszczeniem   ludu  mego,  to  sprowadzę   jutro
!7d
szarańczę  do twego kraju*. 05 Okryje  ona  ziemię
!7e
tak,  że  nie będzie można widzieć ziemi, i  pożre
!7f
resztę,  która  została uratowana i  pozostała  po
!7g
gradzie. Zniszczy też wszelkie drzewa, które rosną
!7h
na  polach  waszych. 06 Napełni domy  twoje,  domy
!7i
wszystkich sług twoich i domy wszystkich Egipcjan,
!7j
czego nie widzieli ojcowie twoi ani ich praojcowie
!7k
od  dnia,  gdy się ukazali na ziemi,  aż  do  dnia
!7l
dzisiejszego».  Potem  odwrócił  się  [Mojżesz]  i
!7m
wyszedł od faraona. 07 A słudzy faraona rzekli  do
!7n
niego:  «Jak  długo  jeszcze będzie  ten  dla  nas
!7o
nieszczęściem?  Wypuść ludzi,  aby  służyli  swemu
!7p
Panu  Bogu.  Czy nie rozumiesz, że  ginie  Egipt?»
!7q
08 Zawołano  Mojżesza  i  Aarona  na   powrót   do
!7r
faraona,  a  ten rzekł do nich: «Idźcie,  oddajcie
!7s
cześć  Panu,  Bogu waszemu. Którzy to  mają  iść?»
!7t
09 Mojżesz  odpowiedział:  «Pójdziemy  z   naszymi
!7u
dziećmi i starcami, z synami i córkami, z owcami i
!7v
bydłem; pójdziemy, bo mamy obchodzić święto Pana».
!7w
10 Odpowiedział im: «Niech Pan tak będzie z  wami,
!7x
jak  ja  was  i  dzieci wasz wypuszczę.  Patrzcie,
!7y
jakie złe są wasze zamierzenia. 11 Nie tak! Idźcie
!7z
sami mężczyźni i oddajcie cześć Panu, jak tegoście
!7{
się  domagali».  I  wypędzono ich  sprzed  oblicza
!7|
!7}
12 Rzekł  Pan do Mojżesza: «Wyciągnij  rękę  nad
!7~
ziemię  egipską, aby ściągnęła szarańcza do  ziemi
!7
egipskiej   i   pożarła  wszelką  roślinę   ziemi,
!7Ç
wszystko, co pozostało po gradzie». 13 I wyciągnął
!7ü
Mojżesz  laskę  swoją nad ziemię  egipską,  a  Pan
!7é
sprowadził  wiatr wschodni, który wiał przez  cały
!7â
dzień  i  całą noc. Rano wiatr wschodni  przyniósł
!7ä
szarańczę. 14 Szarańcza przyleciała na całą ziemię
!7ů
egipską  i  opuściła się na cały kraj egipski  tak
!7ć
licznie, że tyle szarańczy nie było dotąd ani  nie
!7ç
będzie  nigdy.  15 I  pokryła  powierzchnię  całej
!7ł
ziemi.  I  ciemną stała się ziemia od szarańczy  w
!7ë
takiej  ilości. [Szarańcza] pożarła wszelką  trawę
!7Ő
ziemi  i wszelki owoc z drzewa, który pozostał  po
!7ő
gradzie, i nie pozostało nic zielonego na drzewach
!7î
i   nic   z  roślinności  polnej  w  całej   ziemi
!7Ź
!7Ä
16 Co  rychlej kazał faraon zawołać  Mojżesza  i
!7Ć
Aarona i rzekł: «Zgrzeszyłem przeciwko Panu,  Bogu
!7É
waszemu,  i  przeciwko wam.  17 A  teraz,  proszę,
!7Ĺ
przebaczcie  i tym razem grzech mój,  a  błagajcie
!7ĺ
Pana,   Boga   waszego,   by   usunął   ode   mnie
!7ô
przynajmniej tę śmierć». 18 I wyszedł [Mojżesz] od
!7ö
faraona,  i  prosił Pana. 19 Pan sprowadził  wiatr
!7Ľ
zachodni, bardzo gwałtowny, który uniósł szarańczę
!7ľ
i  wrzucił  ją do Morza Czerwonego. W całej  ziemi
!7Ś
egipskiej  szarańcza  zginęła doszczętnie.  20 Ale
!7ś
Pan  uczynił upartym serce faraona, i nie wypuścił
!7Ö
[on] Izraelitów.
!7Ü
21 I  rzekł Pan do Mojżesza: «Wyciągnij rękę  ku
!7Ť
niebu,  a nastanie ciemność w ziemi egipskiej  tak
!7ť
gęsta,   że   można  będzie  dotknąć  ciemności»*.
!7Ł
22 Wyciągnął  Mojżesz  rękę  do  nieba  i  nastała
!7×
ciemność gęsta w całej ziemi egipskiej przez  trzy
!7č
dni. 23 Jeden drugiego nie widział i nikt nie mógł
!7á
wstać   z  miejsca  swego  przez  trzy  dni.   Ale
!7í
Izraelici   wszyscy   mieli   światło   w   swoich
!7ó
mieszkaniach. 24 Zawołał faraon Mojżesza i  rzekł:
!7ú
«Idźcie, oddajcie cześć Panu, tylko owce  i  bydło
!7Ą
wasze  zostanie. Dzieci wasze również mogą  iść  z
!7ą
wami».  25 Odpowiedział Mojżesz: «Ty także  musisz
!7Ž
dać  nam do rąk ofiary i całopalenia, byśmy  mogli
!7ž
ofiarować je Panu, Bogu naszemu. 26 Również  bydło
!7Ę
nasze  pójdzie z nami, nie zostanie nawet  kopyto,
!7ę
ponieważ  z  niego weźmiemy na ofiarę  Panu,  Bogu
!7¬
naszemu;  a sami nie wiemy, z czego złożyć  ofiarę
!7ź
dla  Pana,  aż  tam przyjdziemy».  27 Pan  uczynił
!7Č
upartym  serce faraona i nie chciał ich  wypuścić.
!7ş
28 I rzekł faraon: «Odejdź ode mnie! Strzeż się  i
!7«
nie  zjawiaj się już przede mną! Skoro  się  tylko
!7»
zjawisz  przede mną, umrzesz». 29 I rzekł  Mojżesz
!7░
do  faraona: «Będzie, jak powiedziałeś. Nie zjawię
!7▒
się więcej przed tobą».
!7▓
!7│
Noc paschalna i wyjście z Egiptu
!7┤
┌────┐ 01 Pan  rzekł do Mojżesza:  «Jeszcze  jedną
!7Á
│ 11 │ plagę  ześlę na  faraona i na Egipt.  Potem
!7Â
└────┘ uwolni  was stąd. A uwolni was  całkowicie,
!7Ě
nawet was wszystkich stąd wypędzi. 02 Oznajmij  to
!7Ş
ludowi,  ażeby każdy mężczyzna u sąsiada  swego  i
!7╣
każda   kobieta   u   sąsiadki  swej   wypożyczyli
!7║
przedmioty  srebrne  i złote».  03 A  Pan  zjednał
!7╗
ludowi  łaskę  w  oczach Egipcjan.  Mojżesz  także
!7╝
zażywał w kraju egipskim wielkiej czci tak u  sług
!7Ż
faraona, jak i u ludu.
!7ż
04 Mojżesz powiedział: «Tak mówi Pan: O  północy
!7┐
przejdę    przez   Egipt.   05 I   pomrą   wszyscy
!7└
pierworodni  w  ziemi egipskiej  od  pierworodnego
!7┴
syna  faraona, który siedzi na swym tronie, aż  do
!7┬
pierworodnego niewolnicy, która jest  zajęta  przy
!7├
żarnach, i wszelkie pierworodne bydła. 06 Wtedy  w
!7─
całej  ziemi  egipskiej będzie wielkie narzekanie,
!7┼
jakiego  nie było nigdy i jakiego już nie  będzie.
!7Ă
07 U  Izraelitów nawet pies nie zaszczeka* ani  na
!7ă
ludzi,  ani  na  bydło, abyście  poznali,  że  Pan
!7╚
uczynił  różnicę między Egipcjanami a Izraelitami.
!7╔
08 Wtedy  przyjdą wszyscy słudzy twoi  do  mnie  i
!7╩
oddadzą mi pokłon, i powiedzą: Wyjdź ty i cały lud
!7╦
twój, który idzie za tobą. I potem wyjdą». Mojżesz
!7╠
płonąc gniewem wyszedł od faraona.
!7═
09 Pan  rzekł  do  Mojżesza:  «Nie  usłucha  was
!7╬
faraon,  aby  stały się liczniejsze cuda  w  ziemi
!7¤
egipskiej». 10 Mojżesz i Aaron wykonali  wszystkie
!7đ
cuda  przed  faraonem. Lecz  Pan  uczynił  upartym
!7Đ
serce  faraona,  tak  iż  wzbraniał  się  wypuścić
!7Ď
Izraelitów ze swego kraju.
!7Ë
┌────┐ 01 Pan  powiedział do  Mojżesza i Aarona  w
!7ď
│ 12 │ ziemi egipskiej: 02 «Miesiąc ten będzie dla
!7Ň
└────┘ was początkiem miesięcy*, będzie  pierwszym
!7Í
miesiącem  roku! 03 Powiedzcie całemu zgromadzeniu
!7Î
Izraela tak: Dziesiątego dnia tego miesiąca  niech
!7ě
się każdy postara o baranka dla rodziny, o baranka
!7┘
dla  domu. 04 Jeśliby zaś rodzina była za mała  do
!7┌
spożycia  baranka, to niech się  postara  o  niego
!7█
razem  ze  swym sąsiadem, który mieszka  najbliżej
!7▄
jego  domu,  aby  była  odpowiednia  liczba  osób.
!7Ţ
Liczyć  je  zaś  będziecie  dla  spożycia  baranka
!7Ů
według  tego,  co  każdy może  spożyć.  05 Baranek
!7▀
będzie  bez  skazy,  samiec,  jednoroczny;   wziąć
!7Ó
możecie jagnię albo koźlę. 06 Będziecie go  strzec
!7ß
aż  do  czternastego dnia tego miesiąca,  a  wtedy
!7Ô
zabije  go całe zgromadzenie Izraela o zmierzchu*.
!7Ń
07 I wezmą krew baranka, i pokropią nią odrzwia  i
!7ń
progi  domu, w którym będą go spożywać.  08 I  tej
!7ň
samej nocy spożyją mięso pieczone w ogniu, spożyją
!7Š
je  z  chlebem  niekwaszonym* i gorzkimi  ziołami.
!7š
09 Nie będziecie spożywać z niego nic surowego ani
!7Ŕ
ugotowanego w wodzie, lecz upieczone na  ogniu,  z
!7Ú
głową,  nogami i wnętrznościami. 10 Nie  może  nic
!7ŕ
pozostać  z  niego  na  dzień następny.  Cokolwiek
!7Ű
zostanie  z  niego  na  następny  dzień,  w  ogniu
!7ý
spalicie. 11 Tak zaś spożywać go będziecie: Biodra
!7Ý
wasze będą przepasane, sandały na waszych nogach i
!7ţ
laska    w   waszym   ręku.   Spożywać   będziecie
!7´
pośpiesznie,  gdyż jest to Pascha na  cześć  Pana.
!7­
12 Tej  nocy przejdę przez Egipt, zabiję  wszystko
!7˝
pierworodne w ziemi egipskiej od człowieka  aż  do
!7˛
bydła i odbędę sąd nad wszystkimi bogami Egiptu* -
!7ˇ
Ja,  Pan. 13 Krew będzie wam służyła do oznaczenia
!7˘
domów,  w  których będziecie przebywać. Gdy  ujrzę
!7§
krew,  przejdę obok i nie będzie pośród was  plagi
!7÷
niszczycielskiej, gdy będę karał  ziemię  egipską.
!7¸
14 Dzień  ten  będzie dla was  dniem  pamiętnym  i
!7°
obchodzić  go będziecie jako święto dla  uczczenia
!7¨
Pana.  Po  wszystkie pokolenia - na zawsze  w  tym
!7˙
dniu  świętować  będziecie.  15 Przez  siedem  dni
!7ű
spożywać  będziecie  chleb  niekwaszony.   Już   w
!7Ř
pierwszym  dniu  usuniecie wszelki  kwas  z  domów
!7ř
waszych, bo kto by jadł kwaszone potrawy  od  dnia
!7■
pierwszego   do  siódmego,  wyłączony   będzie   z
!7 
Izraela.  16 W  pierwszym  dniu  będziecie   mieli
!8!
zwołanie  święte,  tak samo w  dniu  siódmym.  Nie
!8"
będziecie wtedy wykonywać żadnej pracy. Będzie wam
!8#
tylko      wolno      przygotować      pożywienie.
!8$
17 Przestrzegać będziecie Święta Przaśników,  gdyż
!8%
w  tym  dniu wyprowadziłem wasze zastępy  z  ziemi
!8&
egipskiej.   Przestrzegajcie   tego   dnia    jako
!8'
ustanowionego  na  zawsze  we  wszystkich  waszych
!8(
pokoleniach.    18 Czternastego   dnia    miesiąca
!8)
pierwszego  od  wieczora winniście spożywać  chleb
!8*
niekwaszony aż do wieczora dwudziestego pierwszego
!8+
dnia  tego  miesiąca.  19 Przez  siedem  dni   nie
!8,
znajdzie się w domach waszych żaden kwas,  bo  kto
!8-
by  spożył coś kwaszonego, winien być wyłączony ze
!8.
zgromadzenia Izraela, tak przybysz, jak i urodzony
!8/
w  kraju. 20 Nie wolno wam jeść nic kwaszonego; we
!80
wszystkich  domach  waszych winniście  jeść  chleb
!81
niekwaszony».
!82
21 Mojżesz zwołał wszystkich starszych Izraela i
!83
rzekł  do  nich: «Odłączcie i weźcie  baranka  dla
!84
waszych  rodzin i zabijcie jako paschę*. 22 Weźcie
!85
gałązkę hizopu i zanurzcie ją we krwi, która  jest
!86
w naczyniu, i krwią z naczynia skropcie próg i oba
!87
odrzwia.  Aż  do  rana  nie powinien  nikt  z  was
!88
wychodzić  przed drzwi swego domu.  23 A  gdy  Pan
!89
będzie   przechodził,  aby  porazić  Egipcjan,   a
!8:
zobaczy  krew na progu i na odrzwiach,  to  ominie
!8;
Pan takie drzwi i nie pozwoli Niszczycielowi wejść
!8<
do tych domów, aby [was] zabijał.
!8=
24 Przestrzegajcie tego przykazania  jako  prawa
!8>
na  wieki  ważnego dla ciebie i dla twych  dzieci!
!8?
25 Gdy zaś wejdziecie do ziemi, którą da wam  Pan,
!8@
jak obiecał, przestrzegajcie tego obyczaju. 26 Gdy
!8A
się was zapytają dzieci: cóż to za święty zwyczaj?
!8B
-  27 tak im odpowiecie: "To jest ofiara Paschy na
!8C
cześć   Pana,   który   w  Egipcie   ominął   domy
!8D
Izraelitów.   Poraził  Egipcjan,  a   domy   nasze
!8E
ocalił"».
!8F
Lud  wtedy  ukląkł i oddał pokłon.  28 Izraelici
!8G
poszli  i  wypełnili [przepis].  Jak  nakazał  Pan
!8H
Mojżeszowi i Aaronowi, tak uczynili.
!8I
29 O  północy Pan pozabijał wszystko pierworodne
!8J
Egiptu:  od  pierworodnego  syna  faraona,   który
!8K
siedzi  na swym tronie, aż do pierworodnego  tego,
!8L
który  był zamknięty w więzieniu, a także wszelkie
!8M
pierworodne z bydła. 30 I wstał faraon  jeszcze  w
!8N
nocy,  a  z  nim wszyscy jego dworzanie i  wszyscy
!8O
Egipcjanie. I podniósł się wielki krzyk w Egipcie,
!8P
gdyż  nie było domu, w którym nie byłoby umarłego.
!8Q
31 I jeszcze w nocy kazał faraon wezwać Mojżesza i
!8R
Aarona,  i  powiedział: «Wstańcie,  wyruszajcie  z
!8S
pośrodka  mojego  ludu,  tak  wy,  jak  Izraelici!
!8T
Idźcie   i  oddajcie  cześć  Panu  według  waszego
!8U
pragnienia. 32 Weźcie ze sobą owce wasze  i  woły,
!8V
jak  pragnęliście, i idźcie. Proście także o łaskę
!8W
dla  mnie». 33 I nalegali Egipcjanie na  lud,  aby
!8X
jak   najprędzej  wyszli  z  kraju,  gdyż  mówili:
!8Y
«Wszyscy pomrzemy».
!8Z
34 I  wziął  lud ciasto, zanim się  zakwasiło  w
!8[
dzieżach  owiniętych płaszczami,  i  niósł  je  na
!8\
barkach. 35 Synowie Izraela uczynili według  tego,
!8]
jak  im nakazał Mojżesz, i wypożyczali od Egipcjan
!8^
przedmioty  srebrne  i złote  oraz  szaty.  36 Pan
!8_
wzbudził  życzliwość Egipcjan  dla  Izraelitów,  i
!8`
pożyczyli  im. I w ten sposób [Izraelici]  złupili
!8a
Egipcjan*.
!8b
37 I  wyruszyli Izraelici z Ramses ku Sukkot*  w
!8c
liczbie  około sześciuset tysięcy mężów  pieszych,
!8d
prócz    dzieci.    38 Także    wielkie    mnóstwo
!8e
cudzoziemców wyruszyło z nimi, nadto owce i  woły,
!8f
i  olbrzymi dobytek. 39 Z ciasta, które wynieśli z
!8g
Egiptu, wypiekli niekwaszone placki, ponieważ  się
!8h
nie zakwasiło. Wypędzeni z Egiptu bez najmniejszej
!8i
zwłoki,  nie zdołali przygotować nawet zapasów  na
!8j
drogę. 40 A czas pobytu Izraelitów w Egipcie trwał
!8k
czterysta  trzydzieści lat. 41 I oto  tego  samego
!8l
dnia, po upływie czterystu trzydziestu lat, wyszły
!8m
wszystkie  zastępy Pana z ziemi egipskiej.  42 Tej
!8n
nocy czuwał Pan nad wyjściem synów Izraela z ziemi
!8o
egipskiej.  Dlatego noc ta winna być czuwaniem  na
!8p
cześć  Pana dla wszystkich Izraelitów po wszystkie
!8q
pokolenia.
!8r
43 Pan  powiedział do Mojżesza i Aarona:  «Takie
!8s
będzie  prawo dotyczące Paschy: Żaden cudzoziemiec
!8t
nie może jej spożywać. 44 Jednak niewolnik, nabyty
!8u
za  pieniądze, któregoś poddał obrzezaniu, może ją
!8v
spożywać. 45 Obcokrajowiec i najemnik nie mogą jej
!8w
spożywać.  46 W jednym i tym samym domu winna  być
!8x
spożyta.  Nie  można wynieść z tego  domu  żadnego
!8y
kawałka mięsa na zewnątrz. Kości z niego łamać nie
!8z
będziecie. 47 Całe zgromadzenie Izraela będzie  to
!8{
zachowywało.  48 Jeśliby cudzoziemiec przebywający
!8|
u  ciebie chciał obchodzić Paschę [ku czci]  Pana,
!8}
to musisz obrzezać wpierw wszystkich potomków jego
!8~
domu,  i  wtedy  dopiero  dopuścić  go  możesz  do
!8
obchodzenia Paschy, gdyż wówczas będzie miał prawa
!8Ç
tubylców.  Żaden  jednak  nieobrzezany  nie   może
!8ü
spożywać  Paschy. 49 Takie samo prawo  będzie  dla
!8é
tubylców i dla cudzoziemców przebywających  pośród
!8â
was».  50 Wszyscy  Izraelici  uczynili  tak,   jak
!8ä
nakazał Pan Mojżeszowi i Aaronowi. 51 Tego  samego
!8ů
dnia  wywiódł Pan synów Izraela z ziemi  egipskiej
!8ć
według ich zastępów.
!8ç
┌────┐ 01 Pan   tak    powiedział   do   Mojżesza:
!8ł
│ 13 │ 02 «Poświęćcie  Mi wszystko pierworodne.  U
!8ë
└────┘ synów   Izraela  do   Mnie   należeć   będą
!8Ő
pierwociny łona matczynego - zarówno człowiek, jak
!8ő
i zwierzę»*.
!8î
03 Mojżesz  powiedział do ludu:  «Pamiętajcie  o
!8Ź
dniu tym, gdyście wyszli z Egiptu, z domu niewoli,
!8Ä
gdyż potężną ręką wywiódł was Pan stamtąd: [w  tym
!8Ć
to dniu] nie wolno jeść chleba kwaszonego. 04 Dziś
!8É
wychodzicie  w  miesiącu  Abib.  05 Gdy  zaś   Pan
!8Ĺ
wprowadzi  cię  do  kraju  Kananejczyka,  Chetyty,
!8ĺ
Amoryty,   Chiwwity,  Jebusyty,  jak   poprzysiągł
!8ô
przodkom twoim dać im ziemię opływającą w mleko  i
!8ö
miód,  wtedy  winieneś obchodzić to święto  w  tym
!8Ľ
samym miesiącu. 06 Przez siedem dni będziesz  jadł
!8ľ
chleb  niekwaszony,  a w dniu siódmym  będzie  dla
!8Ś
ciebie święto ku czci Pana. 07 [Tylko] niekwaszony
!8ś
chleb  można jeść w czasie tych siedmiu dni i  nie
!8Ö
będzie można ujrzeć u ciebie chleba kwaszonego ani
!8Ü
nie  będzie można ujrzeć u ciebie żadnego kwasu  w
!8Ť
twoich granicach. 08 W tym dniu będziesz opowiadał
!8ť
synowi swemu: Dzieje się tak ze względu na to,  co
!8Ł
uczynił  Pan dla mnie w czasie wyjścia  z  Egiptu.
!8×
09 Będzie  to  dla  ciebie  znakiem  na   ręce   i
!8č
przypomnieniem* między oczami, aby prawo Pana było
!8á
w ustach twoich, gdyż ręką potężną wywiódł cię Pan
!8í
z    Egiptu.    10 I   będziesz   zachowywał    to
!8ó
postanowienie  w  oznaczonym  czasie  rok  w  rok,
!8ú
11 gdy  Pan  wprowadzi cię do kraju  Kananejczyka,
!8Ą
jak  poprzysiągł tobie i przodkom twoim, i  da  go
!8ą
tobie. 12 I oddasz wszelkie pierwociny łona  matki
!8Ž
dla  Pana  i  wszelki pierwszy  płód  bydła,  jaki
!8ž
będzie  u ciebie; co jest rodzaju męskiego, należy
!8Ę
do  Pana.  13 Lecz pierworodny płód osła  wykupisz
!8ę
jagnięciem,  a  jeślibyś nie  chciał  wykupić,  to
!8¬
musisz mu złamać kark. Pierworodnych ludzi z synów
!8ź
twych   wykupisz.   14 Gdy  cię   syn   zapyta   w
!8Č
przyszłości:  Co to oznacza? - odpowiesz  mu:  Pan
!8ş
ręką  mocną wywiódł nas z Egiptu, z domu  niewoli.
!8«
15 Gdy faraon wzbraniał się nas uwolnić, Pan wybił
!8»
wszystko,   co  pierworodne  w  ziemi   egipskiej,
!8░
zarówno  pierworodne  z  ludzi,  jak  i  z  bydła,
!8▒
dlatego  ofiaruję dla Pana męskie pierwociny  łona
!8▓
matki   i   wykupuję  pierworodnego   mego   syna.
!8│
16 Będzie to dla ciebie znakiem na ręce i  ozdobą*
!8┤
między oczami [przypominając], że Pan potężną ręką
!8Á
wywiódł nas z Egiptu».
!8Â
!8Ě
Cudowne przejście przez morze
!8Ş
17 Gdy  faraon  uwolnił lud, nie  wiódł  go  Bóg
!8╣
drogą  prowadzącą do ziemi filistyńskiej*, chociaż
!8║
była najkrótsza. Powiedział bowiem Bóg: «Żeby  lud
!8╗
na  widok  czekających go walk nie żałował  i  nie
!8╝
wrócił  do  Egiptu».  18 Bóg  więc  prowadził  lud
!8Ż
okrężną  drogą  pustynną ku  Morzu  Czerwonemu,  a
!8ż
Izraelici  wyszli  uzbrojeni  z  ziemi  egipskiej.
!8┐
19 Zabrał też Mojżesz ze sobą kości Józefa*,  gdyż
!8└
ten   przysięgą   zobowiązał  Izraelitów   mówiąc:
!8┴
«Wspomoże   was   niezawodnie   Bóg,   a   wówczas
!8┬
zabierzcie  stąd kości moje ze sobą». 20 Wyruszyli
!8├
z Sukkot i rozbili obóz w Etam, na skraju pustyni.
!8─
21 A  Pan szedł przed nimi podczas dnia, jako słup
!8┼
obłoku,  by ich prowadzić drogą, podczas nocy  zaś
!8Ă
jako słup ognia, aby im świecić, żeby mogli iść we
!8ă
dnie  i w nocy*. 22 Nie ustępował sprzed ludu słup
!8╚
obłoku we dnie ani słup ognia w nocy.
!8╔
┌────┐ 01 Pan przemówił do  Mojżesza tymi słowami:
!8╩
│ 14 │ 02 «Rozkaż  Izraelitom,   niech  zawrócą  i
!8╦
└────┘ niech rozbiją obóz pod Pi-Hachirot pomiędzy
!8╠
Migdol  a  morzem, naprzeciw Baal-Sefon. Rozbijcie
!8═
namioty   naprzeciw  tego  miejsca   nad   morzem.
!8╬
03 Faraon  powie  wtedy:  Izraelici  zabłądzili  w
!8¤
kraju,  a  pustynia zamknęła im drogę.  04 Uczynię
!8đ
upartym  serce faraona, i urządzi pościg za  wami.
!8Đ
Wtedy  okażę potęgę moją nad faraonem i nad  całym
!8Ď
jego  wojskiem. Poznają wówczas Egipcjanie, że  Ja
!8Ë
jestem Pan». I uczynili w ten sposób.
!8ď
05 Gdy  doniesiono królowi egipskiemu o ucieczce
!8Ň
ludu,  zmieniło  się usposobienie faraona  i  jego
!8Í
sług  względem  niego i rzekli: «Cóżeśmy  uczynili
!8Î
pozwalając   Izraelowi  opuścić   naszą   służbę?»
!8ě
06 Rozkazał wówczas faraon zaprzęgać swoje rydwany
!8┘
i  zabrał  ludzi swoich ze sobą. 07 Wziął sześćset
!8┌
rydwanów  wyborowych oraz wszystkie  inne  rydwany
!8█
egipskie,   a  na  każdym  z  nich  byli   dzielni
!8▄
wojownicy.  08 Pan uczynił upartym serce  faraona,
!8Ţ
króla   egipskiego,  który  urządził   pościg   za
!8Ů
Izraelitami. Ci jednak wyszli z podniesioną ręką*.
!8▀
09 Egipcjanie   więc  ścigali  ich   i   dopędzili
!8Ó
obozujących nad morzem - wszystkie konie i rydwany
!8ß
faraona,  jeźdźcy  i  całe  wojsko  jego   -   pod
!8Ô
Pi-Hachirot  naprzeciw Baal-Sefon.  10 A  gdy  się
!8Ń
zbliżył   faraon,  Izraelici  podnieśli  oczy,   a
!8ń
ujrzawszy, że Egipcjanie ciągną za nimi,  ogromnie
!8ň
się   przerazili*.   Izraelici  podnieśli   głośne
!8Š
wołanie  do  Pana.  11 Rzekli do  Mojżesza:  «Czyż
!8š
brakowało   grobów   w   Egipcie,   że   nas    tu
!8Ŕ
przyprowadziłeś, abyśmy pomarli na pustyni? Cóż za
!8Ú
usługę    wyświadczyłeś   nam   przez    to,    że
!8ŕ
wyprowadziłeś nas z Egiptu? 12 Czyż nie  mówiliśmy
!8Ű
ci  wyraźnie  w  Egipcie: Zostaw  nas  w  spokoju,
!8ý
chcemy  służyć Egipcjanom. Lepiej bowiem nam  było
!8Ý
służyć im, niż umierać na tej pustyni». 13 Mojżesz
!8ţ
odpowiedział ludowi: «Nie bójcie się!  Pozostańcie
!8´
na  swoim miejscu, a zobaczycie zbawienie od Pana,
!8­
jakie   zgotuje  nam  dzisiaj.  Egipcjan,  których
!8˝
widzicie  teraz, nie będziecie już nigdy  oglądać.
!8˛
14 Pan  będzie  walczył za  was,  a  wy  będziecie
!8ˇ
spokojni».
!8˘
15 Pan  rzekł do Mojżesza: «Czemu głośno  wołasz
!8§
do  Mnie?  Powiedz  Izraelitom,  niech  ruszają  w
!8÷
drogę.  16 Ty  zaś podnieś swą laskę  i  wyciągnij
!8¸
rękę  nad  morze i rozdziel je na dwoje,  a  wejdą
!8°
Izraelici   w   środek  na  suchą  ziemię.   17 Ja
!8¨
natomiast  uczynię  upartymi  serca  Egipcjan,  że
!8˙
pójdą  za  nimi.  Wtedy okażę  moją  potęgę  wobec
!8ű
faraona, całego wojska jego, rydwanów i wszystkich
!8Ř
jego  jeźdźców. 18 A gdy okażę moją  potęgę  wobec
!8ř
faraona,  jego rydwanów i jeźdźców, wtedy  poznają
!8■
Egipcjanie, że ja jestem Pan».
!8 
19 Anioł  Boży,  który szedł na  przedzie  wojsk
!9!
izraelskich,  zmienił  miejsce  i  szedł  na   ich
!9"
tyłach.  Słup obłoku również przeszedł z przodu  i
!9#
zajął ich tyły, 20 stając między wojskiem egipskim
!9$
a wojskiem izraelskim. I tam był obłok ciemnością,
!9%
tu  zaś oświecał noc. I nie zbliżyli się jedni  do
!9&
drugich przez całą noc. 21 Mojżesz wyciągnął  rękę
!9'
nad  morze,  a Pan cofnął wody gwałtownym  wiatrem
!9(
wschodnim,  który wiał przez całą noc,  i  uczynił
!9)
morze  suchą  ziemią.  Wody się  rozstąpiły,  22 a
!9*
Izraelici szli przez środek morza po suchej ziemi,
!9+
mając  mur  z  wód po prawej i po  lewej  stronie.
!9,
23 Egipcjanie   ścigali   ich.   Wszystkie   konie
!9-
faraona, jego rydwany i jeźdźcy weszli za  nimi  w
!9.
środek  morza. 24 O świcie spojrzał Pan  ze  słupa
!9/
ognia  i  ze  słupa  obłoku na wojsko  egipskie  i
!90
zmusił  je  do ucieczki. 25 I zatrzymał  koła  ich
!91
rydwanów,  tak  że z wielką trudnością  mogli  się
!92
naprzód  posuwać. Egipcjanie krzyknęli: «Uciekajmy
!93
przed  Izraelem, bo w jego obronie  Pan  walczy  z
!94
Egipcjanami».   26 A   Pan  rzekł   do   Mojżesza:
!95
«Wyciągnij   rękę  nad  morze,  aby  wody   zalały
!96
Egipcjan,  ich  rydwany i jeźdźców».  27 Wyciągnął
!97
Mojżesz  rękę  nad  morze, które  o  brzasku  dnia
!98
wróciło  na  swoje  miejsce. Egipcjanie  uciekając
!99
biegli  naprzeciw  falom, i  pogrążył  ich  Pan  w
!9:
środku   morza*.  28 Powracające   fale   zatopiły
!9;
rydwany  i jeźdźców całego wojska faraona,  którzy
!9<
weszli  w  morze, ścigając tamtych, nie  ocalał  z
!9=
nich  ani  jeden. 29 Izraelici zaś szli po  suchym
!9>
dnie  morskim, mając mur [wodny] po  prawej  i  po
!9?
lewej  stronie.  30 W  tym  to  dniu  wybawił  Pan
!9@
Izraela  z  rąk  Egipcjan.  I  widzieli  Izraelici
!9A
martwych   Egipcjan   na  brzegu   morza.   31 Gdy
!9B
Izraelici widzieli wielkie dzieło, którego dokonał
!9C
Pan  wobec  Egipcjan, ulękli się Pana i  uwierzyli
!9D
Jemu oraz Jego słudze Mojżeszowi*.
!9E
!9F
Pieśń dziękczynna*
!9G
┌────┐ 01 Wtedy  Mojżesz i Izraelici  razem z  nim
!9H
│ 15 │ śpiewali taką pieśń ku czci Pana:
!9I
└────┘ Będę śpiewał ku czci Pana,
!9J
który wspaniale swą potęgę okazał,
!9K
gdy konia i jeźdźca jego
!9L
pogrążył w morzu.
!9M
02 Pan jest moją mocą i źródłem męstwa!
!9N
Jemu zawdzięczam moje ocalenie.
!9O
On Bogiem moim, uwielbiać Go będę,
!9P
On Bogiem ojca mego, będę Go wywyższał.
!9Q
03 Pan, mocarz wojny,
!9R
Jahwe jest imię Jego.
!9S
04 Rzucił w morze rydwany faraona i jego wojsko.
!9T
Wyborowi   jego   wodzowie   zginęli   w   Morzu
!9U
Czerwonym.
!9V
05 Przepaści ich ogarnęły,
!9W
jak głaz runęli w głębinę.
!9X
06 Uwielbiona jest potęga prawicy Twej, Panie,
!9Y
Prawica Twa, o Panie, starła nieprzyjaciół.
!9Z
07 Pełen potęgi zniszczyłeś przeciwników Twoich,
!9[
Twój gniew im okazałeś, a spalił ich jak słomę*.
!9\
08 Pod  tchnieniem Twoich nozdrzy  spiętrzyły  się
!9]
wody,
!9^
żywioły płynne stanęły jak wały,
!9_
w pośrodku morza zakrzepły przepaści.
!9`
09 Mówił nieprzyjaciel: «Będę ścigał, pochwycę,
!9a
zdobycz podzielę, nasycę mą duszę,
!9b
miecza dobędę, ręka moja ich zetrze».
!9c
10 Wionęło tchnienie Twoje i przykryło ich morze,
!9d
zatonęli jak ołów pośród wód gwałtownych.
!9e
11 Któż jest pośród bogów równy Tobie, Panie,
!9f
w blasku świętości, któż Ci jest podobny,
!9g
straszliwy w czynach, cuda działający!
!9h
12 Prawicę swą wyciągnąłeś
!9i
i pożarła ich ziemia.
!9j
13 Wiodłeś Twą łaską lud oswobodzony,
!9k
przeprowadziłeś  [go]  Twą  mocą  w  święte  Twe
!9l
mieszkanie*.
!9m
14 Wieść tę narody przyjęły ze drżeniem,
!9n
padł strach na mieszkańców filistyńskiej ziemi.
!9o
15 Przerazili się wtedy książęta Edomu,
!9p
wodzów Moabu ogarnęła bojaźń,
!9q
truchleją z trwogi wszyscy mieszkańcy Kanaanu.
!9r
16 Strach i przerażenie owładnęły nimi.
!9s
Wobec siły ramienia Twego stali się jak kamień,
!9t
aż przejdzie lud Twój, o Panie,
!9u
aż przejdzie lud, któryś sobie nabył.
!9v
17 Wprowadziłeś  ich i osadziłeś  na  górze  twego
!9w
dziedzictwa,
!9x
w miejscu, które uczyniłeś swym mieszkaniem,
!9y
w świątyni, którą założyły Twoje ręce, Panie.
!9z
18 Pan jest królem na zawsze, na wieki!
!9{
19 Gdy weszły w morze konie faraona z rydwanami  i
!9|
jeźdźcami,
!9}
Pan przywiódł na nich z powrotem fale morskie,
!9~
synowie zaś Izraela przeszli suchą nogą morze.
!9
20 Miriam  prorokini*,  siostra  Aarona,  wzięła
!9Ç
bębenek do ręki, a wszystkie kobiety szły za nią w
!9ü
pląsach   i   uderzały  w  bębenki.  21 A   Miriam
!9é
przyśpiewywała im:
!9â
«Śpiewajmy pieśń chwały na cześć Pana,
!9ä
bo swą potęgę okazał,
!9ů
gdy konie i jeźdźców ich
!9ć
pogrążył w morzu».
!9ç
!9ł
DROGA Z EGIPTU POD SYNAJ
!9ë
!9Ő
Pierwsze postoje na pustyni
!9ő
22 Mojżesz polecił Izraelitom wyruszyć od  Morza
!9î
Czerwonego, i szli w kierunku pustyni  Szur.  Szli
!9Ź
trzy dni przez pustynię, a nie znaleźli wody. 23 I
!9Ä
przybyli potem do miejscowości Mara*, i nie  mogli
!9Ć
pić  wód,  gdyż były gorzkie; przeto  nadano  temu
!9É
miejscu   nazwę  Mara.  24 Szemrał   lud   przeciw
!9Ĺ
Mojżeszowi   i   mówił:   «Cóż   będziemy   pili?»
!9ĺ
25 Mojżesz wołał do Pana, a Pan wskazał mu drewno.
!9ô
Wrzucił on je do wody, i stały się wody słodkie.
!9ö
Tam   Pan   ustanowił   dla   niego   prawa    i
!9Ľ
rozporządzenia   i   tam  go   doświadczał.   26 I
!9ľ
powiedział: «Jeśli wiernie będziesz słuchał  głosu
!9Ś
Pana, twego Boga, i będziesz wykonywał to, co jest
!9ś
słuszne  w  Jego  oczach;  jeśli  będziesz   dawał
!9Ö
posłuch  Jego  przykazaniom i  strzegł  wszystkich
!9Ü
Jego  praw,  to nie ukarzę cię żadną z tych  plag,
!9Ť
jakie zesłałem na Egipt, bo Ja, Pan, chcę być twym
!9ť
lekarzem».
!9Ł
27 Potem przybyli do Elim*, gdzie było dwanaście
!9×
źródeł  i  siedemdziesiąt palm. Tutaj  to  rozbili
!9č
namioty nad wodą.
!9á
!9í
Przepiórki i manna
!9ó
┌────┐ 01 Następnie wyruszyli z Elim. Przybyło zaś
!9ú
│ 16 │ całe  zgromadzenie  Izraelitów na  pustynię
!9Ą
└────┘ Sin*,  położoną  między  Elim  a   Synajem,
!9ą
piętnastego dnia drugiego miesiąca od ich  wyjścia
!9Ž
z ziemi egipskiej. 02 I zaczęło szemrać na pustyni
!9ž
całe zgromadzenie Izraelitów przeciw Mojżeszowi  i
!9Ę
przeciw  Aaronowi. 03 Izraelici mówili im: «Obyśmy
!9ę
pomarli  z  ręki Pana w ziemi egipskiej,  gdzieśmy
!9¬
zasiadali przed garnkami mięsa i jadali  chleb  do
!9ź
sytości! Wyprowadziliście nas na tę pustynię,  aby
!9Č
głodem umorzyć całą tę rzeszę».
!9ş
04 Pan  powiedział  wówczas  do  Mojżesza:  «Oto
!9«
ześlę  wam  chleb z nieba, na kształt  deszczu.  I
!9»
będzie   wychodził  lud,  i  każdego  dnia  będzie
!9░
zbierał  według potrzeby dziennej. Chcę ich  także
!9▒
doświadczyć, czy pójdą za moimi rozkazami czy  też
!9▓
nie. 05 Lecz w dniu szóstym zrobią zapas tego,  co
!9│
przyniosą,  a  będzie to podwójna ilość  tego,  co
!9┤
będą   zbierać  codziennie».  06 Mojżesz  i  Aaron
!9Á
powiedzieli  do  społeczności  Izraelitów:   «Tego
!9Â
wieczora  ujrzycie, że to Pan  wyprowadził  was  z
!9Ě
ziemi  egipskiej. 07 A rano ujrzycie chwałę  Pana,
!9Ş
gdyż  usłyszał  On,  że szemrzecie  przeciw  Panu.
!9╣
Czymże  my  jesteśmy, że szemrzecie przeciw  nam?»
!9║
08 Mojżesz powiedział: «Wieczorem Pan da wam mięso
!9╗
do  jedzenia, a rano chleb do sytości, bo  słyszał
!9╝
Pan  szemranie wasze przeciw Niemu. Czymże  bowiem
!9Ż
my  jesteśmy? Nie szemraliście przeciwko nam,  ale
!9ż
przeciw Panu!»
!9┐
09 Mojżesz  rzekł  do  Aarona:  «Powiedz  całemu
!9└
zgromadzeniu  Izraelitów: Zbliżcie  się  do  Pana,
!9┴
gdyż   słyszał  wasze  szemrania».   10 W   czasie
!9┬
przemowy  Aarona do całego zgromadzenia Izraelitów
!9├
spojrzeli  ku pustyni i ukazała się  im  w  obłoku
!9─
chwała  Pana. 11 I przemówił Pan do Mojżesza  tymi
!9┼
słowami:   12 «Słyszałem   szemranie   Izraelitów.
!9Ă
Powiedz im tak: O zmierzchu* będziecie jeść mięso,
!9ă
a  rano nasycicie się chlebem. Poznacie wtedy,  że
!9╚
Ja,  Pan,  jestem  waszym Bogiem». 13 Rzeczywiście
!9╔
wieczorem przyleciały przepiórki* i pokryły  obóz,
!9╩
a nazajutrz rano warstwa rosy leżała dokoła obozu.
!9╦
14 Gdy  się warstwa rosy uniosła ku górze, wówczas
!9╠
na  pustyni leżało coś drobnego, ziarnistego, niby
!9═
szron na ziemi*. 15 Na widok tego Izraelici pytali
!9╬
się   wzajemnie:  «Co  to  jest?»*  -   gdyż   nie
!9¤
wiedzieli,  co to było. Wtedy powiedział  do  nich
!9đ
Mojżesz:  «To jest chleb, który daje  wam  Pan  na
!9Đ
pokarm.  16 To zaś nakazał wam Pan:  Każdy  z  was
!9Ď
zbierze  dla siebie według swej potrzeby, omer  na
!9Ë
głowę. Każdy z was przyniesie według liczby  osób,
!9ď
które   należą   do  jego  namiotu».  17 Izraelici
!9Ň
uczynili  tak  i zebrali jedni dużo, drudzy  mało.
!9Í
18 Gdy  mierzyli swój zbiór omerem, to ten,  który
!9Î
zebrał wiele, nie miał nic zbywającego, kto zaś za
!9ě
mało zebrał, nie miał żadnego braku - każdy zebrał
!9┘
według swych potrzeb.
!9┌
19 Następnie   Mojżesz   powiedział   do   nich:
!9█
«Niechaj  nikt  nie  pozostawia  nic  z  tego   do
!9▄
następnego   rana».  20 Niektórzy  nie  posłuchali
!9Ţ
Mojżesza  i  pozostawili trochę na następne  rano.
!9Ů
Jednak  tworzyły się robaki i nastąpiło gnicie.  I
!9▀
rozgniewał  się  na nich Mojżesz.  21 Zbierali  to
!9Ó
każdego rana, każdy według swych potrzeb. Lecz gdy
!9ß
słońce goręcej przygrzewało, topniało.
!9Ô
22 W  szóstym  zaś dniu zbierali podwójną  ilość
!9Ń
pożywienia,  dwa  omery  na  każdego.  I  przybyli
!9ń
wszyscy  przełożeni zgromadzenia,  i  donieśli  to
!9ň
Mojżeszowi.  23 A on rzekł do nich: «Oto,  co  Pan
!9Š
chciał  wam  powiedzieć: Dniem świętym  spoczynku,
!9š
szabatem   poświęconym  dla   Pana,   jest   dzień
!9Ŕ
jutrzejszy.   Upieczcie,  co  chcecie   upiec,   i
!9Ú
ugotujcie, co chcecie ugotować. Wszystko  zaś,  co
!9ŕ
wam  zbywa,  odłóżcie  na  dzień  następny».  24 I
!9Ű
odłożyli na następny dzień według nakazu Mojżesza.
!9ý
I  nie nastąpiło gnicie, ani też nie tworzyły  się
!9Ý
tam  robaki.  25 Mojżesz powiedział:  «Jedzcie  to
!9ţ
dzisiaj,  albowiem  dzisiaj jest  szabat  ku  czci
!9´
Pana!   Dzisiaj  nie  znajdziecie  tego  na  polu.
!9­
26 Przez sześć dni możecie zbierać, jednak w  dniu
!9˝
siódmym jest szabat i nie będzie nic tego dnia».
!9˛
27 Niektórzy  z ludu wyszli siódmego  dnia,  aby
!9ˇ
zbierać,  ale  nic  nie znaleźli.  28 Wówczas  Pan
!9˘
powiedział  do  Mojżesza:  «Jakże  długo   jeszcze
!9§
będziecie się wzbraniali zachowywać moje nakazy  i
!9÷
moje prawa? 29 Patrzcie! Pan nakazał wam szabat  i
!9¸
dlatego w szóstym dniu dał wam pokarm na dwa  dni.
!9°
Każdy  przeto  z  was pozostanie w  domu!  W  dniu
!9¨
siódmym  żaden  z  was niech  nie  opuszcza  swego
!9˙
miejsca zamieszkania». 30 I stosownie do tego  lud
!9ű
obchodził dnia siódmego szabat.
!9Ř
31 Dom  Izraela  nadał  temu  [pokarmowi]  nazwę
!9ř
manna. Była ona biała jak ziarno kolendra i  miała
!9■
smak placka z miodem.
!9 
32 Mojżesz   rzekł:  «Oto,   co   nakazał   Pan:
!:!
Napełnijcie  omer i przechowajcie go  dla  waszych
!:"
późniejszych  pokoleń, aby ujrzeli pokarm,  którym
!:#
żywiłem  was na pustyni po wyprowadzeniu  z  ziemi
!:$
egipskiej».  33 Mojżesz  rzekł  do  Aarona:   «Weź
!:%
naczynie  i napełnij je omerem manny,  i  złóż  ją
!:&
przed   Panem,  aby  przechować  ją  dla   waszych
!:'
późniejszych pokoleń». 34 Aaron położył  je  przed
!:(
Świadectwem*, aby przechować - jak to Pan  nakazał
!:)
Mojżeszowi.
!:*
35 Izraelici jedli mannę przez czterdzieści lat,
!:+
aż przybyli do ziemi zamieszkałej. Jedli mannę, aż
!:,
przybyli do granic ziemi Kanaan. 36 Omer zaś  jest
!:-
dziesiątą częścią efy.
!:.
!:/
Wyprowadzenie wody ze skały
!:0
┌────┐ 01 Całe  zgromadzenie Izraelitów  wyruszyło
!:1
│ 17 │ na  rozkaz Pana z pustyni Sin, aby  przebyć
!:2
└────┘ dalsze   etapy*.  Potem  rozbili   obóz   w
!:3
Refidim,  gdzie lud nie miał wody do  picia.  02 I
!:4
kłócił  się lud z Mojżeszem mówiąc: «Daj nam  wody
!:5
do   picia!»   Mojżesz  odpowiedział  im:   «Czemu
!:6
kłócicie się ze mną? I czemu wystawiacie  Pana  na
!:7
próbę?»  03 Ale  lud pragnął tam  wody  i  dlatego
!:8
szemrał  przeciw Mojżeszowi i mówił:  «Czy  po  to
!:9
wyprowadziłeś nas z Egiptu, aby nas, nasze  dzieci
!::
i  nasze  bydło  wydać  na śmierć  z  pragnienia?»
!:;
04 Mojżesz  wołał wtedy do Pana i mówił:  «Co  mam
!:<
uczynić   z   tym  ludem?  Niewiele   brakuje,   a
!:=
ukamienują  mnie!» 05 Pan odpowiedział Mojżeszowi:
!:>
«Wyjdź  przed lud i weź kilku ze starszych Izraela
!:?
ze sobą. Weź w rękę laskę, którą uderzyłeś Nil,  i
!:@
idź.  06 Oto  Ja  stanę przed tobą  na  skale,  na
!:A
Horebie. Uderzysz w skałę, a wypłynie z niej woda,
!:B
i  lud  zaspokoi swe pragnienie». Mojżesz  uczynił
!:C
tak  na oczach starszyzny izraelskiej. 07 I nazwał
!:D
to   miejsce  Massa*  i  Meriba*,  ponieważ  tutaj
!:E
kłócili się Izraelici i wystawiali Pana na  próbę,
!:F
mówiąc: «Czy też Pan jest rzeczywiście wśród  nas,
!:G
czy nie?»
!:H
!:I
Zwycięstwo nad Amalekitami
!:J
08 Amalekici*   przybyli,    aby    walczyć    z
!:K
Izraelitami w Refidim. 09 Mojżesz powiedział wtedy
!:L
do  Jozuego:  «Wybierz sobie mężów i  wyruszysz  z
!:M
nimi  na  walkę z Amalekitami. Ja jutro  stanę  na
!:N
szczycie  góry  z  laską Boga  w  ręku».  10 Jozue
!:O
spełnił  polecenie Mojżesza i wyruszył do walki  z
!:P
Amalekitami.  Mojżesz,  Aaron  i  Chur  wyszli  na
!:Q
szczyt  góry.  11 Jak długo Mojżesz  trzymał  ręce
!:R
podniesione do góry, Izrael miał przewagę. Gdy zaś
!:S
ręce  opuszczał,  miał przewagę Amalekita.  12 Gdy
!:T
ręce Mojżesza zdrętwiały, wzięli kamień i położyli
!:U
pod  niego,  i  usiadł na nim. Aaron  zaś  i  Chur
!:V
podparli jego ręce, jeden z tej, a drugi z  tamtej
!:W
strony.  W  ten sposób aż do zachodu  słońca  były
!:X
ręce jego stale wzniesione wysoko. 13 I tak zdołał
!:Y
Jozue pokonać Amalekitów i ich lud ostrzem miecza.
!:Z
14 Pan powiedział wtedy do Mojżesza: «Zapisz to na
!:[
pamiątkę w księgę i wyryj to w pamięci Jozuego, że
!:\
zgładzę  zupełnie pamięć o Amalekicie pod niebem».
!:]
15 Potem  Mojżesz  zbudował ołtarz,  który  nazwał
!:^
Pan-Nissi*, 16 gdyż mówił: «Ponieważ podniósł rękę
!:_
na  tron Pana, dlatego trwa wojna Pana z Amalekitą
!:`
z pokolenia w pokolenie»*.
!:a
!:b
Spotkanie Mojżesza z Jetrą
!:c
┌────┐ 01 Teść Mojżesza,  kapłan madianicki Jetro,
!:d
│ 18 │ usłyszał  opowiadanie  o tym wszystkim,  co
!:e
└────┘ Bóg  uczynił dla Mojżesza  i  dla  Izraela,
!:f
jego ludu, że Pan wyprowadził Izraelitów z Egiptu.
!:g
02 Wówczas   Jetro,  teść  Mojżesza,  wziął   żonę
!:h
Mojżesza Seforę, którą ten odesłał, 03 i dwóch jej
!:i
synów.   Jeden  z  nich  miał  imię  Gerszom,   bo
!:j
powiedział [Mojżesz]: «Jestem cudzoziemcem w obcej
!:k
ziemi». 04 Drugi zaś miał imię Eliezer, gdyż: «Bóg
!:l
mojego ojca był dla mnie pomocą i wyratował mię od
!:m
miecza    faraona».   05 Jetro,   teść   Mojżesza,
!:n
przyszedł  z  synami jego i żoną  do  Mojżesza  na
!:o
pustynię,  gdzie obozował wówczas pod  górą  Bożą.
!:p
06 I  polecił donieść Mojżeszowi: «Ja Jetro,  twój
!:q
teść, zdążam do ciebie z żoną twoją i z obu twoimi
!:r
synami».
!:s
07 Wyszedł  Mojżesz naprzeciw teścia,  oddał  mu
!:t
pokłon   i  ucałował  go.  Potem  wypytywali   się
!:u
wzajemnie  o  powodzenie i  udali  się  do  obozu.
!:v
08 Mojżesz opowiedział swemu teściowi wszystko, co
!:w
Pan uczynił faraonowi i Egipcjanom przez wzgląd na
!:x
Izraela, oraz o wszystkich trudach, jakie ponieśli
!:y
w  czasie  podróży,  i jak Pan ich  uwolnił.  09 I
!:z
cieszył się Jetro ze wszystkiego dobra, jakie  Pan
!:{
wyświadczył  Izraelowi,  gdy  go  uwolnił  z   rąk
!:|
Egipcjan.  10 I  powiedział Jetro:  «Niech  będzie
!:}
uwielbiony Pan, który was uwolnił z rąk Egipcjan i
!:~
z  rąk  faraona,  <On, który  uwolnił  lud  z  rąk
!:
Egipcjan>.  11 Teraz wyznaję, że Pan jest  większy
!:Ç
niż wszyscy inni bogowie, gdyż w ten sposób ukarał
!:ü
tych, co się nimi pysznili»*.
!:é
12 Następnie Jetro, teść Mojżesza,  złożył  Bogu
!:â
całopalenia  i ofiary biesiadne. Aaron  i  wszyscy
!:ä
starsi z Izraela przyszli i brali udział z teściem
!:ů
Mojżesza w uczcie przed Bogiem.
!:ć
13 Nazajutrz zasiadł Mojżesz, aby sądzić lud*. I
!:ç
stał  tłum  przed Mojżeszem od rana  do  wieczora.
!:ł
14 Gdy  teść  Mojżesza widział te  wszystkie  jego
!:ë
zajęcia  z  ludem, powiedział do niego:  Czemu  ty
!:Ő
[sam]  się  zajmujesz sprawami ludu? Dlaczego  sam
!:ő
zasiadasz na sąd, a cały lud musi stać przed  tobą
!:î
od  rana  do  wieczora?»  15 Mojżesz  odpowiedział
!:Ź
swemu  teściowi: «Lud przychodzi do mnie, aby  się
!:Ä
poradzić  Boga. 16 Jeśli mają spór, to  przychodzą
!:Ć
do   mnie  i  ja  rozstrzygam  pomiędzy  stronami,
!:É
oznajmiam  prawa i przepisy Boże».  17 Wtedy  teść
!:Ĺ
Mojżesza powiedział do niego: «Nie jest dobre  to,
!:ĺ
co  czynisz. 18 Zamęczysz siebie i lud, który przy
!:ô
tobie  stoi,  gdyż taka praca jest dla  ciebie  za
!:ö
ciężka,  i  sam  jej nie możesz podołać.  19 Teraz
!:Ľ
posłuchaj rady, jaką ci daję, a Bóg niechaj będzie
!:ľ
z tobą: Sam bądź przedstawicielem swego ludu przed
!:Ś
Bogiem i przedstawiaj Bogu jego sprawy. 20 Pouczaj
!:ś
lud dokładnie o przepisach i prawach, i pouczaj go
!:Ö
o  drodze,  jaką  winien chodzić, i  o  uczynkach,
!:Ü
jakie  winien  spełniać.  21 A  wyszukaj  sobie  z
!:Ť
całego   ludu  dzielnych,  bojących  się  Boga   i
!:ť
nieprzekupnych   mężów,   którzy    się    brzydzą
!:Ł
niesprawiedliwym   zyskiem,    i    ustanów    ich
!:×
przełożonymi  już  to  nad tysiącem,  już  to  nad
!:č
setką, już to nad pięćdziesiątką i nad dziesiątką,
!:á
22 aby   mogli   sądzić  lud  w   każdym   czasie.
!:í
Ważniejsze sprawy winni tobie przedkładać,  sprawy
!:ó
jednak   mniejszej  wagi  sami  winni   załatwiać.
!:ú
Odciążysz  się w ten sposób, gdyż z  tobą  poniosą
!:Ą
ciężar.  23 Jeśli tak uczynisz, a Bóg cię do  tego
!:ą
skłoni,  podołasz,  a  także  lud  ten  zadowolony
!:Ž
powróci do siebie».
!:ž
24 Mojżesz usłuchał rady swego teścia i  uczynił
!:Ę
wszystko,   co  mu  powiedział.  25 Wybrał   sobie
!:ę
Mojżesz   z  całego  Izraela  mężów  dzielnych   i
!:¬
ustanowił ich kierownikami ludu, przełożonymi  nad
!:ź
tysiącem,  nad stoma, nad pięćdziesięcioma  i  nad
!:Č
dziesięcioma,  26 aby  wyroki  wydawali  ludowi  w
!:ş
każdym   czasie,   a   tylko   ważniejsze   sprawy
!:«
przedkładali    Mojżeszowi,   wszystkie    lżejsze
!:»
natomiast sami rozstrzygali. 27 Następnie  Mojżesz
!:░
odprawił teścia, który udał się do swego kraju.
!:▒
!:▓
ZAWARCIE PRZYMIERZA NA SYNAJU. PIERWSZE PRAWA
!:│
!:┤
ZAWARCIE PRZYMIERZA*
!:Á
!:Â
Objawienie się Boga Izraelowi
!:Ě
┌────┐ 01 Było  to w trzecim  miesiącu od  wyjścia
!:Ş
│ 19 │ Izraelitów  z Egiptu;  w tym dniu* przybyli
!:╣
└────┘ [oni]  na  pustynię Synaj.  02 Wyruszyli  z
!:║
Refidim, a po przybyciu na pustynię Synaj  rozbili
!:╗
obóz  na  pustyni. Izrael obozował  tam  naprzeciw
!:╝
góry.
!:Ż
03 Mojżesz wstąpił wtedy do Boga, a Pan  zawołał
!:ż
na  niego z góry i powiedział: «Tak powiesz domowi
!:┐
Jakuba   i   to  oznajmisz  Izraelitom:  04 Wyście
!:└
widzieli,  co uczyniłem Egiptowi, jak niosłem  was
!:┴
na  skrzydłach orlich i przywiodłem was  do  Mnie.
!:┬
05 Teraz jeśli pilnie słuchać będziecie głosu mego
!:├
i  strzec  mojego przymierza, będziecie szczególną
!:─
moją własnością pośród wszystkich narodów, gdyż do
!:┼
Mnie  należy cała ziemia. 06 Lecz wy będziecie  Mi
!:Ă
królestwem  kapłanów* i ludem  świętym.  Takie  to
!:ă
słowa powiedz Izraelitom».
!:╚
07 Mojżesz powrócił i zwołał starszych  ludu,  i
!:╔
przedstawił  im  wszystko,  co  mu  Pan   nakazał.
!:╩
08 Wtedy   cały   lud   jednogłośnie   powiedział:
!:╦
«Uczynimy  wszystko,  co  Pan  nakazał».   Mojżesz
!:╠
przekazał  Panu  słowa  ludu.  09 Pan   rzekł   do
!:═
Mojżesza:  «Oto  Ja  przyjdę do  ciebie  w  gęstym
!:╬
obłoku,  aby  lud  słyszał, gdy będę  rozmawiał  z
!:¤
tobą,  i  uwierzył  tobie na  zawsze».  A  Mojżesz
!:đ
oznajmił Panu słowa ludu.
!:Đ
10 Pan  powiedział do Mojżesza: «Idź do  ludu  i
!:Ď
każ  im  się przygotować na święto dziś  i  jutro.
!:Ë
Niechaj wypiorą swoje szaty 11 i niech będą gotowi
!:ď
na  trzeci dzień, bo dnia trzeciego zstąpi Pan  na
!:Ň
oczach całego ludu na górę Synaj. 12 Oznacz ludowi
!:Í
granice  dokoła góry i powiedz mu:  Strzeżcie  się
!:Î
wstępować na górę i dotykać jej podnóża, gdyż  kto
!:ě
by  się  dotknął  góry, będzie  ukarany  śmiercią.
!:┘
13 Nie   dotknie   go  ręka,   lecz   winien   być
!:┌
ukamienowany  lub przebity strzałą.  Człowiek  ani
!:█
bydlę  nie może być zachowane przy życiu. Gdy  zaś
!:▄
zagrzmi trąba, wtedy niech podejdą* pod górę».
!:Ţ
14 Wtedy  Mojżesz  zstąpił  z  góry  i   nakazał
!:Ů
przygotować  się  ludowi. I wyprali  swoje  szaty.
!:▀
15 Później powiedział ludowi: «Bądźcie  gotowi  za
!:Ó
trzy dni i nie zbliżajcie się do kobiet»*.
!:ß
16 Trzeciego dnia rano rozległy  się  grzmoty  z
!:Ô
błyskawicami,  a  gęsty obłok rozpostarł  się  nad
!:Ń
górą  i  rozległ się głos potężnej trąby,  tak  że
!:ń
cały  lud  przebywający w obozie drżał ze strachu.
!:ň
17 Mojżesz wyprowadził lud z obozu naprzeciw  Boga
!:Š
i ustawił u stóp góry. 18 Góra zaś Synaj była cała
!:š
spowita  dymem, gdyż Pan zstąpił na nią w ogniu  i
!:Ŕ
uniósł  się dym z niej jakby z pieca, i cała  góra
!:Ú
bardzo się trzęsła. 19 Głos trąby się przeciągał i
!:ŕ
stawał  się coraz donośniejszy. Mojżesz  mówił,  a
!:Ű
Bóg odpowiadał mu wśród grzmotów*.
!:ý
20 Pan  zstąpił na górę Synaj, na jej szczyt.  I
!:Ý
wezwał Mojżesza na szczyt góry, a Mojżesz wstąpił.
!:ţ
21 Pan  rzekł do Mojżesza: «Zstąp na dół i upomnij
!:´
lud surowo, aby się nie zbliżał do Pana, chcąc  Go
!:­
zobaczyć,  gdyż  wielu  z  nich  przypłaciłoby  to
!:˝
życiem.   22 Także  kapłani,  którzy  mogą   kiedy
!:˛
indziej  zbliżać się do Pana, niech się oczyszczą,
!:ˇ
aby ich Pan nie pobił»*. 23 Wtedy rzekł Mojżesz do
!:˘
Pana: «Lud nie będzie śmiał podejść do góry Synaj,
!:§
gdyż  zakazałeś  mu tego surowo,  mówiąc:  "Oznacz
!:÷
granicę  około  góry  i ogłoś ją  jako  świętą"»*.
!:¸
24 Potem  Pan powiedział do niego: «Idź, zstąp  na
!:°
dół, a potem przyjdź ty i Aaron z tobą. Kapłani  i
!:¨
lud nie mogą przejść granicy, aby wstąpić do Pana,
!:˙
boby ich ukarał». 25 Mojżesz zszedł na dół do ludu
!:ű
i to mu oznajmił.
!:Ř
!:ř
Dekalog*
!:■
┌────┐ 01 Wtedy  mówił  Bóg  wszystkie  te  słowa:
!: 
│ 20 │ 02 «Ja  jestem Pan,  twój  Bóg,  który  cię
!;!
└────┘ wywiódł z ziemi egipskiej, z domu niewoli.
!;"
03 Nie  będziesz miał cudzych bogów  obok  Mnie!
!;#
04 Nie  będziesz czynił żadnej rzeźby ani  żadnego
!;$
obrazu  tego, co jest na niebie wysoko, ani  tego,
!;%
co jest na ziemi nisko, ani tego, co jest w wodach
!;&
pod  ziemią! 05 Nie będziesz oddawał im pokłonu  i
!;'
nie będziesz im służył, ponieważ Ja Pan, twój Bóg,
!;(
jestem  Bogiem  zazdrosnym, który  karze  występek
!;)
ojców na synach do trzeciego i czwartego pokolenia
!;*
względem  tych, którzy Mnie nienawidzą. 06 Okazuję
!;+
zaś  łaskę aż do tysiącznego pokolenia tym, którzy
!;,
Mnie miłują i przestrzegają moich przykazań.
!;-
07 Nie będziesz wzywał imienia Pana, Boga twego,
!;.
do   czczych   rzeczy,  gdyż  Pan  nie   pozostawi
!;/
bezkarnie  tego,  który  wzywa  Jego  imienia   do
!;0
czczych rzeczy*.
!;1
08 Pamiętaj  o dniu szabatu, aby  go  uświęcić*.
!;2
09 Sześć   dni  będziesz  pracować   i   wykonywać
!;3
wszystkie  twe zajęcia. 10 Dzień zaś  siódmy  jest
!;4
szabatem  ku  czci  Pana, Boga twego.  Nie  możesz
!;5
przeto  w dniu tym wykonywać żadnej pracy  ani  ty
!;6
sam,  ani  syn  twój, ani twoja  córka,  ani  twój
!;7
niewolnik, ani twoja niewolnica, ani twoje  bydło,
!;8
ani cudzoziemiec, który mieszka pośród twych bram.
!;9
11 W  sześciu  dniach bowiem  uczynił  Pan  niebo,
!;:
ziemię,  morze oraz wszystko, co jest  w  nich,  w
!;;
siódmym  zaś  dniu odpoczął. Dlatego pobłogosławił
!;<
Pan dzień szabatu i uznał go za święty.
!;=
12 Czcij  ojca twego i matkę twoją,  abyś  długo
!;>
żył na ziemi, którą Pan, Bóg twój, da tobie.
!;?
13 Nie będziesz zabijał.
!;@
14 Nie będziesz cudzołożył.
!;A
15 Nie będziesz kradł.
!;B
16 Nie  będziesz mówił przeciw  bliźniemu  twemu
!;C
kłamstwa jako świadek.
!;D
17 Nie  będziesz pożądał domu  bliźniego  twego.
!;E
Nie  będziesz pożądał żony* bliźniego  twego,  ani
!;F
jego  niewolnika,  ani jego niewolnicy,  ani  jego
!;G
wołu,  ani  jego  osła, ani żadnej  rzeczy,  która
!;H
należy do bliźniego twego».
!;I
18 Wtedy  cały lud, słysząc grzmoty i błyskawice
!;J
oraz  głos  trąby i widząc górę dymiącą,  przeląkł
!;K
się  i  drżał,  i  stał z daleka. 19 I  mówili  do
!;L
Mojżesza:  Mów  ty  z  nami,  a  my  będziemy  cię
!;M
słuchać!  Ale  Bóg  niech nie  przemawia  do  nas,
!;N
abyśmy nie pomarli! 20 Mojżesz rzekł do ludu: «Nie
!;O
bójcie się! Bóg przybył po to, aby was doświadczyć
!;P
i  pobudzić  do bojaźni przed sobą,  żebyście  nie
!;Q
grzeszyli». 21 Lud stał ciągle z daleka, a Mojżesz
!;R
zbliżył się do ciemnego obłoku, w którym był Bóg.
!;S
!;T
KSIĘGA PRZYMIERZA*
!;U
!;V
Prawo o ołtarzu
!;W
22 Rzekł  nadto  Pan do Mojżesza:  «Tak  powiesz
!;X
Izraelitom: Wy sami widzieliście, że  z  nieba  do
!;Y
was przemawiałem. 23 Nie będziecie sporządzać obok
!;Z
Mnie  bożków  ze srebra ani bożków  ze  złota  nie
!;[
będziecie  sobie czynić. 24 Uczynisz Mi  ołtarz  z
!;\
ziemi i będziesz składał na nim twoje całopalenia,
!;]
twoje  ofiary biesiadne* z twojej trzody i z bydła
!;^
na  każdym  miejscu, gdzie każę ci wspominać  moje
!;_
imię.  Przyjdę  do ciebie i będę  ci  błogosławił.
!;`
25 A  jeśli uczynisz Mi ołtarz z kamieni,  to  nie
!;a
buduj go z kamieni ciosowych, bo zbezcześcisz  go,
!;b
gdy   przyłożysz  do  niego  swoje  dłuto.  26 Nie
!;c
będziesz wstępował po stopniach do mojego ołtarza,
!;d
żeby się nie odkryła nagość twoja.
!;e
!;f
Prawo rodzinne
!;g
┌────┐ 01 Te  są  prawa,  które  im  przedstawisz.
!;h
│ 21 │ 02 Jeśli  kupisz  niewolnika - Hebrajczyka,
!;i
└────┘ będzie  <ci> służył sześć  lat,  w  siódmym
!;j
roku  zwolnisz  go bez wykupu. 03 Jeśli  przyszedł
!;k
sam,  odejdzie sam, a jeśli miał żonę, odejdzie  z
!;l
żoną.  04 Lecz jeśli jego pan dał mu  żonę,  która
!;m
zrodziła mu synów i córki, żona jak i dzieci  będą
!;n
należeć  do pana, a on odejdzie sam. 05 A  jeśliby
!;o
niewolnik  oświadczył  wyraźnie:  "Miłuję   mojego
!;p
pana,  moją  żonę i moje dzieci i nie chcę  odejść
!;q
wolny", 06 wówczas zaprowadzi go pan przed Boga  i
!;r
zawiedzie  do drzwi albo do bramy, i przekłuje  mu
!;s
pan  jego ucho szydłem, i będzie niewolnikiem jego
!;t
na zawsze.
!;u
07 Jeśliby  ktoś sprzedał swą  córkę  w  niewolę
!;v
jako  niewolnicę*, nie odejdzie ona, jak  odchodzą
!;w
niewolnicy. 08 A jeśliby nie spodobała  się  panu,
!;x
który  <przeznaczył ją> dla siebie, niech  pozwoli
!;y
ją  wykupić.  Ale  nie  może jej  sprzedać  obcemu
!;z
narodowi,  gdyż  byłoby to oszustwem  wobec  niej.
!;{
09 Jeśli  zaś  przeznaczył ją dla syna,  to  niech
!;|
uczyni  z  nią, jak prawo nakazuje  obejść  się  z
!;}
córkami. 10 Jeśli zaś weźmie sobie inną, nie  może
!;~
tamtej  odmawiać pożywienia, odzieży  i  wspólnego
!;
mieszkania.  11 Jeśli nie spełni wobec  niej  tych
!;Ç
trzech  warunków, wówczas odejdzie ona  wolna  bez
!;ü
wykupu.
!;é
!;â
Prawo karne
!;ä
12 Jeśli  kto  tak  uderzy  kogoś,  że  uderzony
!;ů
umrze, winien sam być śmiercią ukarany. 13 [W  tym
!;ć
jednak wypadku], gdy nie czyhał na niego, a  tylko
!;ç
Bóg  dopuścił,  że sam wpadł w ręce,  wyznaczę  ci
!;ł
miejsce, do którego będzie mógł uciekać [zabójca].
!;ë
14 Jeśli  zaś  ktoś  posunąłby  się  do  tego,  że
!;Ő
bliźniego zabiłby podstępnie, oderwiesz  go  nawet
!;ő
od  mego  ołtarza, aby ukarać śmiercią. 15 Kto  by
!;î
uderzył  swego ojca albo matkę, winien być ukarany
!;Ź
śmiercią.  16 Kto by porwał człowieka  i  sprzedał
!;Ä
go,  albo  znaleziono by go jeszcze w  jego  ręku,
!;Ć
winien  być ukarany śmiercią. 17 Kto by złorzeczył
!;É
ojcu  albo  matce,  winien być  ukarany  śmiercią.
!;Ĺ
18 Kto  by  w  kłótni uderzył bliźniego  kamieniem
!;ĺ
albo  pięścią, ale go nie zabił, tylko  zmusił  do
!;ô
pozostania w łóżku, 19 to gdy ten wstanie i będzie
!;ö
o  lasce chodził na dworze, ten, który go uderzył,
!;Ľ
będzie  wolny  i  tylko  mu wynagrodzi  przerwę  w
!;ľ
pracy, i dołoży starań, żeby go wyleczyć.
!;Ś
20 Kto  by  pobił  kijem  swego  niewolnika  lub
!;ś
niewolnicę, tak iżby zmarli pod jego ręką,  winien
!;Ö
być  surowo  ukarany. 21 A jeśliby pozostali  przy
!;Ü
życiu  jeden  czy dwa dni, to nie będzie  podlegał
!;Ť
karze, gdyż są jego własnością. 22 Gdyby mężczyźni
!;ť
bijąc  się  uderzyli kobietę brzemienną  powodując
!;Ł
poronienie,  ale  bez  jakiejkolwiek  szkody,   to
!;×
[winny]  zostanie ukarany grzywną, jaką <na  nich>
!;č
nałoży   mąż   tej  kobiety,  i  wypłaci   ją   za
!;á
pośrednictwem  sędziów polubownych. 23 Jeżeli  zaś
!;í
ona  poniesie jakąś szkodę, wówczas on odda  życie
!;ó
za życie, 24 oko za oko, ząb za ząb, rękę za rękę,
!;ú
nogę  za nogę, 25 oparzenie za oparzenie, ranę  za
!;Ą
ranę, siniec za siniec.
!;ą
26 Jeśliby    ktoś   uderzył   niewolnika    lub
!;Ž
niewolnicę w oko i spowodował jego utratę,  winien
!;ž
za  oko  obdarzyć ich wolnością. 27 Również  gdyby
!;Ę
wybił   ząb  niewolnikowi  swemu  lub  niewolnicy,
!;ę
winien za ząb uczynić ich wolnymi.
!;¬
28 Jeśliby wół pobódł mężczyznę lub kobietę tak,
!;ź
iż   ponieśliby  śmierć,  wówczas  wół  musi   być
!;Č
ukamienowany,  lecz nie wolno spożyć  jego  mięsa,
!;ş
właściciel  zaś wołu będzie wolny od kary.  29 Gdy
!;«
jednak wół bódł i dawniej, i zwracano uwagę na  to
!;»
właścicielowi, a on go nie pilnował, tak iż  [wół]
!;░
zabiłby  mężczyznę lub kobietę, to nie  tylko  wół
!;▒
winien być ukamienowany, ale też i właściciel jego
!;▓
winien  ponieść śmierć. 30 Gdyby zaś  nałożono  mu
!;│
zapłatę,  to winien za swoje życie dać taki  okup,
!;┤
jaki   mu  nałożą.  31 Jeśliby  zaś  [wół]  pobódł
!;Á
chłopca  lub dziewczynę, to też winno się postąpić
!;Â
według  takiego samego przepisu. 32 Gdyby zaś  wół
!;Ě
zabódł  niewolnika lub niewolnicę, jego właściciel
!;Ş
winien   wypłacić  ich  panu  trzydzieści   syklów
!;╣
srebrnych, wół zaś będzie ukamienowany.
!;║
!;╗
Prawo rzeczowe
!;╝
33 Jeśliby ktoś zostawił cysternę* odkrytą  albo
!;Ż
jeśliby ktoś wykopał cysternę, a nie przykrył jej,
!;ż
i  wpadł tam wół lub osioł, 34 właściciel cysterny
!;┐
winien dać właścicielowi bydlęcia odszkodowanie  w
!;└
pieniądzach, a zwierzę będzie należało  do  niego.
!;┴
35 Gdyby  wół  jednego  właściciela  uderzył  wołu
!;┬
innego   właściciela   i   zabiłby   go,   wówczas
!;├
sprzedadzą  żywego wołu i podzielą się zapłatą  za
!;─
niego,  podzielą  się też zabitym  wołem.  36 Lecz
!;┼
gdyby  było wiadomo, że wół ten bódł od  dawna,  a
!;Ă
jego  właściciel go nie pilnował, wówczas odda  on
!;ă
wołu  za wołu, zabity zaś [wół] będzie należał  do
!;╚
niego.
!;╔
37 Jeśliby ktoś ukradł wołu lub owcę  i  zabiłby
!;╩
je  lub  sprzedał, wówczas zwróci  pięć  wołów  za
!;╦
jednego wołu i cztery jagnięta za jedną owcę*.
!;╠
┌────┐ 01 Gdyby pochwycił  ktoś złodzieja w czasie
!;═
│ 22 │ włamywania  się  [w nocy]  i pobił go  tak,
!;╬
└────┘ iżby umarł, nie będzie winien krwi.  02 Ale
!;¤
gdyby  to  uczynił  po  wschodzie  słońca,  będzie
!;đ
winien krwi. Złodziej poniesie karę. Jeśli nic nie
!;Đ
ma,  czym  by  zapłacił, to należy go sprzedać  za
!;Ď
taką  samą  sumę,  jaką skradł.  03 Jeśli  to,  co
!;Ë
ukradł, znajdzie się u niego żywe, czy to wół, czy
!;ď
osioł, czy owca, odda w podwójnej ilości.
!;Ň
04 Jeśliby  ktoś  wypasł  pole  lub  winnicę   i
!;Í
wypuścił  bydło,  niszcząc  cudze  pole,   wówczas
!;Î
wynagrodzi tym, co ma najlepszego na swoim polu  i
!;ě
w  swojej  winnicy.  05 Jeśli  powstanie  ogień  i
!;┘
ogarnie ciernie [ogrodzenia], i spali stertę zboża
!;┌
albo  stojące  na pniu zboże, albo  pole,  wówczas
!;█
ten, co wzniecił pożar, winien wynagrodzić szkody.
!;▄
06 Jeśliby  ktoś  dał  drugiemu  pieniądze   lub
!;Ţ
przedmioty wartościowe na przechowanie i zostałoby
!;Ů
to  skradzione w domu tego człowieka,  a  złodziej
!;▀
zostanie   wykryty,   winien  wypłacić   dwukrotne
!;Ó
odszkodowanie.  07 Jeśliby nie wykryto  złodzieja,
!;ß
to wówczas stawi się właściciel domu przed Bogiem*
!;Ô
[i  przysięgnie], że nie wyciągnął ręki  po  dobro
!;Ń
drugiego.
!;ń
08 We     wszelkiej    sprawie     poszkodowania
!;ň
dotyczącego    wołu,    osła,    owcy,    odzieży,
!;Š
jakiejkolwiek zguby, o której ktoś  powie,  że  to
!;š
jego własność, sprawa obydwu winna być przedłożona
!;Ŕ
Bogu,  a  którego  Bóg  uzna  winnym,  ten  zwróci
!;Ú
drugiemu w podwójnej ilości.
!;ŕ
09 Jeśliby  ktoś powierzył drugiemu  pieczę  nad
!;Ű
osłem,  wołem,  owcą  lub nad  jakimkolwiek  innym
!;ý
zwierzęciem, a ono padło lub okaleczyło  się,  lub
!;Ý
zostało uprowadzone, a nie ma na to świadka, 10 to
!;ţ
sprawę   między   obiema   stronami   rozstrzygnie
!;´
przysięga   na   Pana,   że  [przechowujący]   nie
!;­
wyciągnął  ręki  po dobro drugiego,  i  właściciel
!;˝
przyjmie, co pozostało, a tamten nie będzie płacił
!;˛
odszkodowania. 11 Jeśli zaś to zostało skradzione,
!;ˇ
zapłaci   właścicielowi.  12 Jeśli   owo   [bydlę]
!;˘
zostało  rozszarpane przez jakieś dzikie  zwierzę,
!;§
to  przyniesie  je jako dowód i nie musi  uiszczać
!;÷
odszkodowania za rozszarpane.
!;¸
13 Gdyby  ktoś wynajął od drugiego [zwierzę],  a
!;°
ono   się  okaleczyło  lub  padło  w  nieobecności
!;¨
właściciela,  winien uiścić odszkodowanie.  14 Gdy
!;˙
jednak  stało  się to w obecności właściciela,  to
!;ű
nie  będzie dawał odszkodowania w tym wypadku, gdy
!;Ř
[zwierzę] było wynajęte, bo dał cenę wynajmu.
!;ř
!;■
!; 
15 Jeśli   ktoś  uwiódł  dziewicę  jeszcze   nie
!<!
zaręczoną i obcował z nią, uiści [rodzinie] opłatę
!<"
[składaną przy zaślubinach] i weźmie ją  za  żonę.
!<#
16 Jeśliby  się ojciec nie zgodził mu  jej  oddać,
!<$
wówczas  winien zapłacić tyle, ile  wynosi  opłata
!<%
składana przy zaślubinach dziewic.
!<&
!<'
Prawo moralne
!<(
17 Nie pozwolisz żyć czarownicy.
!<)
18 Ktokolwiek by obcował ze zwierzęciem,  winien
!<*
być ukarany śmiercią.
!<+
19 Ktokolwiek  by  składał  ofiary  innym  bogom
!<,
<poza samym Panem>, podlega klątwie.
!<-
20 Nie  będziesz gnębił i nie  będziesz  uciskał
!<.
cudzoziemców, bo wy sami byliście cudzoziemcami  w
!</
ziemi  egipskiej. 21 Nie będziesz krzywdził żadnej
!<0
wdowy i sieroty. 22 Jeślibyś ich skrzywdził i będą
!<1
Mi się skarżyli, usłyszę ich skargę, 23 zapali się
!<2
gniew mój, i wygubię was mieczem i żony wasze będą
!<3
wdowami, a dzieci wasze sierotami.
!<4
24 Jeśli pożyczysz pieniądze ubogiemu  z  mojego
!<5
ludu,   żyjącemu  obok  ciebie,  to  nie  będziesz
!<6
postępował wobec niego jak lichwiarz i nie karzesz
!<7
mu płacić odsetek.
!<8
25 Jeśli   weźmiesz  w  zastaw   płaszcz   twego
!<9
bliźniego,  winieneś  mu go oddać  przed  zachodem
!<:
słońca,  26 bo jest to jedyna jego szata i  jedyne
!<;
okrycie jego ciała podczas snu. I jeśliby  się  on
!<<
żalił przede Mną, usłyszę go, bo jestem litościwy.
!<=
27 Nie  będziesz bluźnił Bogu*  i  nie  będziesz
!<>
złorzeczył temu, który rządzi twoim ludem.
!<?
28 Nie   będziesz  się  ociągał  z  [ofiarą   z]
!<@
obfitości zbiorów i soku wyciskanego w tłoczni.  I
!<A
oddasz  Mi  twego pierworodnego syna.  29 To  samo
!<B
uczynisz  z  pierworodnym z bydła i trzody.  Przez
!<C
siedem dni będzie przy matce swojej, a dnia ósmego
!<D
oddasz je Mnie.
!<E
30 Będziecie  dla  Mnie  ludźmi  świętymi.   Nie
!<F
będziecie  spożywać mięsa zwierzęcia rozszarpanego
!<G
przez dzikie zwierzęta, ale je rzucicie psom.
!<H
┌────┐ 01 Nie   będziesz   rozgłaszał   fałszywych
!<I
│ 23 │ wieści   i  nie  dołożysz  ręki,   ażeby  z
!<J
└────┘ niesprawiedliwymi   ludźmi   świadczyć   na
!<K
korzyść  bezprawia.  02 Nie  łącz  się  z  wielkim
!<L
tłumem,  aby wyrządzić zło. A zeznając  w  sądzie,
!<M
nie stawaj po stronie tłumu, aby przechylić wyrok.
!<N
03 A  także  w  procesie  nie  miej  względów  dla
!<O
bogatych*.
!<P
04 Jeśli  spotkasz wołu twego  wroga  albo  jego
!<Q
osła  błąkającego  się,  odprowadź  je  do  niego.
!<R
05 Jeśli  ujrzysz, że osioł twego wroga upadł  pod
!<S
swoim  ciężarem,  nie ominiesz, ale  razem  z  nim
!<T
przyjdziesz mu z pomocą.
!<U
06 Nie  pozwolisz wydać przewrotnego  wyroku  na
!<V
ubogiego,  który  się  zwraca  do  ciebie  w  swym
!<W
procesie. 07 Oddalisz sprawę kłamliwą i nie wydasz
!<X
wyroku śmierci na niewinnego i sprawiedliwego,  bo
!<Y
Ja  nie  uniewinnię  nieprawego.  08 Nie  będziesz
!<Z
przyjmował  podarków, ponieważ podarki  zaślepiają
!<[
dobrze  widzących  i  są  zgubą  spraw  słusznych.
!<\
09 Nie  będziesz uciskał cudzoziemców, gdyż znacie
!<]
życie cudzoziemców, bo sami byliście cudzoziemcami
!<^
w Egipcie.
!<_
!<`
Rok szabatowy
!<a
10 Przez  sześć lat będziesz obsiewał  ziemię  i
!<b
zbierał  jej  płody, 11 a siódmego  pozwolisz  jej
!<c
leżeć  odłogiem i nie dokonasz zbioru,  aby  mogli
!<d
jeść  ubodzy z twego ludu, a resztę zjedzą  dzikie
!<e
zwierzęta. Tak też postąpisz z twoją winnicą  i  z
!<f
twoim   ogrodem  oliwnym.  12 Sześć  dni  będziesz
!<g
pracował,  a  dnia siódmego zaprzestaniesz  pracy,
!<h
aby  odpoczęły  twój wół i osioł i odetchnęli  syn
!<i
twojej niewolnicy i cudzoziemiec.
!<j
13 Przestrzegajcie    wszystkiego,    co     wam
!<k
powiedziałem,   a   imienia   bogów   obcych   nie
!<l
wymieniajcie,  by  nikt  nie  słyszał  ich  z  ust
!<m
waszych.
!<n
!<o
Święta
!<p
14 Trzy  uroczyste  święta  będziesz  dla   Mnie
!<q
obchodził  w  każdym  roku.  15 Obchodząc   Święto
!<r
Przaśników  będziesz jadł, jak  ci  to  nakazałem,
!<s
przez  siedem  dni  chleb z niekwaszonej  mąki,  w
!<t
oznaczonym dniu miesiąca Abib, gdyż w tym miesiącu
!<u
wyszedłeś  z  Egiptu. I nie powinniście  pokazywać
!<v
się przede Mną z próżnymi rękami. 16 I Święto Żniw
!<w
pierwszych  twoich zbiorów z tego, co posiałeś  na
!<x
roli,  oraz  Święto  Zbiorów na  końcu  roku,  gdy
!<y
zbierzesz  z pola twój plon. 17 Trzy razy  w  roku
!<z
zjawić  się  winien  każdy  twój  mężczyzna  przed
!<{
Panem, Bogiem swoim.
!<|
18 Nie  będziesz  składał krwi  mojej  ofiary  z
!<}
chlebem  kwaszonym i nie będziesz przechowywał  do
!<~
rana tłuszczu mojej świątecznej ofiary.
!<
19 Przyniesiesz  do  domu  Boga   twego,   Pana,
!<Ç
pierwociny z płodów ziemi. I nie będziesz  gotował
!<ü
koźlęcia w mleku jego matki*.
!<é
!<â
Zachęta do zachowania przepisów Prawa
!<ä
20 Oto  Ja  posyłam anioła przed tobą,  aby  cię
!<ů
strzegł w czasie twojej drogi i doprowadził cię do
!<ć
miejsca, które ci wyznaczyłem. 21 Szanuj go i bądź
!<ç
uważny  na jego słowa. Nie sprzeciwiaj  się  mu  w
!<ł
niczym, gdyż nie przebaczy waszych przewinień,  bo
!<ë
imię  moje jest w nim*. 22 Jeśli będziesz  wiernie
!<Ő
słuchał jego głosu i wykonywał to wszystko, co  ci
!<ő
polecam, będę nieprzyjacielem twoich nieprzyjaciół
!<î
i będę odnosił się wrogo do odnoszących się tak do
!<Ź
ciebie. 23 Mój anioł poprzedzi cię i zaprowadzi do
!<Ä
Amoryty,    Chetyty,   Peryzzyty,    Kananejczyka,
!<Ć
Chiwwity,  Jebusyty,  a Ja  ich  wygładzę.  24 Nie
!<É
będziesz  oddawał pokłonu ich bogom i nie będziesz
!<Ĺ
ich  czcił.  Nie  będziesz postępował  według  ich
!<ĺ
postępków,  lecz zburzysz zupełnie  i  bezlitośnie
!<ô
połamiesz   w   kawałki  ich  stele.  25 Będziecie
!<ö
oddawać    cześć   Panu,   Bogu   waszemu,    gdyż
!<Ľ
pobłogosławi  twój chleb i twoją wodę.  Oddalę  od
!<ľ
ciebie  wszelką chorobę. 26 Żadna kobieta w  twoim
!<Ś
kraju  nie  będzie miała przedwczesnego  porodu  i
!<ś
żadna  nie  będzie bezdzietna. Liczbę dni  twojego
!<Ö
życia uczynię pełną.
!<Ü
27 Lęk  wzbudzę  przed tobą  oraz  przyprawię  o
!<Ť
przerażenie  wszelki lud, do którego  przyjdziesz.
!<ť
Sprawię,  że będą uciekać przed tobą wszyscy  twoi
!<Ł
nieprzyjaciele.
!<×
28 Ja  zaś  poślę przed tobą szerszenie*,  które
!<č
wypędzą  Chiwwitę, Kananejczyka i  Chetytę  sprzed
!<á
ciebie.  29 Nie wypędzę go sprzed ciebie w  jednym
!<í
roku,  aby  kraj  nie stał się  pustkowiem  i  nie
!<ó
rozmnożył się w nim dziki zwierz na twoją  szkodę.
!<ú
30 Będę  ich wypędzał sprzed ciebie stopniowo,  aż
!<Ą
się  rozrośniesz  i  będziesz mógł  objąć  kraj  w
!<ą
posiadanie.  31 Ustanowię granice twego  kraju  od
!<Ž
Morza  Czerwonego  do  morza  filistyńskiego,   od
!<ž
pustyni   aż   do  Rzeki.  Oddam  w   ręce   wasze
!<Ę
mieszkańców  tego  kraju,  a  ty  ich  przepędzisz
!<ę
spośród was. 32 Nie będziesz zawierał przymierza z
!<¬
nimi  ani  z  ich bogami. 33 Nie mogą  mieszkać  w
!<ź
twoim  kraju,  gdyż przywiedliby  cię  do  grzechu
!<Č
przeciw Mnie. Mógłbyś oddawać cześć ich bogom,  co
!<ş
byłoby dla ciebie zgubą.
!<«
!<»
Zawarcie przymierza
!<░
┌────┐ 01 I  rzekł  [Pan]  do Mojżesza:  «Wstąp do
!<▒
│ 24 │ Pana,    ty,   Aaron,   Nadab,   Abihu    i
!<▓
└────┘ siedemdziesięciu  ze  starszych  Izraela  i
!<│
oddajcie  pokłon z daleka. 02 Mojżesz  sam  zbliży
!<┤
się  do  Pana, lecz oni się nie zbliżą i  lud  nie
!<Á
wstąpi z nim».
!<Â
03 Wrócił  Mojżesz i obwieścił ludowi  wszystkie
!<Ě
słowa  Pana i wszystkie Jego zlecenia. Wtedy  cały
!<Ş
lud  odpowiedział jednogłośnie: «Wszystkie  słowa,
!<╣
jakie  powiedział Pan, wypełnimy». 04 Spisał  więc
!<║
Mojżesz  wszystkie słowa Pana. Nazajutrz  wcześnie
!<╗
rano  zbudował  ołtarz  u  stóp  góry  i  postawił
!<╝
dwanaście  stel,  stosownie  do  liczby   dwunastu
!<Ż
pokoleń   Izraela.  05 Potem  polecił  młodzieńcom
!<ż
izraelskim złożyć Panu ofiarę całopalną  i  ofiarę
!<┐
biesiadną  z cielców. 06 Mojżesz zaś wziął  połowę
!<└
krwi  i  wylał  ją  do czar, a drugą  połową  krwi
!<┴
skropił ołtarz. 07 Wtedy wziął Księgę Przymierza i
!<┬
czytał ją głośno ludowi. I oświadczyli: «Wszystko,
!<├
co powiedział Pan, uczynimy i będziemy posłuszni».
!<─
08 Mojżesz wziął krew i pokropił nią lud,  mówiąc:
!<┼
«Oto  krew przymierza, które Pan zawarł z wami  na
!<Ă
podstawie wszystkich tych słów»*.
!<ă
09 Wstąpił  Mojżesz  wraz  z  Aaronem,  Nadabem,
!<╚
Abihu   i   siedemdziesięciu  starszymi   Izraela.
!<╔
10 Ujrzeli Boga Izraela, a pod Jego stopami  jakby
!<╩
jakieś  dzieło  z szafirowych kamieni,  świecących
!<╦
jak  samo  niebo*. 11 Na wybranych Izraelitów  nie
!<╠
podniósł  On  swej ręki, mogli przeto  patrzeć  na
!<═
Boga*. Potem jedli i pili.
!<╬
!<¤
Tablice przykazań
!<đ
12 Pan rzekł do Mojżesza: «Wstąp do Mnie na górę
!<Đ
i pozostań tam, a dam ci tablice kamienne, Prawo i
!<Ď
przykazania,  które napisałem, aby  ich  pouczyć».
!<Ë
13 Wstał  więc Mojżesz i Jozue, jego  pomocnik,  i
!<ď
wstąpił  Mojżesz  na górę Bożą. 14 Powiedział  zaś
!<Ň
tak do starszyzny: «Pozostańcie tu, aż wrócimy  do
!<Í
was.  Oto  macie Aarona i Chura. Kto miałby  jakąś
!<Î
sprawę  do załatwienia, może się zwrócić do nich».
!<ě
15 Gdy  zaś  Mojżesz wstąpił  na  górę,  obłok  ją
!<┘
zakrył. 16 Chwała Pana* spoczęła na górze Synaj, i
!<┌
okrywał  ją obłok przez sześć dni. W siódmym  dniu
!<█
[Pan]  przywołał Mojżesza z pośrodka obłoku.  17 A
!<▄
wygląd  chwały  Pana w oczach Izraelitów  był  jak
!<Ţ
ogień  pożerający  na  szczycie  góry.  18 Mojżesz
!<Ů
wszedł  w  środek  obłoku i  wstąpił  na  górę.  I
!<▀
pozostał Mojżesz na górze przez czterdzieści dni i
!<Ó
przez czterdzieści nocy*.
!<ß
!<Ô
PRZEPISY O ZORGANIZOWANIU KULTU
!<Ń
!<ń
Dary na budowę przybytku
!<ň
┌────┐ 01 Pan    tak   przemówił   do    Mojżesza:
!<Š
│ 25 │ 02 «Powiedz  Izraelitom,  aby  zebrali  dla
!<š
└────┘ Mnie daninę. Od każdego człowieka,  którego
!<Ŕ
skłoni   do  tego  serce,  przyjmijcie  dla   mnie
!<Ú
daninę*.  03 Macie zaś przygotować dla  Mnie  jako
!<ŕ
daninę: złoto, srebro i brąz, 04 purpurę fioletową
!<Ű
i  czerwoną,  karmazyn,  bisior  i  sierść  kozią;
!<ý
05 baranie skóry barwione na czerwono  i  skóry  z
!<Ý
delfinów*  oraz  drzewo  akacjowe;  06 * oliwę  do
!<ţ
świecznika,  wonności do wyrobu oleju namaszczania
!<´
i pachnących kadzideł; 07 kamienie onyksowe i inne
!<­
drogie  kamienie dla ozdobienia efodu i pektorału.
!<˝
08 I   uczynią  Mi  święty  przybytek,  abym  mógł
!<˛
zamieszkać  pośród was. 09 Budowę zaś przybytku  i
!<ˇ
wykonanie wszelkich jego sprzętów* przeprowadzicie
!<˘
dokładnie według tego, co ci ukażę.
!<§
!<÷
Przybytek i jego sprzęty. Arka
!<¸
10 I  uczynią  arkę*  z drzewa  akacjowego;  jej
!<°
długość  będzie  wynosiła dwa i  pół  łokcia;  jej
!<¨
wysokość  półtora  łokcia i jej szerokość  półtora
!<˙
łokcia. 11 I pokryjesz ją szczerym złotem wewnątrz
!<ű
i  zewnątrz,  i  uczynisz  na  niej  dokoła  złote
!<Ř
wieńce. 12 Odlejesz do niej cztery pierścienie  ze
!<ř
złota  i przymocujesz je do czterech jej krawędzi:
!<■
dwa  pierścienie  do jednego jej  boku  i  dwa  do
!< 
drugiego  jej boku. 13 Rozkażesz zrobić  drążki  z
!=!
drzewa  akacjowego  i pokryjesz  je  złotem.  14 I
!="
włożysz drążki te do pierścieni po obu bokach arki
!=#
celem  przenoszenia  jej.  15 Drążki  pozostaną  w
!=$
pierścieniach  arki  i nie będą z nich  wyjmowane.
!=%
16 I włożysz do arki Świadectwo*, które dam tobie.
!=&
17 I uczynisz przebłagalnię* ze szczerego złota:
!='
długość  jej  wynosić będzie  dwa  i  pół  łokcia,
!=(
szerokość zaś półtora łokcia; 18 dwa też  cheruby*
!=)
wykujesz ze złota. Uczynisz zaś je na obu  końcach
!=*
przebłagalni.  19 Jednego  cheruba   uczynisz   na
!=+
jednym  końcu, a drugiego cheruba na drugim  końcu
!=,
przebłagalni. Uczynisz cheruby na końcach górnych.
!=-
20 Cheruby  będą  miały  rozpostarte  skrzydła  ku
!=.
górze    i    zakrywać   będą   swymi   skrzydłami
!=/
przebłagalnię,  twarze  zaś  będą  miały  zwrócone
!=0
jeden ku drugiemu. I ku przebłagalni będą zwrócone
!=1
twarze  cherubów.  21 Umieścisz  przebłagalnię  na
!=2
wierzchu  arki,  w  arce zaś  złożysz  Świadectwo,
!=3
które dam tobie. 22 Tam będę się spotykał z tobą i
!=4
sponad  przebłagalni i spośród cherubów, które  są
!=5
ponad  Arką  Świadectwa, będę z tobą  rozmawiał  o
!=6
wszystkich   nakazach,   które   dam   za    twoim
!=7
pośrednictwem Izraelitom.
!=8
!=9
Stół chlebów pokładnych i naczynia
!=:
23 Uczynisz  też stół z drzewa akacjowego;  jego
!=;
długość  będzie wynosić dwa łokcie, jego szerokość
!=<
jeden  łokieć,  a  jego wysokość  półtora  łokcia.
!==
24 Pokryjesz go szczerym złotem i uczynisz  dokoła
!=>
wieniec  złoty.  25 I uczynisz  wokoło  listwę  na
!=?
cztery  palce  szeroką  i  zrobisz  wieniec  złoty
!=@
dokoła   dla  tej  listwy.  26 Uczynisz  następnie
!=A
cztery  pierścienie  złote  i  przyprawisz  je  do
!=B
czterech  końców,  gdzie się znajdują  jego  nogi.
!=C
27 Blisko   listwy   będą  się  znajdować   cztery
!=D
pierścienie   do   włożenia  w  nie   drążków   do
!=E
przenoszenia  stołu.  28 A  zrobisz  te  drążki  z
!=F
drzewa  akacjowego i pokryjesz je złotem. I będzie
!=G
się przenosiło stół za ich pomocą.
!=H
29 Uczynisz  także  misy  i  czasze,  dzbanki  i
!=I
patery do składania ofiar płynnych. Uczynisz je ze
!=J
szczerego złota. 30 Będziesz zawsze kładł na stole
!=K
przede Mną chleby pokładne*.
!=L
!=M
Świecznik*
!=N
31 Zrobisz też świecznik ze szczerego  złota.  Z
!=O
tej  samej  bryły wykujesz świecznik wraz  z  jego
!=P
podstawą  i  jego trzonem; jego kielichy,  pąki  i
!=Q
kwiaty będą z jednej bryły. 32 Sześć ramion będzie
!=R
wychodzić z jego boków; trzy ramiona świecznika  z
!=S
jednego  jego  boku  i trzy ramiona  świecznika  z
!=T
drugiego  jego  boku.  33 Trzy  kielichy  kształtu
!=U
kwiatów  migdałowych z pąkami i kwiatami  będą  na
!=V
jednym  ramieniu,  i  trzy  kielichy  z  pąkami  i
!=W
kwiatami kształtu kwiatów migdałowych - na  drugim
!=X
ramieniu.   Tak   będzie  na   sześciu   ramionach
!=Y
wychodzących  ze świecznika. 34 Na świeczniku  zaś
!=Z
będą  cztery kielichy kształtu kwiatów migdałowych
!=[
z  pąkami  i  kwiatami. 35 A pąk jeden będzie  pod
!=\
dwoma  wychodzącymi  z niego  ramionami  z  jednej
!=]
bryły i pąk jeden pod dwoma [następnymi] ramionami
!=^
świecznika z jednej bryły. Tak [niech będzie]  pod
!=_
sześcioma  ramionami wychodzącymi  ze  świecznika.
!=`
36 Pąki  te  i  ramiona będą  wychodzić  z  samego
!=a
świecznika  i  będą  [wykonane]  z  jednej   bryły
!=b
szczerego złota.
!=c
37 I uczynisz siedem lamp, i ustawisz te lampy w
!=d
ten  sposób, ażeby oświecały tę stronę, która jest
!=e
przed  nimi. 38 Szczypce też i naczynia do  knotów
!=f
uczynisz   ze   szczerego  złota.   39 Z   talentu
!=g
szczerego   złota  należy  wykonać   świecznik   i
!=h
wszystkie  przybory należące do  niego.  40 Uważaj
!=i
zaś  pilnie,  aby  go wykonać według  wzoru,  jaki
!=j
zobaczyłeś na górze.
!=k
!=l
Przybytek
!=m
┌────┐ 01 Uczynisz przybytek* z dziesięciu tkanin:
!=n
│ 26 │ uczynisz   go   z   kręconego   bisioru,  z
!=o
└────┘ fioletowej i czerwonej purpury, z karmazynu
!=p
-  z  cherubami wykonanymi przez biegłego  tkacza.
!=q
02 Długość  poszczególnej  tkaniny  winna  wynosić
!=r
dwadzieścia osiem łokci, a szerokość poszczególnej
!=s
tkaniny cztery łokcie; wszystkie zaś tkaniny winny
!=t
mieć  jednakowe  wymiary.  03 Pięć  tkanin  będzie
!=u
powiązanych  ze  sobą - jedna  z  drugą,  podobnie
!=v
drugie  pięć  tkanin  będzie powiązanych  ze  sobą
!=w
jedna   z   drugą.  04 I  przyszyjesz  wstążki   z
!=x
fioletowej  purpury  na brzegach  jednej  tkaniny,
!=y
gdzie  winna  być  spięta, i tak też  uczynisz  na
!=z
brzegach   ostatniej  tkaniny,  gdzie  winna   być
!={
spięta. 05 Pięćdziesiąt zaś wstążek przyszyjesz do
!=|
jednej  tkaniny i pięćdziesiąt wstążek przyszyjesz
!=}
do  drugiej tkaniny w miejscu, w którym  mają  być
!=~
spięte,  tak żeby wstążki były przyszyte naprzeciw
!=
siebie.    06 Ponadto   przyszyjesz   pięćdziesiąt
!=Ç
złotych kółek i zwiążesz tkaniny przy pomocy  tych
!=ü
kółek, i przybytek będzie stanowił jedną całość.
!=é
07 Następnie  uczynisz  nakrycie   przybytku   z
!=â
koziej   sierści,  a  uczynisz  je   z   jedenastu
!=ä
[mniejszych]  nakryć. 08 Długość jednego  nakrycia
!=ů
będzie  wynosiła  trzydzieści łokci,  a  szerokość
!=ć
jednego   nakrycia  cztery  łokcie,  i   wszystkie
!=ç
jedenaście  nakryć  będą miały jednakowe  wymiary.
!=ł
09 Powiążesz  ze  sobą  pięć  nakryć   osobno,   a
!=ë
[pozostałe]   sześć   osobno.   Jednakże    szóste
!=Ő
nakrycie,  które ma wisieć u wejścia do przybytku,
!=ő
złożysz  we  dwoje. 10 I przyszyjesz  pięćdziesiąt
!=î
wstążek na brzegach jednego nakrycia w miejscu,  w
!=Ź
którym mają być spięte, i pięćdziesiąt wstążek  na
!=Ä
brzegach  drugiego  nakrycia w miejscu,  w  którym
!=Ć
mają    być    spięte.   11 Ponadto    przyszyjesz
!=É
pięćdziesiąt  kółek z brązu i  nałożysz  kółka  na
!=Ĺ
wstążki,   i   w  ten  sposób  zwiążesz   nakrycia
!=ĺ
przybytku ze sobą, że utworzą jedną całość.  12 To
!=ô
zaś,  co  zbywa  z  przykryć  namiotu,  mianowicie
!=ö
połowa  przykrycia  zbywająca,  będzie  zwisać  na
!=Ľ
tylnej stronie przybytku. 13 Z tego zaś, co  zbywa
!=ľ
z długości przykryć, będzie zwisać jeden łokieć po
!=Ś
obu stronach przybytku i tak będzie mu służyło  za
!=ś
przykrycie.  14 Oprócz tego uczynisz  nakrycie  na
!=Ö
namiot ze skór baranich, barwionych na czerwono, i
!=Ü
w końcu nakrycie na wierzch ze skór delfinów.
!=Ť
15 Przygotujesz też deski na przybytek z  drzewa
!=ť
akacjowego  i  ustawisz  je  pionowo.  16 Wysokość
!=Ł
desek  wynosić będzie dziesięć łokci, a  szerokość
!=×
jednej deski półtora łokcia. 17 Każda deska będzie
!=č
miała dwa czopy osadzone jeden naprzeciw drugiego:
!=á
tak  zrobisz  przy  wszystkich deskach  przybytku.
!=í
18 I  przygotujesz deski na przybytek: dwadzieścia
!=ó
desek  na  ścianę południową - po stronie  prawej.
!=ú
19 I  czterdzieści podstaw srebrnych  sporządzisz,
!=Ą
pod  każdą  deskę dwie podstawy na oba jej  czopy.
!=ą
20 I  po  drugiej  stronie  przybytku,  na  ścianę
!=Ž
północną,  [uczynisz] dwadzieścia desek.  21 A  do
!=ž
nich   czterdzieści  podstaw  srebrnych;  po  dwie
!=Ę
podstawy  na  każdą deskę. 22 A dla tylnej  części
!=ę
przybytku   sporządzisz   sześć   desek.   23 Przy
!=¬
narożnikach tylnej ściany przybytku postawisz dwie
!=ź
deski.  24 Deski  będą  przystawały  szczelnie  do
!=Č
siebie  u  dołu,  a u góry równie  szczelnie  będą
!=ş
połączone  za  pomocą jednego pierścienia,  i  tak
!=«
będzie   także   z   deskami   przy   obu   innych
!=»
narożnikach.  25 I  tak  będzie  osiem  desek,   a
!=░
podstaw  srebrnych szesnaście, dwie  podstawy  pod
!=▒
każdą deskę. 26 I zrobisz poprzeczki do powiązania
!=▓
desek  z drzewa akacjowego, pięć dla desek  jednej
!=│
strony  przybytku 27 i pięć poprzeczek  dla  desek
!=┤
drugiej  strony przybytku, pięć też poprzeczek  na
!=Á
tylną,  zachodnią ścianę przybytku.  28 Poprzeczka
!=Â
umieszczona pośrodku desek przechodzić  będzie  od
!=Ě
końca  do  końca.  29 Deski  pokryjesz  złotem,  a
!=Ş
pierścienie   dla  osadzania  drewnianych   wiązań
!=╣
zrobisz  ze  złota i pokryjesz poprzeczki  złotem.
!=║
30 Postawisz  przybytek  według  wzoru,  który  ci
!=╗
ukazałem* na górze.
!=╝
31 Zrobisz też zasłonę* z fioletowej i czerwonej
!=Ż
purpury,  z  karmazynu  i z kręconego  bisioru,  z
!=ż
cherubami  wyhaftowanymi  przez  biegłego  tkacza.
!=┐
32 I  zawiesisz  ją na czterech słupach  z  drzewa
!=└
akacjowego, pokrytych złotem. Haczyki  do  zasłony
!=┴
będą  ze  złota,  a  cztery  podstawy  ze  srebra.
!=┬
33 Powiesisz  zaś zasłonę na kółkach  i  umieścisz
!=├
wewnątrz  poza zasłoną Arkę Świadectwa,  i  będzie
!=─
oddzielała    zasłona    [Miejsce]    Święte    od
!=┼
Najświętszego. 34 I położysz przebłagalnię na Arce
!=Ă
Świadectwa  w  Miejscu Najświętszym.  35 Umieścisz
!=ă
przed   zasłoną   stół   i  naprzeciw   stołu   po
!=╚
południowej stronie przybytku świecznik, stół  zaś
!=╔
umieścisz  po  stronie  północnej.  36 Każesz  też
!=╩
sporządzić  zasłonę przy wejściu  do  przybytku  z
!=╦
fioletowej  i  czerwonej purpury,  z  karmazynu  i
!=╠
kręconego  bisioru, wielobarwnie  wyszywaną.  37 I
!=═
zawiesisz też przy wejściu do przybytku zasłonę na
!=╬
pięciu słupach z drzewa akacjowego i pokryjesz  je
!=¤
złotem,  i  będą  haczyki  do  niej  ze  złota.  I
!=đ
odlejesz do nich pięć podstaw z brązu.
!=Đ
!=Ď
Ołtarz całopalenia
!=Ë
┌────┐ 01 I zbudujesz ołtarz* z drzewa akacjowego,
!=ď
│ 27 │ mający  pięć  łokci  długości i pięć  łokci
!=Ň
└────┘ szerokości. Ołtarz będzie więc  kwadratowy,
!=Í
a  wysoki  na  trzy łokcie. 02 I uczynisz  rogi  w
!=Î
czterech  narożnikach ołtarza, a będą wystawały  z
!=ě
niego  wzwyż*, i pokryjesz go brązem. 03 I zrobisz
!=┘
popielnice  do  zsypywania zatłuszczonego  popiołu
!=┌
oraz  łopatki, kropielnice, widełki i kadzielnice.
!=█
Wszystkie te przybory wykonasz z brązu. 04 Z brązu
!=▄
też  wykonasz kratę do ołtarza w formie siatki,  a
!=Ţ
nad  tą  siatką na czterech rogach zrobisz  cztery
!=Ů
pierścienie.   05 Umocujesz   je   u   dołu    pod
!=▀
obramowaniem,  tak żeby siatka sięgała  do  połowy
!=Ó
ołtarza.  06 I zrobisz drążki do ołtarza z  drzewa
!=ß
akacjowego i pokryjesz je brązem. 07 A będzie  się
!=Ô
wkładało drążki te do pierścieni i będą one po obu
!=Ń
bokach   ołtarza   w   czasie   przenoszenia   go.
!=ń
08 Uczynisz  go  z  desek tak, aby  był  wydrążony
!=ň
wewnątrz,  według  wzoru,  jaki  ci  ukazałem*  na
!=Š
górze.
!=š
!=Ŕ
Dziedziniec
!=Ú
09 Następnie  zbudujesz  dziedziniec  przybytku.
!=ŕ
Zasłony  dziedzińca z kręconego bisioru po stronie
!=Ű
południowej  będą sto łokci długie, 10 a  do  tego
!=ý
dwadzieścia słupów i dwadzieścia podstaw  z  brązu
!=Ý
oraz  haczyki i klamry ze srebra. 11 Tak  samo  po
!=ţ
stronie północnej zasłony będą sto łokci długie, a
!=´
ponadto dwadzieścia słupów, dwadzieścia podstaw  z
!=­
brązu  oraz  haczyki  i klamry  ze  srebra.  12 Na
!=˝
szerokości   dziedzińca  po   stronie   zachodniej
!=˛
zasłona będzie miała pięćdziesiąt łokci, a do tego
!=ˇ
dziesięć   słupów   i  dziesięć   podstaw.   13 Na
!=˘
szerokości dziedzińca po stronie wschodniej będzie
!=§
miała   również  pięćdziesiąt  łokci.   14 Zasłony
!=÷
jednej bocznej ściany będą miały piętnaście  łokci
!=¸
oraz  trzy  słupy i trzy podstawy. 15 Zasłony  zaś
!=°
drugiej ściany bocznej będą miały piętnaście łokci
!=¨
oraz  trzy słupy i trzy podstawy. 16 Przy  wejściu
!=˙
na dziedziniec dasz zasłonę na dwadzieścia łokci z
!=ű
fioletowej  i  czerwonej  purpury,  karmazynu,   z
!=Ř
bisioru  wielobarwnie wyszywaną, a do tego  cztery
!=ř
słupy i cztery podstawy.
!=■
17 Wszystkie słupy dokoła dziedzińca  winny  być
!= 
zaopatrzone w srebrne klamry; haczyki zaś będą  ze
!>!
srebra,  a podstawy z brązu. 18 Długość dziedzińca
!>"
będzie  wynosiła sto łokci, szerokość pięćdziesiąt
!>#
łokci,  a  wysokość  pięć łokci  [z  zasłonami]  z
!>$
kręconego   bisioru  i  z  podstawami   z   brązu.
!>%
19 Wszystkie  naczynia przybytku do jakiegokolwiek
!>&
użytku,  wszystkie jego paliki i wszystkie  paliki
!>'
dziedzińca będą z brązu.
!>(
!>)
Oliwa do świecznika
!>*
20 Ty  rozkażesz Izraelitom, aby  przynieśli  do
!>+
świecznika oliwę czystą, wyciśniętą z oliwek,  dla
!>,
ciągłego  podtrzymywania  światła  w  lampie  21 w
!>-
Namiocie Spotkania na zewnątrz zasłony, która jest
!>.
przed  Świadectwem. Aaron zaś wraz z synami  swymi
!>/
będzie  ją przygotowywać, aby płonęła przed  Panem
!>0
od  wieczora  do  rana. Takie jest  prawo  wieczne
!>1
przez wszystkie pokolenia dla Izraelitów.
!>2
!>3
Szaty kapłańskie
!>4
┌────┐ 01 Ty  zaś  rozkaż bratu twemu  Aaronowi  i
!>5
│ 28 │ jego  synom,  wybranym spośród  Izraelitów,
!>6
└────┘ zbliżyć się do ciebie, aby Mi służyli  jako
!>7
kapłani:  Aaron i Nadab, Abihu, Elezar  i  Itamar,
!>8
synowie   Aarona.  02 I  sprawisz   szaty   święte
!>9
Aaronowi,  bratu  twemu, na cześć  i  ku  ozdobie.
!>:
03 Porozmawiaj     ze     wszystkimi     wybitnymi
!>;
rękodzielnikami,  których  wyposażyłem   w   zmysł
!><
piękna,  aby  sporządzili  szaty  dla  Aarona,  by
!>=
poświęcony  służył Mi w nich jako kapłan*.  04 Oto
!>>
szaty,  jakie  winni sporządzić:  pektorał,  efod,
!>?
suknia wierzchnia, tunika wyszywana, tiara i  pas.
!>@
Te  szaty  sporządzisz dla twego brata, Aarona,  i
!>A
dla  jego synów, aby Mi służyli jako kapłani. 05 A
!>B
użyją  na  to złotych nici, fioletowej i czerwonej
!>C
purpury i karmazynu oraz kręconego bisioru.
!>D
!>E
Efod
!>F
06 Efod wykonają ze złotych nici i fioletowej  i
!>G
czerwonej   purpury,  karmazynu   oraz   kręconego
!>H
bisioru,  jako  dzieło biegłych tkaczy.  07 Będzie
!>I
miał  dwa  naramienniki spięte  ze  sobą,  a  będą
!>J
połączone  na obu górnych końcach. 08 A  przepaska
!>K
efodu,  która się na nim winna znajdować,  ma  być
!>L
wykonana tak samo ze złotych nici, z fioletowej  i
!>M
czerwonej   purpury,  z  karmazynu   i   kręconego
!>N
bisioru.  09 Weźmiesz  dwa  kamienie  onyksowe   i
!>O
wyryjesz  na  nich imiona synów Izraela.  10 Sześć
!>P
imion   na   jednym  kamieniu,   a   sześć   imion
!>Q
pozostałych  na  kamieniu drugim, według  porządku
!>R
ich  urodzenia. 11 Jak rytownik wykuwa  pieczęcie,
!>S
tak  wykuj  i  ty na obu kamieniach  imiona  synów
!>T
Izraela  i  osadź  je w złote  oprawy.  12 Dwa  te
!>U
kamienie  umieścisz  na obu  naramiennikach  efodu
!>V
jako  kamienie pamięci o synach Izraela. I  będzie
!>W
nosił   Aaron  ich  imiona  przed  Panem  na   obu
!>X
ramionach - dla pamięci. 13 Umieścisz je w złotych
!>Y
obszyciach. 14 Dwa też łańcuszki z czystego  złota
!>Z
przygotujesz  jako  kręcone  sznurki,  a  wykonane
!>[
sznurki osadzisz w obszyciach.
!>\
!>]
Pektorał
!>^
15 Uczynisz   też   pektorał*   do    zasięgania
!>_
wyroczni;  a wykonają go biegli tkacze w  ten  sam
!>`
sposób  jak efod: ze złotych nici, z fioletowej  i
!>a
czerwonej  purpury,  z  karmazynu  i  z  kręconego
!>b
bisioru.  16 Będzie kwadratowy i we dwoje złożony,
!>c
a  długość jego i szerokość będzie wynosiła  jedną
!>d
piędź.  17 Umieścisz na nim cztery  rzędy  drogich
!>e
kamieni;  w  pierwszym  rzędzie  rubin,  topaz   i
!>f
szmaragd,  18 w  drugim rzędzie granat,  szafir  i
!>g
beryl,  19 w trzecim rzędzie opal, agat i ametyst,
!>h
20 a  wreszcie w czwartym rzędzie chryzolit, onyks
!>i
i  jaspis.  Będą  osadzone w oprawie  ze  złota  w
!>j
odpowiednich  rzędach.  21 Kamienie  te  otrzymają
!>k
imiona  synów Izraela: będzie ich dwanaście według
!>l
ich  imion;  będą ryte na wzór pieczęci,  każdy  z
!>m
własnym   imieniem,   według   dwunastu   pokoleń.
!>n
22 Uczynisz  do  pektorału łańcuszki  skręcone  na
!>o
kształt  sznurka  ze szczerego złota.  23 Uczynisz
!>p
też   do   pektorału  dwa  złote   pierścienie   i
!>q
przyprawisz  oba te pierścienie na  obu  [górnych]
!>r
końcach    pektorału.    24 Dwa    złote    sznury
!>s
przewleczesz   przez   oba  pierścienie   na   obu
!>t
[górnych]  końcach  pektorału. 25 Oba  zaś  drugie
!>u
końce  obydwu sznurów przyszyjesz do obu  opraw  i
!>v
przywiążesz  do  przedniego  naramiennika   efodu.
!>w
26 Potem wykonasz jeszcze dwa inne pierścienie - i
!>x
przyszyjesz   je   na   dwóch  [dolnych]   końcach
!>y
pektorału  u  jego brzegu po stronie  wewnętrznej,
!>z
zwróconej  do  efodu. 27 W końcu wykonasz  jeszcze
!>{
dwa inne złote pierścienie i przyszyjesz je do obu
!>|
naramienników efodu po zewnętrznej stronie u dołu,
!>}
w  miejscu  spięcia  efodu z  przepaską.  28 Potem
!>~
zwiąże  się  pierścienie pektorału z pierścieniami
!>
efodu  sznurem  z  fioletowej  purpury,  tak  żeby
!>Ç
pektorał  leżał na przepasce efodu i nie mógł  się
!>ü
przesunąć  ze swego miejsca na efodzie.  29 W  ten
!>é
sposób  Aaron  będzie nosił imiona synów  Izraela,
!>â
wypisane na pektorale dla zasięgania wyroczni,  na
!>ä
swym   sercu,  gdy  będzie  wchodził  do   Miejsca
!>ů
Świętego,  aby  pamiętał przed Panem  ustawicznie.
!>ć
30 Do  pektorału  dla zasięgania wyroczni  włożysz
!>ç
urim  i  tummim,  aby były na  sercu  Aarona,  gdy
!>ł
będzie  wchodził przed oblicze Pana. I tak  będzie
!>ë
nosił  Aaron  zawsze na sercu swoim [pektorał]  do
!>Ő
zasięgania wyroczni dla Izraelitów przed  obliczem
!>ő
Pana.
!>î
!>Ź
Suknia arcykapłańska
!>Ä
31 Pod  efod zrobisz suknię, całą  z  fioletowej
!>Ć
purpury. 32 I będzie miała w środku otwór na głowę
!>É
i  obszywkę dokoła otworu, wykonaną przez  tkacza,
!>Ĺ
jak  przy  otworze pancerza, aby się nie rozdarła.
!>ĺ
33 Na  dolnych  jej  brzegach  dokoła  przyszyjesz
!>ô
jabłka  granatu  z fioletowej i czerwonej  purpury
!>ö
oraz  z  karmazynu, i dzwonki złote pomiędzy  nimi
!>Ľ
dokoła.
!>ľ
34 Dzwonek   złoty   i   jabłko   granatu   będą
!>Ś
następowały na przemian dokoła na dolnych  krajach
!>ś
sukni.  35 I będzie miał ją na sobie Aaron podczas
!>Ö
pełnienia służby, aby słyszano dźwięk*, gdy będzie
!>Ü
wchodził do Miejsca Świętego przed oblicze Pana  i
!>Ť
gdy będzie wychodził - aby nie umarł.
!>ť
!>Ł
Diadem na tiarze
!>×
36 I  zrobisz  też diadem ze szczerego  złota  i
!>č
wyryjesz   na  nim,  jak  się  ryje  na  pieczęci:
!>á
"Poświęcony dla Pana". 37 I zwiążesz go sznurem  z
!>í
fioletowej purpury, tak żeby był na tiarze i  żeby
!>ó
na  przedniej stronie tiary był umieszczony.  38 I
!>ú
będzie on na czole Aarona, ponieważ Aaron poniesie
!>Ą
uchybienia  popełnione przy ofiarach,  które  będą
!>ą
składać  Izraelici,  i  przy  wszystkich  świętych
!>Ž
darach*.  A  będzie  na  jego  czole  ciągle   dla
!>ž
zjednania  mu  łaski w oczach  Pana.  39 I  utkasz
!>Ę
suknię z bisioru, i zrobisz tiarę z bisioru i pas,
!>ę
który będzie tkaniną wielobarwnie wyszywaną.
!>¬
!>ź
Odmienny ubiór kapłanów
!>Č
40 Także  dla  synów  Aarona  zrobisz  tunikę  i
!>ş
uczynisz im pasy oraz mitry na cześć i ku ozdobie.
!>«
41 I  ubierzesz w nie twego brata Aarona  i  synów
!>»
jego razem z nim, namaścisz ich, wprowadzisz ich w
!>░
czynności  kapłańskie* i poświęcisz  ich,  aby  mi
!>▒
służyli  jako  kapłani. 42 I uczynisz  im  spodnie
!>▓
lniane,  aby  od bioder aż do goleni  okryli  nimi
!>│
nagość  ciała.  43 I będą je nosić  Aaron  i  jego
!>┤
synowie,   ile  razy  będą  wchodzić  do   Namiotu
!>Á
Spotkania  lub  będą zbliżać się  do  ołtarza  dla
!>Â
spełnienia  służby  w  Miejscu  Świętym,  aby  nie
!>Ě
ściągnęli na siebie grzechu i nie pomarli. To jest
!>Ş
rozporządzenie na wieki dla niego i  dla  potomków
!>╣
jego po nim.
!>║
!>╗
Konsekracja Aarona i jego synów
!>╝
┌────┐ 01 W ten zaś sposób postąpisz, gdy będziesz
!>Ż
│ 29 │ wyświęcał*   ich   na  kapłanów:   weźmiesz
!>ż
└────┘ młodego cielca i dwa barany bez skazy, 02 i
!>┐
chleby    niekwaszone   i   placki    niekwaszone,
!>└
zaprawione oliwą przaśne chleby i przaśne placki i
!>┴
przaśne podpłomyki pomazane oliwą. Upieczesz je  z
!>┬
najczystszej mąki pszennej 03 i włożywszy je w ten
!>├
sam   kosz,   w   koszu  złożysz  je   na   ofiarę
!>─
jednocześnie z młodym cielcem i dwoma baranami.
!>┼
04 Aaronowi  zaś i synom jego rozkażesz  zbliżyć
!>Ă
się do wejścia do Namiotu Spotkania i obmyjesz ich
!>ă
wodą. 05 Potem weźmiesz szaty i ubierzesz Aarona w
!>╚
tunikę,   w   suknię,  w  efod,  w   pektorał,   i
!>╔
przymocujesz go przepaską efodu. 06 A włożywszy mu
!>╩
tiarę na głowę, umieścisz święty diadem na tiarze.
!>╦
07 Następnie  weźmiesz  olej  do  namaszczenia   i
!>╠
wylejesz go na jego głowę, i namaścisz go*.
!>═
08 Synom  też  jego  każesz  się  przybliżyć   i
!>╬
ubierzesz  ich  w tuniki 09 oraz przepaszesz  ich*
!>¤
pasem,  i  okryjesz  głowy ich mitrami,  i  będzie
!>đ
należało do nich kapłaństwo na mocy nieodwołalnego
!>Đ
prawa.  I  wprowadzisz  Aarona  i  jego  synów   w
!>Ď
czynności kapłańskie.
!>Ë
10 Potem  przyprowadzisz  młodego  cielca  przed
!>ď
Namiot  Spotkania, i położą Aaron i  jego  synowie
!>Ň
ręce  na  głowie* cielca. 11 I zabijesz  go  przed
!>Í
Panem   przy   wejściu   do   Namiotu   Spotkania.
!>Î
12 Wziąwszy zaś nieco krwi tego cielca,  namaścisz
!>ě
palcem  wskazującym rogi ołtarza,  a  resztę  krwi
!>┘
wylejesz  u  podstawy ołtarza.  13 A  pozbierawszy
!>┌
tłuszcz,   który  pokrywa  wnętrzności,   i   płat
!>█
tłuszczu, który jest na wątrobie, i obie nerki,  i
!>▄
tłuszcz,  który  jest  na  nich,  spalisz  to   na
!>Ţ
ołtarzu.  14 Lecz mięso cielca  i  jego  skórę,  i
!>Ů
mierzwę  spalisz  w  ogniu poza  obozem.  Jest  to
!>▀
ofiara za grzech*.
!>Ó
15 Weźmiesz  następnie  pierwszego   barana,   i
!>ß
położą  Aaron i synowie jego ręce na  głowie  tego
!>Ô
barana.   16 I  zabijesz  potem  tego  barana,   a
!>Ń
wziąwszy nieco jego krwi pokropisz ołtarz  dokoła.
!>ń
17 I  podzielisz  barana  na  części,  i  obmywszy
!>ň
wnętrzności jego i nogi położysz je na innych jego
!>Š
częściach  i  na głowie. 18 I spalisz całego  tego
!>š
barana na ołtarzu. Jest to ofiara całopalenia  dla
!>Ŕ
Pana, miła woń, ofiara spalana dla Pana.
!>Ú
19 A potem weźmiesz drugiego barana, Aaron zaś i
!>ŕ
jego  synowie  włożą  ręce  na  jego  głowę.  20 I
!>Ű
zabijesz  barana,  a  wziąwszy  nieco  jego   krwi
!>ý
namaścisz  nią  wierzch  prawego  ucha  Aarona   i
!>Ý
wierzch  prawego ucha jego synów i duże palce  ich
!>ţ
prawej  ręki  i  nogi,  i pokropisz  krwią  ołtarz
!>´
dokoła. 21 * I weźmiesz nieco krwi, która jest  na
!>­
ołtarzu,  i  oleju  do namaszczania,  i  pokropisz
!>˝
Aarona i jego szaty, i jego synów i ich szaty, aby
!>˛
był  poświęcony razem ze swymi szatami,  a  z  nim
!>ˇ
także  jego  synowie  i  szaty  jego  synów.  22 I
!>˘
weźmiesz  z  barana  tłuszcz  i  ogon,  i  tłuszcz
!>§
pokrywający  wnętrzności, i płat  tłuszczu,  który
!>÷
jest  na  wątrobie, i obie nerki i tłuszcz,  który
!>¸
jest  na  nich*,  i prawe udo, bo  to  jest  baran
!>°
[ofiary]  wyświęcenia.  23 [Weźmiesz]  też  bochen
!>¨
chleba i placek przyrządzony na oliwie i podpłomyk
!>˙
z   kosza   przaśników,  które  są  przed   Panem.
!>ű
24 Wszystko  to  położysz na dłonie  Aarona  i  na
!>Ř
dłonie  jego  synów,  i wykonasz  gest  kołysania*
!>ř
przed  Panem. 25 Weźmiesz to potem  z  ich  rąk  i
!>■
spalisz na ołtarzu nad całopaleniem jako miłą  woń
!> 
przed Panem. Jest to ofiara spalana dla Pana. 26 I
!?!
weźmiesz  mostek* z piersi barana ofiarowanego  na
!?"
wyświęcenie Aarona, i wykonasz nim gest kołysania,
!?#
i przypadnie on tobie w udziale.
!?$
27 I   jako   rzecz  świętą  oddzielisz   mostek
!?%
kołysany  i  łopatkę podnoszoną,  i  to,  co  było
!?&
kołysane,  i  co było podnoszone*  z  barana  jako
!?'
ofiary  wyświęcenia oraz co się należy Aaronowi  i
!?(
co  się  należy  jego synom. 28 Ma to  przypaść  w
!?)
udziale  Aaronowi  i jego synom po  wieczne  czasy
!?*
jako  należność  od  Izraelitów.  Jest  to  bowiem
!?+
ofiara  podniesienia, a ofiara podniesienia należy
!?,
się  im  od Izraelitów z ofiar biesiadnych*,  jako
!?-
unoszona z nich dla Pana.
!?.
29 A szaty święte Aarona będą oddane po nim jego
!?/
synom, i będą w nie ubrani, gdy będą namaszczeni i
!?0
wprowadzani   w  czynności  kapłańskie.   30 Przez
!?1
siedem  dni  będzie je wdziewał ten z jego  synów,
!?2
który  zostanie po nim kapłanem i będzie  wchodził
!?3
do  Namiotu Spotkania, aby pełnić służbę w świętym
!?4
przybytku.
!?5
31 Weźmiesz też barana [z ofiary] wyświęcenia  i
!?6
ugotujesz  jego mięso w miejscu poświęconym.  32 I
!?7
będzie  spożywał Aaron i jego synowie mięso barana
!?8
i  chleb,  który  jest  w koszu  przy  wejściu  do
!?9
Namiotu  Spotkania. 33 I będą  jeść  to,  co  było
!?:
przebłaganiem  za  nich,  aby  ich  wprowadzić   w
!?;
czynności  kapłańskie i oddzielić  jako  świętych.
!?<
Nikt  zaś  z  niepowołanych nie będzie tego  jadł,
!?=
gdyż jest to rzecz święta. 34 A jeśli pozostało do
!?>
rana  coś  z  mięsa  [ofiary]  wyświęcenia  lub  z
!??
chleba,  wówczas należy to spalić w  ogniu  i  nie
!?@
można tego jeść, bo jest to rzecz święta.
!?A
35 I  postąpisz  z  Aaronem  i  z  synami   jego
!?B
zupełnie  tak, jak ci poleciłem: przez siedem  dni
!?C
będzie trwało wprowadzanie w czynności kapłańskie.
!?D
36 I  cielca na ofiarę za grzech złożysz każdego
!?E
dnia  na przebłaganie i przez tę ofiarę za  grzech
!?F
oczyścisz* ołtarz i namaścisz go, aby go uświęcić.
!?G
37 Przez  siedem dni będziesz czynił  przebłaganie
!?H
nad ołtarzem i będziesz go poświęcał, a stanie się
!?I
bardzo  święty, i cokolwiek dotknie  się  ołtarza,
!?J
będzie również święte.
!?K
!?L
Ofiara ustawiczna*
!?M
38 A  oto  z czego będziesz składał ofiarę,  dwa
!?N
roczne    baranki   codziennie   i    ustawicznie.
!?O
39 Jednego  baranka ofiarujesz  rano,  a  drugiego
!?P
baranka  ofiarujesz o zmierzchu*. 40 Do pierwszego
!?Q
baranka  dodasz  dziesiątą część efy  najczystszej
!?R
mąki, zaprawionej czwartą częścią hinu wyciśniętej
!?S
oliwy,  a jako ofiarę płynną złożysz wino w ilości
!?T
czwartej   części  hinu.  41 A  drugiego   baranka
!?U
ofiarujesz  o  zmierzchu  z  taką  samą  ofiarą  z
!?V
pokarmów  i  taką samą ofiarą z płynów  jak  rano,
!?W
jako  miłą  woń na ofiarę spalaną dla Pana.  42 To
!?X
będzie  ustawiczna ofiara całopalenia  składana  z
!?Y
pokolenia   w  pokolenie  u  wejścia  do   Namiotu
!?Z
Spotkania  przed Panem, gdzie będę się spotykał  z
!?[
tobą,  aby  rozmawiać. 43 Tam będę się spotykał  z
!?\
Izraelitami,  i to miejsce będzie uświęcone  przez
!?]
moją  chwałę.  44 I  poświęcę Namiot  Spotkania  i
!?^
ołtarz;  Aarona  i  jego synów  poświęcę,  aby  mi
!?_
służyli  jako  kapłani. 45 I będę mieszkał  pośród
!?`
Izraelitów i będę im Bogiem. 46 I poznają, że  Ja,
!?a
Pan,  jestem Bogiem, który wyprowadził was z ziemi
!?b
egipskiej  i  mieszkał pośród was, Ja,  Pan,  wasz
!?c
!?d
!?e
Inne przepisy o przybytku. Ołtarz kadzenia
!?f
┌────┐ 01 Potem   wystawisz    ołtarz   z   drzewa
!?g
│ 30 │ akacjowego  dla spalania kadzidła.  02 Jego
!?h
└────┘ długość  będzie  wynosiła  jeden  łokieć  i
!?i
jeden łokieć jego szerokość. Będzie kwadratowy,  a
!?j
wysokości   będzie  miał  dwa   łokcie,   i   będą
!?k
wychodziły  z  niego  rogi.  03 I  przykryjesz  go
!?l
szczerym złotem, jego wierzch i jego boki  dokoła,
!?m
i jego rogi; uczynisz na nim złoty wieniec dokoła.
!?n
04 Poniżej zaś wieńca na dwóch bokach uczynisz dwa
!?o
pierścienie  na drążki, celem przenoszenia  go  na
!?p
nich. 05 A drążki te zrobisz z drzewa akacjowego i
!?q
pokryjesz  je  złotem. 06 Postawisz go  zaś  przed
!?r
zasłoną*, która wisi przed Arką Świadectwa,  przed
!?s
przebłagalnią,  która jest nad Świadectwem,  gdzie
!?t
będę  spotykał  się z tobą. 07 Każdego  zaś  ranka
!?u
będzie  spalał  Aaron na nim wonne  kadzidło,  gdy
!?v
będzie przysposabiał lampy do świecenia. 08 A  gdy
!?w
Aaron  zapali  o zmierzchu* lampy, zapali  również
!?x
kadzidło,  które będzie spalane ustawicznie  przed
!?y
Panem  poprzez  wszystkie wasze pokolenia.  09 Nie
!?z
możecie na nim ofiarować kadzidła świeckiego*  ani
!?{
też  składać  całopalenia, ani ofiary pokarmowej*.
!?|
Nie  możecie też na niego wylewać żadnej ofiary  z
!?}
płynów. 10 Na jego rogach winien Aaron raz w  roku
!?~
dokonać   obrzędu  przebłagalnego*  krwią  ofiary,
!?
która za grzech będzie złożona. Winien on też  raz
!?Ç
w  roku  dokonać na nim obrzędu przebłagalnego  za
!?ü
wasze  pokolenia.  Będzie  on  bardzo  święty  dla
!?é
Pana».
!?â
!?ä
Pogłówne
!?ů
11 I  tak  powiedział Pan do  Mojżesza:  12 «Gdy
!?ć
będziesz  liczyć  Izraelitów,  by  dokonać  spisu,
!?ç
każdy  przy  spisie złoży za swe życie okup  Panu,
!?ł
aby  nie  spadło na nich nieszczęście*. 13 To  zaś
!?ë
winni dać podlegli spisowi: pół sykla, według wagi
!?Ő
przybytku*,  czyli dwadzieścia ger za jeden  sykl;
!?ő
pół   sykla  na  ofiarę  Panu.  14 Każdy  podległy
!?î
spisowi  z  synów  Izraela, mający  dwadzieścia  i
!?Ź
więcej  lat,  złoży tę ofiarę Panu. 15 Bogaty  nie
!?Ä
będzie  zwiększał,  a ubogi nie będzie  zmniejszał
!?Ć
wagi   pół  sykla,  aby  złożyć  ofiarę  Panu   na
!?É
przebłaganie  za  swe  życie.  16 A  wziąwszy   te
!?Ĺ
pieniądze   jako   przebłaganie   od   Izraelitów,
!?ĺ
obrócisz je na służbę w Namiocie Spotkania, i będą
!?ô
one na pamiątkę Izraelitom przed Panem jako ofiara
!?ö
zadośćuczynienia za ich życie».
!?Ľ
!?ľ
Kadź z brązu
!?Ś
17 Tak   też   powiedział   Pan   do   Mojżesza:
!?ś
18 «Uczynisz  kadź z brązu, z podstawą  również  z
!?Ö
brązu, do obmyć, i umieścisz ją między przybytkiem
!?Ü
a  ołtarzem, i nalejesz do niej wody.  19 Aaron  i
!?Ť
jego  synowie  będą w niej obmywać  ręce  i  nogi.
!?ť
20 Zanim  wejdą  do Namiotu Spotkania,  muszą  się
!?Ł
obmyć w wodzie, aby nie pomarli. Tak samo, gdy się
!?×
będą  zbliżać do ołtarza, aby pełnić służbę i  aby
!?č
składać  ofiarę  spalaną dla Pana, 21 muszą  obmyć
!?á
ręce  i  nogi, aby nie pomarli. I będzie to  prawo
!?í
zawsze  obowiązywać  Aarona i  jego  potomstwo  po
!?ó
wszystkie czasy».
!?ú
!?Ą
Sporządzanie oleju i kadzidła
!?ą
22 I  tak  powiedział Pan do  Mojżesza:  23 «Weź
!?Ž
sobie  najlepsze wonności: pięćset syklów  obficie
!?ž
płynącej  mirry*,  połowę tego, to  jest  dwieście
!?Ę
pięćdziesiąt syklów wonnego cynamonu i  tyleż,  to
!?ę
jest  dwieście pięćdziesiąt syklów wonnej trzciny,
!?¬
24 wreszcie  pięćset  syklów  kasji,  według  wagi
!?ź
przybytku,  oraz jeden hin oliwy  z  oliwek.  25 I
!?Č
uczynisz  z  tego  święty  olej  do  namaszczania.
!?ş
Będzie  to wonna maść, zrobiona tak, jak  to  robi
!?«
sporządzający wonności. Będzie to święty  olej  do
!?»
namaszczania. 26 I namaścisz nim Namiot  Spotkania
!?░
i  Arkę Świadectwa, 27 i stół oraz wszystkie  jego
!?▒
naczynia,   a   także   świecznik   z   wszystkimi
!?▓
przyrządami  należącymi do niego, ołtarz  kadzenia
!?│
28 i  ołtarz  całopalenia z tym wszystkim,  co  do
!?┤
niego  należy,  kadź  i jej podstawę,  29 aby  się
!?Á
stały  bardzo  święte; i stanie się święty  każdy,
!?Â
ktokolwiek  się  ich  dotknie.  30 Namaścisz   też
!?Ě
Aarona  i  jego  synów i poświęcisz  ich,  aby  Mi
!?Ş
służyli  jako  kapłani. 31 Do  Izraelitów  powiesz
!?╣
tak: "To jest święty olej namaszczenia dla was*  i
!?║
dla  waszych pokoleń. 32 Nie wolno go  wylewać  na
!?╗
ciało  żadnego człowieka i nie wolno go sporządzać
!?╝
w  takim  połączeniu, gdyż jest  święty  i  święty
!?Ż
będzie dla was". 33 Ktokolwiek zaś sporządziłby go
!?ż
w    takim   połączeniu   i   wylewałby   go    na
!?┐
niepowołanego,  winien  być  wykluczony  ze  swego
!?└
ludu».
!?┴
34 I znów powiedział Pan do Mojżesza: «Weź sobie
!?┬
wonności:  żywicę pachnącą, muszelki* i  galbanum*
!?├
pachnące, i czyste kadzidło, niech będą  w  równej
!?─
ilości.  35 Mieszając je uczynisz z tego  kadzidło
!?┼
wonne  -  zrobione tak, jak się  robi  wonności  -
!?Ă
posolone*, czyste, święte. 36 Zetrzesz na  proszek
!?ă
jego   części  i  położysz  przed  Świadectwem   w
!?╚
Namiocie Spotkania, gdzie Ja będę spotykał  się  z
!?╔
tobą,  i  będzie  to dla was rzecz bardzo  święta.
!?╩
37 Kadzidła   w  ten  sposób  przygotowanego   nie
!?╦
będziecie  robić dla siebie, gdyż poświęcone  jest
!?╠
ono dla Pana. 38 Ktokolwiek by zrobił podobne, aby
!?═
się  rozkoszować jego wonią, będzie wykluczony  ze
!?╬
swego ludu».
!?¤
!?đ
Wykonawcy robót
!?Đ
┌────┐ 01 I   rzekł   Pan  do  Mojżesza:   02 «Oto
!?Ď
│ 31 │ wybrałem Besaleela, syna Uriego, syna Chura
!?Ë
└────┘ z pokolenia Judy. 03 I napełniłem go duchem
!?ď
Bożym*,   mądrością  i  rozumem,  i  umiejętnością
!?Ň
wykonywania      wszelkiego     rodzaju      prac,
!?Í
04 pomysłowością w pracach w złocie, w srebrze,  w
!?Î
brązie  05 i w rzeźbieniu kamieni do oprawy,  i  w
!?ě
rzeźbieniu  drzewa oraz wykonaniu  różnych  dzieł.
!?┘
06 A   dodam   mu  Oholiaba,  syna  Achisamaka   z
!?┌
pokolenia   Dana.   Napełniłem  umysł   wszystkich
!?█
rękodzielników mądrością, aby mogli wykonać to, co
!?▄
ci    rozkazałem:   07 Namiot   Spotkania,    Arkę
!?Ţ
Świadectwa, przebłagalnię, która jest na  niej,  i
!?Ů
wszystkie   sprzęty  przybytku,  08 i  stół   oraz
!?▀
wszystkie jego naczynia, świecznik z najczystszego
!?Ó
złota  i  wszystkie przyrządy należące  do  niego,
!?ß
ołtarz kadzenia, 09 ołtarz całopalenia i wszystkie
!?Ô
przyrządy należące do niego, kadź i jego podstawę,
!?Ń
10 święte szaty z drogocennej tkaniny* dla  Aarona
!?ń
kapłana  i  szaty dla jego synów,  do  sprawowania
!?ň
czynności  kapłańskich, 11 i olej do namaszczenia,
!?Š
i  kadzidło wonne do przybytku. Wszystko to  winni
!?š
uczynić według rozkazu, jaki otrzymałeś ode Mnie».
!?Ŕ
!?Ú
Szabat
!?ŕ
12 Potem  tak rzekł Pan do Mojżesza: 13 «Powiedz
!?Ű
Izraelitom: Przestrzegajcie pilnie moich szabatów,
!?ý
gdyż to jest znak między Mną a wami dla wszystkich
!?Ý
waszych  pokoleń, by po tym można było poznać,  że
!?ţ
Ja  jestem  Pan,  który  was  uświęcam.  14 Przeto
!?´
zachowujcie  szabat,  który  winien  być  dla  was
!?­
świętością.  I ktokolwiek by go znieważył,  będzie
!?˝
ukarany śmiercią, i każdy, kto by wykonywał  pracę
!?˛
w  tym  dniu,  będzie wykluczony ze swojego  ludu.
!?ˇ
15 Przez sześć dni będzie się wykonywać pracę, ale
!?˘
dzień    siódmy   będzie   szabatem    odpoczynku,
!?§
poświęconym   Panu,   i  dlatego   ktokolwiek   by
!?÷
wykonywał pracę w dniu szabatu, winien być ukarany
!?¸
śmiercią.  16 Izraelici winni pilnie  przestrzegać
!?°
szabatu  jako  obowiązku  i  przymierza  wiecznego
!?¨
poprzez  pokolenia.  17 To będzie  znak  wiekuisty
!?˙
między Mną a Izraelitami, bo w sześciu dniach  Pan
!?ű
stworzył niebo i ziemię, a w siódmym dniu odpoczął
!?Ř
i wytchnął».
!?ř
18 Gdy  skończył rozmawiać z Mojżeszem na  górze
!?■
Synaj,  dał  mu  dwie tablice Świadectwa,  tablice
!? 
kamienne, napisane palcem Bożym.
!@!
!@"
ODSTĘPSTWO IZRAELA I ODNOWIENIE PRZYMIERZA
!@#
!@$
Kult złotego cielca*
!@%
┌────┐ 01 A  gdy lud widział, że Mojżesz  opóźniał
!@&
│ 32 │ swój  powrót  z  góry,   zebrał  się  przed
!@'
└────┘ Aaronem i powiedział do niego:  «Uczyń  nam
!@(
boga, który by szedł przed nami, bo nie wiemy,  co
!@)
się  stało  z  Mojżeszem,  tym  mężem,  który  nas
!@*
wyprowadził    z   ziemi   egipskiej».    02 Aaron
!@+
powiedział im: «Pozdejmujcie złote kolczyki, które
!@,
są w uszach waszych żon, waszych synów i córek,  i
!@-
przynieście je do mnie». 03 I zdjął cały lud złote
!@.
kolczyki,  które miał w uszach,  i  zniósł  je  do
!@/
Aarona.  04 A  wziąwszy je z ich  rąk  nakazał  je
!@0
przetopić* i uczynić z tego posąg cielca  ulany  z
!@1
metalu.  I  powiedzieli: «Izraelu, oto  bóg  twój,
!@2
który  cię  wyprowadził z ziemi  egipskiej».  05 A
!@3
widząc to Aaron kazał postawić ołtarz przed nim  i
!@4
powiedział:  «Jutro  będzie  uroczystość  ku  czci
!@5
Pana».   06 Wstawszy   wcześnie   rano,   dokonali
!@6
całopalenia i złożyli ofiary biesiadne.  I  usiadł
!@7
lud, aby jeść i pić, i wstali, żeby się bawić.
!@8
07 Pan rzekł wówczas do Mojżesza: «Zstąp na dół,
!@9
bo    sprzeniewierzył   się   lud   twój,    który
!@:
wyprowadziłeś z ziemi egipskiej. 08 Bardzo  szybko
!@;
odwrócili  się  od drogi, którą  im  nakazałem,  i
!@<
utworzyli  sobie posąg cielca ulanego z  metalu  i
!@=
oddali  mu  pokłon, i złożyli mu  ofiary,  mówiąc:
!@>
"Izraelu,  oto  twój bóg, który cię wyprowadził  z
!@?
ziemi egipskiej"».
!@@
09 * I   jeszcze  powiedział  Pan  do  Mojżesza:
!@A
«Widzę,  że  lud ten jest ludem o twardym  karku*.
!@B
10 Zostaw Mnie przeto w spokoju, aby rozpalił  się
!@C
gniew  mój na nich. Chcę ich wyniszczyć, a  ciebie
!@D
uczynić wielkim ludem».
!@E
11 Mojżesz  jednak zaczął usilnie  błagać  Pana,
!@F
Boga  swego,  i  mówić: «Dlaczego,  Panie,  płonie
!@G
gniew    Twój   przeciw   ludowi   Twemu,    który
!@H
wyprowadziłeś  z  ziemi egipskiej  wielką  mocą  i
!@I
silną  ręką? 12 Czemu to mają mówić Egipcjanie:  W
!@J
złym zamiarze wyprowadził ich, chcąc ich wygubić w
!@K
górach  i  wygładzić z powierzchni  ziemi?  Odwróć
!@L
zapalczywość Twego gniewu i zaniechaj  zła,  jakie
!@M
chcesz   zesłać   na  Twój  lud.  13 Wspomnij   na
!@N
Abrahama,  Izaaka i Izraela*, Twoje sługi,  którym
!@O
przysiągłeś  na  samego siebie,  mówiąc  do  nich:
!@P
"Uczynię  potomstwo wasze tak liczne  jak  gwiazdy
!@Q
niebieskie,  i całą ziemię, o której mówiłem,  dam
!@R
waszym   potomkom,  i  posiądą  ją   na   wieki"».
!@S
14 Wówczas  to Pan zaniechał zła, jakie  zamierzał
!@T
zesłać na swój lud.
!@U
15 Mojżesz zaś zszedł z góry z dwiema  tablicami
!@V
Świadectwa w swym ręku, a tablice były zapisane na
!@W
obu  stronach,  zapisane na jednej  i  na  drugiej
!@X
stronie. 16 Tablice te były dziełem Bożym, a pismo
!@Y
na nich było pismem Boga, wyrytym na tablicach.
!@Z
17 A  Jozue,  usłyszawszy odgłos okrzyków  ludu,
!@[
powiedział  do  Mojżesza: «W obozie rozlegają  się
!@\
okrzyki wojenne». 18 On zaś odpowiedział:
!@]
«To nie głos pieśni zwycięstwa
!@^
ani głos pieśni klęski,
!@_
lecz słyszę pieśni dwóch chórów*».
!@`
19 A  Mojżesz  zbliżył się  do  obozu  i  ujrzał
!@a
cielca   i  tańce.  Rozpalił  się  wówczas   gniew
!@b
Mojżesza  i rzucił z rąk swoich tablice i  potłukł
!@c
je  u podnóża góry. 20 A porwawszy cielca, którego
!@d
uczynili,  spalił  go  w ogniu,  starł  na  proch,
!@e
rozsypał w wodzie i kazał ją pić Izraelitom*. 21 I
!@f
powiedział Mojżesz do Aarona: «Cóż ci uczynił  ten
!@g
lud,  że sprowadziłeś na niego tak wielki grzech?»
!@h
22 Aaron  odpowiedział: «Niech  się  mój  pan  nie
!@i
unosi  na mnie gniewem, bo wiesz sam, że  ten  lud
!@j
jest  skłonny  do złego. 23 Powiedzieli  do  mnie:
!@k
"Uczyń nam boga, który by szedł przed nami, bo nie
!@l
wiemy,  co  się stało z Mojżeszem,  z  tym  mężem,
!@m
który nas wyprowadził z ziemi egipskiej". 24 Wtedy
!@n
rzekłem do nich: "Kto ma złoto, niech je zdejmie z
!@o
siebie". I złożyli mi je, i wrzuciłem je w  ogień,
!@p
i tak powstał cielec».
!@q
25 I   ujrzał   Mojżesz,   że   lud   stał   się
!@r
nieokiełznany,  gdyż Aaron wodze  mu  popuścił  na
!@s
pośmiewisko wobec nieprzyjaciół. 26 Zatrzymał  się
!@t
Mojżesz  w  bramie obozu i zawołał: «Kto  jest  za
!@u
Panem,  do  mnie!»  A wówczas przyłączyli  się  do
!@v
niego wszyscy synowie Lewiego. 27 I rzekł do nich:
!@w
«Tak  mówi  Pan, Bóg Izraela: "Każdy z  was  niech
!@x
przypasze  miecz  do  boku.  Przejdźcie  tam  i  z
!@y
powrotem  od  jednej bramy w obozie do  drugiej  i
!@z
zabijajcie:   kto   swego   brata,    kto    swego
!@{
przyjaciela,  kto  swego  krewnego"».   28 Synowie
!@|
Lewiego uczynili według rozkazu Mojżesza, i zabito
!@}
w tym dniu około trzech tysięcy mężów*. 29 Mojżesz
!@~
powiedział wówczas do nich: «Poświęciliście*  ręce
!@
dla Pana, ponieważ każdy z was był przeciw swojemu
!@Ç
synowi,  przeciw swemu bratu. Oby Pan użyczył  wam
!@ü
dzisiaj błogosławieństwa!»
!@é
30 Nazajutrz zaś tak powiedział Mojżesz do ludu:
!@â
«Popełniliście ciężki grzech; ale teraz wstąpię do
!@ä
Pana, może otrzymam przebaczenie waszego grzechu».
!@ů
31 I  poszedł Mojżesz do Pana, i powiedział:  «Oto
!@ć
niestety  lud ten dopuścił się wielkiego  grzechu,
!@ç
gdyż  uczynił  sobie  boga ze  złota.  32 Przebacz
!@ł
jednak  im  ten grzech! A jeśli nie, to wymaż  mię
!@ë
natychmiast  z  Twej  księgi,  którą  napisałeś*».
!@Ő
33 Pan powiedział do Mojżesza: «Tylko tego,  który
!@ő
zgrzeszył  przeciw Mnie, wymażę  z  mojej  księgi.
!@î
34 Idź   teraz  i  prowadź  ten  lud,   gdzie   ci
!@Ź
rozkazałem, a mój anioł pójdzie przed  tobą.  A  w
!@Ä
dniu  mojej  kary ukarzę ich za ich grzech».  35 I
!@Ć
rzeczywiście  Pan  ukarał lud za  to,  że  uczynił
!@É
sobie  złotego  cielca, wykonanego pod  kierunkiem
!@Ĺ
Aarona.
!@ĺ
┌────┐ 01 Potem zaś rzekł  Pan do Mojżesza: «Idź i
!@ô
│ 33 │ wyrusz stąd ty i lud, który wyprowadziłeś z
!@ö
└────┘ ziemi egipskiej, do ziemi, którą  obiecałem
!@Ľ
pod przysięgą Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi tymi
!@ľ
słowami:  Dam  ją  twojemu potomstwu.  02 I  wyślę
!@Ś
przed   tobą   anioła,  i  wypędzę   Kananejczyka,
!@ś
Amorytę,  Chetytę, Peryzzytę, Chiwwitę i Jebusytę.
!@Ö
03 I <zaprowadzę cię> do ziemi opływającej w mleko
!@Ü
i  miód,  ale  sam nie pójdę z tobą,  by  cię  nie
!@Ť
wytępić po drodze, ponieważ jesteś ludem o twardym
!@ť
karku».   04 A   lud  słysząc  te  twarde   słowa,
!@Ł
przywdział  żałobę  i nie włożył  ozdób  swych  na
!@×
siebie.  05 Wtedy rzekł Pan do Mojżesza:  «Powiedz
!@č
Izraelitom:  Jesteście ludem o  twardym  karku,  i
!@á
jeślibym  przez jedną chwilę szedł pośród  ciebie,
!@í
zgładziłbym cię. Odrzuć przeto ozdoby  twe,  a  Ja
!@ó
zobaczę,  co  mam  uczynić z  tobą».  06 Izraelici
!@ú
zdjęli  z  siebie  ozdoby przed odejściem  z  góry
!@Ą
Horeb.
!@ą
07 Mojżesz  zaś  wziął namiot  i  rozbił  go  za
!@Ž
obozem,   i   nazwał  go  Namiotem  Spotkania.   A
!@ž
ktokolwiek  chciał się zwrócić do Pana,  szedł  do
!@Ę
Namiotu  Spotkania, który był poza obozem.  08 Ile
!@ę
zaś razy Mojżesz szedł do namiotu, cały lud stawał
!@¬
przy  wejściu  do  swych  namiotów  i  patrzał  na
!@ź
Mojżesza,  aż wszedł do namiotu. 09 Ile  zaś  razy
!@Č
Mojżesz wszedł do namiotu, zstępował słup obłoku i
!@ş
stawał  u  wejścia  do  namiotu,  i  wtedy   [Pan]
!@«
rozmawiał  z  Mojżeszem. 10 Cały lud  widział,  że
!@»
słup obłoku stawał u wejścia do namiotu. Cały  lud
!@░
stawał  i każdy oddawał pokłon u wejścia do  swego
!@▒
namiotu.  11 A Pan rozmawiał z Mojżeszem twarzą  w
!@▓
twarz,  jak  się  rozmawia z  przyjacielem.  Potem
!@│
wracał  Mojżesz do obozu, sługa zaś  jego,  Jozue,
!@┤
syn  Nuna, młodzieniec, nie oddalał się z  wnętrza
!@Á
namiotu.
!@Â
!@Ě
Modlitwa Mojżesza
!@Ş
12 Mojżesz rzekł znów do Pana: «Oto  kazałeś  mi
!@╣
wyprowadzić  ten  lud, a nie pouczyłeś  mię,  kogo
!@║
poślesz  ze  mną, a jednak powiedziałeś  do  mnie:
!@╗
"Znam   cię  po  imieniu  i  jestem  ci  łaskawy".
!@╝
13 Jeśli darzysz mnie życzliwością, daj mi  poznać
!@Ż
Twoje  zamiary, abym poznał żeś mi  łaskawy.  Zważ
!@ż
także,  że  ten naród jest Twoim ludem».  14 [Pan]
!@┐
powiedział: «Jeśli Ja osobiście pójdę, czy to  cię
!@└
zadowoli?»*  15 Mojżesz rzekł  wtedy:  «Jeśli  nie
!@┴
pójdziesz sam, to raczej zakaż nam wyruszać  stąd.
!@┬
16 Po  czym  poznam, ja i lud mój, że darzysz  nas
!@├
łaskawością,  jeśli  nie po tym,  że  pójdziesz  z
!@─
nami, gdyż przez to będziemy wyróżnieni ja i  Twój
!@┼
lud  spośród  wszystkich  narodów,  które  są   na
!@Ă
ziemi?»  17 Pan odpowiedział Mojżeszowi:  «Uczynię
!@ă
to,  o  co prosisz, ponieważ jestem ci łaskawy,  a
!@╚
znam cię po imieniu».
!@╔
18 I rzekł [Mojżesz]: «Spraw, abym ujrzał  Twoją
!@╩
chwałę». 19 [Pan] odpowiedział: «Ja ukażę  ci  mój
!@╦
majestat i ogłoszę przed tobą imię Pana,  gdyż  Ja
!@╠
wyświadczam łaskę, komu chcę, i miłosierdzie, komu
!@═
Mi  się  podoba». 20 I znowu rzekł: «Nie  będziesz
!@╬
mógł  oglądać mojego oblicza, gdyż żaden  człowiek
!@¤
nie  może  oglądać mojego oblicza i pozostać  przy
!@đ
życiu». 21 I rzekł jeszcze Pan: «Oto miejsce  obok
!@Đ
Mnie,  stań przy skale. 22 Gdy przechodzić  będzie
!@Ď
moja  chwała, postawię cię w rozpadlinie  skały  i
!@Ë
położę  rękę moją na tobie, aż przejdę.  23 A  gdy
!@ď
cofnę  rękę,  ujrzysz Mnie z  tyłu,  lecz  oblicza
!@Ň
mojego tobie nie ukażę».
!@Í
!@Î
Odnowienie przymierza
!@ě
┌────┐ 01 Pan  rzekł do Mojżesza: «Wyciosaj  sobie
!@┘
│ 34 │ dwie   tablice   z   kamienia  podobne   do
!@┌
└────┘ pierwszych, a na tych tablicach wypisz znów
!@█
słowa,  jakie były na pierwszych tablicach,  które
!@▄
potłukłeś. 02 Bądź gotów jutro rano wstąpić  zaraz
!@Ţ
na  górę  Synaj. I zaczekasz na Mnie  na  wierzchu
!@Ů
góry.  03 Nikt nie może wstąpić z tobą i nikt  nie
!@▀
może  się  pokazać  na górze. Również  mniejsze  i
!@Ó
większe  bydło  nie może wypasać się  na  zboczach
!@ß
góry».  04 Mojżesz wyciosał dwie tablice  kamienne
!@Ô
jak pierwsze, a wstawszy rano wstąpił na górę, jak
!@Ń
mu nakazał Pan, i wziął do rąk tablice kamienne.
!@ń
05 A Pan zstąpił w obłoku, i [Mojżesz] zatrzymał
!@ň
się   koło  Niego,  i  wypowiedział  imię   Jahwe.
!@Š
06 Przeszedł  Pan  przed  jego  oczyma  i  wołał*:
!@š
«Jahwe,   Jahwe,  Bóg  miłosierny   i   litościwy,
!@Ŕ
cierpliwy,    bogaty   w   łaskę    i    wierność,
!@Ú
07 zachowujący  swą  łaskę w tysiączne  pokolenia,
!@ŕ
przebaczający  niegodziwość, niewierność,  grzech,
!@Ű
lecz  nie  pozostawiający  go  bez  ukarania,  ale
!@ý
zsyłający  kary za niegodziwość ojców na  synów  i
!@Ý
wnuków  aż  do  trzeciego i czwartego  pokolenia».
!@ţ
08 I natychmiast skłonił się Mojżesz aż do ziemi i
!@´
oddał  pokłon,  09 mówiąc:  «Jeśli  darzysz   mnie
!@­
życzliwością,  Panie, [to proszę],  niech  pójdzie
!@˝
Pan  w pośród nas. Jest to wprawdzie lud o twardym
!@˛
karku, ale przebaczysz winy nasze i grzechy  nasze
!@ˇ
i uczynisz nas swoim dziedzictwem».
!@˘
10 Pan odpowiedział: «Oto Ja zawieram przymierze
!@§
wobec całego ludu twego i uczynię cuda, jakich nie
!@÷
było  na całej ziemi i u żadnych narodów, i  ujrzy
!@¸
cały  lud,  wśród  którego przebywasz,  że  dzieła
!@°
Pana,  które  Ja  uczynię  z  tobą,  są  straszne.
!@¨
11 Przestrzegaj   tego,  co   Ja   dzisiaj   tobie
!@˙
rozkazuję,  a  Ja  wypędzę  przed  tobą   Amorytę,
!@ű
Kananejczyka,  Chetytę,  Peryzzytę,   Chiwwitę   i
!@Ř
Jebusytę.  12 Strzeż się zawierania  przymierza  z
!@ř
mieszkańcami  kraju, do którego idziesz,  aby  się
!@■
nie stali sidłem pośród was. 13 Natomiast zburzcie
!@ 
ich ołtarze, skruszcie czczone przez nich stele  i
!A!
wyrąbcie aszery.
!A"
14 Nie będziesz oddawał pokłonu bogu obcemu,  bo
!A#
Pan  ma na imię Zazdrosny: jest Bogiem zazdrosnym.
!A$
15 Nie będziesz zawierał przymierzy z mieszkańcami
!A%
tego  kraju,  aby,  gdy będą uprawiać  nierząd*  z
!A&
bogami  obcymi i składać ofiary bogom  swoim,  nie
!A'
zaprosili  cię  do spożywania z ich  ofiary.  16 A
!A(
także  nie możesz brać ich córek za żony dla swych
!A)
synów,   aby  one,  uprawiając  nierząd  z  obcymi
!A*
bogami, nie przywiodły twoich synów do nierządu  z
!A+
bogami obcymi. 17 Nie uczynisz sobie bogów ulanych
!A,
z  metalu.  18 Zachowaj Święto  Przaśników;  przez
!A-
siedem dni będziesz jadł chleby przaśne, jak to ci
!A.
poleciłem.  A  uczynisz to  w  czasie  oznaczonym,
!A/
czyli  w  miesiącu  Abib, gdyż wtedy  wyszedłeś  z
!A0
Egiptu. 19 Wszystko pierworodne do Mnie należy,  a
!A1
także  pierworodny samiec* z bydła, wołów i owiec.
!A2
20 Pierworodnego zaś osła wykupisz głową  owcy,  a
!A3
jeślibyś  nie wykupił, złamiesz mu kark.  Wykupisz
!A4
też  pierworodnego syna swego,  i  nie  wolno  się
!A5
ukazać  przede Mną z pustymi rękami. 21 Sześć  dni
!A6
pracować będziesz, a w dniu siódmym odpoczywaj tak
!A7
w  czasie  orki,  jak w czasie żniwa.  22 Będziesz
!A8
obchodził   Święto   Tygodni,   pierwocin,   żniwa
!A9
pszenicy  i  Święto  Zbiorów*  przy  końcu   roku.
!A:
23 Trzy  razy  w  roku  ukażą  się  wszyscy   twoi
!A;
mężczyźni przed obliczem Pana, Boga Izraela. 24 Ja
!A<
bowiem  wypędzę narody sprzed ciebie  i  rozszerzę
!A=
twoje  granice, i nikt nie będzie napadał na  twój
!A>
kraj,  gdy  ty  trzy  razy w roku  pójdziesz,  aby
!A?
pokazać  się  przed  obliczem  Pana,  Boga  twego.
!A@
25 Krwi moich ofiar nie powinieneś składać razem z
!AA
kwaszonym  chlebem, i nic z ofiary paschalnej  nie
!AB
powinno  pozostać na drugi dzień.  26 Najlepsze  z
!AC
pierwocin ziemi twojej winieneś przynieść do  domu
!AD
Pana, twego Boga. Nie będziesz gotował koźlęcia  w
!AE
mleku jego matki*».
!AF
27 Pan  rzekł  do  Mojżesza:  «Zapisz  sobie  te
!AG
słowa,   gdyż  na  podstawie  tych  słów  zawarłem
!AH
przymierze  z  tobą i z Izraelem».  28 I  był  tam
!AI
[Mojżesz]  u  Pana czterdzieści dni i czterdzieści
!AJ
nocy, i nie jadł chleba, i nie pił wody. I napisał
!AK
na tablicach słowa przymierza - Dziesięć Słów.
!AL
29 Gdy  Mojżesz zstępował z góry Synaj z  dwiema
!AM
tablicami  Świadectwa  w ręku,  nie  wiedział,  że
!AN
skóra   na  jego  twarzy  promieniała*  na  skutek
!AO
rozmowy   z   Panem.  30 Gdy  Aaron  i   Izraelici
!AP
zobaczyli Mojżesza z dala i ujrzeli, że  skóra  na
!AQ
jego  twarzy  promienieje,  bali  się  zbliżyć  do
!AR
niego.  31 A  gdy Mojżesz ich przywołał,  Aaron  i
!AS
wszyscy przywódcy zgromadzenia przyszli do  niego,
!AT
a  Mojżesz  rozmawiał  z nimi.  32 Potem  przyszli
!AU
także   Izraelici,  a  on  dawał   im   polecenia,
!AV
powierzone  mu  przez Pana na górze Synaj.  33 Gdy
!AW
Mojżesz  zakończył z nimi rozmowę, nałożył zasłonę
!AX
na   twarz.  34 Ilekroć  Mojżesz  wchodził   przed
!AY
oblicze  Pana na rozmowę z Nim, zdejmował  zasłonę
!AZ
aż   do   wyjścia.  Gdy  zaś  wyszedł,   opowiadał
!A[
Izraelitom to, co mu Pan rozkazał. 35 I  wtedy  to
!A\
Izraelici   mogli  widzieć  twarz   Mojżesza,   że
!A]
promienieje  skóra na twarzy Mojżesza.  A  Mojżesz
!A^
znów nakładał zasłonę na twarz, póki nie wszedł na
!A_
rozmowę z Nim.
!A`
!Aa
WYKONANIE PRZEPISÓW O ZORGANIZOWANIU KULTU
!Ab
!Ac
Pouczenie Izraelitów o przepisach kultu
!Ad
┌────┐ 01 Mojżesz    zebrał   całe    zgromadzenie
!Ae
│ 35 │ Izraelitów  i powiedział do nich: «Oto,  co
!Af
└────┘ Pan  nakazał  wam  wypełnić:  02 Sześć  dni
!Ag
będziesz wykonywał pracę, ale dzień siódmy  będzie
!Ah
dla  was  świętym  szabatem odpoczynku  dla  Pana;
!Ai
ktokolwiek  zaś  pracowałby w  tym  dniu,  ma  być
!Aj
ukarany śmiercią. 03 Nie będziecie rozpalać  ognia
!Ak
w dniu szabatu w waszych mieszkaniach».
!Al
04 Tak  przemówił następnie  Mojżesz  do  całego
!Am
zgromadzenia  Izraelitów:  «Oto  co  nakazał   Pan
!An
mówiąc:  05 "Dajcie  z  dóbr  waszych  daninę  dla
!Ao
Pana".  Każdy więc, którego skłoni do tego  serce,
!Ap
winien  złożyć jako daninę dla Pana złoto, srebro,
!Aq
brąz,  06 purpurę fioletową i czerwoną,  karmazyn,
!Ar
bisior   oraz   sierść  kozią,  07 baranie   skóry
!As
barwione na czerwono i skóry delfinów oraz  drzewo
!At
akacjowe,  08 oliwę  do  świecznika,  wonności  do
!Au
wyrobu  oleju namaszczania i pachnących  kadzideł,
!Av
09 kamienie  onyksowe i inne drogie  kamienie  dla
!Aw
ozdobienia  efodu i pektorału. 10 Każdy uzdolniony
!Ax
z was winien przyjść i wykonać to, co Pan nakazał,
!Ay
11 to  jest  przybytek i jego namiot,  przykrycia,
!Az
kółka,   deski,  poprzeczki,  słupy  i   podstawy;
!A{
12 arkę z drążkami, przebłagalnię i okrywającą  ją
!A|
zasłonę; 13 stół z drążkami i z należącym do niego
!A}
sprzętem  oraz chlebem pokładnym; 14 świecznik  do
!A~
oświetlenia  z  należącymi do niego  sprzętami,  z
!A
lampami  oraz  z  oliwą  do  świecenia;  15 ołtarz
!AÇ
kadzenia   z  drążkami,  olejek  do  namaszczania,
!Aü
pachnące   kadzidło  i  zasłonę  na   wejście   do
!Aé
przybytku;  16 ołtarz całopalenia z  jego  brązową
!Aâ
kratą, z drążkami i należącymi do niego sprzętami,
!Aä
kadź  z jej podstawą; 17 zasłony dziedzińca i jego
!Aů
słupy,  i  podstawy,  i  zasłonę  na  wejście   do
!Ać
dziedzińca;   18 paliki   przybytku    i    paliki
!Aç
dziedzińca   z  powrozami  do  nich;  19 szaty   z
!Ał
drogocennej tkaniny do służby w świętym przybytku,
!Aë
święte  szaty dla Aarona kapłana i szaty dla  jego
!AŐ
synów, dla sprawowania czynności kapłańskich».
!Aő
20 Potem całe zgromadzenie Izraelitów odeszło od
!Aî
Mojżesza. 21 Wnet jednak wszyscy, których skłoniło
!AŹ
serce  i duch ochoczy, przynieśli daninę dla  Pana
!AÄ
na budowę Namiotów Spotkania i na wszelką służbę w
!AĆ
nim, oraz na święte szaty. 22 Przyszli mężczyźni i
!AÉ
kobiety,   wszyscy  ochoczego  serca,   przynosząc
!AĹ
spinki,   kolczyki,  pierścienie,   naszyjniki   i
!Aĺ
wszelkie przedmioty ze złota; wszyscy złożyli Panu
!Aô
dary  ze  złota  dokonując gestu kołysania*.  23 A
!Aö
także  fioletową  i  czerwoną  purpurę,  karmazyn,
!AĽ
bisior  i sierść kozią, baranie skóry barwione  na
!Aľ
czerwono  i  skóry  delfinów  przynosili  wszyscy,
!AŚ
którzy  je znaleźli u siebie. 24 Każdy, kto chciał
!Aś
złożyć  daninę ze srebra czy brązu,  przynosił  tę
!AÖ
daninę  dla  Pana,  a  każdy kto  posiadał  drzewo
!AÜ
akacjowe  przydatne  na  coś  do  świętej  służby,
!AŤ
przynosił  je  również. 25 Wszystkie  zaś  kobiety
!Ať
biegłe  w tej pracy przędły własnoręcznie  przędzę
!AŁ
na  fioletową  i  czerwoną  purpurę,  karmazyn   i
!A×
bisior. 26 A wszystkie kobiety, które skłoniło  do
!Ač
tego   serce,  przędły  umiejętnie  sierść  kozią.
!Aá
27 Książęta  zaś  przynieśli kamienie  onyksowe  i
!Aí
inne  drogie  kamienie  dla  ozdobienia  efodu   i
!Aó
pektorału,  28 a  ponadto  wonności  i  oliwę   do
!Aú
świecznika  i  do  wyrobu  oleju  namaszczania   i
!AĄ
pachnącego    kadzidła.   29 Wszyscy    Izraelici,
!Aą
mężczyźni  i  kobiety, których skłoniło  serce  do
!AŽ
składania  darów niezbędnych do wykonywania  tego,
!Až
co   Pan   nakazał   wykonać  przez   pośrednictwo
!AĘ
Mojżesza, przynieśli to dla Pana dobrowolnie.
!Aę
30 Wówczas Mojżesz przemówił do Izraelitów: «Oto
!A¬
Pan  powołał imiennie Besaleela, syna Uriego, syna
!Aź
Chura  z  pokolenia Judy, 31 i napełnił go  duchem
!AČ
Bożym,  mądrością, rozumem, wiedzą  i  znajomością
!Aş
wszelkiego rzemiosła, 32 by obmyślił plany robót w
!A«
złocie,  w  srebrze, w brązie,  33 oraz  prac  nad
!A»
przystosowaniem kamieni do ozdoby  i  nad  obróbką
!A░
drzewa    potrzebnego   do   wykonania   wszelkich
!A▒
zamierzonych   dzieł.  34 Dał  mu   też   zdolność
!A▓
pouczania   innych,   jak  i  Oholiabowi,   synowi
!A│
Achisamaka  z  pokolenia  Dana.  35 Napełnił   ich
!A┤
mądrością  umysłu  do  wykonania  wszelkich  prac,
!AÁ
zarówno  kamieniarskich,  jak  i  tkackich,   oraz
!AÂ
barwienia   fioletowej   i   czerwonej    purpury,
!AĚ
karmazynu,  bisioru, a wreszcie  zwyczajnych  prac
!AŞ
tkackich,   tak   że   mogą  sporządzać   wszelkie
!A╣
przedmioty, a zarazem obmyślać ich plany.
!A║
┌────┐ 01 Basaleel,   Oholiab  i  wszyscy   biegli
!A╗
│ 36 │ mężczyźni, którym Pan dał mądrość, rozum do
!A╝
└────┘ poznania,  niech  wykonają  wszelkie  prace
!AŻ
przy  budowie świętego przybytku według wszystkich
!Aż
nakazów Pana».
!A┐
02 Następnie wezwał Mojżesz Besaleela,  Oholiaba
!A└
i  wszystkich biegłych w rzemiośle, których  serce
!A┴
obdarzył  Pan mądrością, wszystkich tych,  których
!A┬
serce skłaniało, aby pójść do pracy nad wykonaniem
!A├
dzieła.  03 Ci  zaś przyjęli od Mojżesza  wszelkie
!A─
daniny,  jakie znieśli Izraelici na dzieło  budowy
!A┼
świętego   przybytku,  aby  je  wykonać;   ponadto
!AĂ
znosili  im każdego dnia dalsze, dobrowolne  dary.
!Aă
04 Wtedy  przyszli  jak jeden mąż  wszyscy  biegli
!A╚
rzemieślnicy,  wykonujący  wszelkie   prace   przy
!A╔
budowie świętego przybytku, każdy od swojej pracy,
!A╩
którą wykonywał, 05 i tak powiedzieli do Mojżesza:
!A╦
«Lud  przynosi  o  wiele więcej  niż  potrzeba  do
!A╠
wykonania   prac,  które  Pan  nakazał   wykonać».
!A═
06 Wówczas Mojżesz wydał rozkaz, który ogłoszono w
!A╬
obozie: «Ani mężczyźni, ani kobiety niech już  nie
!A¤
znoszą darów na święty przybytek». Zaprzestał więc
!Ađ
lud   znoszenia  darów.  07 Mieli   bowiem   dosyć
!AĐ
wszystkiego do wykonania wszelkich prac,  a  nawet
!AĎ
wiele zbywało.
!AË
!Aď
Budowa przybytku i jego sprzętów
!AŇ
08 Wszyscy   najbieglejsi  spośród   pracowników
!AÍ
wybudowali   przybytek  z  dziesięciu   tkanin   z
!AÎ
kręconego   bisioru,  z  fioletowej  i   czerwonej
!Aě
purpury, z karmazynu, z cherubami wyszytymi  przez
!A┘
biegłego tkacza. 09 Długość poszczególnych  tkanin
!A┌
wynosiła  dwadzieścia  osiem  łokci,  a  szerokość
!A█
cztery   łokcie;  wszystkie  zaś   tkaniny   miały
!A▄
jednakowe wymiary. 10 Pięć tkanin było powiązanych
!AŢ
ze sobą jedna z drugą, podobnie drugie pięć tkanin
!AŮ
było  powiązanych  jedna z drugą.  11 I  przyszyto
!A▀
wstążki  z  fioletowej purpury na brzegach  jednej
!AÓ
tkaniny,  gdzie  winna  być  spięta,  i  tak   też
!Aß
uczyniono  na  brzegach ostatniej  tkaniny,  gdzie
!AÔ
winna    być   spięta.   12 Pięćdziesiąt   wstążek
!AŃ
przyszyli do jednej tkaniny i pięćdziesiąt wstążek
!Ań
do  drugiej  tkaniny  w miejscu,  gdzie  mają  być
!Aň
spięte,  tak  iż wstążki były przyszyte  naprzeciw
!AŠ
siebie.  13 Ponadto przyszyli pięćdziesiąt złotych
!Aš
kółek i związali tkaniny za pomocą tych kółek, tak
!AŔ
że przybytek stanowił jedną całość.
!AÚ
14 Zrobiono  również nakrycia z  koziej  sierści
!Aŕ
dla   przybytku,  a  uczynili  jedenaście  nakryć.
!AŰ
15 Długość  jednego nakrycia wynosiła  trzydzieści
!Aý
łokci, a szerokość jednego nakrycia cztery łokcie,
!AÝ
i  te  jedenaście nakryć miały jednakowe  wymiary.
!Aţ
16 Powiązano  ze  sobą  pięć  nakryć   osobno,   a
!A´
pozostałe    sześć    osobno.    17 I    przyszyto
!A­
pięćdziesiąt wstążek na brzegach jednego  nakrycia
!A˝
w   miejscu,   w   którym  mają  być   spięte,   i
!A˛
pięćdziesiąt wstążek na brzegach drugiego nakrycia
!Aˇ
w  miejscu,  w którym mają być spięte.  18 Ponadto
!A˘
przyszyto  pięćdziesiąt kółek  z  brązu  i  w  ten
!A§
sposób  związano nakrycia przybytku, że  utworzyły
!A÷
jedną całość. 19 Oprócz tego uczyniono nakrycie na
!A¸
namiot  ze skór baranich barwionych na czerwono  i
!A°
wreszcie nakrycie na wierzch ze skór delfinów.
!A¨
20 I  z  drzewa  akacjowego  zrobiono  deski  na
!A˙
przybytek  i  ustawiono  je  pionowo.  21 Wysokość
!Aű
deski  wynosiła dziesięć łokci, a szerokość jednej
!AŘ
deski  półtora  łokcia. 22 Każda deska  miała  dwa
!Ař
czopy  osadzone  jeden  naprzeciw  drugiego;   tak
!A■
zrobiono   u  wszystkich  desek  przybytku.   23 A
!A 
zrobiono dla przybytku dwadzieścia desek na ścianę
!B!
południową  24 i  czterdzieści  podstaw  srebrnych
!B"
sporządzonych pod te dwadzieścia desek,  na  każdą
!B#
deskę  dwie  podstawy na oba jej  czopy.  25 A  po
!B$
drugiej   stronie  przybytku  na  ścianę  północną
!B%
zrobiono  także dwadzieścia desek.  26 A  do  nich
!B&
czterdzieści  podstaw srebrnych, po dwie  podstawy
!B'
na  każdą  deskę. 27 A dla tylnej części przybytku
!B(
na   ścianę  zachodnią  sporządzono  sześć  desek.
!B)
28 Przy  narożnikach tej tylnej  ściany  przybytku
!B*
postawiono  po  dwie  deski.  29 Przystawały   one
!B+
szczelnie  do  siebie na dole, a na  górze  równie
!B,
szczelnie   połączone  były  ze  sobą  za   pomocą
!B-
powiązania;  tak też uczyniono z  deskami  na  obu
!B.
innych  narożnikach.  30 I tak  w  tylnej  ścianie
!B/
przybytku  było  osiem desek, a podstaw  srebrnych
!B0
szesnaście, czyli po dwie podstawy na każdą deskę.
!B1
31 I   zrobiono   również  poprzeczki   z   drzewa
!B2
akacjowego  dla powiązania desek, pięć dla  jednej
!B3
ściany  przybytku, 32 a pięć poprzeczek dla  desek
!B4
drugiej  ściany  przybytku i pięć  poprzeczek  dla
!B5
tylnej,   czyli   zachodniej   ściany   przybytku.
!B6
33 Poprzeczkę   umieszczoną   w   pośrodku   desek
!B7
sporządzono w ten sposób, że przechodziła od końca
!B8
do  końca.  34 Deski pokryto złotem, a pierścienie
!B9
dla osadzenia drewnianych wiązań zrobiono ze złota
!B:
i poprzeczki pokryto złotem.
!B;
35 Zrobiono też zasłonę z fioletowej i czerwonej
!B<
purpury,   z  karmazynu  i  kręconego  bisioru   z
!B=
cherubami  wyszytymi przez biegłego  tkacza.  36 I
!B>
zawieszono  ją  na  czterech  słupach   z   drzewa
!B?
akacjowego  pokrytych  złotem.  Haczyki  do   nich
!B@
wykonano  ze złota, a cztery podstawy  zrobiono  z
!BA
brązu. 37 I uczyniono też zasłonę przy wejściu  do
!BB
przybytku  z  fioletowej i  czerwonej  purpury,  z
!BC
karmazynu   i   kręconego  bisioru,   wielobarwnie
!BD
wyszywaną.  38 Ponadto [uczyniono]  do  niej  pięć
!BE
słupów  i haczyki, i pokryto złotem ich głowice  i
!BF
klamry, a podstawy do nich były z brązu.
!BG
┌────┐ 01 Potem  Besaleel  zbudował arkę z  drzewa
!BH
│ 37 │ akacjowego,  której długość wynosiła dwa  i
!BI
└────┘ pół  łokcia, jej zaś szerokość  i  wysokość
!BJ
półtora  łokcia.  02 I pokrył ją  szczerym  złotem
!BK
wewnątrz  i  zewnątrz, i uczynił  na  niej  dokoła
!BL
złoty    wieniec.   03 Odlał   dla   niej   cztery
!BM
pierścienie  ze  złota  i  [przymocował]   je   do
!BN
czterech jej rogów: dwa pierścienie do jednego jej
!BO
boku  i  dwa  pierścienie do  drugiego  jej  boku.
!BP
04 Również  zrobił  drążki z drzewa  akacjowego  i
!BQ
pokrył je złotem. 05 I do pierścieni na obu bokach
!BR
arki   włożył   te   drążki   [służące]   do   jej
!BS
przenoszenia.  06 Uczynił  też  przebłagalnię   ze
!BT
szczerego złota, a długość jej wynosiła dwa i  pół
!BU
łokcia,  jej zaś szerokość półtora łokcia.  07 Dwa
!BV
też  cheruby wykuł ze złota, uczynił zaś je na obu
!BW
końcach przebłagalni: 08 jednego cheruba na jednym
!BX
końcu,   a   drugiego  cheruba  na  drugim   końcu
!BY
przebłagalni.    Wykonał    cheruby    razem     z
!BZ
przebłagalnią na obu jej bokach. 09 Cheruby  miały
!B[
skrzydła  rozpostarte ku górze  i  zakrywały  nimi
!B\
przebłagalnię.  Twarze  miały  zwrócone  jeden  ku
!B]
drugiemu, i ku przebłagalni były [zwrócone] twarze
!B^
cherubów.
!B_
10 Zrobił też z drzewa akacjowego stół,  którego
!B`
długość wynosiła dwa łokcie, jego szerokość  jeden
!Ba
łokieć  i  jego wysokość półtora łokcia. 11 Pokrył
!Bb
go  szczerym złotem i uczynił na nim dokoła  złoty
!Bc
wieniec.  12 I  uczynił wokoło  listwę  na  cztery
!Bd
palce  szeroką, i zrobił złoty wieniec dokoła  tej
!Be
listwy.    13 Odlał   następnie    cztery    złote
!Bf
pierścienie   i   przyprawił  te  pierścienie   do
!Bg
czterech rogów [stołu], gdzie się znajdują  cztery
!Bh
jego   nogi.   14 Blisko  listwy  znajdowały   się
!Bi
pierścienie  do  włożenia w nie drążków  z  drzewa
!Bj
akacjowego do przenoszenia stołu. 15 A  zrobił  te
!Bk
drążki  z  drzewa akacjowego i pokrył  je  złotem.
!Bl
Przenoszono  stół za ich pomocą. 16 Uczynił  także
!Bm
ze  szczerego  złota naczynia  do  stołu,  misy  i
!Bn
czasze,  dzbanki  i  patery  do  składania   ofiar
!Bo
płynnych.
!Bp
17 Zrobił  też świecznik ze szczerego  złota,  z
!Bq
tego  samego złota wykuł ten świecznik wraz z jego
!Br
podstawą  i  trzonem; jego kielichy  oraz  pąki  i
!Bs
kwiaty  były  z  tej samej bryły. 18 Sześć  ramion
!Bt
wychodziło z jego boków, trzy ramiona świecznika z
!Bu
!Bv
drugiego jego boku. 19 I znajdowały się na  jednym
!Bw
ramieniu    trzy    kielichy   kształtu    kwiatów
!Bx
migdałowych  z pąkami i kwiatami, i trzy  kielichy
!By
kształtu kwiatów migdałowych na drugim ramieniu  z
!Bz
pąkami i kwiatami. Tak [było] na sześciu ramionach
!B{
wychodzących  ze świecznika. 20 Na świeczniku  zaś
!B|
były  cztery kielichy kształtu kwiatów migdałowych
!B}
z  pąkami i kwiatami. 21 A pąk jeden był pod dwoma
!B~
wychodzącymi  z niego ramionami i  jeden  pąk  pod
!B
dwoma  [następnymi] jego ramionami. Tak  było  pod
!BÇ
!Bü
22 Pąki   te   i  ramiona  wychodziły   z   samego
!Bé
świecznika  i  były [wykonane] z tej  samej  bryły
!Bâ
szczerego  złota.  23 Uczynił ze  szczerego  złota
!Bä
siedem  lamp oraz szczypce i popielnice do knotów.
!Bů
24 Z talentu zaś szczerego złota wykonał świecznik
!Bć
i wszystkie przyrządy należące do niego.
!Bç
25 Potem do spalania kadzidła zbudował z  drzewa
!Bł
akacjowego  ołtarz;  jego długość  wynosiła  jeden
!Bë
łokieć,   i   jeden  -  jego  szerokość,   i   był
!BŐ
kwadratowy,  a  wysokości  miał  dwa   łokcie.   I
!Bő
wychodziły  z  niego rogi. 26 Pokrył  go  szczerym
!Bî
złotem,  jego wierzch i jego boki wokoło,  i  jego
!BŹ
rogi;   uczynił  na  nim  złoty  wieniec   dokoła.
!BÄ
27 Poniżej  zaś tego wieńca na dwóch  jego  bokach
!BĆ
umieścił  dwa  złote  pierścienie  na  drążki,  za
!BÉ
pomocą   których  się  go  przenosi.  28 A  drążki
!BĹ
wykonał  z  drzewa  akacjowego  i  pokrył  złotem.
!Bĺ
29 Sporządził  również  święty  olej  namaszczania
!Bô
oraz  pachnące  kadzidło, jak  robi  sporządzający
!Bö
wonności.
!BĽ
┌────┐ 01 I  zbudował ołtarz z drzewa  akacjowego,
!Bľ
│ 38 │ mający  pięć  łokci  długości i pięć  łokci
!BŚ
└────┘ szerokości. Ołtarz był kwadratowy, na  trzy
!Bś
łokcie  wysoki.  02 I  uczynił  rogi  na  czterech
!BÖ
narożnikach  ołtarza,  i  wychodziły  z  niego,  i
!BÜ
pokrył  je  brązem.  03 I  sporządził  sprzęty  do
!BŤ
ołtarza,  jak  popielnice,  łopatki,  kropielnice,
!Bť
widełki  i  kadzielnice.  Wszystkie  jego  sprzęty
!BŁ
sporządził  z brązu. 04 Z brązu też wykonał  kratę
!B×
do  ołtarza w formie siatki, poniżej jego krawędzi
!Bč
od dołu aż do połowy wysokości. 05 Nad kratą zaś z
!Bá
brązu  odlał  cztery  pierścienie  na  drążki   na
!Bí
czterech rogach. 06 Zrobił zaś te drążki z  drzewa
!Bó
akacjowego  i  pokrył je brązem.  07 I  włożył  te
!Bú
drążki  do  pierścieni znajdujących się po  bokach
!BĄ
ołtarza, aby go na nich przenosić. Uczynił zaś  go
!Bą
z  desek,  tak  aby wewnątrz był  wydrążony.  08 I
!BŽ
uczynił  kadź z brązu z podstawą również z  brązu,
!Bž
wykonaną z lusterek* kobiet pełniących służbę przy
!BĘ
wejściu do namiotu.
!Bę
09 Następnie urządził dziedziniec  przybytku  po
!B¬
stronie  południowej: zasłony  dziedzińca  były  z
!Bź
kręconego  bisioru,  długie  na  sto  łokci,  10 a
!BČ
dwadzieścia  słupów i dwadzieścia podstaw  było  z
!Bş
brązu,  oraz  haczyki i klamry  ze  srebra.  11 Po
!B«
stronie  północnej  zasłony  były  długie  na  sto
!B»
łokci,  a ponadto [uczyniono] dwadzieścia  słupów,
!B░
dwadzieścia  podstaw  z brązu  oraz  haczyki  przy
!B▒
słupach  i  ich  klamry ze srebra.  12 Po  stronie
!B▓
zachodniej zasłona miała pięćdziesiąt łokci, a  do
!B│
tego uczyniono dziesięć słupów i dziesięć podstaw.
!B┤
Haczyki  przy słupach i ich klamry były ze srebra.
!BÁ
13 Po  stronie wschodniej [zasłona] miała  również
!BÂ
pięćdziesiąt  łokci. 14 Zasłony  na  jedną  ścianę
!BĚ
boczną miały po piętnaście łokci, a do tego  miały
!BŞ
trzy  słupy  i  trzy podstawy. 15 Zasłony  zaś  na
!B╣
drugą  ścianę boczną wynosiły piętnaście łokci,  a
!B║
do  tego  miały  też trzy słupy i  trzy  podstawy.
!B╗
16 Wszystkie    zasłony    tworzące     ogrodzenie
!B╝
dziedzińca  były utkane z bisioru kręconego,  17 a
!BŻ
podstawy do słupów były z brązu, haczyki zaś  przy
!Bż
słupach  oraz ich klamry ze srebra, także  głowice
!B┐
ich   były   pokryte  srebrem.   Wszystkie   słupy
!B└
dziedzińca  miały  srebrne  klamry.  18 Zasłona  u
!B┴
wejścia   na  dziedziniec  była  z  fioletowej   i
!B┬
czerwonej   purpury,  karmazynu  i   z   kręconego
!B├
bisioru,   wielobarwnie   wyszywana,    i    miała
!B─
dwadzieścia   łokci  szerokości   i   pięć   łokci
!B┼
wysokości,  zgodnie z rozmiarami  [innych]  zasłon
!BĂ
dziedzińca. 19 Cztery słupy do niej i ich podstawy
!Bă
były  wykonane  z brązu, a haczyki  przy  nich  ze
!B╚
srebra,  pokrycie ich głowic oraz klamry  były  ze
!B╔
srebra.  20 Wszystkie paliki dziedzińca  przybytku
!B╩
były z brązu.
!B╦
21 Oto  obliczenie  wydatków  na  przybytek:  na
!B╠
Przybytek  Świadectwa, który  na  rozkaz  Mojżesza
!B═
wybudowali  lewici  pod  nadzorem  Itamara,   syna
!B╬
Aarona  kapłana. 22 A Besaleel, syn  Uriego,  syna
!B¤
Chura  z pokolenia Judy, wykonał wszystko,  co  mu
!Bđ
nakazał  Pan przez Mojżesza, 23 a z nim [pracował]
!BĐ
Oholiab,  syn  Achisamaka z pokolenia  Dana,  jako
!BĎ
wybitny  snycerz,  tkacz wielobarwnie  wyszywający
!BË
przy   pomocy  fioletowej  i  czerwonej   purpury,
!Bď
karmazynu  oraz bisioru. 24 Zużyli zaś wszystkiego
!BŇ
złota na roboty przy budowie przybytku dwadzieścia
!BÍ
dziewięć   talentów  z  ofiar   złożonych   gestem
!BÎ
kołysania* i siedemset trzydzieści syklów,  według
!Bě
wagi  sykla przybytku. 25 A srebra od spisanych  w
!B┘
zgromadzeniu było sto talentów i tysiąc  siedemset
!B┌
siedemdziesiąt  pięć  syklów  według  wagi   sykla
!B█
przybytku.  26 Jeden beka*,  czyli  na  głowę  pół
!B▄
sykla  według  wagi sykla przybytku  pobierano  od
!BŢ
wszystkich, którzy podlegali spisowi, począwszy od
!BŮ
lat dwudziestu i wzwyż, czyli od sześciuset trzech
!B▀
tysięcy pięciuset pięćdziesięciu mężczyzn.  27 Sto
!BÓ
talentów  srebra  zużyto  na  odlanie  podstaw  do
!Bß
przybytku i podstaw do zasłon, sto talentów na sto
!BÔ
podstaw, czyli po talencie na jedną podstawę. 28 Z
!BŃ
tysiąca    siedmiuset   siedemdziesięciu    pięciu
!Bń
[syklów] zrobiono haczyki do słupów i pokrycie  na
!Bň
ich głowice i opatrzono je klamrami. 29 Brązu zaś,
!BŠ
który  złożono  w  ofierze gestem kołysania,  było
!Bš
siedemdziesiąt  talentów i dwa  tysiące  czterysta
!BŔ
syklów.  30 Odlano  z  niego  podstawy  do   bramy
!BÚ
wejściowej do Namiotu Spotkania, ołtarz z brązu  z
!Bŕ
kratą  brązową na nim oraz wszelki sprzęt ołtarza,
!BŰ
31 podstawy  dziedzińca,  podstawy  do  bramy   na
!Bý
dziedziniec,   wszystkie   paliki   przybytku    i
!BÝ
wszystkie paliki dziedzińca.
!Bţ
!B´
Wykonanie szat kapłańskich
!B­
┌────┐ 01 Zrobili też szaty z drogocennej tkaniny*
!B˝
│ 39 │ do   [pełnienia]   służby  w  przybytku   z
!B˛
└────┘ fioletowej  i  czerwonej  purpury  oraz   z
!Bˇ
karmazynu.   Zrobili  również  szaty  święte   dla
!B˘
Aarona,  jak  to  Pan nakazał uczynić  Mojżeszowi.
!B§
02 Wykonali   efod  ze  złota,  z   fioletowej   i
!B÷
czerwonej  purpury,  karmazynu  oraz  z  kręconego
!B¸
bisioru. 03 Wykuli przeto cienkie blaszki ze złota
!B°
i  pocięli  je  na nitki, aby je można  wpleść  we
!B¨
fioletową  i  czerwoną purpurę,  w  karmazyn  oraz
!B˙
bisior,   sposobem  biegłego  tkacza.   04 Zrobili
!Bű
również dwa naramienniki spięte ze sobą, a  spięte
!BŘ
na  obu  [górnych] końcach. 05 A przepaska  efodu,
!Bř
która się na nim znajduje, była wykonana tak  samo
!B■
[z  nici]  ze  złota,  z  fioletowej  i  czerwonej
!B 
purpury, z karmazynu i z kręconego bisioru, jak to
!C!
nakazał  Pan Mojżeszowi. 06 Obrobili też  kamienie
!C"
onyksowe,  osadzone w złote oprawy, z wykutymi  na
!C#
nich,  na  wzór pieczęci, imionami synów  Izraela.
!C$
07 Umieścili je na obu naramiennikach  efodu  jako
!C%
kamienie pamięci o synach Izraela, jak nakazał Pan
!C&
!C'
08 Uczynili   też   pektorał,   wykonany   przez
!C(
biegłych tkaczy w ten sam sposób jak efod [z nici]
!C)
ze  złota,  z  fioletowej i czerwonej  purpury,  z
!C*
karmazynu  i z kręconego bisioru. 09 Pektorał  był
!C+
kwadratowy,  a  długość jego i szerokość  wynosiły
!C,
jedną    piędź.   Był   on   podwójnie    złożony.
!C-
10 Umieścili na nim cztery rzędy drogich  kamieni;
!C.
w  pierwszym rzędzie rubin, topaz i szmaragd; 11 w
!C/
drugim  rzędzie  granat,  szafir  i  beryl;   12 w
!C0
trzecim rzędzie opal, agat, ametyst; 13 wreszcie w
!C1
czwartym  rzędzie chryzolit, onyks i jaspis.  Były
!C2
osadzone   w  oprawach  ze  złota  w  odpowiednich
!C3
rzędach.  14 Kamienie te otrzymały imiona dwunastu
!C4
synów  Izraela;  było  ich  dwanaście  według  ich
!C5
imion; były ryte na wzór pieczęci, każdy z własnym
!C6
imieniem  według dwunastu pokoleń. 15 Wykonali  do
!C7
pektorału dwa łańcuszki skręcone na kształt sznura
!C8
ze  szczerego złota. 16 Wykonali też do  pektorału
!C9
dwie  złote  oprawy  i  dwa złote  pierścienie,  i
!C:
przymocowano  oba te pierścienie  na  obu  końcach
!C;
pektorału.  17 Dwa złote sznury  przewlekli  przez
!C<
oba  pierścienie na obu końcach pektorału.  18 Oba
!C=
zaś  drugie końce obydwu sznurów przyszyli do  obu
!C>
opraw  i przywiązali je do przedniego naramiennika
!C?
efodu.   19 Wykonali  dwa  złote   pierścienie   i
!C@
przymocowali je do obu [górnych] końców pektorału.
!CA
20 Wreszcie  wykonali  jeszcze  dwa   inne   złote
!CB
pierścienie  i  przyszyli je do obu  naramienników
!CC
efodu  na  zewnętrznej stronie, w miejscu  spięcia
!CD
efodu  z  przepaską. 21 Potem związali pierścienie
!CE
pektorału   z   pierścieniami  efodu   sznurem   z
!CF
fioletowej  purpury  tak, aby  pektorał  leżał  na
!CG
przepasce efodu i nie mógł się przesunąć ze  swego
!CH
miejsca na efodzie, jak nakazał Pan Mojżeszowi.
!CI
22 Zrobili  też suknię pod efod  całą  utkaną  z
!CJ
fioletowej purpury. 23 I miała w środku  otwór  na
!CK
głowę  z  obszywką dokoła otworu, jak przy otworze
!CL
pancerza, aby się nie rozdarła. 24 Na dolnych  jej
!CM
krajach  przyszyli jabłka granatu z  fioletowej  i
!CN
czerwonej    purpury,   karmazynu   i    kręconego
!CO
<bisioru>.  25 Zrobili także dzwonki ze  szczerego
!CP
złota  i  przyszyli  je  między  jabłkami  granatu
!CQ
wokoło.   26 Dzwonek  złoty   i   jabłko   granatu
!CR
następowały  na  przemian dokoła  [dolnego]  kraju
!CS
sukni,  przywdziewanej w czasie pełnienia  służby,
!CT
jak to nakazał Pan Mojżeszowi.
!CU
27 Zrobili  także  tuniki tkane  z  bisioru  dla
!CV
Aarona  i  jego  synów, 28 oraz tiarę  z  bisioru,
!CW
mitry   z  bisioru  i  lniane  spodnie  z  bisioru
!CX
kręconego  29 oraz  pas  z  bisioru  kręconego,  z
!CY
fioletowej   i  czerwonej  purpury,  z  karmazynu,
!CZ
wielobarwnie    wyszywany,   jak    Pan    nakazał
!C[
Mojżeszowi.  30 I zrobili też diadem ze  szczerego
!C\
złota,  i  wyrzeźbili na nim, jak  się  rzeźbi  na
!C]
pieczęci:  "Poświęcony dla Pana". 31 I przywiązali
!C^
go  sznurem z fioletowej purpury tak, aby  był  na
!C_
tiarze  i  żeby  na  przedniej stronie  tiary  był
!C`
umieszczony, jak Pan nakazał Mojżeszowi.
!Ca
32 Tak  wykonano  wszelką  robotę  około  budowy
!Cb
Namiotu Spotkania. Izraelici wykonali zaś wszystko
!Cc
tak,  jak to nakazał Pan Mojżeszowi: tak wykonali.
!Cd
33 I oddali przybytek Mojżeszowi wraz z namiotem i
!Ce
sprzętami,  jak  kółka, deski, poprzeczki,  słupy,
!Cf
podstawy,  34 nakrycia,  jedne  ze  skór  baranich
!Cg
barwionych   na   czerwono,  a  drugie   ze   skór
!Ch
delfinów*,  oraz  przykrywającą  zasłonę,  35 Arkę
!Ci
Świadectwa  z drążkami, przebłagalnię, 36 stół  ze
!Cj
wszystkimi   należącymi  do  niego   sprzętami   i
!Ck
chlebami  pokładnymi, 37 i świecznik ze  szczerego
!Cl
[złota]  z lampami ustawionymi w szeregu  oraz  ze
!Cm
wszystkimi przyborami należącymi do niego, i  olej
!Cn
do  oświetlenia, 38 także ołtarz złoty i  olej  do
!Co
namaszczania, pachnące kadzidło oraz zasłonę  przy
!Cp
wejściu do namiotu, 39 ołtarz z brązu wraz z kratą
!Cq
z  brązu  i drążkami oraz wszystkie jego przybory,
!Cr
kadź  i jej podstawę. 40 Zasłony dziedzińca, słupy
!Cs
i  podstawy  do  nich,  zasłony  przy  wejściu  do
!Ct
dziedzińca,   powrozy  i  paliki  oraz   wszystkie
!Cu
sprzęty  potrzebne  do  służby  w  przybytku  i  w
!Cv
Namiocie Spotkania. 41 Szaty z drogocennej tkaniny
!Cw
do  posługi  w przybytku, szaty święte dla  Aarona
!Cx
kapłana  i  szaty  dla jego synów  do  sprawowania
!Cy
czynności   kapłańskich.   42 Jak   Pan    nakazał
!Cz
Mojżeszowi,  tak też wykonali wszystko  Izraelici.
!C{
43 Gdy  zaś ujrzał Mojżesz, że wszystko  wykonali,
!C|
jak nakazał Pan, udzielił im błogosławieństwa.
!C}
┌────┐ 01 Tak  powiedział  Pan do Mojżesza:  02 «W
!C~
│ 40 │ pierwszym    dniu    miesiąca    pierwszego
!C
└────┘ postawisz   przybytek   wraz   z   Namiotem
!CÇ
Spotkania. 03 I umieścisz w nim Arkę Świadectwa, i
!Cü
nakryjesz  ją zasłoną. 04 Wniesiesz także  stół  i
!Cé
położysz  na  nim  to, co ma  być  położone,  oraz
!Câ
wniesiesz  świecznik  i postawisz  na  nim  lampy.
!Cä
05 Ustawisz  również  złoty  ołtarz  do   spalania
!Ců
kadzidła przed Arką Świadectwa i zawiesisz zasłonę
!Cć
przy   wejściu   do   przybytku.   06 Ołtarz   zaś
!Cç
całopalenia  postawisz przed wejściem  do  wnętrza
!Cł
Namiotu  Spotkania. 07 Kadź zaś  umieścisz  między
!Cë
Namiotem Spotkania a ołtarzem i napełnisz ją wodą.
!CŐ
08 Urządzisz też dziedziniec dokoła, a przy bramie
!Cő
zawiesisz   zasłonę.   09 Wtedy   weźmiesz    olej
!Cî
namaszczenia i namaścisz przybytek i wszystko,  co
!CŹ
w   nim  jest;  poświęcisz  go  i  wszystkie  jego
!CÄ
sprzęty,  i  będzie święty. 10 I namaścisz  ołtarz
!CĆ
całopalenia  ze  wszystkimi  jego  przyborami,   i
!CÉ
poświęcisz    go,   i   będzie   bardzo    święty.
!CĹ
11 Namaścisz  również  kadź  i  podstawę   jej   i
!Cĺ
poświęcisz ją.
!Cô
12 Wtedy  przyprowadzisz  Aarona  i  jego  synów
!Cö
przed wejście do Namiotu Spotkania i obmyjesz  ich
!CĽ
wodą. 13 Następnie ubierzesz Aarona w święte szaty
!Cľ
i  namaścisz  go, i poświęcisz go, aby  Mi  służył
!CŚ
jako  kapłan.  14 Każesz także  zbliżyć  się  jego
!Cś
synom  i ubierzesz ich w szaty. 15 Potem namaścisz
!CÖ
ich,  jak namaściłeś ich ojca, aby Mi służyli jako
!CÜ
kapłani.   Przez  to  zaś  namaszczenie   przetrwa
!CŤ
kapłaństwo w ich pokoleniach na wieki».
!Cť
16 Mojżesz wykonał wszystko tak, jak mu  to  Pan
!CŁ
nakazał uczynić. Tak wykonał.
!C×
17 Wzniesiono przybytek dnia pierwszego miesiąca
!Cč
pierwszego  roku  drugiego.  18 Postawił   Mojżesz
!Cá
przybytek,   założył   podstawy,   ustawił   dach,
!Cí
umieścił  poprzeczki  oraz  ustawił  słupy.   19 I
!Có
rozciągnął  namiot  nad przybytkiem  i  nakrył  go
!Cú
przykryciem  namiotu z góry, jak  to  Pan  nakazał
!CĄ
Mojżeszowi.   20 Następnie  wziął   Świadectwo   i
!Cą
położył je w arce, włożył też drążki do pierścieni
!CŽ
arki  i  przykrył  ją  z  wierzchu  przebłagalnią.
!Cž
21 Wniósł  następnie arkę do przybytku i  zawiesił
!CĘ
zasłonę  zakrywającą i okrył nią Arkę  Świadectwa,
!Cę
jak  Pan  nakazał Mojżeszowi. 22 Postawił  również
!C¬
stół  w  Namiocie  Spotkania po stronie  północnej
!Cź
przybytku  przed  zasłoną, 23 a  na  nim  rozłożył
!CČ
przed  obliczem Pana rząd chlebów, jak Pan nakazał
!Cş
Mojżeszowi. 24 Postawił też świecznik  w  Namiocie
!C«
Spotkania  naprzeciw stołu po stronie  południowej
!C»
przybytku  25 i  [na  nim]  umieścił  lampy  przed
!C░
Panem,  jak  Pan  nakazał Mojżeszowi.  26 Postawił
!C▒
również   ołtarz   złoty  w   Namiocie   Spotkania
!C▓
naprzeciw  zasłony 27 i kazał palić na  nim  wonne
!C│
kadzidło,  jak Pan nakazał Mojżeszowi. 28 Zawiesił
!C┤
zasłonę  przy wejściu do przybytku. 29 Ołtarz  zaś
!CÁ
całopalenia  postawił przed  wejściem  do  wnętrza
!CÂ
Namiotu Spotkania i ofiarował na nim całopalenie i
!CĚ
ofiarę  pokarmową,  jak  Pan  nakazał  Mojżeszowi.
!CŞ
30 Ustawił także kadź między Namiotem Spotkania  a
!C╣
ołtarzem i nalał w nią wody do mycia. 31 I myli  w
!C║
niej  ręce  i  nogi  Mojżesz  i  Aaron  oraz  jego
!C╗
synowie, 32 przed wchodzeniem do Namiotu Spotkania
!C╝
i  przystąpieniem do ołtarza, jak to  nakazał  Pan
!CŻ
Mojżeszowi.   33 Wreszcie   urządził   dziedziniec
!Cż
dokoła przybytku i ołtarz, a przy wejściu zawiesił
!C┐
zasłonę. W ten sposób Mojżesz dokonał dzieła.
!C└
34 Wtedy  to  obłok  okrył Namiot  Spotkania,  a
!C┴
chwała  Pana  napełniła przybytek. 35 I  nie  mógł
!C┬
Mojżesz  wejść do Namiotu Spotkania, bo  spoczywał
!C├
na  nim obłok i chwała Pana wypełniała przybytek*.
!C─
36 Ile  razy  obłok wznosił się  nad  przybytkiem,
!C┼
Izraelici wyruszali w drogę, 37 a jeśli obłok  nie
!CĂ
wznosił  się,  nie  ruszali w  drogę  aż  do  dnia
!Că
uniesienia  się  obłoku. 38 Obłok bowiem  Pana  za
!C╚
dnia  zakrywał  przybytek, a w nocy błyszczał  jak
!C╔
ogień  na oczach całego domu izraelskiego w czasie
!C╩
całej ich wędrówki.
!C╦
!C╠
KSIĘGA KAPŁAŃSKA
!C═
!C╬
OFIARY
!C¤
!Cđ
OFIARY ZE ZWIERZĄT
!CĐ
!CĎ
┌───┐ 01 Pan  wezwał Mojżesza i tak powiedział  do
!CË
│ 1 │ niego   z  Namiotu Spotkania*:   02 «Mów  do
!Cď
└───┘ Izraelitów i powiedz im:  Jeśli  kto  z  was
!CŇ
zechce  złożyć dar z bydląt dla Pana, niech  złoży
!CÍ
go albo z cielców, albo z mniejszego bydła.
!CÎ
!Cě
Ofiara z cielców
!C┘
03 Jeżeli chce złożyć na ofiarę całopalną dar  z
!C┌
bydła, niech weźmie samca bez skazy i przyprowadzi
!C█
go  przed  wejście do Namiotu Spotkania,  aby  Pan
!C▄
przyjął  go  łaskawie. 04 Położy  rękę  na  głowie
!CŢ
żertwy,  aby  była przyjęta jako  przebłaganie  za
!CŮ
niego. 05 Potem zabije młodego cielca przed Panem,
!C▀
a  kapłani, synowie Aarona, ofiarują krew, to jest
!CÓ
pokropią  nią dokoła ołtarz stojący przed wejściem
!Cß
do  Namiotu Spotkania. 06 Następnie obedrze żertwę
!CÔ
ze  skóry  i  podzieli  ją na części.  07 Kapłani,
!CŃ
synowie Aarona*, przyniosą ogień na ołtarz i ułożą
!Cń
drwa  na  ogniu. 08 Potem kapłani, synowie Aarona,
!Cň
ułożą  części wraz z głową i tłuszczem  na  drwach
!CŠ
leżących  na  ogniu na ołtarzu.  09 Wnętrzności  i
!Cš
nogi  zwierzęcia będą obmyte wodą. Kapłan  zamieni
!CŔ
to wszystko w dym na ołtarzu. To jest całopalenie,
!CÚ
ofiara spalana, miła woń dla Pana.
!Cŕ
!CŰ
Ofiara z baranków i koziołków
!Cý
10 Jeżeli   zaś  kto  chce  złożyć   na   ofiarę
!CÝ
całopalną  dar z trzody, z baranków lub koziołków,
!Cţ
niech  weźmie samca bez skazy. 11 Będzie on zabity
!C´
po  północnej  stronie  ołtarza,  przed  Panem,  a
!C­
kapłani,  synowie  Aarona,  pokropią  krwią   Jego
!C˝
ołtarz  dokoła. 12 Potem podzielą  go  na  części.
!C˛
Kapłan ułoży je wraz z głową i tłuszczem na drwach
!Cˇ
leżących  na  ogniu, na ołtarzu. 13 Wnętrzności  i
!C˘
nogi  zwierzęcia będą obmyte wodą. Kapłan złoży  w
!C§
ofierze to wszystko i zamieni w dym na ołtarzu. To
!C÷
jest  całopalenie, ofiara spalana,  miła  woń  dla
!C¸
!C°
!C¨
Ofiara z gołębi
!C˙
14 A  jeżeli kto chce złożyć w darze ptaka  jako
!Cű
całopalenie   dla  Pana,  niech  złoży   w   darze
!CŘ
synogarlicę   lub   młodego   gołębia.   15 Kapłan
!Cř
przyniesie  go  do  ołtarza, złamie  mu  główkę  i
!C■
zamieni go w dym na ołtarzu. Krew jego wyciśnie na
!C 
ścianę ołtarza. 16 Potem oddzieli wole jego wraz z
!D!
piórami  i wyrzuci je na popielisko, na wschód  od
!D"
ołtarza.   17 Następnie   kapłan   naderwie   jego
!D#
skrzydła, jednak nie oddzielając ich całkowicie, i
!D$
zamieni  w  dym na ołtarzu, na drwach leżących  na
!D%
ogniu.  To jest całopalenie, ofiara spalana,  miła
!D&
woń dla Pana.
!D'
!D(
OFIARY POKARMOWE
!D)
!D*
┌───┐ 01 Jeżeli  kto chce złożyć w darze dla  Pana
!D+
│ 2 │ ofiarę  pokarmową*,  niech  złoży  w   darze
!D,
└───┘ najczystszą mąkę. Poleje ją oliwą i doda  do
!D-
niej kadzidła. 02 Potem przyniesie ją do kapłanów,
!D.
synów    Aarona.   Kapłan   weźmie   pełną   garść
!D/
najczystszej  mąki razem z oliwą  i  ze  wszystkim
!D0
kadzidłem   i  zamieni  w  dym  na  ołtarzu   jako
!D1
pamiątkę*, jako ofiarę spalaną, miłą woń dla Pana.
!D2
03 Wszystko,  co  pozostanie z ofiary  pokarmowej,
!D3
będzie  należało do Aarona i jego synów.  To  jest
!D4
najświętsza część z ofiar spalanych dla Pana.
!D5
!D6
Ofiara z ciasta
!D7
04 Jeżeli  chcesz  złożyć w  darze  jako  ofiarę
!D8
pokarmową ciasto pieczone w piecu, będą to  placki
!D9
przaśne z najczystszej mąki zaprawionej oliwą albo
!D:
przaśne   podpłomyki,  pomazane  oliwą.  05 Jeżeli
!D;
chcesz  złożyć  w  darze jako  ofiarę  z  pokarmów
!D<
potrawę smażoną na patelni, to przyrządzisz  ją  z
!D=
najczystszej mąki niekwaszonej, zaprawionej oliwą.
!D>
06 Pokruszysz ją na kawałki i polejesz  oliwą.  To
!D?
jest ofiara z pokarmów. 07 Jeżeli chcesz złożyć  w
!D@
darze  jako  ofiarę z pokarmów ciasto  gotowane  w
!DA
rondelku,  to  będzie  ono  z  najczystszej   mąki
!DB
zaprawionej oliwą. 08 Potem przyniesiesz  do  Pana
!DC
pokarm  tak przyrządzony i oddasz go kapłanowi,  a
!DD
on  złoży  go  w  ofierze  na  ołtarzu.  09 Kapłan
!DE
podniesie  z  tej  ofiary  pokarmowej  pamiątkę  i
!DF
zamieni w dym na ołtarzu jako ofiarę spalaną, miłą
!DG
woń  dla Pana. 10 Wszystko, co pozostanie z ofiary
!DH
pokarmowej,  będzie  należało  do  Aarona  i  jego
!DI
synów. To jest najświętsza część z ofiar spalanych
!DJ
dla Pana.
!DK
!DL
Przepisy ogólne
!DM
11 Nie będziecie składać na ofiarę pokarmową dla
!DN
Pana  nic  kwaszonego. Albowiem ciasta  kwaszonego
!DO
ani  miodu nie będziecie zamieniać w dym dla  Pana
!DP
jako  ofiary spalanej. 12 Przyniesiecie te  rzeczy
!DQ
jako dar pierwocin, ale nie będziecie ich kłaść na
!DR
ołtarzu, aby się zmieniły w miłą woń. 13 Każdy dar
!DS
należący  do  ofiary pokarmowej ma być  posolony*.
!DT
Niech nie brakuje soli przymierza Boga twego  przy
!DU
żadnej  ofierze  pokarmowej. Każdy  dar  posypiesz
!DV
solą. 14 Jeżeli chcesz złożyć jako dar spalany dla
!DW
Pana  ofiarę  pokarmową z pierwocin, to  będą  nią
!DX
kłosy  prażone na ogniu albo kasza z nowego  zboża
!DY
jako ofiara pokarmowa z pierwocin. 15 Polejesz  ją
!DZ
oliwą  i położysz na niej kadzidło. To jest ofiara
!D[
z  pokarmów.  16 Kapłan zamieni w dym  pamiątkę  z
!D\
kaszy  i oliwy wraz z całym kadzidłem jako  ofiarę
!D]
spalaną dla Pana.
!D^
!D_
OFIARY BIESIADNE*
!D`
!Da
Cielce
!Db
┌───┐ 01 Jeżeli  kto chce  złożyć dar z  większego
!Dc
│ 3 │ bydła  jako  ofiarę  biesiadną,  niech złoży
!Dd
└───┘ zwierzę  bez skazy, samca lub  samicę  przed
!De
Panem.  02 Położy  rękę na  głowie  swego  daru  i
!Df
zabije  go  przed  wejściem do Namiotu  Spotkania.
!Dg
Potem kapłani, synowie Aarona, pokropią krwią jego
!Dh
ołtarz  dokoła. 03 Potem złoży z ofiary biesiadnej
!Di
ofiarę  spalaną  dla Pana, to jest tłuszcz,  który
!Dj
okrywa wnętrzności, i cały tłuszcz, który jest nad
!Dk
nimi,  04 a także obie nerki i tłuszcz,  który  je
!Dl
okrywa, który sięga do lędźwi, oraz płat tłuszczu,
!Dm
który jest na wątrobie - przy nerkach go oddzieli.
!Dn
05 Synowie Aarona zamienią to w dym na ołtarzu, na
!Do
ofierze  całopalnej,  która  jest  na  drwach,  na
!Dp
ogniu. To jest ofiara spalana, miła woń dla Pana.
!Dq
!Dr
Owce
!Ds
06 Jeżeli  zaś kto chce złożyć w darze  mniejsze
!Dt
bydlę  jako ofiarę biesiadną dla Pana, niech złoży
!Du
zwierzę  bez  skazy, samca lub  samicę.  07 Jeżeli
!Dv
chce  złożyć  w darze owcę, niech złoży  ją  przed
!Dw
Panem.  08 Położy rękę na głowę swego daru,  potem
!Dx
zabije go przed Namiotem Spotkania. Synowie Aarona
!Dy
pokropią  krwią zwierzęcia ołtarz dokoła. 09 Potem
!Dz
złoży z ofiary biesiadnej ofiarę spalaną dla Pana,
!D{
to jest cały tłuszcz ogonowy - należy go oddzielić
!D|
tuż  przy samej kości ogonowej - i tłuszcz,  który
!D}
okrywa wnętrzności, oraz cały tłuszcz, który  jest
!D~
nad  nimi, 10 i obie nerki wraz z tłuszczem, który
!D
je  okrywa,  który sięga do lędźwi, a  także  płat
!DÇ
tłuszczu, który jest na wątrobie - przy nerkach go
!Dü
oddzieli.  11 Kapłan zamieni to w dym  na  ołtarzu
!Dé
jako pokarm*, jako ofiarę spalaną dla Pana.
!Dâ
!Dä
Kozy
!Dů
12 Jeżeli  kto chce złożyć w darze  kozę,  niech
!Dć
złoży ją przed Panem. 13 Położy rękę na jej głowie
!Dç
i  zabije  ją  przed  Namiotem Spotkania.  Synowie
!Dł
Aarona  pokropią jej krwią ołtarz dokoła. 14 Potem
!Dë
jako  dar  spalany dla Pana złoży  tłuszcz,  który
!DŐ
!Dő
nad nimi, 15 obie nerki wraz z tłuszczem, który je
!Dî
okrywa,  który  sięga  do  lędźwi,  a  także  płat
!DŹ
!DÄ
oddzieli.  16 Potem kapłan zamieni to  wszystko  w
!DĆ
dym na ołtarzu, jako pokarm spalany, miłą woń <dla
!DÉ
Pana>.
!DĹ
!Dĺ
Nie wolno jeść krwi ani tłuszczu zwierząt
!Dô
ofiarnych
!Dö
Cały  tłuszcz będzie dla Pana! 17 To jest ustawa
!DĽ
wieczysta   na  wszystkie  czasy  i  na  wszystkie
!Dľ
pokolenia,  we wszystkich waszych siedzibach.  Ani
!DŚ
tłuszczu, ani krwi jeść nie będziecie»!
!Dś
!DÖ
OFIARA PRZEBŁAGALNA*
!DÜ
!DŤ
Za grzech arcykapłana
!Dť
┌───┐ 01 Pan  tak powiedział  do Mojżesza:  02 «To
!DŁ
│ 4 │ powiedz   Izraelitom:   Jeżeli   kto   przez
!D×
└───┘ nieuwagę   zgrzeszy  przeciwko   jednemu   z
!Dč
przykazań  Pana, zabraniających jakiejś czynności,
!Dá
to   jest   postąpi  wbrew  jednemu  z  przykazań:
!Dí
03 jeżeli  ten grzech popełni namaszczony  kapłan,
!Dó
tak  że jego wina spada na lud, to złoży Panu jako
!Dú
ofiarę  przebłagalną za grzech*,  który  popełnił,
!DĄ
młodego  cielca bez skazy. 04 Przyprowadzi  cielca
!Dą
przed  wejście do Namiotu Spotkania,  przed  Pana,
!DŽ
położy  rękę  na  głowie cielca, i  zabiją  cielca
!Dž
przed  Panem.  05 Potem namaszczony kapłan  weźmie
!DĘ
trochę   z  krwi  cielca  i  wniesie  do   Namiotu
!Dę
Spotkania.  06 I  umoczy kapłan palec  we  krwi  i
!D¬
pokropi  krwią  siedem razy przed Panem,  to  jest
!Dź
przed   zasłoną  Miejsca  Świętego.   07 Następnie
!DČ
pomaże kapłan krwią rogi ołtarza wonnego kadzenia,
!Dş
który stoi przed Panem w Namiocie Spotkania.  Całą
!D«
resztę  krwi  cielca  wyleje na  podstawę  ołtarza
!D»
ofiar  całopalnych, który stoi przed  wejściem  do
!D░
Namiotu  Spotkania. 08 Potem oddzieli cały tłuszcz
!D▒
od   cielca  ofiary  przebłagalnej,  a  mianowicie
!D▓
tłuszcz, który okrywa wnętrzności, i cały tłuszcz,
!D│
który jest nad nimi, 09 także i obie nerki wraz  z
!D┤
tłuszczem, który jest nad nimi, który sięga aż  do
!DÁ
lędźwi,  a  także  płat tłuszczu,  który  jest  na
!DÂ
wątrobie  -  przy nerkach go oddzieli, 10 tak  jak
!DĚ
oddziela  się  tłuszcz cielca  ofiary  biesiadnej.
!DŞ
Wtedy  kapłan zamieni to wszystko w dym na ołtarzu
!D╣
ofiar  całopalnych.  11 Skórę  zaś  cielca  ofiary
!D║
biesiadnej,  całe  jego mięso,  jego  głowę,  jego
!D╗
nogi,   jego   wnętrzności  i   zawartość   jelit,
!D╝
12 słowem całego cielca każe wynieść poza obóz, na
!DŻ
miejsce  czyste*, gdzie wysypują  popiół.  Tam  go
!Dż
spalą  na  drwach,  na ogniu.  Będzie  spalony  na
!D┐
miejscu, gdzie wysypują popiół.
!D└
!D┴
Za społeczność
!D┬
13 Jeżeli  zaś cała społeczność  Izraela  zawini
!D├
przez  nieuwagę  i sprawa ta będzie  ukryta  przed
!D─
oczami  zgromadzenia, mianowicie to,  że  uczynili
!D┼
coś  sprzecznego z przykazaniami  Pana,  i  w  ten
!DĂ
sposób   zawinili,   14 a  potem   grzech,   który
!Dă
popełnili,   wyjdzie  na  jaw,   w   takim   razie
!D╚
zgromadzenie  przyprowadzi przed Namiot  Spotkania
!D╔
młodego cielca jako ofiarę przebłagalną. 15 Starsi
!D╩
społeczności  włożą  ręce na  głowę  cielca  przed
!D╦
Panem,  i  ten  cielec będzie zabity przed  Panem.
!D╠
16 Namaszczony kapłan wniesie do Namiotu Spotkania
!D═
część krwi cielca. 17 Potem kapłan umoczy palec we
!D╬
krwi  i  pokropi siedem razy przed Panem, to  jest
!D¤
przed zasłoną. 18 Pomaże także krwią rogi ołtarza,
!Dđ
który jest przed Panem w Namiocie Spotkania.  Całą
!DĐ
resztę  krwi  wyleje  na  podstawę  ołtarza  ofiar
!DĎ
całopalnych, który stoi przed wejściem do  Namiotu
!DË
Spotkania. 19 A cały tłuszcz oddzieli od  niego  i
!Dď
zamieni w dym na ołtarzu. 20 Potem postąpi  z  tym
!DŇ
cielcem   tak  samo,  jak  postąpił  z  poprzednio
!DÍ
wspomnianym  cielcem  ofiary  przebłagalnej.   Tak
!DÎ
postąpi z nim. W ten sposób kapłan dokona za  nich
!Dě
przebłagania   i  będzie  im  [wina]  odpuszczona.
!D┘
21 Potem  wyniosą tego cielca poza obóz  i  spalą,
!D┌
tak  jak spalono pierwszego cielca. To jest ofiara
!D█
przebłagalna za społeczność.
!D▄
!DŢ
Za naczelnika rodu
!DŮ
22 Jeżeli  zgrzeszy  naczelnik  rodu   i   przez
!D▀
nieuwagę  przestąpi jedno z przykazań  Pana,  Boga
!DÓ
swego,  i w ten sposób zawini, 23 i jeżeli  zwrócę
!Dß
mu  uwagę  na  jego  grzech,  który  popełnił,  to
!DÔ
przyprowadzi w darze koziołka bez skazy.  24 Potem
!DŃ
włoży  rękę  na  głowę koziołka, i  zabiją  go  na
!Dń
miejscu,  gdzie zabija się ofiary całopalne  przed
!Dň
Panem.  To  jest ofiara przebłagalna. 25 A  kapłan
!DŠ
umoczy palec we krwi ofiary przebłagalnej i pomaże
!Dš
nią  rogi  ołtarza ofiar całopalnych. Całą  resztę
!DŔ
krwi wyleje na podstawę ołtarza ofiar całopalnych,
!DÚ
26 cały zaś tłuszcz zamieni w dym na ołtarzu,  tak
!Dŕ
jak tłuszcz ofiary biesiadnej. W ten sposób kapłan
!DŰ
dokona  przebłagania za grzech naczelnika rodu,  i
!Dý
będzie mu odpuszczony.
!DÝ
!Dţ
Za zwykłych ludzi
!D´
27 Jeżeli  jakiś  człowiek  spośród  ludu  ziemi
!D­
zgrzeszy   przez  nieuwagę,  przestąpi   jedno   z
!D˝
przykazań Pana i w ten sposób zawini, 28 i  jeżeli
!D˛
zwrócę mu uwagę na jego grzech, który popełnił, to
!Dˇ
przyprowadzi  w  darze  za swój  grzech  kozę  bez
!D˘
skazy.  29 Następnie włoży rękę  na  głowę  ofiary
!D§
przebłagalnej    i   zabije    ją    na    miejscu
!D÷
[przeznaczonym  dla] ofiary całopalnej.  30 Kapłan
!D¸
umoczy  palec  we krwi i pomaże nią  rogi  ołtarza
!D°
ofiar  całopalnych.  Całą resztę  krwi  wyleje  na
!D¨
podstawę ołtarza.
!D˙
31 Potem  oddzieli  cały tłuszcz,  tak  jak  był
!Dű
oddzielony   tłuszcz  ofiary  biesiadnej.   Kapłan
!DŘ
zamieni  to  w  dym na ołtarzu jako miłą  woń  dla
!Dř
Pana.  W ten sposób kapłan dokona przebłagania  za
!D■
niego  i  grzech będzie mu odpuszczony.  32 Jeżeli
!D 
zaś  kto  chce  złożyć w darze  owcę  jako  ofiarę
!E!
przebłagalną,  to  przyprowadzi  owcę  bez  skazy,
!E"
33 włoży  rękę  na  głowę ofiary  przebłagalnej  i
!E#
zabije  ją  jako ofiarę przebłagalną  na  miejscu,
!E$
gdzie się zabija ofiary całopalne. 34 Potem kapłan
!E%
!E&
!E'
krwi  wyleje na podstawę ołtarza. 35 Cały  tłuszcz
!E(
oddzieli,  tak  jak był oddzielony  tłuszcz  owcy,
!E)
złożonej jako ofiara biesiadna. Kapłan zamieni  to
!E*
w  dym  na  ołtarzu, ponad ofiarami spalanymi  dla
!E+
!E,
jego  grzech, który tamten popełnił, i  będzie  mu
!E-
odpuszczony.
!E.
!E/
Szczególne rodzaje ofiar przebłagalnych
!E0
┌───┐ 01 Jeżeli   kto  zgrzeszy   przez   to,   że
!E1
│ 5 │ usłyszawszy  zaklęcie i mogąc zaświadczyć  o
!E2
└───┘ przestępstwie, które widział lub  znał,  nie
!E3
uczyni  tego i w ten sposób zawini, 02 albo jeżeli
!E4
kto  dotknie  się czegoś nieczystego, na  przykład
!E5
padliny   nieczystego  dzikiego  zwierzęcia   albo
!E6
padliny  nieczystego  domowego  zwierzęcia,   albo
!E7
padliny nieczystego płazu*, i nie uświadomi  sobie
!E8
tego,  że  stał  się nieczystym i winnym,  03 albo
!E9
jeżeli   kto   dotknie  się  jakiejś  nieczystości
!E:
ludzkiej, jakiejkolwiek rzeczy, która może uczynić
!E;
nieczystym, i z początku nie uświadomi sobie tego,
!E<
a potem spostrzeże, że zawinił, 04 albo jeżeli kto
!E=
przysięga,  mówiąc lekkomyślnie  wargami,  na  zło
!E>
albo  na  dobro,  tak  jak to  bywa,  że  człowiek
!E?
lekkomyślnie   przysięga,   i   z   początku   nie
!E@
uświadamia  sobie  tego, a  potem  spostrzeże,  że
!EA
zawinił przez jedną z tych rzeczy - 05 jeżeli więc
!EB
kto  popełni  jedno z tych przestępstw,  to  niech
!EC
wyzna,  że przez to zgrzeszył. 06 Wtedy przyniesie
!ED
jako  ofiarę  zadośćuczynienia dla  Pana  za  swój
!EE
grzech  -  samicę spośród małego bydła,  owcę  lub
!EF
kozę  na  ofiarę  przebłagalną.  A  kapłan  dokona
!EG
przebłagania za jego grzech.
!EH
!EI
Gołębie jako ofiara ubogich
!EJ
07 Jeżeli zaś ktoś jest tak ubogi, że  nie  może
!EK
przynieść  owcy,  to jako ofiarę zadośćuczynienia*
!EL
za   grzech,   który  popełnił,  przyniesie   dwie
!EM
synogarlice  albo  dwa  młode  gołębie  dla  Pana,
!EN
jednego  jako  ofiarę przebłagalną, drugiego  jako
!EO
ofiarę  całopalną. 08 Przyniesie ją  kapłanowi,  a
!EP
ten  ofiaruje  najprzód tego gołębia,  który  jest
!EQ
przeznaczony na ofiarę przebłagalną. Ściśnie  jego
!ER
główkę  przy karku, ale jej nie oddzieli. 09 Potem
!ES
pokropi ścianę ołtarza krwią ofiary przebłagalnej.
!ET
Reszta krwi będzie wyciśnięta na podstawę ołtarza.
!EU
To  jest  ofiara przebłagalna. 10 Drugiego gołębia
!EV
złoży jako ofiarę całopalną według zwyczaju. W ten
!EW
sposób kapłan dokona przebłagania za grzech, który
!EX
tamten popełnił, i będzie mu odpuszczony.
!EY
!EZ
Mąka jako ofiara ubogich
!E[
11 Jeżeli  zaś kto jest tak ubogi, że  nie  może
!E\
ofiarować nawet dwu synogarlic albo dwóch  młodych
!E]
gołębi,  to  przyniesie na dar ofiarny  za  grzech
!E^
dziesiątą część efy najczystszej mąki jako  ofiarę
!E_
przebłagalną,  ale nie poleje jej  oliwą  ani  nie
!E`
położy   na  niej  kadzidła,  bo  to  jest  ofiara
!Ea
przebłagalna.  12 Przyniesie to kapłanowi.  Kapłan
!Eb
weźmie z tego pełną garść [mąki] jako pamiątkę*  i
!Ec
zamieni  w  dym na ołtarzu nad ofiarami  spalanymi
!Ed
dla  Pana. To jest ofiara przebłagalna.  13 W  ten
!Ee
sposób  kapłan dokona przebłagania za jego grzech,
!Ef
który  tamten  popełnił przeciwko jednemu  z  tych
!Eg
przykazań, i będzie mu odpuszczony. Kapłan otrzyma
!Eh
swoją część, tak jak przy ofierze pokarmowej».
!Ei
!Ej
OFIARY ZADOŚĆUCZYNIENIA
!Ek
!El
Za przywłaszczenie sobie rzeczy należnych Bogu
!Em
14 Potem  Pan powiedział do Mojżesza: 15 «Jeżeli
!En
kto   popełnił   nieuczciwość  i  zgrzeszy   przez
!Eo
nieuwagę  przywłaszczając sobie rzeczy  poświęcone
!Ep
Panu,  to  przyniesie jako swoje zadośćuczynienie*
!Eq
dla  Pana  baranka  bez  skazy,  wziętego  spośród
!Er
drobnego bydła, którego wartość wynosiłaby  według
!Es
oszacowania   dwa   sykle   srebra   według   wagi
!Et
przybytku* na ofiarę zadośćuczynienia.  16 To,  co
!Eu
sobie    grzesznie    przywłaszczył    z    rzeczy
!Ev
poświęconych, zwróci, oddając ponadto jedną  piątą
!Ew
wartości, i odda to kapłanowi. W ten sposób kapłan
!Ex
dokona  przebłagania za niego, ofiarując za  niego
!Ey
baranka  zadośćuczynienia,  i  będzie  mu   grzech
!Ez
!E{
!E|
Za nieświadome przestępstwa
!E}
17 Jeżeli  kto zgrzeszy, czyniąc coś przeciwnego
!E~
przykazaniom  Pana,  nie będąc  tego  świadomy,  i
!E
stanie  się  winny, i popełni przestępstwo,  18 to
!EÇ
przyniesie  kapłanowi baranka bez skazy,  wziętego
!Eü
spośród    drobnego    bydła,    według    twojego
!Eé
oszacowania,  jako ofiarę zadośćuczynienia.  Wtedy
!Eâ
kapłan  dokona  przebłagania za jego  winę,  którą
!Eä
tamten  zaciągnął przez nieuwagę, nieświadomie,  i
!Eů
będzie  mu  grzech odpuszczony. 19 To jest  ofiara
!Eć
zadośćuczynienia, bo naprawdę zawinił wobec Pana».
!Eç
!Eł
Zadośćuczynienie bliźniemu
!Eë
20 Następnie   Pan   powiedział   do   Mojżesza:
!EŐ
21 «Jeżeli  kto  zgrzeszy i  popełni  nieuczciwość
!Eő
względem  Pana  przez  to,  że  zaprze  się  wobec
!Eî
bliźniego  tego,  co przyjął na przechowanie  albo
!EŹ
wziął  w  rękę  jako  zastaw,  albo  ukradł,  albo
!EÄ
wymusił  na  bliźnim; 22 albo jeżeli  kto  znalazł
!EĆ
rzecz  zgubioną  i  zaparł się tego,  albo  jeżeli
!EÉ
złożył fałszywą przysięgę, dotyczącą jakiejkolwiek
!EĹ
rzeczy,  przez  którą człowiek  może  zgrzeszyć  -
!Eĺ
23 otóż  kto  tak zgrzeszył i stał  się  przez  to
!Eô
winnym  zadośćuczynienia, powinien  oddać  to,  co
!Eö
ukradł,   albo  co  wymusił,  albo  co  wziął   na
!EĽ
przechowanie, albo rzecz zgubioną, którą  znalazł,
!Eľ
24 albo  tę  rzecz, co do której  złożył  fałszywą
!EŚ
przysięgę  -  zwróci mianowicie całkowitą  wartość
!Eś
tej  rzeczy,  dodając do niej jeszcze piątą  część
!EÖ
wartości.  Powinien  to oddać  właścicielowi  tego
!EÜ
samego   dnia,   kiedy   będzie   składał   ofiarę
!EŤ
zadośćuczynienia.  25 Potem przyprowadzi  do  Pana
!Eť
jako  swoje  zadośćuczynienie baranka  bez  skazy,
!EŁ
wziętego  spośród  drobnego  bydła  według   twego
!E×
oszacowania  na  ofiarę  zadośćuczynienia,   którą
!Eč
należy  przyprowadzić do kapłana. 26 W ten  sposób
!Eá
kapłan za niego dokona przebłagania wobec Pana,  i
!Eí
będzie  tamtemu  odpuszczony jakikolwiek  grzeszny
!Eó
czyn, który popełnił zaciągając winę».
!Eú
!EĄ
PRZEPISY UZUPEŁNIAJĄCE
!Eą
!EŽ
Codzienna ofiara całopalna
!Ež
┌───┐ 01 Dalej   Pan   powiedział   do   Mojżesza:
!EĘ
│ 6 │ 02 «Rozkaż   Aaronowi  i  jego   synom,   co
!Eę
└───┘ następuje: Oto prawo odnoszące się do ofiary
!E¬
całopalnej: ofiara całopalna będzie na  palenisku,
!Eź
na  ołtarzu  całą noc aż do rana, a ogień  ołtarza
!EČ
będzie na nim płonął. 03 Potem kapłan włoży  szatę
!Eş
lnianą i spodnie lniane na ciało, usunie popiół  z
!E«
ofiary całopalnej, którą ogień strawił na ołtarzu,
!E»
i  wysypie  go obok ołtarza. 04 Następnie  zdejmie
!E░
ubranie,  włoży inne szaty i wyniesie popiół  poza
!E▒
obóz na miejsce czyste. 05 Ogień na ołtarzu będzie
!E▓
stale  płonąć - nigdy nie będzie wygasać.  Na  nim
!E│
kapłan  każdego poranka zapali drwa, na nim  ułoży
!E┤
ofiarę  całopalną, na nim zamieni  w  dym  tłuszcz
!EÁ
ofiar   biesiadnych.  06 Ogień  nieustanny  będzie
!EÂ
płonąć na ołtarzu - nigdy nie będzie wygasać!
!EĚ
!EŞ
Kapłani otrzymują część z ofiar pokarmowych
!E╣
07 Oto prawo odnoszące się do ofiary z pokarmów:
!E║
Synowie  Aarona przyniosą ją przed  Pana  -  przed
!E╗
ołtarz.  08 Potem wezmą z niej garść  najczystszej
!E╝
mąki, należącej do ofiary pokarmowej, wraz z oliwą
!EŻ
jej  i z całym kadzidłem, które są na tej ofierze,
!Eż
i zamienią to w dym na ołtarzu jako miłą woń, jako
!E┐
pamiątkę*  dla  Pana. 09 To, co pozostanie  z  tej
!E└
ofiary,  będzie pokarmem dla Aarona i jego  synów.
!E┴
Jako   chleby   przaśne  zjedzą   to   w   miejscu
!E┬
poświęconym,  na  dziedzińcu  Namiotu   Spotkania.
!E├
10 Nie  będziecie piec z tego chlebów  kwaszonych!
!E─
To  jest  część,  którą  daję  im  z  moich  ofiar
!E┼
spalanych.  To  są  ofiary  najświętsze,  tak  jak
!EĂ
ofiary  przebłagalne  i  ofiary  zadośćuczynienia.
!Eă
11 Każdy mężczyzna spośród synów Aarona będzie  je
!E╚
spożywał.  To  jest  prawo wieczyste  dla  waszych
!E╔
pokoleń,  dotyczące  ofiar  spalanych  dla   Pana.
!E╩
Każdy, kto się ich dotknie, będzie uświęcony»*.
!E╦
!E╠
Ofiara pokarmowa przy wprowadzeniu w czynności
!E═
kapłańskie
!E╬
12 Dalej Pan powiedział do Mojżesza: 13 «Oto dar
!E¤
Aarona  i  jego  synów, który złożą  Panu  w  dniu
!Eđ
namaszczenia jednego z nich: będzie  to  ofiara  z
!EĐ
pokarmów   wieczysta   -   jedna   dziesiąta   efy
!EĎ
najczystszej  mąki, z tego połowa rano,  a  połowa
!EË
wieczorem. 14 Będzie ona przyrządzona na patelni z
!Eď
oliwą. Kiedy będzie rozczyniona, przyniesiesz  ją.
!EŇ
Jako   ofiarę  pokarmową  podzieloną  na   kawałki
!EÍ
ofiarujesz  ją.  Będzie  to  miła  woń  dla  Pana.
!EÎ
15 Kapłan,  który  będzie namaszczony  na  miejsce
!Eě
Aarona spośród jego synów, to samo uczyni. To jest
!E┘
należność wieczysta dla Pana: ta ofiara  będzie  w
!E┌
całości   zamieniona   w  dym!   16 Każda   ofiara
!E█
pokarmowa kapłana będzie w całości spalona - nic z
!E▄
niej nie wolno jeść!»
!EŢ
!EŮ
Ofiara przebłagalna
!E▀
17 Dalej  Pan  powiedział do  Mojżesza.  18 «Tak
!EÓ
powiedz  do  Aarona i jego synów:  To  jest  prawo
!Eß
odnoszące  się  do  ofiary przebłagalnej:  na  tym
!EÔ
samym  miejscu,  na którym będzie zabijana  ofiara
!EŃ
całopalna,    będzie   także    zabijana    ofiara
!Eń
przebłagalna  przed Panem. To  jest  rzecz  bardzo
!Eň
święta!  19 Kapłan,  który będzie  składał  ofiarę
!EŠ
przebłagalną, będzie z niej spożywał.  Na  miejscu
!Eš
poświęconym   będzie  spożywana,   na   dziedzińcu
!EŔ
Namiotu  Spotkania.  20 Każdy,  kto  dotknie   jej
!EÚ
mięsa, będzie uświęcony. Jeżeli trochę z jej  krwi
!Eŕ
skropi ubranie, to miejsce owo, które krew skropi,
!EŰ
ma być wyprane w miejscu poświęconym. 21 Jeżeli to
!Eý
mięso było gotowane w naczyniu glinianym, naczynie
!EÝ
owo  będzie  rozbite, jeżeli zaś było  gotowane  w
!Eţ
naczyniu  miedzianym,  będzie  ono  wyszorowane  i
!E´
wypłukane   wodą.   22 Każdy   mężczyzna   spośród
!E­
kapłanów  będzie spożywać z niej.  To  jest  rzecz
!E˝
bardzo  święta! 23 Ale jeżeli część krwi z  ofiary
!E˛
przebłagalnej była wniesiona do Namiotu Spotkania,
!Eˇ
aby   w   Miejscu  Świętym  był  dokonany   obrzęd
!E˘
przebłagania,  to  nie wolno jeść  z  tej  ofiary.
!E§
Będzie ona cała spalona w ogniu.
!E÷
!E¸
Ofiara zadośćuczynienia
!E°
┌───┐ 01 Oto   prawo  odnoszące   się  do   ofiary
!E¨
│ 7 │ zadośćuczynienia:  jest  ona  rzeczą  bardzo
!E˙
└───┘ świętą. 02 Na tym samym miejscu,  na  którym
!Eű
będą  zabijać ofiarę całopalną, będą także zabijać
!EŘ
ofiarę  zadośćuczynienia. Krew jej  wyleją  dokoła
!Eř
ołtarza, 03 ale cały jej tłuszcz będzie złożony  w
!E■
ofierze:  ogon, tłuszcz, który okrywa wnętrzności,
!E 
04 obie nerki i tłuszcz, który jest na nich, który
!F!
sięga  aż  do  lędźwi, a także  płat  tłuszczu  na
!F"
wątrobie   -   przy  nerkach  będzie   oddzielony.
!F#
05 Kapłan  zamieni to wszystko w  dym  na  ołtarzu
!F$
jako  ofiarę  spalaną  dla Pana.  To  jest  ofiara
!F%
zadośćuczynienia.  06 Każdy  mężczyzna  z   [rodu]
!F&
kapłanów  będzie z niej spożywał. Będzie spożywana
!F'
w   miejscu  poświęconym,  to  jest  rzecz  bardzo
!F(
święta.
!F)
!F*
Część należna kapłanom z ofiar prywatnych
!F+
07 Ofiary przebłagalne i ofiary zadośćuczynienia
!F,
podlegają temu samemu prawu: będą one należały  do
!F-
tego kapłana, który dokonuje obrzędu przebłagania.
!F.
08 Jeżeli  zaś  kapłan  składa  za  kogoś   ofiarę
!F/
całopalną,  to  otrzyma  skórę  zwierzęcia,  które
!F0
złożył   w   ofierze.  09 Także  i  każda   ofiara
!F1
pokarmowa  upieczona w piecu albo  przyrządzona  w
!F2
kociołku  lub  na patelni będzie należeć  do  tego
!F3
kapłana,  który  ją  złożył. 10 Ale  każda  ofiara
!F4
pokarmowa  zaprawiona  oliwą  albo  sucha   będzie
!F5
należeć  do  wszystkich  synów  Aarona  po  równej
!F6
części.
!F7
!F8
Ofiara biesiadna
!F9
11 Oto prawo odnoszące się do ofiary biesiadnej,
!F:
która  będzie składana Panu: 12 Jeżeli kto  składa
!F;
ją  jako  ofiarę  dziękczynną, to dołączy  do  tej
!F<
ofiary   dziękczynnej  także  i   placki   przaśne
!F=
rozczynione   oliwą   i  przaśne   podpłomyki;   z
!F>
najczystszej   mąki,   zaprawionej   oliwą,   będą
!F?
przyrządzone placki*.
!F@
13 Obok  placków  z  ciasta  kwaszonego   będzie
!FA
złożony   jego   dar   poza   ofiarą   dziękczynną
!FB
biesiadną.  14 Z  każdego rodzaju darów  ofiarnych
!FC
będzie  odłączony  jeden jako dar  szczególny  dla
!FD
Pana.  Otrzyma  go  kapłan,  który  pokropi  krwią
!FE
ofiary  biesiadnej.  15 Mięso dziękczynnych  ofiar
!FF
biesiadnych musi być zjedzone tego samego  dnia  -
!FG
nie  wolno  zostawiać  z niego  nic  aż  do  rana.
!FH
16 Jeżeli  jednak ma to być ofiara  wynikająca  ze
!FI
ślubu  albo  jako  ofiara  dobrowolna,  to  [mięso
!FJ
żertwy]  powinno  się jeść tego samego  dnia,  ale
!FK
resztę  z  niego  można  zjeść  następnego   dnia.
!FL
17 Jeżeli  jednak  część z tego  mięsa  pozostanie
!FM
jeszcze  na  trzeci  dzień, to  będzie  spalona  w
!FN
ogniu.  18 Jeżeli  kto  zje  coś  z  mięsa  ofiary
!FO
biesiadnej  na  trzeci dzień,  to  ta  ofiara  nie
!FP
będzie  przyjęta, nie będzie ona  policzona  temu,
!FQ
który  ją  złożył, bo jest to rzecz  nieczysta,  a
!FR
ten, który ją spożyje, zaciągnie winę. 19 Także  i
!FS
mięso, które się zetknęło z czymś nieczystym,  nie
!FT
może  być  jedzone. Powinno być spalone  w  ogniu.
!FU
Poza  tym każdy, kto jest czysty, może jeść mięso.
!FV
20 Jeżeli jednak kto, będąc w stanie nieczystości,
!FW
będzie jadł mięso z ofiary biesiadnej, która  jest
!FX
dla  Pana,  będzie wykluczony spośród swego  ludu.
!FY
21 Jeżeli   kto   dotknie   jakiejś   nieczystości
!FZ
ludzkiej   albo   nieczystego   zwierzęcia,   albo
!F[
jakiegoś  nieczystego robactwa, i  spożyje  coś  z
!F\
mięsa  ofiary biesiadnej należącej do Pana, będzie
!F]
wykluczony spośród swego ludu».
!F^
!F_
Zakaz spożywania tłuszczu i krwi
!F`
22 Dalej Pan powiedział do Mojżesza: 23 «Powiedz
!Fa
Izraelitom:  Nie wolno wam jeść tłuszczu  cielców,
!Fb
owiec  i  kóz! 24 Wolno się posługiwać dla różnych
!Fc
celów     tłuszczem    zwierząt    padłych     lub
!Fd
rozszarpanych,  ale nie wolno go  jeść.  25 Każdy,
!Fe
kto  je  tłuszcz  zwierząt  składanych  na  ofiarę
!Ff
spalaną dla Pana, będzie wykluczony spośród  swego
!Fg
ludu.  26 Gdziekolwiek  będziecie  mieszkać,   nie
!Fh
wolno  wam spożywać żadnej krwi: ani krwi  ptaków,
!Fi
ani krwi bydląt. 27 Ktokolwiek spożywa jakąkolwiek
!Fj
krew, będzie wykluczony spośród swego ludu».
!Fk
!Fl
Część z ofiar pojednania należna kapłanom
!Fm
28 Dalej  Pan  powiedział do Mojżesza:  «Powiedz
!Fn
Izraelitom:   29 Kto  chce  złożyć   Panu   ofiarę
!Fo
biesiadną,  przyniesie dar swój Panu, [wzięty]  ze
!Fp
swej     ofiary    biesiadnej.    30 Własnoręcznie
!Fq
przyniesie  ofiary  spalane dla  Pana:  przyniesie
!Fr
tłuszcz  z mostka i mostek, aby wykonać  nim  gest
!Fs
kołysania* przed Panem. 31 Potem na ołtarzu kapłan
!Ft
tłuszcz zamieni w dym, a mostek będzie dla  Aarona
!Fu
i  jego  synów.  32 Także i prawą łopatkę  oddacie
!Fv
kapłanowi,   jako   część   kapłańską   z    ofiar
!Fw
biesiadnych.  33 Ten spośród synów  Aarona,  który
!Fx
składa w ofierze krew i tłuszcz ofiar biesiadnych,
!Fy
otrzyma  jako  swoją  część prawą  łopatkę.  34 Bo
!Fz
mostek kołysania i łopatkę podniesienia* biorę  od
!F{
Izraelitów  z  ich  ofiar biesiadnych  i  daję  je
!F|
Aaronowi  kapłanowi i jego synom,  jako  należność
!F}
wieczystą od Izraelitów».
!F~
!F
Zakończenie
!FÇ
35 To  jest  część z ofiar spalanych  dla  Pana,
!Fü
która  należy  się Aaronowi i jego synom  od  dnia
!Fé
wprowadzenia ich w czynności kapłanów  Pana.  36 W
!Fâ
dniu,  kiedy ich Pan namaścił, rozkazał Izraelitom
!Fä
im  to  dawać.  To jest ustawa wieczysta  dla  ich
!Fů
pokoleń.   37 To   jest  prawo  dotyczące   ofiary
!Fć
całopalnej,     ofiary     pokarmowej,      ofiary
!Fç
przebłagalnej,  ofiary  zadośćuczynienia,   ofiary
!Fł
wprowadzenia  w  czynności  kapłańskie  i   ofiary
!Fë
biesiadnej. 38 To rozkazał Pan Mojżeszowi na górze
!FŐ
Synaj  w  dniu,  kiedy polecił Izraelitom  składać
!Fő
dary dla Pana na pustyni synajskiej.
!Fî
!FŹ
USTANOWIENIE KAPŁAŃSTWA
!FÄ
!FĆ
WPROWADZENIE AARONA I JEGO SYNÓW
!FÉ
W CZYNNOŚCI KAPŁAŃSKIE
!FĹ
!Fĺ
Przygotowania*
!Fô
┌───┐ 01 Potem Pan powiedział do Mojżesza: 02 «Weź
!Fö
│ 8 │ Aarona   i  jego  synów,  szaty,  oliwę   do
!FĽ
└───┘ namaszczania cielca na ofiarę  przebłagalną,
!Fľ
dwa  barany i kosz chlebów przaśnych. 03 Następnie
!FŚ
zgromadź   całą  społeczność  przed  wejściem   do
!Fś
Namiotu Spotkania». 04 Mojżesz uczynił tak, jak mu
!FÖ
Pan  rozkazał, i społeczność zgromadziła się przed
!FÜ
wejściem  do  Namiotu Spotkania. 05 Potem  Mojżesz
!FŤ
powiedział do społeczności: «Oto, co mi Pan  kazał
!Fť
uczynić!»
!FŁ
!F×
Kąpiel, włożenie szat i namaszczenie
!Fč
06 Wtedy Mojżesz kazał się przybliżyć Aaronowi i
!Fá
jego synom i obmył ich wodą. 07 Ubrał go w tunikę,
!Fí
opasał   go  ozdobnym  pasem,  włożył   na   niego
!Fó
wierzchnią  szatę, na niej umieścił jeszcze  efod,
!Fú
opasał  go przepaską efodu i przymocował  go  nią.
!FĄ
08 Potem  umieścił  na nim pektorał  i  włożył  do
!Fą
pektorału  urim i tummim. 09 Włożył  mu  na  głowę
!FŽ
tiarę  i  przymocował na przedniej  stronie  tiary
!Fž
blachę  złotą, święty diadem, tak jak nakazał  Pan
!FĘ
Mojżeszowi.    10 Potem   Mojżesz   wziął    oliwę
!Fę
namaszczenia,   namaścił   przybytek    wraz    ze
!F¬
wszystkim,  co w nim było, i poświęcił te  rzeczy.
!Fź
11 Także   pokropił  nią  siedem  razy  ołtarz   i
!FČ
namaścił  ołtarz  razem  z  całym  jego  sprzętem,
!Fş
również  kadź  na  wodę  i jej  podstawę,  aby  je
!F«
poświęcić.    12 Potem   wylał   [trochę]    oliwy
!F»
namaszczenia na głowę Aarona i namaścił go, aby go
!F░
poświęcić. 13 Następnie Mojżesz kazał synom Aarona
!F▒
przybliżyć  się, włożył na nich tuniki,  przepasał
!F▓
ich  ozdobnymi  pasami i okrył ich głowy  mitrami,
!F│
tak jak Pan nakazał Mojżeszowi.
!F┤
!FÁ
Ofiara przebłagalna za kapłanów
!FÂ
14 Potem   przyprowadzono   cielca   na   ofiarę
!FĚ
przebłagalną. Aaron i jego synowie włożyli ręce na
!FŞ
głowę   cielca  ofiary  przebłagalnej.  15 Mojżesz
!F╣
zabił  go,  wziął krew jego i palcem  pomazał  nią
!F║
rogi  ołtarza  dokoła  -  w  ten  sposób  oczyścił
!F╗
ołtarz*.  Resztę krwi wylał na podstawę ołtarza  i
!F╝
tak poświęcił go, i dokonał przebłagania. 16 Potem
!FŻ
wziął  cały tłuszcz, który jest na wnętrznościach,
!Fż
i płat tłuszczu, który okrywa wątrobę, jak również
!F┐
i   obie  nerki  wraz  z  ich  tłuszczem.  Mojżesz
!F└
zamienił je w dym na ołtarzu. 17 A cielca razem ze
!F┴
skórą,  mięsem i zawartością jelit spalił w  ogniu
!F┬
poza obozem, tak jak nakazał Pan Mojżeszowi.
!F├
!F─
Ofiara całopalna przy wprowadzeniu
!F┼
18 Potem   przyprowadzono   barana   na   ofiarę
!FĂ
całopalną.  Aaron i jego synowie włożyli  ręce  na
!Fă
głowę barana. 19 Mojżesz zabił go i pokropił krwią
!F╚
ołtarz dokoła. 20 Potem Mojżesz pokrajał barana na
!F╔
części  i  zamienił w dym głowę, części i tłuszcz.
!F╩
21 Następnie Mojżesz obmył wodą wnętrzności i nogi
!F╦
barana  i zamienił w dym całego barana na ołtarzu.
!F╠
To  było całopalenie, miła woń, ofiara spalana dla
!F═
Pana, tak jak nakazał Pan Mojżeszowi.
!F╬
!F¤
Obrzędy wprowadzenia w czynności kapłańskie
!Fđ
22 Potem przyprowadzono drugiego barana,  barana
!FĐ
[ofiary]   wprowadzenia  w  czynności  kapłańskie.
!FĎ
Aaron i jego synowie włożyli ręce na głowę barana.
!FË
23 Mojżesz  zabił  go, wziął trochę  jego  krwi  i
!Fď
pomazał  nią  wierzch prawego  ucha  Aarona,  duży
!FŇ
palec  jego  prawej ręki i duży palec jego  prawej
!FÍ
nogi.  24 Potem Mojżesz kazał się przybliżyć synom
!FÎ
Aarona i pomazał krwią wierzchy ich prawych  uszu,
!Fě
duże  palce  ich  prawych rąk  i  duże  palce  ich
!F┘
prawych  nóg.  Resztę  krwi wylał  Mojżesz  dokoła
!F┌
ołtarza.
!F█
25 Potem  wziął tłuszcz, ogon  i  cały  tłuszcz,
!F▄
który   jest  na  wnętrznościach  wraz  z   płatem
!FŢ
tłuszczu, który okrywa wątrobę, a także obie nerki
!FŮ
z  ich  tłuszczem  i  prawą  łopatkę.  26 Z  kosza
!F▀
chlebów  przaśnych, który stoi przed Panem,  wziął
!FÓ
jeden  chleb przaśny, jeden placek przyrządzony  z
!Fß
oliwą  i jeden podpłomyk. Umieścił je na kawałkach
!FÔ
tłuszczu i na prawej łopatce. 27 Potem położył  to
!FŃ
wszystko  na  dłoniach Aarona i na  dłoniach  jego
!Fń
synów  i wykonał nimi gest kołysania* przed Panem.
!Fň
28 Następnie Mojżesz wziął to wszystko z ich dłoni
!FŠ
i  zamienił w dym na ołtarzu nad całopaleniem.  To
!Fš
była  ofiara  wprowadzenia w czynności kapłańskie,
!FŔ
miła  woń,  ofiara  spalana dla  Pana.  29 Mojżesz
!FÚ
wziął  mostek  i wykonał nim gest kołysania  przed
!Fŕ
Panem.  To była część należna Mojżeszowi z  barana
!FŰ
[ofiary] wprowadzenia w czynności kapłańskie,  jak
!Fý
nakazał  Pan  Mojżeszowi. 30 Potem  Mojżesz  wziął
!FÝ
trochę  oliwy namaszczenia i trochę krwi z ołtarza
!Fţ
i  pokropił nią Aarona i jego szaty, a z nim  jego
!F´
synów  i  ich szaty. Tak poświęcił Aarona  z  jego
!F­
szatami i z nim jego synów z ich szatami.
!F˝
!F˛
Uczta ofiarna i tydzień wprowadzenia w czynności
!Fˇ
!F˘
31 Potem powiedział Mojżesz do Aarona i do  jego
!F§
synów:  «Ugotujcie mięso przy wejściu  do  Namiotu
!F÷
Spotkania. Tam jedzcie je z chlebem, który jest  w
!F¸
koszu  ofiary wprowadzenia w czynności kapłańskie.
!F°
Tak  mi  nakazano w słowach: Aaron i jego  synowie
!F¨
będą  je jedli*. 32 Resztę mięsa i chleba spalicie
!F˙
w  ogniu.  33 Od wejścia do Namiotu Spotkania  nie
!Fű
będziecie odchodzić przez siedem dni, aż do  dnia,
!FŘ
kiedy  skończą  się  dni  waszego  wprowadzania  w
!Fř
czynności   kapłańskie,  bo   przez   siedem   dni
!F■
będziecie  w  nie wprowadzani. 34 Tak jak  dzisiaj
!F 
uczyniono, tak Pan nakazał czynić, aby dokonać  za
!G!
was  przebłagania. 35 Przez siedem  dni  będziecie
!G"
siedzieć przy wejściu do Namiotu Spotkania dzień i
!G#
noc  na  straży  Pana, abyście nie  pomarli.  Taki
!G$
nakaz   otrzymałem».  36 Aaron  i   jego   synowie
!G%
uczynili  to  wszystko, co Pan  nakazał  im  przez
!G&
!G'
!G(
POCZĄTEK POSŁUGI AARONA
!G)
!G*
Przygotowanie
!G+
┌───┐ 01 Ósmego dnia zawołał  Mojżesz Aarona, jego
!G,
│ 9 │ synów   i   starszych    Izraela.   02 Potem
!G-
└───┘ powiedział  do Aarona:  «Weź  sobie  młodego
!G.
cielca  na ofiarę przebłagalną i barana na  ofiarę
!G/
całopalną,  oba  bez  skazy, i  przyprowadź  przed
!G0
Pana.  03 A  do  Izraelitów  tak  powiedz:  Weźcie
!G1
koziołka na ofiarę przebłagalną, cielca rocznego i
!G2
baranka  rocznego,  obydwa  bez  skazy  na  ofiarę
!G3
całopalną, 04 cielca i barana na ofiarę biesiadną,
!G4
aby  je  ofiarować  przed Panem,  a  także  ofiarę
!G5
pokarmową zaprawioną oliwą, bo dzisiaj Pan wam się
!G6
ukaże».
!G7
05 Przyprowadzili  więc  to,   co   im   nakazał
!G8
Mojżesz,   przed  Namiot  Spotkania.  Potem   cała
!G9
społeczność  zbliżyła się i stanęła  przed  Panem.
!G:
06 Wtedy  Mojżesz powiedział: «Oto co Pan  nakazał
!G;
uczynić,  aby chwała Pana wam się ukazała!»  07 Do
!G<
Aarona  zaś  Mojżesz  powiedział:  «Zbliż  się  do
!G=
ołtarza,   złóż  ofiarę  przebłagalną   i   ofiarę
!G>
całopalną,  dokonaj przebłagania za  siebie  i  za
!G?
lud,  złóż  dar  za lud i dokonaj przebłagania  za
!G@
nich, tak jak Pan rozkazał».
!GA
!GB
Ofiara za kapłanów
!GC
08 Wtedy  Aaron zbliżył się do ołtarza  i  zabił
!GD
cielca  na  ofiarę przebłagalną za siebie  samego.
!GE
09 Synowie  Aarona podali mu krew,  a  on  umoczył
!GF
palec  we krwi, pomazał nią rogi ołtarza  i  wylał
!GG
krew na podstawę ołtarza. 10 Tłuszcz, nerki i płat
!GH
tłuszczu,    który    okrywa    wątrobę     ofiary
!GI
przebłagalnej, zamienił w dym na ołtarzu, tak  jak
!GJ
Pan  nakazał  Mojżeszowi.  11 Mięso  zaś  i  skórę
!GK
spalił   w  ogniu  poza  obozem.  12 Potem   zabił
!GL
[żertwę] ofiary całopalnej. Synowie Aarona  podali
!GM
mu  krew, i wylał ją dokoła ołtarza. 13 Podali  mu
!GN
też podzieloną na części ofiarą całopalną, razem z
!GO
głową,   a  on  zamienił  to  w  dym  na  ołtarzu.
!GP
14 Następnie obmył wnętrzności i nogi  i  zamienił
!GQ
je w dym nad całopaleniem na ołtarzu.
!GR
!GS
Ofiara za lud
!GT
15 Potem  złożył dar za lud. Wziął kozła,  który
!GU
był  przeznaczony na ofiarę przebłagalną  za  lud,
!GV
zabił go i złożył go jako ofiarę przebłagalną, tak
!GW
jak   poprzednio.   16 Następnie   złożył   ofiarę
!GX
całopalną   i  postąpił  z  nią  według  zwyczaju.
!GY
17 Dalej  złożył ofiarę pokarmową,  wziął  z  niej
!GZ
jedną  pełną garść i zamienił ją w dym na  ołtarzu
!G[
poza  ofiarą  poranną.  18 Potem  zabił  cielca  i
!G\
barana  jako  ofiarę biesiadną dla  ludu.  Synowie
!G]
Aarona  podali  mu  krew, a  on  wylał  ją  dokoła
!G^
ołtarza. 19 Tłuste części cielca i barana -  ogon,
!G_
tłuszcz,  który okrywa wnętrzności, nerki  i  płat
!G`
tłuszczu,  który  jest na wątrobie,  20 te  części
!Ga
tłuste  położyli  na mostkach, a  on  zamienił  te
!Gb
części  tłuste  w  dym na ołtarzu.  21 Mostkami  i
!Gc
prawymi  łopatkami Aaron wykonał  gest  kołysania*
!Gd
przed Panem, tak jak nakazał Pan.
!Ge
!Gf
Aaron błogosławi, Pan się ukazuje
!Gg
22 Następnie Aaron podniósł ręce w stronę ludu i
!Gh
pobłogosławił  go.  I zszedł po ukończeniu  ofiary
!Gi
przebłagalnej,   ofiary   całopalnej    i    ofiar
!Gj
biesiadnych. 23 Mojżesz i Aaron weszli do  Namiotu
!Gk
Spotkania,  potem wyszli stamtąd i  pobłogosławili
!Gl
lud.  Wtedy chwała Pana ukazała się całemu ludowi.
!Gm
24 Ogień*   wyszedł  od  Pana  i  strawił   ofiarę
!Gn
całopalną  razem z częściami tłustymi na  ołtarzu.
!Go
Widząc  to cały lud krzyknął z radości i upadł  na
!Gp
twarz.
!Gq
!Gr
PRZESTĘPSTWO SYNÓW AARONA. DODATKOWE PRZEPISY
!Gs
!Gt
Śmierć Nadaba i Abihu
!Gu
┌────┐ 01 Nadab  i Abihu,  synowie Aarona,  wzięli
!Gv
│ 10 │ każdy  swoją kadzielnicę,  nabrali do  niej
!Gw
└────┘ ognia,   włożyli  na   niego   kadzidło   i
!Gx
ofiarowali  przed  Panem ogień inny,  niż  był  im
!Gy
nakazany.  02 Wtedy  ogień  wyszedł  od   Pana   i
!Gz
pochłonął  ich.  Umarli  przed  Panem.  03 Mojżesz
!G{
powiedział do Aarona: «To jest, co Pan powiedział:
!G|
Okażę  moją świętość tym, co zbliżają się do Mnie,
!G}
okażę  chwałę  moją  przed  całym  ludem»*.  Aaron
!G~
zamilkł.
!G
04 Potem  Mojżesz zawołał Miszaela  i  Elsafana,
!GÇ
synów   Uzzjela,  który  był  stryjem  Aarona,   i
!Gü
powiedział  do  nich:  «Zbliżcie  się!   Wynieście
!Gé
swoich  braci sprzed Miejsca Świętego poza  obóz!»
!Gâ
05 Wtedy  oni zbliżyli się i wynieśli  ich  w  ich
!Gä
tunikach poza obóz, tak jak powiedział Mojżesz.
!Gů
!Gć
Mojżesz zabrania Aaronowi żałoby
!Gç
06 Potem  Mojżesz powiedział do  Aarona  i  jego
!Gł
synów,   Eleazara   i  Itamara:   «Nie   będziecie
!Gë
zaniedbywać   uczesania  głowy  i  nie   będziecie
!GŐ
rozdzierać szat, abyście nie pomarli i aby On  nie
!Gő
rozgniewał się na całą społeczność. Wasi bracia,
!Gî
cały  dom Izraela, będą opłakiwać ten pożar, który
!GŹ
Pan zapalił. 07 Nie będziecie odchodzić od wejścia
!GÄ
do   Namiotu   Spotkania,  abyście  nie   pomarli,
!GĆ
ponieważ  olej namaszczenia Pana jest na  was».  A
!GÉ
oni postąpili tak, jak Mojżesz im powiedział.
!GĹ
!Gĺ
Kapłanom nie wolno pić wina podczas służby
!Gô
liturgicznej
!Gö
08 Następnie Pan powiedział do Aarona: 09 «Kiedy
!GĽ
będziecie  wchodzić  do Namiotu  Spotkania,  ty  i
!Gľ
synowie  twoi, nie będziecie pić wina ani  sycery,
!GŚ
abyście nie pomarli! To jest ustawa wieczysta  dla
!Gś
wszystkich waszych pokoleń, 10 abyście rozróżniali
!GÖ
między  tym, co święte, a tym, co świeckie, między
!GÜ
tym,  co  nieczyste, a tym, co czyste,  11 abyście
!GŤ
nauczali  Izraelitów wszystkich ustaw,  które  Pan
!Gť
ogłosił wam przez Mojżesza».
!GŁ
!G×
Część z ofiar pokarmowych i ofiar biesiadnych
!Gč
należna przez Mojżesza
!Gá
12 Potem Mojżesz powiedział do Aarona i do  jego
!Gí
pozostałych  synów,  Eleazara i  Itamara:  «Weźcie
!Gó
ofiarę   pokarmową,   która  pozostała   z   ofiar
!Gú
spalanych  dla Pana, i zjedzcie ją bez kwasu  koło
!GĄ
ołtarza,   bo   to   jest  rzecz  bardzo   święta.
!Gą
13 Będziecie to jeść w miejscu poświęconym, bo  to
!GŽ
jest  część  należna tobie i synom twoim  z  ofiar
!Gž
spalanych   dla   Pana.  Taki  nakaz   otrzymałem.
!GĘ
14 Mostek   kołysania   i  łopatkę   podniesienia*
!Gę
będziecie  jedli w miejscu czystym, ty  i  synowie
!G¬
twoi, i córki twoje z tobą. To się należy tobie  i
!Gź
twoim   synom   z  biesiadnych  ofiar  Izraelitów.
!GČ
15 Będą  przynosić łopatkę podniesienia  i  mostek
!Gş
kołysania*    razem    z    częściami    tłustymi,
!G«
przeznaczonymi na ofiarę spalaną, aby nimi wykonać
!G»
gest  kołysania przed Panem. To się będzie należeć
!G░
tobie i twoim synom jako należność wieczysta,  tak
!G▒
jak Pan nakazał».
!G▓
!G│
Kozioł ofiary przebłagalnej jako pokarm kapłanów
!G┤
16 Mojżesz    wypytywał    o    kozła     ofiary
!GÁ
przebłagalnej  i  okazało się, że został  spalony.
!GÂ
Wtedy  rozgniewał się na pozostałych synów Aarona,
!GĚ
to  jest  na  Eleazara i Itamara, i powiedział  do
!GŞ
nich:    17 «Dlaczego   nie   spożyliście   ofiary
!G╣
przebłagalnej w miejscu poświęconym? Przecież  ona
!G║
jest  rzeczą bardzo świętą. On dał ją wam, abyście
!G╗
zgładzili  winę społeczności, abyście  przebłagali
!G╝
za  nich  Pana. 18 Krew jej nie była wniesiona  do
!GŻ
Miejsca Świętego. A więc winniście byli spożyć  ją
!Gż
w  Miejscu Świętym, tak jak mi nakazano». 19 Wtedy
!G┐
Aaron  powiedział  do Mojżesza: «Oto  dzisiaj  oni
!G└
złożyli  ofiarę  przebłagalną i  ofiarę  całopalną
!G┴
przed  Panem  i  taka rzecz mnie spotkała!  Gdybym
!G┬
dzisiaj  jadł ofiarę przebłagalną, czy Pan uznałby
!G├
to za dobre?»* 20 Mojżesz wysłuchał tej odpowiedzi
!G─
i uznał ją za dobrą.
!G┼
!GĂ
PRAWO CZYSTOŚCI
!Gă
!G╚
ZWIERZĘTA CZYSTE I NIECZYSTE
!G╔
!G╩
Zwierzęta lądowe
!G╦
┌────┐ 01 Następnie  Pan powiedział do Mojżesza  i
!G╠
│ 11 │ Aarona:  02 «Tak mówcie do Izraelitów:  Oto
!G═
└────┘ zwierzęta,  które  będziecie  jeść  spośród
!G╬
wszystkich   zwierząt,   które   są   na    ziemi:
!G¤
03 Będziecie   jedli  każde  zwierzę  czworonożne,
!Gđ
które  ma  rozdzielone kopyta, to jest  racice,  i
!GĐ
które  przeżuwa. 04 Ale [następujących  zwierząt],
!GĎ
mających  rozdzielone kopyto i przeżuwających  nie
!GË
będziecie jedli: wielbłąd, ponieważ przeżuwa,  ale
!Gď
nie  ma  rozdzielonego kopyta  -  będzie  dla  was
!GŇ
nieczysty;  05 * świstak, ponieważ  przeżuwa,  ale
!GÍ
!GÎ
nieczysty; 06 zając, ponieważ przeżuwa, ale nie ma
!Gě
rozdzielonego  kopyta - będzie dla was  nieczysty;
!G┘
07 wieprz, ponieważ ma rozdzielone kopyto, ale nie
!G┌
przeżuwa  -  będzie  dla  was  nieczysty.   08 Nie
!G█
będziecie jedli ich mięsa ani dotykali ich padliny
!G▄
- są one dla was nieczyste.
!GŢ
!GŮ
Istoty wodne
!G▀
09 Będziecie  jedli  następujące  istoty  wodne:
!GÓ
wszystkie istoty wodne, w morzach i rzekach, które
!Gß
mają płetwy i łuski, będziecie jedli. 10 Ale każda
!GÔ
istota  wodna,  która nie ma płetw  albo  łusek  w
!GŃ
morzach i rzekach spośród wszystkiego, co się  roi
!Gń
w  wodzie, i spośród wszystkich zwierząt  wodnych,
!Gň
będzie dla was obrzydliwością. 11 Będą one dla was
!GŠ
obrzydliwością, nie jedzcie ich mięsa i  brzydźcie
!Gš
się  ich padliną. 12 Wszystkie istoty wodne, które
!GŔ
nie   mają   płetw  albo  łusek,  będą   dla   was
!GÚ
obrzydliwością.
!Gŕ
!GŰ
Istoty skrzydlate*
!Gý
13 Spośród ptaków będziecie mieli w  obrzydzeniu
!GÝ
i  nie  będziecie ich jedli, bo są obrzydliwością,
!Gţ
następujące:  orzeł,  sęp  czarny,  orzeł  morski,
!G´
14 wszelkie  gatunki  kani i sokołów,  15 wszelkie
!G­
gatunki  kruków,  16 struś, sowa,  mewa,  wszelkie
!G˝
gatunki  jastrzębi, 17 puszczyk,  kormoran,  ibis,
!G˛
18 łabędź, pelikan, ścierwik, 19 bocian,  wszelkie
!Gˇ
gatunki czapli, dudek i nietoperz.
!G˘
20 Wszelkie latające czworonożne* owady będą dla
!G§
was obrzydliwością.
!G÷
21 Ale   będziecie  jeść  spośród  czworonożnych
!G¸
latających   owadów  tylko  te,  których   [tylne]
!G°
kończyny  wystają  ponad nogami  [przednimi],  aby
!G¨
[mogły]  skakać  na nich po ziemi.  22 Następujące
!G˙
spośród   nich  możecie  jeść:  wszelkie   gatunki
!Gű
szarańczy,   wszelkie  gatunki  soleam,   wszelkie
!GŘ
gatunki   chargol  i  wszelkie  gatunki   chagab*.
!Gř
23 Wszystkie   inne   gatunki  latających   owadów
!G■
czworonożnych będą dla was obrzydliwością.
!G 
!H!
Nieczysty jest każdy, kto dotyka padliny zwierząt
!H"
nieczystych
!H#
24 Następujące   zwierzęta   czynią    człowieka
!H$
nieczystym.  Każdy, kto dotknie się  ich  padliny,
!H%
będzie  nieczysty  aż do wieczora.  25 Każdy,  kto
!H&
będzie  nosić  ich  padlinę,  wypierze  ubranie  i
!H'
pozostanie  nieczysty  aż  do  wieczora.  26 Każde
!H(
zwierzę,  które ma kopyta, ale nie rozdzielone,  i
!H)
nie przeżuwa, będzie nieczyste dla was. Każdy, kto
!H*
się go dotknie, będzie nieczysty. 27 Każde zwierzę
!H+
czworonożne,   które  chodzi  opierając   się   na
!H,
stopach*,  będzie nieczyste dla  was.  Każdy,  kto
!H-
dotknie się jego padliny, będzie nieczysty  aż  do
!H.
wieczora. 28 Każdy, kto będzie nosić ich  padlinę,
!H/
wypierze  ubranie  i pozostanie  nieczysty  aż  do
!H0
wieczora. To są rzeczy nieczyste dla was!
!H1
!H2
Nieczystość spowodowana przez dotknięcie padliny
!H3
małych zwierząt
!H4
29 Spośród małych zwierząt, które poruszają  się
!H5
na  ziemi, następujące są nieczyste: kret, mysz  i
!H6
wszelkie   gatunki  jaszczurek,  30 gekko,   żółw,
!H7
salamandra,  skolopendra  i  kameleon.  31 Te   są
!H8
nieczyste  dla was spośród małych zwierząt,  które
!H9
poruszają się na ziemi. Każdy, kto dotknie się ich
!H:
padliny,   będzie   nieczysty  aż   do   wieczora.
!H;
32 Jeżeli które z tych zwierząt nieżywe upadnie na
!H<
coś, to ta rzecz będzie nieczysta, niezależnie  od
!H=
tego,  czy  to  będzie  naczynie  drewniane,   czy
!H>
ubranie,  czy  skóra, czy worek, czy  jakiekolwiek
!H?
narzędzie  pracy.  Obmyją  je  wodą  i  pozostanie
!H@
nieczyste  aż  do wieczora, potem  będzie  czyste.
!HA
33 Jeżeli  któreś  z  tych  zwierząt  wpadnie   do
!HB
naczynia glinianego, to wszystko, co jest wewnątrz
!HC
naczynia, będzie nieczyste, a naczynie rozbijecie.
!HD
34 Każdy  pokarm, który się spożywa, do  którego
!HE
się   dostanie   woda  z  tego   naczynia   będzie
!HF
nieczysty.  Każdy  napój, który  bywa  używany  do
!HG
picia  w  jakimkolwiek naczyniu, będzie nieczysty.
!HH
35 Na  cokolwiek  upadnie takie  zwierzę  nieżywe,
!HI
będzie  nieczyste: piecyk albo  piekarnik  ma  być
!HJ
zniszczony. One są nieczyste i będą nieczyste  dla
!HK
was. 36 Tylko źródła i cysterny, to jest zbiorniki
!HL
wody, pozostają czyste, ale ten, kto dotknie się w
!HM
nich  padliny,  będzie nieczysty.  37 Jeżeli  taka
!HN
padlina  upadnie na ziarno przeznaczone do  siewu,
!HO
to  ziarno pozostanie czyste, 38 ale jeżeli ziarno
!HP
jest  mokre i taka padlina upadnie na nie, to jest
!HQ
ono dla was nieczyste.
!HR
!HS
Padlina czystych zwierząt
!HT
39 Jeżeli zdechnie jedno ze zwierząt, które  wam
!HU
służą  za  pokarm, i ktoś dotknie się tej padliny,
!HV
będzie nieczysty aż do wieczora. 40 Jeżeli kto zje
!HW
coś z takiej padliny, to wypierze ubranie i będzie
!HX
nieczysty  aż do wieczora. Także i ten,  kto  nosi
!HY
taką  padlinę, wypierze ubranie i będzie nieczysty
!HZ
aż do wieczora.
!H[
!H\
Nie wolno jeść nieczystych małych zwierząt
!H]
41 Wszelkie  małe zwierzęta,  które  pełzają  po
!H^
ziemi,  są  obrzydliwością - nie wolno  ich  jeść!
!H_
42 Cokolwiek pełza na brzuchu, cokolwiek chodzi na
!H`
czterech  nogach i cokolwiek ma wiele nóg  spośród
!Ha
małych  zwierząt pełzających po ziemi, nie  będzie
!Hb
przez was jedzone, bo to jest obrzydliwość. 43 Nie
!Hc
plugawcie  siebie samych przez jedzenie  wszelkich
!Hd
małych zwierząt pełzających, nie zanieczyszczajcie
!He
się   przez   nie,   przez  to   stalibyście   się
!Hf
nieczystymi. 44 Ponieważ Ja jestem Pan, Bóg wasz -
!Hg
uświęćcie  się!  Bądźcie  świętymi,  ponieważ   Ja
!Hh
jestem  święty!* Nie będziecie się plugawić małymi
!Hi
zwierzętami,  które  pełzają po  ziemi.  45 Bo  Ja
!Hj
jestem   Pan,  który  wyprowadził  was   z   ziemi
!Hk
egipskiej,  abym był waszym Bogiem.  Bądźcie  więc
!Hl
świętymi, bo Ja jestem święty!
!Hm
!Hn
Zakończenie przepisów o pokarmach
!Ho
46 To  jest prawo dotyczące zwierząt,  ptaków  i
!Hp
wszelkich  istot żyjących, które poruszają  się  w
!Hq
wodzie, i wszelkich stworzeń pełzających po ziemi,
!Hr
47 abyście rozróżniali między tym, co nieczyste, a
!Hs
tym,  co  czyste, między zwierzętami  jadalnymi  a
!Ht
tymi, których jeść nie wolno».
!Hu
!Hv
PRZEPISY DOTYCZĄCE CZYSTOŚCI POŁOŻNIC
!Hw
!Hx
Czas oczyszczenia
!Hy
┌────┐ 01 Dalej   powiedział   Pan  do   Mojżesza:
!Hz
│ 12 │ 02 «Powiedz  do Izraelitów: Jeżeli  kobieta
!H{
└────┘ zaszła   w   ciążę  i   urodziła   chłopca,
!H|
pozostanie  przez siedem dni nieczysta,  tak  samo
!H}
jak podczas stanu nieczystości spowodowanego przez
!H~
miesięczne  krwawienie. 03 Ósmego dnia  [chłopiec]
!H
zostanie obrzezany. 04 Potem ona pozostanie  przez
!HÇ
trzydzieści trzy dni dla oczyszczenia  krwi*:  nie
!Hü
będzie  dotykać  niczego  świętego  i  nie  będzie
!Hé
wchodzić do świątyni, dopóki nie skończą  się  dni
!Hâ
jej    oczyszczenia.    05 Jeżeli    zaś    urodzi
!Hä
dziewczynkę, będzie nieczysta przez dwa  tygodnie,
!Hů
tak  jak  podczas  miesięcznego krwawienia.  Potem
!Hć
pozostanie  przez  sześćdziesiąt  sześć  dni   dla
!Hç
oczyszczenia krwi.
!Hł
!Hë
Ofiara oczyszczenia matki
!HŐ
06 Kiedy zaś skończą się dni jej oczyszczenia po
!Hő
urodzeniu  syna  lub córki, przyniesie  kapłanowi,
!Hî
przed  wejście do Namiotu Spotkania, jednorocznego
!HŹ
baranka na ofiarę całopalną i młodego gołębia  lub
!HÄ
synogarlicę  na  ofiarę  przebłagalną.   07 Kapłan
!HĆ
złoży to w ofierze przed Panem, aby za nią dokonać
!HÉ
przebłagania. W ten sposób będzie ona  oczyszczona
!HĹ
od upływu krwi. To jest prawo dotyczące tej, która
!Hĺ
urodziła  syna lub córkę. 08 Jeżeli zaś  ona  jest
!Hô
zbyt  uboga, aby przynieść baranka, to  przyniesie
!Hö
dwie  synogarlice albo dwa młode gołębie,  jednego
!HĽ
na   ofiarę   całopalną  i   jednego   na   ofiarę
!Hľ
przebłagalną.   W   ten   sposób   kapłan   dokona
!HŚ
przebłagania za nią, i będzie oczyszczona».
!Hś
!HÖ
PRZEPISY DOTYCZĄCE TRĄDU*
!HÜ
!HŤ
Trąd u ludzi. Pierwszy rodzaj: nabrzmienie,
!Hť
wysypka lub plama
!HŁ
┌────┐ 01 Dalej  powiedział   Pan  do  Mojżesza  i
!H×
│ 13 │ Aarona: 02 «Jeżeli u  kogoś na skórze ciała
!Hč
└────┘ pojawi  się nabrzmienie albo wysypka,  albo
!Há
biała  plama,  która  na skórze  jego  ciała  jest
!Hí
oznaką trądu, to przyprowadzą go do kapłana Aarona
!Hó
albo  do  jednego z jego synów kapłanów. 03 Kapłan
!Hú
obejrzy  chore  miejsce na  skórze  ciała:  jeżeli
!HĄ
włosy  na chorym miejscu stały się białe i  jeżeli
!Hą
znak  zdaje się być wklęśnięty w stosunku do skóry
!HŽ
ciała, jest to plaga trądu. Kapłan stwierdzi to  i
!Hž
uzna  człowieka  za nieczystego. 04 Jeżeli  jednak
!HĘ
plama  na  skórze jego ciała jest biała,  ale  nie
!Hę
zdaje  się  być wklęśnięta w stosunku do  skóry  i
!H¬
włosy nie pobielały, to kapłan odosobni chorego na
!Hź
siedem  dni.  05 Siódmego dnia kapłan go  obejrzy.
!HČ
Jeżeli  kapłan  stwierdzi, że plama nie  powiększa
!Hş
się,  nie rozszerza się na skórze, to odosobni  go
!H«
znowu  na  siedem  dni. 06 Potem,  siódmego  dnia,
!H»
kapłan  znowu go obejrzy. Jeżeli plama  stała  się
!H░
matowa  i nie rozszerzyła się na skórze, to kapłan
!H▒
uzna  go  za  czystego.  To była  zwykła  wysypka.
!H▓
Wypierze ubranie i będzie czysty. 07 Jeżeli jednak
!H│
wysypka rozszerzyła się na skórze po stawieniu się
!H┤
chorego  przed  kapłanem w  celu  oczyszczenia,  w
!HÁ
takim  razie  stawi się on przed kapłanem  po  raz
!HÂ
drugi. 08 Kapłan obejrzy go. Jeżeli stwierdzi,  że
!HĚ
wysypka  rozszerzyła się na  skórze,  uzna  go  za
!HŞ
nieczystego: jest to trąd.
!H╣
!H║
Drugi rodzaj: ostry trąd
!H╗
09 Jeżeli  ukaże się na kimś trąd,  przyprowadzą
!H╝
go  do  kapłana.  10 Kiedy  kapłan  obejrzy  go  i
!HŻ
stwierdzi,   że   na  skórze   jego   jest   białe
!Hż
nabrzmienie,  porośnięte  białym  włosem,  i  żywe
!H┐
mięso  na  tym  nabrzmieniu, 11 to znaczy,  że  na
!H└
skórze  ciała  jego  jest trąd zastarzały.  Kapłan
!H┴
uzna  go  za nieczystego. Nie odosobni go,  bo  on
!H┬
jest nieczysty*.
!H├
12 Jeżeli  zaś trąd mocno kwitnie  na  skórze  i
!H─
okrywa  całą  skórę od stóp do głowy, gdziekolwiek
!H┼
spojrzą  oczy  kapłana, 13 i kapłan stwierdzi,  że
!HĂ
trąd okrywa całe ciało tamtego, w takim razie uzna
!Hă
go  za czystego - cały stał się biały, a więc jest
!H╚
czysty*.  14 Jednak w dniu, w którym się ukaże  na
!H╔
nim   żywe   mięso,  będzie  nieczysty.  15 Kapłan
!H╩
zobaczy żywe mięso i uzna go za nieczystego - żywe
!H╦
mięso  jest  nieczyste, to  jest  trąd.  16 Jeżeli
!H╠
jednak żywe mięso stanie się znowu białe, to chory
!H═
przyjdzie  do  kapłana.  17 Kapłan  go  obejrzy  i
!H╬
stwierdzi, że znaki stały się białe, i uzna go  za
!H¤
czystego. Jest on czysty.
!Hđ
!HĐ
Trzeci rodzaj: podejrzane wrzody
!HĎ
18 Jeżeli na czyimś ciele na skórze  pojawi  się
!HË
wrzód  i  zostanie  uleczony,  19 ale  na  miejscu
!Hď
wrzodu   będzie  białe  nabrzmienie   albo   plama
!HŇ
białoczerwonawa, to ukaże się kapłanowi. 20 Kapłan
!HÍ
obejrzy go. Jeżeli stwierdzi, że ta plama jest jak
!HÎ
gdyby wklęśnięta w stosunku do otaczającej skóry i
!Hě
że  włosy  na niej stały się białe -  uzna  go  za
!H┘
nieczystego.  To jest plaga trądu, która  zakwitła
!H┌
na wrzodzie. 21 Jeżeli jednak kapłan stwierdzi, że
!H█
tam  nie ma białych włosów i że ta plama nie  jest
!H▄
wklęśnięta w stosunku do otaczającej skóry,  i  że
!HŢ
ona  jest matowa, to kapłan odosobni go na  siedem
!HŮ
dni.  22 Jeżeli ona rzeczywiście rozszerzy się  na
!H▀
skórze, to kapłan uzna go za nieczystego. Jest  to
!HÓ
plaga  trądu. 23 Jeżeli jednak ta plama pozostanie
!Hß
bez zmiany i nie rozszerzy się, jest to blizna  po
!HÔ
wrzodzie - kapłan uzna go za czystego.
!HŃ
!Hń
Czwarty rodzaj: trąd na oparzeliźnie
!Hň
24 Jeżeli  kto ma na swej skórze  oparzeliznę  i
!HŠ
jeżeli  na  tej  oparzeliźnie uformuje  się  plama
!Hš
czerwonawa  lub  biała, 25 to kapłan  go  obejrzy.
!HŔ
Jeżeli  stwierdzi, że włosy na plamie pobielały  i
!HÚ
że   wydaje  się  ona  wklęśnięta  w  stosunku  do
!Hŕ
otaczającej skóry, jest to trąd, który zakwitł  na
!HŰ
oparzeliźnie. Kapłan uzna go za nieczystego.  Jest
!Hý
to plaga trądu.
!HÝ
26 Jeżeli jednak kapłan stwierdzi, że nie ma  na
!Hţ
plamie białych włosów i że nie jest ona wklęśnięta
!H´
w stosunku do otaczającej skóry, i że jest matowa,
!H­
to  kapłan  odosobni go na siedem dni. 27 Siódmego
!H˝
dnia  kapłan go obejrzy. Jeżeli plama rzeczywiście
!H˛
rozszerzyła się na skórze, to kapłan  uzna  go  za
!Hˇ
nieczystego. To jest plaga trądu. 28 Jeżeli jednak
!H˘
plama pozostanie bez zmiany, nie rozszerzy się  na
!H§
skórze,  ale  stanie  się matowa,  jest  to  tylko
!H÷
blizna  po  oparzeniu. Kapłan uzna go za czystego,
!H¸
bo to jest blizna po oparzeniu.
!H°
!H¨
Piąty rodzaj: trąd na głowie lub brodzie
!H˙
29 Jeżeli  na głowie lub brodzie mężczyzny  albo
!Hű
kobiety będzie chore miejsce, 30 kapłan obejrzy to
!HŘ
miejsce.  Jeżeli stwierdzi, że ono jest wklęśnięte
!Hř
w  stosunku do otaczającej skóry i że włosy na nim
!H■
stały  się żółte i cienkie, to kapłan uzna  go  za
!H 
nieczystego. Jest to grzybica, to jest trąd  głowy
!I!
lub brody. 31 Jeżeli zaś kapłan, oglądając miejsce
!I"
zdradzające  objawy grzybicy,  stwierdzi,  że  nie
!I#
jest  ono  wklęśnięte  w stosunku  do  otaczającej
!I$
skóry,  lecz  nie  ma na nim czarnych  włosów,  to
!I%
kapłan  odosobni podejrzanego o grzybicę na siedem
!I&
dni.   32 Potem,  siódmego  dnia,  kapłan  obejrzy
!I'
chorego.   Jeżeli  stwierdzi,  że   grzybica   nie
!I(
rozszerzyła się, że nie ma na niej żółtych  włosów
!I)
i  że chore miejsce nie jest wklęśnięte w stosunku
!I*
do  otaczającej skóry, 33 to chory ogoli się,  ale
!I+
nie  ogoli  miejsca zdradzającego objawy grzybicy.
!I,
Potem kapłan znowu odosobni człowieka podejrzanego
!I-
o  grzybicę na siedem dni. 34 Siódmego dnia kapłan
!I.
obejrzy   chore  miejsce.  Jeżeli  stwierdzi,   że
!I/
grzybica nie rozszerzyła się na skórze i że  chore
!I0
miejsce   nie   jest  wklęśnięte  w  stosunku   do
!I1
otaczającej  skóry, kapłan uzna  go  za  czystego.
!I2
Wypierze  on  ubranie i będzie  czysty.  35 Jeżeli
!I3
jednak grzybica będzie się rozszerzać rzeczywiście
!I4
na  jego skórze po jego oczyszczeniu, 36 to kapłan
!I5
go   obejrzy.   Jeżeli  stwierdzi,   że   grzybica
!I6
rozszerzyła  się  na  skórze,  to  nie  potrzebuje
!I7
szukać  żółtych włosów - jest on nieczysty. 37 Ale
!I8
jeżeli  w  jego  oczach  grzybica  pozostanie  bez
!I9
zmiany  i czarne włosy będą rosnąć na tym miejscu,
!I:
to  znaczy, że grzybica została uleczona - jest on
!I;
czysty, i kapłan uzna go za czystego.
!I<
!I=
Szósty rodzaj: pokrzywka
!I>
38 Jeżeli u mężczyzny lub kobiety ukaże  się  na
!I?
skórze  wiele  białych plam,  39 i  jeżeli  kapłan
!I@
stwierdzi, że na ich skórze są białe plamy matowe,
!IA
jest to tylko pokrzywka, która zakwitła na skórze.
!IB
Taki jest czysty.
!IC
!ID
Siódmy rodzaj: trąd u łysych
!IE
40 Jeżeli  u kogo głowa wyłysieje,  to  jest  on
!IF
łysy  i  jest  on czysty. 41 Jeżeli u  kogo  czoło
!IG
wyłysieje,  jest  on  na pół  łysy  i  także  jest
!IH
czysty.   42 Ale   jeżeli  na  łysinie   albo   na
!II
łysiejącym  czole ukaże się plama białoczerwonawa,
!IJ
jest  to  trąd,  który zakwitł na łysinie  lub  na
!IK
łysiejącym czole. 43 Jeżeli więc kapłan  stwierdzi
!IL
u  niego chorobliwe nabrzmienie białoczerwonawe na
!IM
łysinie lub łysiejącym czole, podobne do trądu  na
!IN
skórze ciała - 44 jest to człowiek trędowaty. Jest
!IO
on nieczysty. Kapłan uzna go za nieczystego - jego
!IP
choroba jest na głowie.
!IQ
!IR
Przepisy dla trędowatych
!IS
45 Trędowaty, który podlega tej chorobie, będzie
!IT
miał  rozerwane  szaty, włosy w  nieładzie,  brodę
!IU
zasłoniętą i będzie wołać: "Nieczysty, nieczysty!"
!IV
46 Przez  cały  czas  trwania tej  choroby  będzie
!IW
nieczysty.  Będzie  mieszkał w odosobnieniu.  Jego
!IX
mieszkanie będzie poza obozem.
!IY
!IZ
Trąd na tkaninach i skórach
!I[
47 Jeżeli  na  jakimś ubraniu pojawi  się  plaga
!I\
trądu*,  czy  to  na  ubraniu  wełnianym,  czy  na
!I]
ubraniu  lnianym,  48 czy  to  na  wątku,  czy  na
!I^
osnowie lnu albo wełny, czy też na skórze  lub  na
!I_
jakimś przedmiocie skórzanym, 49 otóż jeżeli ukaże
!I`
się  plama  zielonkawa albo czerwonawa na  ubraniu
!Ia
albo na skórze, na wątku albo na osnowie, albo  na
!Ib
jakimś przedmiocie skórzanym, jest to plaga trądu.
!Ic
Należy   ją  pokazać  kapłanowi.  50 Kiedy  kapłan
!Id
obejrzy   plagę,  odosobni  ją*  na  siedem   dni.
!Ie
51 Siódmego  dnia  obejrzy  plagę.  Jeżeli   plaga
!If
rozszerzyła się na ubraniu albo na wątku, albo  na
!Ig
osnowie,   albo   na  skórze,   albo   na   jakimś
!Ih
przedmiocie  skórzanym,  jest  to  trąd  złośliwy.
!Ii
Przedmiot  jest nieczysty. 52 Należy  więc  spalić
!Ij
ubranie  albo wątek, albo osnowę, albo jakikolwiek
!Ik
przedmiot  wełniany lub lniany, lub  skórzany,  na
!Il
którym ukaże się plaga, bo jest to złośliwy trąd -
!Im
będzie  spalony w ogniu! 53 Jeżeli  jednak  kapłan
!In
stwierdzi, że plaga nie rozszerzyła się na ubraniu
!Io
albo  na  wątku, albo na osnowie, albo  na  jakimś
!Ip
przedmiocie  skórzanym, 54 w  takim  razie  kapłan
!Iq
każe  wyprać przedmiot zarażony plagą  i  każe  go
!Ir
odosobnić  jeszcze  na siedem  dni.  55 Jeżeli  po
!Is
wypraniu  kapłan stwierdzi, że chore  miejsce  nie
!It
zmieniło  swego  wyglądu, to w  takim  razie  jest
!Iu
nieczyste,  chociażby plaga nie  rozszerzyła  się.
!Iv
Spalisz to, niezależnie od tego, czy tkanina  jest
!Iw
przeżarta z tej czy z tamtej strony. 56 Ale jeżeli
!Ix
kapłan  po wypraniu stwierdzi, że plama stała  się
!Iy
matowa,  oderwie  to miejsce od  ubrania  albo  od
!Iz
skóry,  albo  od wątku, albo od osnowy.  57 Jeżeli
!I{
plama  znowu ukaże się na ubraniu albo  na  wątku,
!I|
albo   na  osnowie,  albo  na  jakimś  przedmiocie
!I}
skórzanym,  jest  to kwitnienie trądu.  Spalisz  w
!I~
ogniu  to miejsce, na którym jest plaga. 58 Jednak
!I
ubranie  albo  wątek,  albo  osnowa,  albo   jakiś
!IÇ
przedmiot  skórzany, który wyprałeś  i  z  którego
!Iü
znikła plaga, będzie wyprany po raz drugi i będzie
!Ié
czysty. 59 To jest prawo dotyczące plagi trądu  na
!Iâ
ubraniu  wełnianym albo lnianym, na wątku albo  na
!Iä
osnowie, lub na jakimś przedmiocie skórzanym,  aby
!Iů
je uznać za czyste lub za nieczyste».
!Ić
!Iç
Oczyszczenie po uzdrowieniu z trądu
!Ił
┌────┐ 01 Następnie  powiedział  Pan do  Mojżesza:
!Ië
│ 14 │ 02 «To  jest prawo dotyczące trędowatego  w
!IŐ
└────┘ dniu     jego     oczyszczenia:      będzie
!Iő
przyprowadzony  do  kapłana, 03 a  kapłan  wyjdzie
!Iî
poza  obóz. Jeżeli kapłan stwierdzi, że  trędowaty
!IŹ
został  uzdrowiony z choroby trądu,  04 to  kapłan
!IÄ
każe,   żeby   ten,  który  ma  być   oczyszczony,
!IĆ
przyniósł  dwa ptaki żywe, czyste, kawałek  drzewa
!IÉ
cedrowego,  nitki  karmazynowe i  hizop.  05 Potem
!IĹ
kapłan  każe  zabić  jednego ptaka  nad  naczyniem
!Iĺ
glinianym  napełnionym  żywą*  wodą.  06 Następnie
!Iô
weźmie  drugiego ptaka, żywego, wraz  z  kawałkiem
!Iö
drzewa  cedrowego,  z nitkami  karmazynowymi  i  z
!IĽ
hizopem  i  zanurzy  to  wszystko  razem  z  żywym
!Iľ
ptakiem  we  krwi ptaka zabitego  nad  wodą  żywą.
!IŚ
07 Potem  pokropi siedem razy tego, który  ma  być
!Iś
oczyszczony z trądu i w ten sposób oczyści  go.  A
!IÖ
ptaka  żywego wypuści na pole. 08 Ten,  który  się
!IÜ
poddaje  oczyszczeniu,  wypierze  ubranie,   zgoli
!IŤ
wszystkie  włosy, wykąpie się w  wodzie  i  będzie
!Iť
czysty. Potem wróci do obozu, ale pozostanie przez
!IŁ
siedem  dni poza swoim namiotem. 09 Siódmego  dnia
!I×
zgoli  wszystkie włosy, głowę, brodę i brwi, zgoli
!Ič
wszystkie włosy, wypierze swe szaty, obmyje się  w
!Iá
wodzie i stanie się czysty.
!Ií
!Ió
Ofiara składana podczas oczyszczenia trędowatego
!Iú
10 Ósmego  dnia  weźmie dwa baranki  bez  skazy,
!IĄ
jedną  owcę  roczną bez skazy, trzy dziesiąte  efy
!Ią
najczystszej  mąki  zaprawionej  oliwą  na  ofiarę
!IŽ
pokarmową  i  jeden  log oliwy.  11 Kapłan,  który
!Iž
oczyszcza,   postawi  człowieka,  który   ma   być
!IĘ
oczyszczony, wraz z tymi darami przed Panem, przed
!Ię
wejściem  do  Namiotu Spotkania.  12 Potem  kapłan
!I¬
weźmie  jednego  baranka  i  złoży  go  na  ofiarę
!Iź
zadośćuczynienia razem z logiem oliwy, wykona nimi
!IČ
gest  kołysania* przed Panem. 13 Następnie  zabije
!Iş
tego  baranka  na  miejscu, na którym  się  zabija
!I«
ofiary przebłagalne i ofiary całopalne, na miejscu
!I»
poświęconym, bo ofiara zadośćuczynienia, tak jak i
!I░
ofiara  przebłagalna, należą do kapłana.  To  jest
!I▒
rzecz najświętsza!
!I▓
14 Potem  kapłan  weźmie trochę  krwi  z  ofiary
!I│
zadośćuczynienia   i  pomaże  nią   wierzch   ucha
!I┤
człowieka  oczyszczającego  się,  a  także  wielki
!IÁ
palec  jego prawej ręki i wielki palec jego prawej
!IÂ
nogi.  15 Następnie kapłan weźmie  trochę  z  logu
!IĚ
oliwy  i  wyleje ją na swoją lewą dłoń.  16 Kapłan
!IŞ
umoczy  palec prawej ręki w oliwie, która jest  na
!I╣
jego  lewej  dłoni, i pokropi palcem  umoczonym  w
!I║
oliwie  siedem razy przed Panem. 17 Resztą  oliwy,
!I╗
która  jest  na jego dłoni, kapłan pomaże  wierzch
!I╝
prawego  ucha  człowieka  oczyszczającego  się,  a
!IŻ
także wielki palec jego prawej ręki i wielki palec
!Iż
jego    prawej    nogi,   ponad    krwią    ofiary
!I┐
zadośćuczynienia. 18 To, co jeszcze  pozostanie  z
!I└
oliwy  na  jego  dłoni,  kapłan  wyleje  na  głowę
!I┴
człowieka oczyszczającego się. W ten sposób kapłan
!I┬
przebłaga  za  niego Pana. 19 Potem  kapłan  złoży
!I├
ofiarę przebłagalną i dokona przebłagania za tego,
!I─
który    poddaje   się   oczyszczeniu   ze    swej
!I┼
nieczystości.  Po  czym  złoży  ofiarę  całopalną.
!IĂ
20 Kapłan  podniesie na ołtarz ofiarę całopalną  i
!Iă
ofiarę   pokarmową.   Kapłan   dokona   za   niego
!I╚
przebłagania, i będzie oczyszczony.
!I╔
!I╩
Ofiara ubogich
!I╦
21 Jednak  jeżeli to jest człowiek ubogi  i  nie
!I╠
stać  go na to, w takim razie weźmie tylko jednego
!I═
baranka  na ofiarę zadośćuczynienia dla  dokonania
!I╬
gestu  kołysania*,  aby był oczyszczony,  a  także
!I¤
dziesiątą  część efy najczystszej mąki zaprawionej
!Iđ
oliwą  na  ofiarę pokarmową, jeden log oliwy  22 i
!IĐ
dwie  synogarlice albo dwa młode  gołębie,  na  co
!IĎ
będzie  go  stać.  Jeden z nich będzie  na  ofiarę
!IË
przebłagalną,   a   drugi  na  ofiarę   całopalną.
!Iď
23 Ósmego   dnia   przyprowadzi   je   dla   swego
!IŇ
oczyszczenia do kapłana przed wejście  do  Namiotu
!IÍ
Spotkania,  przed Pana. 24 Kapłan  weźmie  baranka
!IÎ
zadośćuczynienia wraz z logiem oliwy i dokona nimi
!Iě
gestu   kołysania  przed  Panem.  25 Potem  zabije
!I┘
baranka  [ofiary] zadośćuczynienia. Kapłan  weźmie
!I┌
trochę z krwi ofiary zadośćuczynienia i pomaże nią
!I█
wierzch  prawego  ucha  człowieka  oczyszczającego
!I▄
się,  wielki palec jego prawej ręki i wielki palec
!IŢ
jego prawej nogi. 26 Kapłan wyleje trochę oliwy na
!IŮ
swą  lewą  dłoń, 27 po czym kapłan pokropi  siedem
!I▀
razy  przed  Panem palcem prawej ręki umoczonym  w
!IÓ
oliwie,   która   jest  na   jego   lewej   dłoni.
!Iß
28 Następnie  kapłan pomaże oliwą, która  jest  na
!IÔ
jego  lewej dłoni, wierzch prawego ucha  człowieka
!IŃ
oczyszczającego  się, a także  wielki  palec  jego
!Iń
prawej  ręki i wielki palec jego prawej  nogi,  na
!Iň
tym  samym  miejscu,  które  było  pomazane  krwią
!IŠ
ofiary  zadośćuczynienia. 29 Resztę  oliwy,  która
!Iš
była   na  jego  dłoni,  kapłan  wyleje  na  głowę
!IŔ
człowieka  oczyszczającego się, aby przebłagać  za
!IÚ
niego  Pana.  30 Potem ofiaruje jedną  synogarlicę
!Iŕ
albo  jednego młodego gołębia, na co go było stać,
!IŰ
31 * jako ofiarę przebłagalną, drugiego zaś  ptaka
!Iý
jako ofiarę całopalną razem z ofiarą pokarmową.  W
!IÝ
ten   sposób   kapłan  przebłaga  Pana   za   tego
!Iţ
człowieka,  który poddaje się oczyszczeniu.  32 To
!I´
jest  prawo dotyczące człowieka chorego  na  trąd,
!I­
którego nie stać na ofiarę za oczyszczenie».
!I˝
!I˛
Trąd na domach
!Iˇ
33 Potem  powiedział Pan do Mojżesza  i  Aarona:
!I˘
34 «Kiedy  wejdziecie do ziemi Kanaan, którą  daję
!I§
wam w posiadanie, i jeżeli pozwolę wystąpić pladze
!I÷
trądu*  na jakimś domu należącym do was,  35 wtedy
!I¸
właściciel domu przyjdzie i oznajmi kapłanowi: Coś
!I°
jak  gdyby  plaga [trądu] na domu mi się  ukazała.
!I¨
36 Wówczas  kapłan  wyda rozkaz  opróżnienia  domu
!I˙
przedtem,  zanim kapłan przyjdzie  dla  obejrzenia
!Iű
plagi, aby wszystko, co jest w domu, nie stało się
!IŘ
nieczyste.  Dopiero  potem kapłan  przyjdzie,  aby
!Iř
obejrzeć  dom.  37 Kapłan  obejrzy  plagę.  Jeżeli
!I■
stwierdzi, że plaga występuje na ścianach  domu  w
!I 
postaci dołków zielonawych lub czerwonawych, które
!J!
zdają  się  być wklęśnięte w stosunku  do  ściany,
!J"
38 kapłan  wyjdzie  z domu przed  wejście  i  każe
!J#
zamknąć dom na siedem dni. 39 Siódmego dnia kapłan
!J$
wróci. Jeżeli stwierdzi, że plaga rozszerzyła  się
!J%
na  ścianach domu, 40 to każe wyrwać kamienie,  na
!J&
których  jest plaga, i wyrzucić je, za  miasto  na
!J'
miejsce nieczyste. 41 Potem każe oskrobać ten  dom
!J(
wewnątrz  dokoła i wysypać zaprawę  pochodzącą  ze
!J)
skrobania   za   miasto,  na  miejsce   nieczyste.
!J*
42 Następnie  wezmą inne kamienie i  umieszczą  je
!J+
zamiast poprzednich kamieni, wezmą inną zaprawę  i
!J,
otynkują  dom.  43 Jeżeli jednak plaga  powróci  i
!J-
zakwitnie   na  domu  po  usunięciu  kamieni,   po
!J.
oskrobaniu  domu  i po otynkowaniu,  44 to  kapłan
!J/
przyjdzie  i obejrzy. Jeżeli stwierdzi,  że  plaga
!J0
rozszerzyła się na domu, jest to złośliwy  trąd  w
!J1
domu  -  ten dom jest nieczysty. 45 W takim  razie
!J2
dom  będzie rozebrany, jego kamienie, drewno, cała
!J3
zaprawa  wyniesione  będą za  miasto,  na  miejsce
!J4
nieczyste.  46 Jeżeli kto wejdzie  do  tego  domu,
!J5
podczas  jego zamknięcia, będzie nieczysty  aż  do
!J6
wieczora.  47 Jeżeli kto będzie spał w  tym  domu,
!J7
wypierze  ubranie; jeżeli kto będzie  jadł  w  tym
!J8
domu,  wypierze ubranie. 48 Jeżeli  jednak  kapłan
!J9
przyjdzie,  obejrzy  i  stwierdzi,  że  plaga  nie
!J:
rozszerzyła się w tym domu po otynkowaniu  go,  to
!J;
uzna  ten  dom  za czysty, bo plaga trądu  została
!J<
uleczona.
!J=
!J>
Oczyszczenie domu
!J?
49 Aby  oczyścić* dom, kapłan weźmie dwa  ptaki,
!J@
kawałek  drzewa  cedrowego,  nitki  karmazynowe  i
!JA
hizop.   50 Zabije  jednego  ptaka  nad  naczyniem
!JB
glinianym,  ponad  wodą  żywą*.  51 Potem   weźmie
!JC
kawałek drzewa cedrowego, hizop, nitki karmazynowe
!JD
i ptaka żywego, umoczy je we krwi ptaka zabitego i
!JE
w  wodzie  żywej, i pokropi dom siedem razy.  52 W
!JF
ten sposób oczyści ten dom krwią ptaka, wodą żywą,
!JG
drzewem cedrowym, hizopem i nitkami karmazynowymi.
!JH
53 Ptaka zaś żywego wypuści poza miasto, na  pole.
!JI
W  ten  sposób dokona przebłagania za dom i będzie
!JJ
on czysty.
!JK
!JL
!JM
54 To  jest  prawo odnoszące  się  do  wszelkiej
!JN
plagi  trądu i grzybicy, 55 trądu ubrania i  domu,
!JO
56 nabrzmienia,  wysypki i  białej  plamy,  57 aby
!JP
pouczyć, kiedy coś jest czyste, a kiedy nieczyste.
!JQ
To jest prawo odnoszące się do trądu».
!JR
!JS
NIECZYSTOŚCI SEKSUALNE*
!JT
!JU
Wycieki u mężczyzn
!JV
┌────┐ 01 Następnie  powiedział Pan do Mojżesza  i
!JW
│ 15 │ Aarona:    02 «Mówcie   do   Izraelitów   i
!JX
└────┘ powiedzcie im: Jeżeli jaki człowiek  cierpi
!JY
na  wycieki  ze swego ciała, to jego  wyciek  jest
!JZ
nieczysty. 03 Nieczystość pochodząca z wycieku  na
!J[
tym  polega: czy jego ciało wypuszcza wyciek,  czy
!J\
też  zatrzymuje go, to jest nieczystość.  04 Każde
!J]
łóżko, na którym spoczywał chory na wycieki,  jest
!J^
nieczyste.  Każdy  przedmiot, na którym  siedział,
!J_
jest  nieczysty.  05 Każdy, kto się  dotknie  jego
!J`
łóżka,  wypierze ubranie, wykąpie się w  wodzie  i
!Ja
będzie  nieczysty  aż  do  wieczora.  06 Ten,  kto
!Jb
usiadł na przedmiocie, na którym siedział chory na
!Jc
wycieki, wypierze ubranie, wykąpie się w wodzie  i
!Jd
będzie  nieczysty  aż  do  wieczora.  07 Ten,  kto
!Je
dotknie  się  ciała człowieka chorego na  wycieki,
!Jf
wypierze  ubranie, wykąpie się w wodzie  i  będzie
!Jg
nieczysty  aż  do  wieczora.  08 Jeżeli  chory  na
!Jh
wycieki plunie na człowieka czystego, ten wypierze
!Ji
ubranie,  wykąpie się w wodzie i będzie  nieczysty
!Jj
aż   do   wieczora.  09 Każde  siodło,  na  którym
!Jk
siedział   człowieka  chory  na  wycieki,   będzie
!Jl
nieczyste. 10 Każdy, kto dotknie się czegokolwiek,
!Jm
co  chory  miał pod sobą, będzie nieczysty  aż  do
!Jn
wieczora.  Każdy,  kto przenosi takie  przedmioty,
!Jo
!Jp
nieczysty aż do wieczora. 11 Także każdy,  którego
!Jq
dotknął  chory  na wycieki, nie umywszy  uprzednio
!Jr
rąk wodą, wypierze ubranie, wykąpie się w wodzie i
!Js
będzie   nieczysty  aż  do  wieczora.  12 Naczynie
!Jt
gliniane,  którego dotknie się chory  na  wycieki,
!Ju
będzie  rozbite.  Każde naczynie drewniane  będzie
!Jv
obmyte wodą.
!Jw
!Jx
Oczyszczenie z wycieków
!Jy
13 Jeżeli chory na wycieki będzie oczyszczony od
!Jz
wycieków,  to  odliczy sobie siedem dni  na  swoje
!J{
oczyszczenie,  wypierze ubranie, wykąpie  ciało  w
!J|
wodzie  żywej*  i  będzie czysty.  14 Ósmego  dnia
!J}
weźmie  dwie  synogarlice albo dwa młode  gołębie,
!J~
pójdzie   przed  Pana  przed  wejście  do  Namiotu
!J
Spotkania  i  odda  je  kapłanowi.  15 Kapłan   je
!JÇ
ofiaruje:   jednego   jako  ofiarę   przebłagalną,
!Jü
drugiego  jako  ofiarę  całopalną.  W  ten  sposób
!Jé
kapłan dokona za niego przebłagania przed Panem za
!Jâ
jego wycieki.
!Jä
!Jů
Nieczystość z powodu wylewu nasienia
!Jć
16 Jeżeli  z  mężczyzny  wypłynie  nasienie,  to
!Jç
wykąpie całe ciało w wodzie i będzie nieczysty  aż
!Jł
do  wieczora.  17 Każde ubranie, każda  skóra,  na
!Jë
którą  wyleje się nasienie, będzie wymyta  wodą  i
!JŐ
nieczysta  aż  do  wieczora.  18 Jeżeli  mężczyzna
!Jő
obcuje  z  kobietą  wylewając nasienie,  to  oboje
!Jî
wykąpią  się  w  wodzie  i będą  nieczyści  aż  do
!JŹ
wieczora.
!JÄ
!JĆ
Nieczystość z powodu krwawienia miesięcznego
!JÉ
19 Jeżeli kobieta ma upławy, to jest  krwawienie
!JĹ
miesięczne ze swojego ciała, to pozostanie  siedem
!Jĺ
dni w swojej nieczystości. Każdy, kto jej dotknie,
!Jô
będzie  nieczysty aż do wieczora. 20 Wszystko,  na
!Jö
czym  ona  się położy podczas swojej nieczystości,
!JĽ
będzie  nieczyste. Wszystko, na czym ona usiądzie,
!Jľ
będzie nieczyste. 21 Każdy, kto dotknie jej łóżka,
!JŚ
!Jś
nieczysty  aż do wieczora. 22 Każdy,  kto  dotknie
!JÖ
jakiegokolwiek   przedmiotu,   na    którym    ona
!JÜ
siedziała, wypierze ubranie, wykąpie się w  wodzie
!JŤ
i  będzie nieczysty aż do wieczora. 23 Jeżeli  kto
!Jť
dotknie się czegoś, co leżało na jej łóżku albo na
!JŁ
przedmiocie,  na  którym  ona  siedziała,   będzie
!J×
nieczysty aż do wieczora. 24 Jeżeli jaki mężczyzna
!Jč
obcuje*  z  nią wtedy, to jej nieczystość  udzieli
!Já
się  jemu  i  będzie nieczysty siedem  dni.  Każde
!Jí
łóżko, na którym się położy, będzie nieczyste.
!Jó
!Jú
Chorobliwy upływ krwi
!JĄ
25 Jeżeli  kobieta  doznaje  upływu  krwi  przez
!Ją
wiele   dni   poza   czasem  swojej   nieczystości
!JŽ
miesięcznej   albo  jeżeli  doznaje  upływu   krwi
!Jž
trwającego  dłużej niż jej nieczystość miesięczna,
!JĘ
to    będzie   nieczysta   przez   wszystkie   dni
!Ję
nieczystego   upływu   krwi,   tak   jak   podczas
!J¬
nieczystości  miesięcznej.  26 Każde   łóżko,   na
!Jź
którym  się położy podczas swojego upływu  [krwi],
!JČ
będzie  dla  niej  takie, jak  łóżko  podczas  jej
!Jş
miesięcznej  nieczystości.  Każdy  przedmiot,   na
!J«
którym  usiądzie, będzie nieczysty, jak  gdyby  to
!J»
była nieczystość miesięczna. 27 Każdy, kto dotknie
!J░
się   tych   rzeczy,  będzie  nieczysty,  wypierze
!J▒
!J▓
!J│
!J┤
Oczyszczenie kobiety
!JÁ
28 Jeżeli  zostanie ona oczyszczona  ze  swojego
!JÂ
upływu [krwi], to odliczy sobie siedem dni i potem
!JĚ
będzie   czysta.   29 Ósmego  dnia   weźmie   dwie
!JŞ
synogarlice albo dwa młode gołębie i przyniesie je
!J╣
do  kapłana,  przed wejście do Namiotu  Spotkania.
!J║
30 Kapłan  złoży  w  ofierze jednego  jako  ofiarę
!J╗
przebłagalną,  drugiego jako ofiarę  całopalną.  W
!J╝
ten sposób kapłan dokona za nią przebłagania wobec
!JŻ
Pana z powodu jej nieczystego upływu [krwi].
!Jż
!J┐
!J└
31 Przestrzegajcie*   więc   Izraelitów    przed
!J┴
nieczystością,  aby  nie  pomarli  wskutek  swojej
!J┬
nieczystości, bezczeszcząc moje mieszkanie,  które
!J├
jest  wśród nich. 32 To jest prawo dotyczące tego,
!J─
który  cierpi  na wycieki, i tego,  który  doznaje
!J┼
wylewu  nasienia, a przez to staje się  nieczysty,
!JĂ
33 a  także  kobiety,  która  podlega  miesięcznej
!Jă
nieczystości,  i  w  ogóle mężczyzny  lub  kobiety
!J╚
mających  wycieki, jak również i mężczyzny,  który
!J╔
obcuje z kobietą nieczystą».
!J╩
!J╦
DZIEŃ PRZEBŁAGANIA
!J╠
!J═
Przygotowania
!J╬
┌────┐ 01 Następnie powiedział  Pan do Mojżesza po
!J¤
│ 16 │ śmierci dwóch synów Aarona, którzy pomarli,
!Jđ
└────┘ kiedy   zbliżyli  się  do   Pana*.   02 Pan
!JĐ
powiedział do Mojżesza: «Powiedz Aaronowi, swojemu
!JĎ
bratu,  żeby  nie  w  każdym  czasie  wchodził  do
!JË
Miejsca   Najświętszego   poza   zasłonę,    przed
!Jď
przebłagalnię, która jest na arce, aby nie  umarł,
!JŇ
kiedy    będę   się   ukazywać   w   obłoku    nad
!JÍ
przebłagalnią. 03 Oto jak Aaron będzie wchodzić do
!JÎ
Miejsca  Najświętszego: weźmie młodego  cielca  na
!Jě
ofiarę  przebłagalną i barana na ofiarę całopalną.
!J┘
04 Ubierze  się  w  tunikę  świętą,  lnianą,  i  w
!J┌
spodnie lniane, przepasze się pasem lnianym, włoży
!J█
na  głowę  tiarę  lnianą -  to  są  święte  szaty.
!J▄
Wykąpie  ciało w wodzie i ubierze się w te  szaty.
!JŢ
05 Od społeczności Izraelitów weźmie dwa kozły  na
!JŮ
ofiarę  przebłagalną i jednego  barana  na  ofiarę
!J▀
całopalną.
!JÓ
!Jß
Przyprowadzenie zwierząt ofiarnych
!JÔ
06 Potem  Aaron  przyprowadzi cielca  na  ofiarę
!JŃ
przebłagalną   za   siebie   samego    i    dokona
!Jń
przebłagania  za siebie i za swój  dom.  07 Weźmie
!Jň
dwa kozły i postawi je przed Panem, przed wejściem
!JŠ
do  Namiotu  Spotkania. 08 Następnie  Aaron  rzuci
!Jš
losy  o  dwa kozły, jeden los dla Pana, drugi  dla
!JŔ
Azazela*.   09 Potem  Aaron  przyprowadzi   kozła,
!JÚ
wylosowanego  dla  Pana,  i  złoży  go  na  ofiarę
!Jŕ
przebłagalną.  10 Kozła wylosowanego  dla  Azazela
!JŰ
postawi  żywego  przed Panem, aby dokonać  na  nim
!Jý
przebłagania, a potem wypędzić go dla  Azazela  na
!JÝ
pustynię.
!Jţ
!J´
Przebłaganie za grzechy Aarona
!J­
11 Potem  Aaron  przyprowadzi cielca  na  ofiarę
!J˝
przebłagalną  za  siebie i dokona przebłagania  za
!J˛
siebie  i  za  swój dom, zabije cielca  na  ofiarę
!Jˇ
przebłagalną za siebie samego. 12 Następnie weźmie
!J˘
pełną  kadzielnicę węgli rozżarzonych  z  ołtarza,
!J§
który  jest  przed  Panem,  i  dwie  pełne  garści
!J÷
wonnego  kadzidła  w proszku  i  wniesie  je  poza
!J¸
zasłonę.  13 Rzuci kadzidło na ogień przed  Panem,
!J°
tak  iż obłok kadzidła okryje przebłagalnię, która
!J¨
jest  na [Arce] Świadectwa. Dzięki temu nie umrze.
!J˙
14 Następnie  weźmie  trochę  krwi  cielca  i   od
!Jű
wschodu pokropi palcem przed przebłagalnią. Siedem
!JŘ
razy  pokropi przed przebłagalnią palcem umoczonym
!Jř
we krwi.
!J■
!J 
Przebłaganie za lud
!K!
15 Potem  zabije kozła jako ofiarę  przebłagalną
!K"
za lud, wniesie krew jego poza zasłonę i uczyni  z
!K#
tą  krwią  to  samo, co uczynił  z  krwią  cielca.
!K$
Pokropi  nią przebłagalnię z góry i z przodu  16 i
!K%
dokona   przebłagania  nad  Miejscem  Świętym   za
!K&
nieczystości  Izraelitów  i  za  ich  przestępstwa
!K'
według  wszystkich ich grzechów. To samo uczyni  z
!K(
Namiotem Spotkania, który znajduje się u nich -  w
!K)
środku  ich  nieczystości. 17 Żaden  człowiek  nie
!K*
będzie  obecny  w  Namiocie Spotkania  od  chwili,
!K+
kiedy   Aaron   wejdzie,   aby   dokonać   obrzędu
!K,
przebłagania  w Miejscu Najświętszym,  dopóki  nie
!K-
wyjdzie. Tak dokona przebłagania za siebie samego,
!K.
za  swój  dom  i  za  całe  zgromadzenie  Izraela.
!K/
18 Potem  wyjdzie  do ołtarza,  który  jest  przed
!K0
Panem,  aby  dokonać nad nim przebłagania.  Weźmie
!K1
trochę  z krwi cielca i z krwi kozła i pomaże  nią
!K2
rogi  dokoła  ołtarza.  19 Następnie  siedem  razy
!K3
pokropi go palcem umoczonym we krwi. W ten  sposób
!K4
oczyści  go od nieczystości Izraelitów i  poświęci
!K5
go.
!K6
!K7
Kozioł wypędzony na pustynię
!K8
20 Kiedy  już  ukończy obrzęd  przebłagania  nad
!K9
Miejscem  Świętym, Namiotem Spotkania i  ołtarzem,
!K:
każe  przyprowadzić żywego kozła. 21 Aaron  położy
!K;
obie  ręce  na głowę żywego kozła, wyzna  nad  nim
!K<
wszystkie    winy   Izraelitów,   wszystkie    ich
!K=
przestępstwa  dotyczące  wszelkich  ich  grzechów,
!K>
włoży je na głowę kozła i każe człowiekowi do tego
!K?
przeznaczonemu wypędzić go na pustynię.  22 W  ten
!K@
sposób  kozioł zabierze z sobą wszystkie ich  winy
!KA
do  ziemi bezpłodnej. Ów człowiek wypędzi kozła na
!KB
!KC
!KD
Ofiara całopalna w Dniu Przebłagania
!KE
23 Wtedy  Aaron  wejdzie do  Namiotu  Spotkania,
!KF
zdejmie  szaty  lniane, które włożył  wchodząc  do
!KG
Miejsca  Świętego,  i  tam je  położy.  24 Wykąpie
!KH
ciało w wodzie w miejscu poświęconym, włoży szaty,
!KI
wyjdzie,  złoży  swoją ofiarę całopalną,  a  także
!KJ
ofiarę  całopalną  w  imieniu  ludu,  aby  dokonać
!KK
przebłagania za siebie i za lud. 25 Także  tłuszcz
!KL
ofiary  przebłagalnej zamieni w  dym  na  ołtarzu.
!KM
26 Człowiek,  który  wypędził kozła  dla  Azazela,
!KN
wypierze  ubranie, wykąpie ciało w  wodzie,  potem
!KO
wróci do obozu. 27 Cielec zaś ofiary przebłagalnej
!KP
i  kozioł ofiary przebłagalnej, których krew  była
!KQ
użyta do obrzędu przebłagania w Miejscu Świętym  -
!KR
będą  wyniesione poza obóz* i spalone ogniem razem
!KS
ze  skórą,  mięsem  i zawartością  jelit.  28 Ten,
!KT
który je spali, wypierze ubranie, wykąpie ciało  w
!KU
wodzie i wróci do obozu.
!KV
!KW
Dodatkowe upomnienia
!KX
29 Oto  dla  was  ustawa wieczysta:  Dziesiątego
!KY
dnia  siódmego  miesiąca  będziecie  pościć.   Nie
!KZ
będziecie wykonywać żadnej pracy, ani tubylec, ani
!K[
przybysz, który osiedlił się wśród was. 30 Bo tego
!K\
dnia  będzie  za was dokonywane przebłaganie,  aby
!K]
oczyścić  was od wszystkich grzechów. Przed  Panem
!K^
będziecie oczyszczeni. 31 Będzie to dla was święty
!K_
szabat  odpoczynku. Będziecie w tym  dniu  pościć.
!K`
Jest  to  ustawa  wieczysta. 32 Dokonywać  obrzędu
!Ka
przebłagania    będzie   kapłan,   który    będzie
!Kb
namaszczony  i wprowadzony w czynności  kapłańskie
!Kc
na  miejsce  swego  ojca. Włoży na  siebie  lniane
!Kd
szaty,   szaty   święte,   33 i   dokona   obrzędu
!Ke
przebłagania nad Miejscem Najświętszym, dokona też
!Kf
przebłagania nad Namiotem Spotkania,  ołtarzem,  a
!Kg
także  za  kapłanów  i za cały  lud  zgromadzenia.
!Kh
34 Będzie to dla was ustawa wieczysta, ażeby raz w
!Ki
roku  dokonywano przebłagania za wszystkie grzechy
!Kj
Izraelitów».  Uczyniono  więc,  jak  Pan  rozkazał
!Kk
!Kl
!Km
PRAWO ŚWIĘTOŚCI
!Kn
!Ko
Tylko na jednym miejscu wolno zabijać i składać
!Kp
ofiary
!Kq
┌────┐ 01 Dalej   Pan   powiedział  do   Mojżesza:
!Kr
│ 17 │ 02 «Mów  do  Aarona,  do  jego  synów  i do
!Ks
└────┘ wszystkich  Izraelitów i  powiedz  im:  Oto
!Kt
nakaz, który dał Pan: 03 Jeżeli kto z domu Izraela
!Ku
zabija cielca albo owcę, albo kozę w obrębie obozu
!Kv
lub  poza obozem, 04 i nie przyprowadzi ich  przed
!Kw
wejście  do  Namiotu Spotkania, aby  je  złożyć  w
!Kx
darze  dla  Pana  przed mieszkaniem  Pana,  będzie
!Ky
winien  krwi.  Rozlał  krew. Ten  człowiek  będzie
!Kz
wyłączony    spośród   swego   ludu*.   05 Dlatego
!K{
Izraelici  będą przyprowadzać ofiary swoje,  które
!K|
składali dotychczas na polu; będą je przyprowadzać
!K}
do  Pana,  przed wejście do Namiotu Spotkania,  do
!K~
kapłana,  i będą je składać jako ofiary  biesiadne
!K
dla Pana. 06 Kapłan pokropi krwią ołtarz Pana przy
!KÇ
wejściu do Namiotu Spotkania, a tłuszcz zamieni  w
!Kü
dym  jako  miłą  woń dla Pana. 07 Odtąd  nie  będą
!Ké
składać   ofiar  demonom*,  z  którymi   uprawiali
!Kâ
nierząd.  Będzie to dla nich ustawa wieczysta  dla
!Kä
ich  pokoleń.  08 Dalej powiesz im: Jeżeli  kto  z
!Ků
domu   Izraela  albo  spośród  przybyszów,  którzy
!Kć
osiedlili  się między nimi, będzie składał  ofiarę
!Kç
całopalną  albo inną ofiarę 09 i nie  przyprowadzi
!Kł
jej   przed  wejście  do  Namiotu  Spotkania,  aby
!Kë
ofiarować  ją  dla Pana, będzie wyłączony  spośród
!KŐ
swego ludu!
!Kő
!Kî
Nie wolno spożywać krwi
!KŹ
10 Jeżeli  kto  z  domu  Izraela  albo   spośród
!KÄ
przybyszów,  którzy  osiedlili  się  między  nimi,
!KĆ
będzie  spożywał jakąkolwiek krew, zwrócę  oblicze
!KÉ
moje przeciwko temu człowiekowi spożywającemu krew
!KĹ
i  wyłączę go spośród jego ludu. 11 Bo życie ciała
!Kĺ
jest  we krwi*, a Ja dopuściłem ją dla was [tylko]
!Kô
na  ołtarzu, aby dokonywała przebłagania za  wasze
!Kö
życie,  ponieważ krew jest przebłaganiem za życie.
!KĽ
12 Dlatego dałem nakaz Izraelitom: Nikt z was  nie
!Kľ
będzie spożywał krwi. Także i przybysz, który  się
!KŚ
osiedlił  wśród  was  nie  będzie  spożywał  krwi.
!Kś
13 Jeżeli  kto  z  Izraelitów albo  z  przybyszów,
!KÖ
którzy   się   osiedlili  między   wami,   upoluje
!KÜ
zwierzynę jadalną, zwierzę lub ptaka, wypuści jego
!KŤ
krew i przykryje ją ziemią. 14 Bo życie wszelkiego
!Kť
ciała  jest  we  krwi jego - dlatego  dałem  nakaz
!KŁ
synom Izraela: nie będziecie spożywać krwi żadnego
!K×
ciała, bo życie wszelkiego ciała jest w jego krwi.
!Kč
Ktokolwiek by ją spożywał, zostanie wyłączony.
!Ká
!Kí
Nie wolno jeść mięsa zwierząt padłych lub
!Kó
rozszarpanych
!Kú
15 Każdy  tubylec lub przybysz,  który  by  jadł
!KĄ
mięso   zwierzęcia   padłego  lub   rozszarpanego,
!Ką
!KŽ
nieczysty  aż do wieczora. Potem odzyska czystość.
!Kž
16 Jeżeli  nie  wypierze  ubrania  i  nie  wykąpie
!KĘ
ciała, zaciągnie winę».
!Kę
!K¬
Świętość małżeństwa i rodziny
!Kź
!KČ
│ 18 │ 02 «Mów  do  Izraelitów  i  powiedz  im: Ja
!Kş
└────┘ jestem Pan, Bóg wasz! 03 Tego, co czynią  w
!K«
ziemi  egipskiej,  w  której  mieszkaliście,   nie
!K»
czyńcie. Tego, co czynią w ziemi Kanaan, do której
!K░
was   wprowadzę,   nie  czyńcie.   Nie   będziecie
!K▒
postępować   według  ich  obyczajów.  04 Będziecie
!K▓
wypełniać   moje  wyroki,  będziecie  przestrzegać
!K│
moich ustaw, aby według nich postępować. Ja jestem
!K┤
Pan,  Bóg  wasz!  05 Będziecie przestrzegać  moich
!KÁ
ustaw   i   moich  wyroków.  Człowiek,  który   je
!KÂ
wypełnia, żyje dzięki nim*. Ja jestem Pan!
!KĚ
!KŞ
Małżeństwa między krewnymi są zakazane
!K╣
06 Nikt  z was nie będzie się zbliżał  do  ciała
!K║
swojego  krewnego, aby odsłonić jego  nagość*.  Ja
!K╗
jestem  Pan!  07 Nie  będziesz  odsłaniać  nagości
!K╝
swojego  ojca lub nagości swojej matki.  Jest  ona
!KŻ
twoją  matką - nie będziesz odsłaniać jej nagości.
!Kż
08 Nie  będziesz odsłaniać nagości swojej macochy,
!K┐
bo  to  jest nagość twojego ojca. 09 Nie  będziesz
!K└
odsłaniać  nagości swojej siostry,  córki  twojego
!K┴
ojca  lub córki twojej matki, bez względu  na  to,
!K┬
czy  urodziła się w domu, czy na zewnątrz*. 10 Nie
!K├
będziesz odsłaniać nagości córki twojego syna  lub
!K─
córki  twojej  córki,  bo są one  twoją  nagością.
!K┼
11 Nie  będziesz  odsłaniać  nagości  córki   żony
!KĂ
twojego ojca, bo jest ona dzieckiem twojego  ojca,
!Kă
jest  twoją  siostrą.  12 Nie  będziesz  odsłaniać
!K╚
nagości  siostry swojego ojca, bo ona jest  krewną
!K╔
twojego  ojca.  13 Nie będziesz odsłaniać  nagości
!K╩
siostry  swojej matki, bo jest ona  krewną  twojej
!K╦
matki.  14 Nie  będziesz odsłaniać  nagości  brata
!K╠
swojego  ojca:  nie będziesz się zbliżał  do  jego
!K═
żony,  bo  jest ona twoją ciotką. 15 Nie  będziesz
!K╬
odsłaniać nagości swojej synowej, bo jest ona żoną
!K¤
twojego  syna, nie będziesz odsłaniać jej nagości.
!Kđ
16 Nie    będziesz   odsłaniać   nagości    swojej
!KĐ
bratowej*,  jest to nagość twojego  brata.  17 Nie
!KĎ
będziesz  odsłaniać nagości kobiety i  jej  córki.
!KË
Nie  będziesz  brał córki jej syna ani  córki  jej
!Kď
córki,  aby  odsłonić jej nagość, bo  są  one  jej
!KŇ
ciałem.  Byłaby to rozpusta! 18 Nie będziesz  brał
!KÍ
kobiety  razem  z  jej siostrą, aby  odsłonić  jej
!KÎ
nagość za życia tamtej, byłoby to sposobnością  do
!Kě
niezgody.
!K┘
!K┌
Czystość małżeńska. Zakaz nadużyć
!K█
19 Nie  będziesz  się zbliżał  do  kobiety,  aby
!K▄
odsłonić  jej  nagość,  podczas  jej  nieczystości
!KŢ
miesięcznej. 20 Nie będziesz obcował  cieleśnie  z
!KŮ
żoną  twojego bliźniego, wylewając nasienie; przez
!K▀
to  stałbyś się nieczystym. 21 Nie będziesz  dawał
!KÓ
dziecka  swojego,  aby  było przeprowadzone  przez
!Kß
ogień*  dla  Molocha, nie będziesz  w  ten  sposób
!KÔ
bezcześcił  imienia Boga swojego. Ja  jestem  Pan!
!KŃ
22 Nie  będziesz obcował z mężczyzną, tak jak  się
!Kń
obcuje  z  kobietą.  To jest obrzydliwość!  23 Nie
!Kň
będziesz  obcował cieleśnie z żadnym  zwierzęciem;
!KŠ
przez  to stałbyś się nieczystym. Także i  kobieta
!Kš
nie będzie stawać przed zwierzęciem, aby się z nim
!KŔ
złączyć. To jest sromota!
!KÚ
!Kŕ
Końcowe upomnienie
!KŰ
24 Tymi  wszystkimi rzeczami nie plugawcie  się,
!Ký
bo  tymi wszystkimi rzeczami plugawiły się narody,
!KÝ
które wypędzam przed wami. 25 Także i ziemia stała
!Kţ
się  nieczysta. Ukarałem ją więc za  jej  winę,  a
!K´
ziemia  wypluła  swoich mieszkańców.  26 Strzeżcie
!K­
więc ustaw i wyroków moich, nie czyńcie nic z tych
!K˝
obrzydliwości. Nie będzie ich czynić ani  tubylec,
!K˛
ani  przybysz, który osiedlił się wśród was. 27 Bo
!Kˇ
wszystkie   te  obrzydliwości  czynili  mieszkańcy
!K˘
ziemi,  którzy  byli przed wami, i  ziemi  została
!K§
splugawiona.  28 Ale  was ziemia  nie  wyplunie  z
!K÷
powodu  splugawienia jej, tak jak  wypluła  naród,
!K¸
który był przed wami. 29 Bo każdy, kto czyni jedną
!K°
z  tych  obrzydliwości, wszyscy, którzy je czynią,
!K¨
będą  wyłączeni spośród swojego ludu. 30 Będziecie
!K˙
więc  przestrzegać mego zarządzenia,  abyście  nie
!Kű
czynili nic z obrzydliwych obyczajów, którymi  się
!KŘ
rządzono  przed  wami, abyście nie splugawili  się
!Kř
przez nie. Ja jestem Pan, Bóg wasz!»
!K■
!K 
ŚWIĘTOŚĆ ŻYCIA CODZIENNEGO
!L!
!L"
Przepisy dotyczące kultu
!L#
┌────┐ 01 Dalej   Pan  powiedział   do   Mojżesza:
!L$
│ 19 │ 02 «Mów do całej  społeczności Izraelitów i
!L%
└────┘ powiedz im: Bądźcie świętymi, bo Ja  jestem
!L&
święty,  Pan,  Bóg  wasz! 03 Każdy  z  was  będzie
!L'
szanował  matkę  i ojca i będzie  zachowywał  moje
!L(
szabaty.   Ja   jestem  Pan,  Bóg   wasz!   04 Nie
!L)
zwracajcie się do bożków. Nie czyńcie sobie  bogów
!L*
z lanego metalu. Ja jestem Pan, Bóg wasz! 05 Kiedy
!L+
będziecie    składać   Panu   ofiarę    biesiadną,
!L,
składajcie   ją   tak,  aby  Mu  była   przyjemna.
!L-
06 Będziecie z niej jedli w sam dzień ofiary  i  w
!L.
następnym dniu. To, co pozostanie na trzeci dzień,
!L/
będzie  spalone w ogniu. 07 Gdyby kto jadł z  niej
!L0
na  trzeci  dzień, byłaby to rzecz nieświeża,  nie
!L1
byłaby  przyjemna  [Bogu]. 08 Kto  będzie  z  niej
!L2
jeść,  zaciągnie  winę,  bo  zbezcześcił  świętość
!L3
Pana.  Taki  człowiek  będzie  wykluczony  spośród
!L4
swojego ludu.
!L5
!L6
Żniwa ubogich
!L7
09 Kiedy  żąć będziecie zboże ziemi waszej,  nie
!L8
będziesz  żął  aż  do samego  skraju  pola  i  nie
!L9
będziesz  zbierał  kłosów  pozostałych  na   polu.
!L:
10 Nie  będziesz ogołacał winnicy i  nie  będziesz
!L;
zbierał  tego,  co  spadło na  ziemię  w  winnicy.
!L<
Zostawisz  to  dla  ubogiego i dla  przybysza.  Ja
!L=
jestem Pan, Bóg wasz!
!L>
!L?
Obowiązki względem bliźniego
!L@
11 Nie  będziecie kraść, nie  będziecie  kłamać,
!LA
nie  będziecie  oszukiwać jeden  drugiego.  12 Nie
!LB
będziecie  przysięgać  fałszywie  na  moje   imię.
!LC
Byłoby  to zbezczeszczenie imienia Boga twego.  Ja
!LD
jestem Pan! 13 Nie będziesz uciskał bliźniego, nie
!LE
będziesz  go  wyzyskiwał.  Zapłata  najemnika  nie
!LF
będzie  pozostawać w twoim domu przez  noc  aż  do
!LG
poranka. 14 Nie będziesz złorzeczył głuchemu.  Nie
!LH
będziesz  kładł  przeszkody przed niewidomym,  ale
!LI
będziesz się bał Boga twego. Ja jestem Pan!
!LJ
15 Nie   będziecie   wydawać   niesprawiedliwych
!LK
wyroków.  Nie  będziesz  stronniczym  na   korzyść
!LL
ubogiego,  ani  nie  będziesz  miał  względów  dla
!LM
bogatego. Sprawiedliwie będziesz sądził bliźniego.
!LN
16 Nie    będziesz   szerzył   oszczerstw   między
!LO
krewnymi,  nie będziesz czyhał na życie bliźniego.
!LP
Ja  jestem  Pan!  17 Nie będziesz  żywił  w  sercu
!LQ
nienawiści  do brata. Będziesz upominał bliźniego,
!LR
aby  nie  zaciągnąć  winy z  jego  powodu.  18 Nie
!LS
będziesz  szukał pomsty, nie będziesz żywił  urazy
!LT
do   synów   twego  ludu,  ale  będziesz   miłował
!LU
bliźniego jak siebie samego. Ja jestem Pan!*
!LV
!LW
Zakaz łączenia dwóch różnych gatunków
!LX
19 Będziecie  przestrzegać  moich   ustaw.   Nie
!LY
będziesz   łączył  dwóch  gatunków   bydląt.   Nie
!LZ
będziesz obsiewał pola dwoma rodzajami ziarna. Nie
!L[
będziesz  nosił ubrania utkanego z dwóch  rodzajów
!L\
nici*.
!L]
!L^
Obcowanie z niewolnicą
!L_
20 Jeżeli   kto  obcuje  cieleśnie   z   kobietą
!L`
wylewając   nasienie,   a  ona   jest   niewolnicą
!La
przeznaczoną  dla  innego męża,  ale  jeszcze  nie
!Lb
wykupioną  ani obdarzoną wolnością, to  będzie  im
!Lc
wymierzona kara, jednak nie kara śmierci,  bo  ona
!Ld
nie   była  obdarzona  wolnością.  21 Przyprowadzi
!Le
mężczyzna przed wejście do Namiotu Spotkania swoją
!Lf
ofiarę  zadośćuczynienia dla Pana, to jest  barana
!Lg
na  zadośćuczynienie. 22 Kapłan  dokona  za  niego
!Lh
przebłagania  przed  Panem,  ofiarując  barana  na
!Li
zadośćuczynienie za grzech, który on  popełnił,  i
!Lj
będzie mu odpuszczony grzech, który popełnił.
!Lk
!Ll
Pierwociny drzew owocowych
!Lm
23 Kiedy wejdziecie do kraju i zasadzicie drzewa
!Ln
owocowe  wszelkiego gatunku, będziecie uważać  ich
!Lo
owoce  za  nieobrzezane*. Trzy lata pozostaną  one
!Lp
"nieobrzezane",  nie  będziecie  ich  jeść.   24 W
!Lq
czwartym  roku wszystkie ich owoce będą poświęcone
!Lr
jako  dar  radosny  dla  Pana.  25 W  piątym  roku
!Ls
będziecie jedli ich owoce, aby pomnożył  się  wasz
!Lt
dochód z nich. Ja jestem Pan, Bóg wasz!
!Lu
!Lv
Różne zakazy*
!Lw
26 Nie  będziecie  jeść  niczego  z  krwią.  Nie
!Lx
będziecie  uprawiać  wróżbiarstwa.  Nie  będziecie
!Ly
uprawiać czarów. 27 Nie będziecie obcinać w  kółko
!Lz
włosów  na  głowie. Nie będziesz golił  włosów  po
!L{
bokach  brody. 28 Nie będziecie nacinać  ciała  na
!L|
znak   żałoby   po  zmarłym.  Nie  będziecie   się
!L}
tatuować. Ja jestem Pan! 29 Nie wydawaj swej córki
!L~
na  hańbę,  czyniąc ją nierządnicą, aby  kraj  nie
!L
uległ   nierządowi  i  nie  był  pełen   rozpusty.
!LÇ
30 Będziecie  zachowywać moje szabaty  i  szanować
!Lü
mój   święty  przybytek.  Ja  jestem  Pan!  31 Nie
!Lé
będziecie się zwracać do wywołujących duchy ani do
!Lâ
wróżbitów.  Nie będziecie zasięgać ich  rady,  aby
!Lä
nie  splugawić się przez nich. Ja jestem Pan,  Bóg
!Lů
wasz!
!Lć
!Lç
Sprawiedliwość społeczna
!Lł
32 Przed  siwizną wstaniesz,  będziesz  szanował
!Lë
oblicze starca, w ten sposób okażesz bojaźń  Bożą.
!LŐ
Ja  jestem  Pan! 33 Jeżeli w waszym kraju  osiedli
!Lő
się    przybysz,   nie   będziecie   go   uciskać.
!Lî
34 Przybysza,  który  się  osiedlił   wśród   was,
!LŹ
będziecie uważać za obywatela. Będziesz go miłował
!LÄ
jak siebie samego, bo i wy byliście przybyszami  w
!LĆ
ziemi  egipskiej. Ja jestem Pan, Bóg wasz!  35 Nie
!LÉ
będziecie popełniać niesprawiedliwości w wyrokach,
!LĹ
w  miarach,  w  wagach, w objętości.  36 Będziecie
!Lĺ
mieć  wagi  sprawiedliwe, odważniki  sprawiedliwe,
!Lô
sprawiedliwą efę, sprawiedliwy hin. Ja jestem Pan,
!Lö
Bóg wasz, który wyprowadził was z ziemi egipskiej!
!LĽ
37 Będziecie  strzec  wszystkich  ustaw  moich   i
!Lľ
wszystkich  wyroków moich. Będziecie je wykonywać.
!LŚ
Ja jestem Pan!»
!Lś
!LÖ
KARY ZA NIEZACHOWANIE ŚWIĘTOŚCI
!LÜ
!LŤ
Kary za bałwochwalstwo
!Lť
!LŁ
│ 20 │ 02 «Mów  do Izraelitów: Ktokolwiek  spośród
!L×
└────┘ synów  Izraela  albo  spośród   przybyszów,
!Lč
którzy osiedlili się w Izraelu, da jedno ze swoich
!Lá
dzieci   Molochowi,   będzie   ukarany   śmiercią.
!Lí
Miejscowa ludność ukamienuje go. 03 Ja sam  zwrócę
!Ló
oblicze  moje  przeciwko  takiemu  człowiekowi   i
!Lú
wyłączę  go spośród jego ludu, ponieważ dał  jedno
!LĄ
ze  swoich dzieci Molochowi, splugawił mój  święty
!Lą
przybytek, zbezcześcił moje święte imię. 04 Jeżeli
!LŽ
miejscowa   ludność  zasłoni  oczy   przed   takim
!Lž
człowiekiem,  który  dał jedno  ze  swoich  dzieci
!LĘ
Molochowi,  i nie zabije go, 05 to Ja  sam  zwrócę
!Lę
!L¬
przeciwko jego rodzinie i wyłączę go spośród  jego
!Lź
ludu,  jak  również i tych wszystkich,  którzy  go
!LČ
naśladują,  którzy uprawiają nierząd  z  Molochem.
!Lş
06 Także  przeciwko każdemu,  kto  się  zwróci  do
!L«
wywołujących duchy albo do wróżbitów, aby uprawiać
!L»
z  nimi  nierząd,  zwrócę  oblicze  i  wyłączę  go
!L░
spośród jego ludu. 07 Uświęćcie się więc i bądźcie
!L▒
świętymi,  bo  Ja jestem <święty>.  Ja,  Pan,  Bóg
!L▓
wasz!  08 Będziecie strzec ustaw moich i wykonywać
!L│
je. Ja jestem Pan, który was uświęca!
!L┤
!LÁ
Ochrona rodziny i małżeństwa
!LÂ
09 Ktokolwiek złorzeczy ojcu albo matce,  będzie
!LĚ
ukarany  śmiercią:  złorzeczył  ojcu  lub   matce,
!LŞ
ściągnął   śmierć   na  siebie*.   10 * Ktokolwiek
!L╣
cudzołoży   z   żoną  bliźniego,  będzie   ukarany
!L║
śmiercią    i    cudzołożnik,   i    cudzołożnica.
!L╗
11 Ktokolwiek  obcuje  cieleśnie  z  żoną  swojego
!L╝
ojca,  odsłania nagość ojca: będą ukarani śmiercią
!LŻ
oboje,   sami  tę  śmierć  na  siebie   ściągnęli.
!Lż
12 Ktokolwiek  obcuje cieleśnie z  synową,  będzie
!L┐
razem  z  nią ukarany śmiercią: popełnili sromotę,
!L└
sami  tę śmierć na siebie ściągnęli. 13 Ktokolwiek
!L┴
obcuje cieleśnie z mężczyzną, tak jak się obcuje z
!L┬
kobietą, popełnia obrzydliwość. Obaj będą  ukarani
!L├
śmiercią,  sami  tę  śmierć na  siebie  ściągnęli.
!L─
14 Jeżeli kto bierze za żonę kobietę i jej  matkę,
!L┼
dopuszcza  się rozpusty: on i ona będą  spaleni  w
!LĂ
ogniu,   aby   nie   było  rozpusty   wśród   was.
!Lă
15 Ktokolwiek  obcuje  cieleśnie  ze   zwierzęciem
!L╚
wylewając   nasienie,  będzie  ukarany   śmiercią.
!L╔
Zwierzę  także zabijecie. 16 Jeśli kobieta  zbliży
!L╩
się do jakiegoś zwierzęcia, aby z nim się złączyć,
!L╦
zabijesz i kobietę, i zwierzę. Oboje będą  ukarani
!L╠
śmiercią,   sami   śmierć  na  siebie   ściągnęli.
!L═
17 Jeżeli kto weźmie swoją siostrę, córkę  swojego
!L╬
ojca  albo  swojej  matki  i  będzie  oglądał  jej
!L¤
nagość, a ona będzie oglądać jego nagość, jest  to
!Lđ
czyn  haniebny, oboje będą zgładzeni  w  obecności
!LĐ
synów  ich  ludu. Ten, kto odsłonił nagość  swojej
!LĎ
siostry,  zaciągnie  winę.  18 Jeżeli  kto  obcuje
!LË
cieleśnie z kobietą mającą miesięczne krwawienie i
!Lď
odsłoni  jej nagość, obnaża źródło jej  [krwi],  a
!LŇ
ona  też odsłoni źródło swojej krwi, to oboje będą
!LÍ
wyłączeni  spośród swojego ludu.  19 Nie  będziesz
!LÎ
odsłaniał   nagości  siostry  swojej  matki   albo
!Lě
siostry  swojego  ojca,  to  byłoby  to  samo,  co
!L┘
obnażyć  własne  ciało. Oni poniosą  za  to  winę.
!L┌
20 Ktokolwiek  obcuje  ze swoją  ciotką,  odsłania
!L█
nagość  swojego wuja. Poniosą oni  swój  grzech  -
!L▄
umrą   bezdzietnie.  21 Ktokolwiek   bierze   żonę
!LŢ
swojego  brata,  popełnia  kazirodztwo*.  Odsłonił
!LŮ
nagość swojego brata - będą bezdzietni.
!L▀
!LÓ
Upomnienie końcowe
!Lß
22 Będziecie  strzec wszystkich  moich  ustaw  i
!LÔ
wszystkich moich wyroków i będziecie je wykonywać,
!LŃ
aby   was  nie  wypluła  ziemia,  do  której   was
!Lń
wprowadzam,  abyście  mieszkali  w  niej.   23 Nie
!Lň
będziecie  postępować  według  obyczajów   narodu,
!LŠ
który  wypędzam przed wami. Ponieważ wszystkie  te
!Lš
rzeczy   czynili,  napełnili  Mnie   obrzydzeniem.
!LŔ
24 Dlatego  powiedziałem wam: wy posiądziecie  ich
!LÚ
ziemię,  Ja sam daję wam ją w dziedzictwo,  ziemię
!Lŕ
opływającą  w  mleko i miód. Ja  jestem  Pan,  Bóg
!LŰ
wasz, który oddzieliłem was od innych narodów.
!Lý
!LÝ
Zwierzęta nieczyste. Zakończenie
!Lţ
25 Będziecie  odróżniać  zwierzęta   czyste   od
!L´
nieczystych,  ptaki  nieczyste  od  czystych.  Nie
!L­
będziecie plugawić siebie samych przez zwierzęta i
!L˝
ptaki  ani  przez wszystko, co się roi  po  ziemi,
!L˛
przez   wszystko,  co  oddzieliłem  od  was   jako
!Lˇ
nieczyste.  26 Będziecie dla Mnie  święci,  bo  Ja
!L˘
jestem święty, Ja Pan, i oddzieliłem was od innych
!L§
narodów,   abyście  byli  moimi.  27 Jeżeli   jaki
!L÷
mężczyzna  albo jaka kobieta będą wywoływać  duchy
!L¸
albo  wróżyć,  będą  ukarani śmiercią.  Kamieniami
!L°
zabijecie ich. Sami ściągnęli śmierć na siebie».
!L¨
!L˙
ŚWIĘTOŚĆ KAPŁANÓW
!Lű
!LŘ
Świętość zwykłego kapłana
!Lř
┌────┐ 01 Potem  Pan powiedział do Mojżesza:  «Mów
!L■
│ 21 │ do  kapłanów, synów  Aarona, i powiedz  im:
!L 
└────┘ [Kapłan]   nie  będzie   się   narażał   na
!M!
nieczystość  z  powodu  zwłok  zmarłego  krewnego,
!M"
02 chyba  tylko z powodu najbliższych krewnych,  z
!M#
powodu matki, ojca, syna, córki, brata, 03 siostry
!M$
dziewicy,  która  jest  mu  [szczególnie]  bliska,
!M%
ponieważ nie należy do żadnego męża. Z jej  powodu
!M&
może  się narazić na nieczystość rytualną.  04 Ale
!M'
kapłan  nie  będzie  się  narażał  na  nieczystość
!M(
rytualną  z powodu krewnych swej żony*. Byłoby  to
!M)
zbezczeszczenie. 05 Nie będą sobie strzygli  głowy
!M*
do  skóry, nie będą golili krajów brody, nie  będą
!M+
nacinali swojego ciała. 06 Będą święci dla swojego
!M,
Boga,  nie będą bezcześcić imienia Bożego, bo  oni
!M-
składają  Panu  ofiary  spalane,  pokarm   swojego
!M.
Boga*,  a  więc będą świętością. 07 Nie  wezmą  za
!M/
żonę  nierządnicy  lub  kobiety  pohańbionej.  Nie
!M0
wezmą  kobiety wypędzonej przez męża, bo  [kapłan]
!M1
jest  poświęcony Bogu. 08 Będziesz  go  uważał  za
!M2
świętego,    bo    on   ofiaruje   pokarm    Boży.
!M3
Będzie święty dla ciebie, bo Ja jestem święty,  Ja
!M4
Pan,  który was uświęcam! 09 Jeżeli córka  kapłana
!M5
bezcześci  siebie  nierządem, bezcześci  przez  to
!M6
swojego ojca. Będzie spalona w ogniu.
!M7
!M8
Świętość arcykapłana
!M9
10 Kapłan,  który  jest wyższy  godnością  ponad
!M:
braci,   na   którego  głowę  była  wylana   oliwa
!M;
namaszczenia,  który był wprowadzony  w  czynności
!M<
kapłańskie, wkładając szaty nie będzie rozpuszczał
!M=
włosów  i  nie będzie rozdzierał swych szat.  11 W
!M>
ogóle  nie  zbliży  się do żadnego  zmarłego,  nie
!M?
narazi  się na nieczystość rytualną ani  z  powodu
!M@
ojca,  ani z powodu matki. 12 Nie będzie wychodził
!MA
z   przybytku  świętego,  nie  będzie   bezcześcił
!MB
świętego  przybytku swego Boga,  bo  ma  na  sobie
!MC
[jak]  diadem  oliwę namaszczenia swego  Boga.  Ja
!MD
jestem  Pan!  13 Za  żonę weźmie  tylko  dziewicę.
!ME
14 Nie weźmie za żonę ani wdowy, ani rozwódki, ani
!MF
pohańbionej, ani* nierządnicy: żadnej z takich nie
!MG
weźmie,   ale   weźmie  dziewicę   spośród   swych
!MH
krewnych.   15 Nie  zbezcześci  potomstwa   między
!MI
krewnymi, bo Ja jestem Pan, który go uświęca!»
!MJ
!MK
Kto jest niezdolny do kapłaństwa
!ML
16 Dalej Pan powiedział do Mojżesza: 17 «Tak mów
!MM
do Aarona: Ktokolwiek z potomków twoich według ich
!MN
przyszłych  pokoleń będzie miał jakąś  skazę,  nie
!MO
będzie  mógł  się  zbliżyć, aby  ofiarować  pokarm
!MP
swego Boga. 18 Żaden człowiek, który ma skazę, nie
!MQ
może się zbliżać - ani niewidomy, ani chromy,  ani
!MR
mający  zniekształconą twarz, ani  kaleka,  19 ani
!MS
ten,  który  ma  złamaną nogę  albo  rękę,  20 ani
!MT
garbaty,  ani  niedorozwinięty, ani  ten,  kto  ma
!MU
bielmo  na  oku, ani chory na świerzb, ani  okryty
!MV
liszajami,  ani  ten,  kto  ma  zgniecione  jądra.
!MW
21 Żaden  z potomków kapłana Aarona, mający  jakąś
!MX
skazę,  nie będzie się zbliżał, aby złożyć spalaną
!MY
ofiarę Panu. On ma skazę - nie będzie się zbliżał,
!MZ
aby ofiarować pokarm swego Boga. 22 Jednakże wolno
!M[
mu  jeść pokarm swego Boga, zarówno święty, jak  i
!M\
najświętszy.  23 Tylko nie  będzie  podchodził  do
!M]
zasłony i nie będzie się zbliżał do ołtarza, bo ma
!M^
skazę.  Nie będzie bezcześcił moich świętości,  bo
!M_
Ja, Pan, jestem tym, który je uświęca!»
!M`
24 Mojżesz powiedział to Aaronowi, jego synom  i
!Ma
wszystkim Izraelitom.
!Mb
!Mc
ŚWIĘTOŚĆ DARÓW I OFIAR
!Md
!Me
Święte rzeczy są dla świętych!
!Mf
┌────┐ 01 Po  czym  Pan  powiedział  do  Mojżesza:
!Mg
│ 22 │ 02 «Mów  do Aarona  i  jego synów, aby  się
!Mh
└────┘ powstrzymywali od niektórych świętych darów
!Mi
Izraelitów,   które   oni   mi   poświęcają,   nie
!Mj
bezcześcili  mojego  świętego imienia.  Ja  jestem
!Mk
Pan!  03 Powiedz im, aby wiedziały o tym  przyszłe
!Ml
pokolenia: jeżeli kto z potomków waszych, będąc  w
!Mm
stanie  nieczystości  rytualnej,  zbliży  się   do
!Mn
rzeczy świętych, które Izraelici poświęcają  Panu,
!Mo
to  człowiek  ten będzie odrzucony  ode  Mnie.  Ja
!Mp
jestem Pan! 04 Żaden potomek Aarona, który by  był
!Mq
trędowaty lub cierpiący na wyciek, nie będzie mógł
!Mr
jeść   rzeczy  świętych,  dopóki  się  nie   podda
!Ms
oczyszczeniu.  Tak samo będzie z  tym,  który  się
!Mt
dotknął  kogoś nieczystego z powodu umarłego  albo
!Mu
tego,  z którego wypłynęło nasienie; 05 również  z
!Mv
tym,  kto  się dotknął jakiegoś płazu*, czyniącego
!Mw
go  nieczystym, albo się dotknął człowieka,  który
!Mx
uczynił go nieczystym wskutek swojej nieczystości.
!My
06 Ktokolwiek  więc  dotknie  się  takich  rzeczy,
!Mz
będzie  nieczysty aż do wieczora, nie będzie  jadł
!M{
rzeczy  świętych,  ale przedtem  wykąpie  ciało  w
!M|
wodzie. 07 Po zachodzie słońca będzie oczyszczony.
!M}
Potem  będzie jeść rzeczy święte, bo one  są  jego
!M~
pokarmem.  08 Nie  będzie jadł padliny  ani  mięsa
!M
zwierząt  rozszarpanych, bo przez  to  stałby  się
!MÇ
nieczysty.  Ja  jestem Pan! 09 Będą strzec  mojego
!Mü
zarządzenia, nie będą narażać się na grzech z tego
!Mé
powodu  -  za  to spotkałaby ich śmierć,  ponieważ
!Mâ
dopuściliby  się zbezczeszczenia. Ja  jestem  Pan,
!Mä
który ich uświęcam!
!Mů
!Mć
Udział nie-kapłanów w spożywaniu żertw
!Mç
10 Żaden  niepowołany  nie  będzie  jadł  rzeczy
!Mł
świętych, ani mieszkający u kapłana, ani  najemnik
!Më
nie  będą jedli rzeczy świętych. 11 Jeżeli  jednak
!MŐ
kapłan  kupił  niewolnika za pieniądze,  ten  może
!Mő
jeść  rzeczy święte, również i ci, którzy urodzili
!Mî
się  w jego domu, będą jedli jego pokarm. 12 Córka
!MŹ
kapłana,  która  wyszła za  mąż  za  obcego*,  nie
!MÄ
będzie  jadła  ze  świętych  rzeczy  ofiarowanych.
!MĆ
13 Jednakże  córka kapłana, która  owdowiała  albo
!MÉ
została  porzucona, a nie ma dzieci, i wróciła  do
!MĹ
domu  ojca, będzie mogła jeść z pokarmu  należnego
!Mĺ
jej  ojcu,  tak  jak  za młodych  lat.  Ale  żaden
!Mô
niepowołany nie będzie go jadł! 14 Jeżeli kto  zje
!Mö
rzecz  świętą  przez nieuwagę, wynagrodzi  za  nią
!MĽ
kapłanowi,  dodając jeszcze piątą część  wartości.
!Mľ
15 Oni* nie będą bezcześcić rzeczy świętych, które
!MŚ
Izraelici ofiarują dla Pana. 16 Naraziliby ich  na
!Mś
ciężką winę przez jedzenie ich rzeczy świętych. Ja
!MÖ
jestem Pan, który ich* uświęcam!»
!MÜ
!MŤ
Zwierzęta ofiarne mają być bez skazy
!Mť
17 Następnie Pan powiedział do Mojżesza: 18 «Mów
!MŁ
do  Aarona i jego synów i do wszystkich Izraelitów
!M×
i  powiedz im: Jeżeli kto spośród Izraelitów  albo
!Mč
spośród  przybyszów w Izraelu przynosi  swój  dar,
!Má
czy  to będzie ofiara ślubowana czy dobrowolna,  z
!Mí
rodzaju  tych ofiar, które się przynosi Panu  jako
!Mó
ofiary  całopalne, 19 to aby były przyjęte,  muszą
!Mú
to być zwierzęta bez skazy, samce - cielce, barany
!MĄ
lub  kozły.  20 Żadnego zwierzęcia  ze  skazą  nie
!Mą
będziecie  składać w ofierze, bo to nie byłoby  od
!MŽ
was  przyjęte.  21 Jeżeli  kto  chce  złożyć  Panu
!Mž
ofiarę biesiadną, aby wypełnić ślub albo jako  dar
!MĘ
dobrowolny,  niezależnie od tego,  czy  to  będzie
!Mę
duże,  czy  małe bydlę, będzie ono bez skazy,  aby
!M¬
było  przyjęte.  Nie będzie w  nim  żadnej  skazy!
!Mź
22 Nie  będziecie składać w ofierze Panu  zwierząt
!MČ
ślepych,   ułomnych,  okaleczonych,  spuchniętych,
!Mş
parszywych,  owrzodzonych.  Nie  będziecie  takich
!M«
zwierząt składać na ołtarzu na ofiarę spalaną  dla
!M»
Pana.  23 Cielca  albo barana  niekształtnego  lub
!M░
niewyrośniętego   możesz   złożyć   jako    ofiarę
!M▒
dobrowolną, ale jako ofiara ślubowana  nie  będzie
!M▓
on   przyjęty.  24 Zwierzęcia,  które   ma   jądra
!M│
zgniecione,  starte,  wyrwane  albo  wycięte,  nie
!M┤
będziecie  składać w ofierze Panu i nie  będziecie
!MÁ
takich rzeczy robić w waszym kraju*. 25 Także  nie
!MÂ
będziecie    przyjmowali   takich   zwierząt    od
!MĚ
cudzoziemca  i  nie będziecie ich ofiarowali  jako
!MŞ
pokarm  dla Boga waszego, bo ten brak jest w  nich
!M╣
skazą   i  dlatego  nie  będą  przyjęte  na  waszą
!M║
korzyść».
!M╗
!M╝
Dodatek: upomnienie końcowe
!MŻ
26 Potem  Pan powiedział do Mojżesza: 27 «Jeżeli
!Mż
urodzi  ci się cielę, jagnię lub koźlę, to  będzie
!M┐
ono  przez  siedem dni przy matce.  Zaczynając  od
!M└
ósmego dnia i dalej, będzie ono przyjęte jako  dar
!M┴
spalany  dla  Pana. 28 Nie będziecie  tego  samego
!M┬
dnia  zabijać krowy albo owcy razem z jej  małym*.
!M├
29 Kiedy   będziecie  składać  dla   Pana   ofiarę
!M─
dziękczynną, składajcie ją tak, aby była przyjęta.
!M┼
30 Tego  samego dnia będzie spożyta. Nie będziecie
!MĂ
z niej nic zostawiać aż do rana. Ja jestem Pan!
!Mă
31 Będziecie strzec moich przykazań i  wykonywać
!M╚
je!  Ja  jestem  Pan! 32 Nie będziecie  bezcześcić
!M╔
mojego  świętego  imienia. Okazuję  moją  świętość
!M╩
pośród  Izraelitów.  Ja  jestem  Pan,  który   was
!M╦
uświęca,   33 który  wyprowadził   was   z   ziemi
!M╠
egipskiej, abym był waszym Bogiem. Ja jestem Pan!»
!M═
!M╬
CZASY ŚWIĘTE
!M¤
!Mđ
!MĐ
!MĎ
│ 23 │ 02 «Mów  do  Izraelitów i powiedz  im:  Oto
!MË
└────┘ czasy  święte  Pana,  na  które   będziecie
!Mď
wzywać  ich zwołaniami świętymi, to są moje  czasy
!MŇ
święte!   03 Przez   sześć   dni   praca    będzie
!MÍ
wykonywana,  ale  siódmego  dnia  jest   uroczysty
!MÎ
szabat,   jest  zwołanie  święte,  nie   będziecie
!Mě
wykonywać  [w  tym dniu] żadnej pracy  -  to  jest
!M┘
szabat dla Pana we wszystkich waszych siedzibach*.
!M┌
!M█
Pascha i Święto Przaśników
!M▄
04 Oto  czasy święte dla Pana, zwołanie  święte,
!MŢ
na które wzywać ich będziecie w określonym czasie.
!MŮ
05 W   pierwszym   miesiącu,   czternastego   dnia
!M▀
miesiąca, o zmierzchu, jest Pascha dla Pana.  06 A
!MÓ
piętnastego   dnia  tego  miesiąca   jest   Święto
!Mß
Przaśników  dla Pana - przez siedem dni  będziecie
!MÔ
jedli  tylko  przaśne chleby.  07 Pierwszego  dnia
!MŃ
będzie  dla  was  zwołanie święte:  nie  będziecie
!Mń
wykonywać   żadnej  pracy.  08 Przez  siedem   dni
!Mň
będziecie  składali  w  ofierze  dla  Pana  ofiarę
!MŠ
spalaną, siódmego dnia będzie święte zwołanie, nie
!Mš
będziecie [w tym dniu] wykonywać żadnej pracy».
!MŔ
!MÚ
Pierwociny
!Mŕ
09 Potem Pan powiedział do Mojżesza: 10 «Mów  do
!MŰ
Izraelitów  i  powiedz  im:  Kiedy  wejdziecie  do
!Mý
ziemi,  którą  Ja  wam  dam,  i  zbierzecie  plon,
!MÝ
przyniesiecie   kapłanowi  snop  jako   pierwociny
!Mţ
waszego plonu. 11 On dokona gestu kołysania* snopa
!M´
przed   Panem,   aby  był  przez  Niego   łaskawie
!M­
przyjęty.  Dokona nim gestu kołysania w  następnym
!M˝
dniu  po szabacie. 12 W dniu gestu kołysania snopa
!M˛
złożycie  ofiarę całopalną dla Pana,  baranka  bez
!Mˇ
skazy,  urodzonego  w tym samym  roku,  13 wraz  z
!M˘
ofiarą    pokarmową    dwóch    dziesiątych    efy
!M§
najczystszej mąki zaprawionej oliwą,  jako  ofiarę
!M÷
spalaną, miłą woń dla Pana, a także ofiarę  płynną
!M¸
-  ćwierć  hinu  wina.  14 Aż  do  tego  dnia  nie
!M°
będziecie jedli ani chleba, ani prażonych  ziaren,
!M¨
ani   kaszy,  zanim  nie  przyniesiecie  daru  dla
!M˙
waszego Boga. Jest to ustawa wieczysta dla waszych
!Mű
pokoleń, we wszystkich waszych siedzibach.
!MŘ
!Mř
Święto Tygodni
!M■
15 I  odliczycie sobie od dnia po  szabacie,  od
!M 
dnia,  w  którym przyniesiecie snopy do  wykonania
!N!
nimi  gestu  kołysania*, siedem  tygodni  pełnych,
!N"
16 aż  do  dnia  po  siódmym  szabacie  odliczycie
!N#
pięćdziesiąt  dni  i  wtedy złożycie  nową  ofiarę
!N$
pokarmową dla Pana.
!N%
17 Przyniesiecie z waszych siedzib po dwa chleby
!N&
do  wykonania nimi gestu kołysania, każdy z  dwóch
!N'
dziesiątych  efy najczystszej mąki,  kwaszone.  To
!N(
będą   pierwociny   dla  Pana.  18 Oprócz   chleba
!N)
złożycie  w  ofierze  siedem baranków  bez  skazy,
!N*
jednorocznych,  jednego  młodego  cielca   i   dwa
!N+
barany. One będą ofiarą całopalną dla Pana razem z
!N,
ofiarą  pokarmową  i z ofiarą  płynną.  Będzie  to
!N-
ofiara  spalana, miła woń dla Pana. 19 Ofiarujecie
!N.
też  jednego kozła jako ofiarę przebłagalną i  dwa
!N/
baranki   jednoroczne   jako   ofiarę   biesiadną.
!N0
20 Kapłan  wykona nimi przed Panem gest  kołysania
!N1
razem   z   chlebami  pierwocin,  razem  z   dwoma
!N2
barankami.   Będzie  to  rzecz  poświęcona   Panu,
!N3
przeznaczona  dla  kapłana.  21 Tego  samego  dnia
!N4
zwołacie  lud. Będzie to dla was zwołanie  święte.
!N5
Nie  będziecie  wykonywać tego dnia żadnej  pracy.
!N6
Jest  to  ustawa  wieczysta we wszystkich  waszych
!N7
siedzibach,   dla   waszych   pokoleń.    22 Kiedy
!N8
będziecie   zbierali  plon   waszej   ziemi,   nie
!N9
będziecie wycinali doszczętnie skraju pola  i  nie
!N:
będziecie  zbierali do końca kłosów. Zostawisz  je
!N;
dla  ubogiego i dla przybysza. Ja jestem Pan,  Bóg
!N<
wasz!»
!N=
!N>
Święto nowiu w siódmym miesiącu
!N?
23 Następnie   Pan   powiedział   do   Mojżesza:
!N@
24 «Powiedz  Izraelitom: Pierwszego dnia  siódmego
!NA
miesiąca  będziecie  obchodzić  uroczysty  szabat,
!NB
trąbienie   w   róg  i  święte  zwołanie.   25 Nie
!NC
będziecie [wtedy] wykonywać żadnej pracy. Złożycie
!ND
ofiary spalane dla Pana».
!NE
!NF
Dzień Przebłagania*
!NG
26 Dalej    Pan    powiedział    do    Mojżesza:
!NH
27 «Dziesiątego dnia siódmego miesiąca jest  Dzień
!NI
Przebłagania.  Będzie to dla was zwołanie  święte.
!NJ
Będziecie  pościć i będziecie składać Panu  ofiary
!NK
spalane.  28 W  tym  dniu nie będziecie  wykonywać
!NL
żadnej pracy, bo jest to Dzień Przebłagania, ażeby
!NM
dokonano  przebłagania za wasze winy przed  Panem,
!NN
Bogiem waszym. 29 Każdy człowiek, który nie będzie
!NO
pościł  tego dnia, będzie wyłączony spośród  swego
!NP
ludu*. 30 Każdego człowieka, który będzie pracował
!NQ
tego  dnia,  wytracę spośród jego ludu.  31 Żadnej
!NR
pracy  nie  będziecie wykonywać.  Jest  to  ustawa
!NS
wieczysta  dla  wszystkich pokoleń, we  wszystkich
!NT
waszych siedzibach. 32 Będzie to dla was uroczysty
!NU
szabat.   Będziecie  pościli.   Dziewiątego   dnia
!NV
miesiąca,  wieczorem,  to  jest  od  wieczora   do
!NW
wieczora, będziecie obchodzić wasz szabat».
!NX
!NY
Święto Namiotów czyli "Kuczek"
!NZ
33 Po   czym   Pan   powiedział   do   Mojżesza:
!N[
34 «Powiedz  Izraelitom:  Piętnastego  dnia   tego
!N\
siódmego  miesiąca  jest  Święto  Namiotów   przez
!N]
siedem  dni  dla  Pana.  35 Pierwszego  dnia  jest
!N^
zwołanie  święte:  nie będziecie wykonywać  żadnej
!N_
pracy.   36 Przez  siedem  dni  będziecie  składać
!N`
ofiary  spalane dla Pana. Ósmego dnia  będzie  dla
!Na
was  zwołanie święte i złożycie ofiarę spalaną dla
!Nb
Pana.   To   jest   uroczyste  zgromadzenie.   Nie
!Nc
będziecie wykonywać [w tym dniu] żadnej pracy.
!Nd
37 To  są  czasy  święte  dla  Pana,  na   które
!Ne
będziecie dokonywać świętego zwołania, aby składać
!Nf
ofiarę  spalaną dla Pana: ofiarę całopalną, ofiarę
!Ng
pokarmową, ofiarę krwawą i ofiarę płynną,  każdego
!Nh
dnia  to,  co  jest  na  ten  dzień  przeznaczone,
!Ni
38 niezależnie  od szabatów Pana,  niezależnie  od
!Nj
waszych  darów,  niezależnie od wszystkich  ślubów
!Nk
waszych  i  niezależnie od wszystkich dobrowolnych
!Nl
ofiar,  które  będziecie składać dla Pana.  39 Tak
!Nm
więc  piętnastego  dnia siódmego  miesiąca,  kiedy
!Nn
zbierzecie plony ziemi, będziecie obchodzić święto
!No
Pana   przez  siedem  dni.  Pierwszego  dnia  jest
!Np
uroczysty  szabat.  Ósmego  dnia  także  uroczysty
!Nq
szabat.  40 Weźcie  sobie  pierwszego  dnia  owoce
!Nr
pięknych  drzew,  liście palmowe, gałązki  gęstych
!Ns
drzew i wierzb nadrzecznych. Będziecie się weselić
!Nt
przed  Panem,  Bogiem waszym,  przez  siedem  dni.
!Nu
41 Będziecie obchodzić to święto dla Pana co  roku
!Nv
przez  siedem  dni. To jest ustawa  wieczysta  dla
!Nw
waszych  pokoleń. W siódmym miesiącu będziecie  je
!Nx
obchodzić. 42 Przez siedem dni będziecie  mieszkać
!Ny
w   szałasach.   Wszyscy  tubylcy   Izraela   będą
!Nz
mieszkali  w  szałasach,  43 aby  pokolenia  wasze
!N{
wiedziały,   że  kazałem  Izraelitom  mieszkać   w
!N|
szałasach,   kiedy  wyprowadziłem  ich   z   ziemi
!N}
egipskiej.  Ja  jestem Pan, Bóg wasz!»  44 Mojżesz
!N~
ogłosił Izraelitom o czasach świętych dla Pana.
!N
!NÇ
ŚWIECZNIK I CHLEBY POKŁADNE
!Nü
!Né
!Nâ
┌────┐ 01 Potem   Pan  powiedział   do   Mojżesza:
!Nä
│ 24 │ 02 «Rozkaż  Izraelitom, aby dostarczyli  ci
!Nů
└────┘ do  świecznika czystej oliwy wyciśniętej  z
!Nć
oliwek,  aby  zapewnić nieustanne  światło.  03 Na
!Nç
zewnątrz  zasłony świadectwa w Namiocie  Spotkania
!Nł
Aaron  go ustawi, [by świecił] od wieczora  aż  do
!Në
poranka  przed Panem, nieustannie. To jest  ustawa
!NŐ
wieczysta  dla  waszych  pokoleń.  04 Na   czystym
!Nő
świeczniku przygotuje lampy, aby paliły się  przed
!Nî
Panem nieustannie.
!NŹ
!NÄ
Chleby pokładne
!NĆ
05 Następnie   weźmiesz  najczystszej   mąki   i
!NÉ
upieczesz z niej dwanaście placków. Każdy placek z
!NĹ
dwóch  dziesiątych efy. 06 Potem ułożysz je w  dwa
!Nĺ
stosy, po sześć w każdym stosie, na czystym  stole
!Nô
przed  Panem*. 07 Położysz na każdym stosie trochę
!Nö
czystego  kadzidła  - to będzie pamiątka*  chleba,
!NĽ
ofiara   spalana  dla  Pana.  08 Każdego   szabatu
!Nľ
przygotują  to przed Panem jako dar nieustanny  od
!NŚ
Izraelitów,   jako  wieczne  przymierze.   09 * To
!Nś
będzie dla Aarona i dla jego synów. Będą to  jedli
!NÖ
w  miejscu  poświęconym. Jest to rzecz najświętsza
!NÜ
dla niego spośród ofiar spalanych dla Pana. Ustawa
!NŤ
wieczysta».
!Nť
!NŁ
RÓŻNE KARY
!N×
!Nč
Kara za bluźnierstwo
!Ná
10 Między Izraelitami znajdował się  syn  pewnej
!Ní
Izraelitki i Egipcjanina. Syn Izraelitki  pokłócił
!Nó
się z pewnym Izraelitą w obozie. 11 Syn Izraelitki
!Nú
zbluźnił   przeciwko  Imieniu   i   przeklął   je.
!NĄ
Przyprowadzono go do Mojżesza. Matka jego nazywała
!Ną
się  Szelomit,  córka Dibriego z  pokolenia  Dana.
!NŽ
12 Umieszczono  go pod strażą, dopóki  sprawa  nie
!Nž
będzie  rozstrzygnięta przez usta  Pana.  13 Wtedy
!NĘ
Pan  powiedział  do Mojżesza: 14 «Każ  wyprowadzić
!Nę
bluźniercę poza obóz. Wszyscy, którzy go słyszeli,
!N¬
położą  ręce  na  jego  głowie.  Cała  społeczność
!Nź
ukamienuje   go.   15 Potem  powiesz   Izraelitom:
!NČ
Ktokolwiek  przeklina Boga  swego,  będzie  za  to
!Nş
odpowiadał.  16 Ktokolwiek  bluźni  imieniu  Pana,
!N«
będzie    ukarany   śmiercią.   Cała   społeczność
!N»
ukamienuje  go.  Zarówno tubylec, jak  i  przybysz
!N░
będzie  ukarany śmiercią za bluźnierstwo przeciwko
!N▒
Imieniu.
!N▓
!N│
Kary za uderzenia i za morderstwo
!N┤
17 Ktokolwiek zabije człowieka,  będzie  ukarany
!NÁ
śmiercią.  18 Ktokolwiek  zabije  zwierzę,  będzie
!NÂ
obowiązany   do   zwrotu:  zwierzę   za   zwierzę.
!NĚ
19 Ktokolwiek skaleczy bliźniego, będzie ukarany w
!NŞ
taki  sposób,  w  jaki  zawinił.  20 Złamanie   za
!N╣
złamanie,  oko za oko, ząb za ząb. W  jaki  sposób
!N║
ktoś  okaleczył  bliźniego, w taki  sposób  będzie
!N╗
okaleczony.   21 Kto   zabije   zwierzę,    będzie
!N╝
obowiązany do zwrotu. Kto zabije człowieka, będzie
!NŻ
ukarany śmiercią. 22 Jednakowo będziecie sądzić  i
!Nż
przybyszów,  i  tubylców, bo Ja  jestem  Pan,  Bóg
!N┐
wasz!»    23 Potem   Mojżesz   kazał    Izraelitom
!N└
wyprowadzić  bluźniercę poza obóz  i  ukamienować.
!N┴
Synowie  Izraela  uczynili  to,  co  Pan  rozkazał
!N┬
!N├
!N─
ROK SZABATOWY I ROK JUBILEUSZOWY
!N┼
!NĂ
Rok szabatowy*
!Nă
┌────┐ 01 Potem  Pan  powiedział  do  Mojżesza  na
!N╚
│ 25 │ górze   Synaj:  02 «Mów  do  Izraelitów   i
!N╔
└────┘ powiedz  im:  Kiedy  wejdziecie  do  ziemi,
!N╩
którą   daję   wam,  wtedy  ziemia  będzie   także
!N╦
obchodzić  szabat dla Pana. 03 Sześć lat  będziesz
!N╠
obsiewał  swoje  pole, sześć lat będziesz  obcinał
!N═
swoją winnicę i będziesz zbierał jej plony, 04 ale
!N╬
w  siódmym roku będzie uroczysty szabat dla ziemi,
!N¤
szabat dla Pana. Nie będziesz wtedy obsiewał  pola
!Nđ
ani obcinał winnicy*, 05 nie będziesz żął tego, co
!NĐ
samo  wyrośnie* na polu, ani nie będziesz  zbierał
!NĎ
winogron  nieobciętych*. To będzie  rok  szabatowy
!NË
dla  ziemi. 06 Szabat ziemi będzie służył  wam  za
!Nď
pokarm:   tobie,  słudze  twemu,  służącej   twej,
!NŇ
najemnikowi  twemu  i  osiadłemu  u  ciebie,  tym,
!NÍ
którzy  mieszkają  u  ciebie.  07 Cały  jego  plon
!NÎ
będzie  służyć  za pokarm także  twojemu  bydłu  i
!Ně
zwierzętom, które są w twoim kraju.
!N┘
!N┌
Przepisy ogólne dotyczące roku jubileuszowego
!N█
08 Policzysz  sobie siedem lat  szabatowych,  to
!N▄
jest  siedem  razy  po siedem  lat,  tak  że  czas
!NŢ
siedmiu    lat   szabatowych   będzie    obejmował
!NŮ
czterdzieści  dziewięć lat.  09 Dziesiątego  dnia,
!N▀
siódmego   miesiąca  zatrąbisz  w  róg.   W   Dniu
!NÓ
Przebłagania  zatrąbicie  w  róg  w  całej  waszej
!Nß
ziemi.  10 Będziecie  święcić  pięćdziesiąty  rok,
!NÔ
oznajmijcie wyzwolenie w kraju dla wszystkich jego
!NŃ
mieszkańców. Będzie to dla was jubileusz - każdy z
!Nń
was  powróci do swej własności i każdy powróci  do
!Nň
swego  rodu. 11 Cały ten rok pięćdziesiąty  będzie
!NŠ
dla was rokiem jubileuszowym - nie będziecie siać,
!Nš
nie będziecie żąć tego, co urośnie*, nie będziecie
!NŔ
zbierać  nieobciętych winogron*, 12 bo  to  będzie
!NÚ
dla was jubileusz, to będzie dla was rzecz święta.
!Nŕ
Wolno  wam  jednak będzie jeść to, co  urośnie  na
!NŰ
polu.
!Ný
!NÝ
Własność gruntowa w roku jubileuszowym
!Nţ
13 W  tym  roku jubileuszowym każdy  powróci  do
!N´
swej własności. 14 Kiedy więc będziecie sprzedawać
!N­
coś  bliźniemu albo kupować coś od bliźniego,  nie
!N˝
wyrządzajcie   krzywdy  jeden   drugiemu.   15 Ale
!N˛
odpowiednio  do  liczby  lat,  które  upłynęły  od
!Nˇ
jubileuszu,  będziesz kupował od bliźniego,  a  on
!N˘
sprzeda  tobie odpowiednio do liczby  lat  plonów.
!N§
16 Im  więcej  lat  pozostaje do  jubileuszu,  tym
!N÷
większą  cenę  zapłacisz, im mniej lat  pozostaje,
!N¸
tym mniejszą cenę zapłacisz, bo ilość plonów on ci
!N°
sprzedaje.  17 Nie  będziecie  wyrządzać   krzywdy
!N¨
jeden drugiemu. Będziesz się bał Boga twego, bo Ja
!N˙
!Nű
!NŘ
Błogosławieństwo na rok szabatowy
!Nř
18 Będziecie    wykonywać    ustawy    moje    i
!N■
przestrzegać  wyroków  moich  wprowadzając  je   w
!N 
życie,  abyście  mieszkali  w  kraju  bezpiecznie:
!O!
19 ziemia da wam plon, będziecie jedli do sytości,
!O"
będziecie mieszkali na niej bezpiecznie. 20 Jeżeli
!O#
zaś  powiecie:  co będziemy jedli w siódmym  roku,
!O$
jeżeli  nie  będziemy siali ani  zbierali  plonów?
!O%
21 Ześlę wam błogosławieństwo w szóstym roku,  tak
!O&
że  plony wystarczą na trzy lata. 22 W ósmym  roku
!O'
będziecie siać i będziecie jeść z dawnych  plonów.
!O(
Aż  do  dziewiątego  roku,  aż  do  nowych  plonów
!O)
będziecie jedli dawne [plony].
!O*
!O+
Wykup własności gruntowej
!O,
23 Nie  wolno  sprzedawać ziemi  na  zawsze,  bo
!O-
ziemia  należy  do  Mnie, a wy  jesteście  u  Mnie
!O.
przybyszami  i  osadnikami.  24 Dlatego  będziecie
!O/
pozwalać na wykup wszelkich gruntów należących  do
!O0
was.  25 Jeżeli twój brat zubożeje i sprzeda swoją
!O1
posiadłość,  wtedy wystąpi jego najbliższy  krewny
!O2
jako "wykupujący"* i odkupi ziemię sprzedaną przez
!O3
brata.  26 Jeżeli  zaś kto nie ma  "wykupującego",
!O4
ale  sam  zdobędzie dostateczne środki  na  wykup,
!O5
27 to  obliczy  lata  od czasu  sprzedaży,  zwróci
!O6
nabywcy   gruntu   nadwyżkę  i   wróci   do   swej
!O7
posiadłości.  28 Jeżeli  jednak  nie  będzie  miał
!O8
dostatecznych  środków na  wykup,  w  takim  razie
!O9
grunt  pozostanie we władaniu nabywcy aż  do  roku
!O:
jubileuszowego.   W   roku   jubileuszowym   grunt
!O;
przejdzie znowu w posiadanie dawnego właściciela.
!O<
!O=
Przepisy dotyczące domów
!O>
29 Jeżeli kto sprzeda dom mieszkalny położony  w
!O?
mieście otoczonym murami, to będzie miał prawo  do
!O@
wykupu  aż  do końca roku sprzedaży: prawo  wykupu
!OA
będzie  trwało cały rok. 30 Jeżeli dom nie  będzie
!OB
wykupiony  przed upływem roku, w takim  razie  dom
!OC
zbudowany w mieście warownym przejdzie na zawsze w
!OD
posiadanie nabywcy i jego potomków. Nie wyjdzie [z
!OE
ich  rąk] w roku jubileuszowym. 31 Domy we wsiach,
!OF
które  nie są otoczone murami, będą traktowane  na
!OG
równi z własnością gruntową, a więc będą podlegały
!OH
wykupowi,  a  w roku jubileuszowym  wyjdą  [z  rąk
!OI
nabywcy].  32 Co  się  tyczy miast  lewickich,  to
!OJ
lewitom  zawsze  przysługuje prawo  wykupu  domów,
!OK
które posiadają. 33 Jeżeli kto kupi od lewitów dom
!OL
miejski, to posiadłość ta wyjdzie [z jego  rąk]  w
!OM
roku jubileuszowym, bo domy miast lewickich są ich
!ON
posiadłością pośród Izraelitów*. 34 Także  i  pole
!OO
położone  koło  ich  miast  nie  będzie  podlegało
!OP
sprzedaży, bo ono jest ich posiadłością wieczystą.
!OQ
!OR
Pomoc dla ubogich rodaków
!OS
35 Jeżeli  brat  twój  zubożeje  i   ręka   jego
!OT
osłabnie, to podtrzymasz go, aby mógł żyć  z  tobą
!OU
przynajmniej  jak  przybysz lub  osadnik*.  36 Nie
!OV
będziesz   brał  od  niego  odsetek  ani   lichwy.
!OW
Będziesz się bał Boga swego i pozwolisz żyć  bratu
!OX
z  sobą.  37 Nie  będziesz mu dawał  pieniędzy  na
!OY
procent. Nie będziesz mu dawał pokarmu na  lichwę.
!OZ
38 Ja jestem Pan, Bóg wasz, który wyprowadził  was
!O[
z ziemi egipskiej, aby dać wam ziemię Kanaan i aby
!O\
być waszym Bogiem!
!O]
!O^
Niewolnicy Izraelici
!O_
39 Jeżeli  brat  z  powodu ubóstwa  sprzeda  się
!O`
tobie,  nie  będziesz  nakładał  na  niego   pracy
!Oa
niewolniczej. 40 Będziesz się z nim obchodził  jak
!Ob
z najemnikiem albo jak z osadnikiem. Będzie służyć
!Oc
tobie  tylko  do  roku  jubileuszowego*.  41 Wtedy
!Od
wyjdzie  od ciebie razem ze swymi dziećmi i  wróci
!Oe
do swojej rodziny, do posiadłości swoich przodków.
!Of
42 Bo   oni   są   moimi   niewolnikami,   których
!Og
wyprowadziłem z ziemi egipskiej, nie powinni  więc
!Oh
być  sprzedawani  jak niewolnicy. 43 Nie  będziesz
!Oi
się  z nim obchodził srogo. Będziesz się bał swego
!Oj
!Ok
!Ol
Obcy niewolnicy
!Om
44 Kiedy  będziecie potrzebowali  niewolników  i
!On
niewolnic,  to będziecie ich kupowali od  narodów,
!Oo
które  są naokoło was. 45 Także będziecie kupowali
!Op
dzieci    przychodniów   osiadłych   wśród    was,
!Oq
przychodniów i potomków ich, urodzonych  w  waszym
!Or
kraju. Ci będą waszą własnością. 46 Zostawicie ich
!Os
w  dziedzictwie waszym synom, aby ich posiadali na
!Ot
własność,  na  zawsze.  Będziecie  ich  uważać  za
!Ou
niewolników.   Ale   z  braćmi   Izraelitami   nie
!Ov
będziecie się obchodzili srogo.
!Ow
!Ox
Izraelici jako niewolnicy u obcych
!Oy
47 Jeżeli cudzoziemiec osiadły u ciebie wzbogaci
!Oz
się,   a  brat  twój  zubożeje  i  sprzeda  siebie
!O{
cudzoziemcowi  osiadłemu u ciebie  albo  potomkowi
!O|
cudzoziemca,  48 to ten, który się sprzedał,  może
!O}
być  wykupiony.  Jeden  z braci  jego  wykupi  go.
!O~
49 Także jego stryj albo syn jego stryja  może  go
!O
wykupić, albo którykolwiek z jego krewnych z  jego
!OÇ
rodziny  wykupi go, albo też on sam siebie wykupi,
!Oü
jeżeli będzie na to go stać. 50 Wtedy wspólnie  ze
!Oé
swym  nabywcą  obliczy [czas] od  roku,  w  którym
!Oâ
sprzedał siebie, aż do roku jubileuszowego:  cena,
!Oä
za  którą  się  sprzedał,  będzie  odpowiednia  do
!Oů
liczby   lat.  [Czas  jego  niewoli]   będzie   mu
!Oć
policzony za dni najemnika. 51 Jeżeli jeszcze dużo
!Oç
lat  jest  do  jubileuszu, to odpowiednio  do  ich
!Oł
liczby   zwiększy  cenę  wykupu.   52 Ale   jeżeli
!Oë
pozostaje  niewiele  lat do  roku  jubileuszowego,
!OŐ
obliczy  je  i  odpowiednio  do  liczby  tych  lat
!Oő
zapłaci  swój  wykup.  53 Będzie  u  ciebie   jako
!Oî
najemnik,  rok po roku. Nie będą się z  nim  srogo
!OŹ
obchodzić  w twej obecności. 54 Jeżeli zaś  w  ten
!OÄ
sposób nie będzie wykupiony, to wyjdzie na wolność
!OĆ
w  roku  jubileuszowym razem  ze  swoimi  dziećmi.
!OÉ
55 Moimi bowiem niewolnikami są Izraelici. Oni  są
!OĹ
moimi  niewolnikami, ci, których  wyprowadziłem  z
!Oĺ
ziemi egipskiej. Ja jestem Pan, wasz Bóg!
!Oô
!Oö
UPOMNIENIA KOŃCOWE
!OĽ
BŁOGOSŁAWIEŃSTWA I PRZEKLEŃSTWA
!Oľ
!OŚ
Błogosławieństwo ziemi
!Oś
┌────┐ 01 Nie będziecie  sobie czynili bożków, nie
!OÖ
│ 26 │ będziecie sobie  stawiali posągów ani stel.
!OÜ
└────┘ Nie  będziecie umieszczać  w  waszym  kraju
!OŤ
kamieni rzeźbionych, aby im oddawać pokłon, bo  Ja
!Oť
jestem  Pan,  Bóg wasz. 02 Strzec będziecie  moich
!OŁ
szabatów, czcić będziecie mój święty przybytek. Ja
!O×
jestem  Pan! 03 Jeżeli będziecie postępować według
!Oč
moich  ustaw i będziecie strzec przykazań moich  i
!Oá
wprowadzać je w życie, 04 dam wam deszcz  w  swoim
!Oí
czasie,  ziemia  będzie  przynosić  plony,  drzewo
!Oó
polne  wyda owoc, 05 młocka przeciągnie się u  was
!Oú
aż   do   winobrania,  winobranie  aż  do   siewu,
!OĄ
będziecie   jedli  chleb  do  sytości,   będziecie
!Oą
mieszkać bezpiecznie w swoim kraju.
!OŽ
!Ož
Obietnica pokoju i bezpieczeństwa
!OĘ
06 Krajowi udzielę pokoju, tak że będziecie  się
!Oę
udawali  na spoczynek bez obawy. Dzikie  zwierzęta
!O¬
znikną z kraju. Miecz nie będzie przechodził przez
!Oź
wasz  kraj.  07 Będziecie ścigać nieprzyjaciół,  a
!OČ
oni  upadną od miecza przed wami, 08 tak że pięciu
!Oş
waszych  będzie ścigać całą setkę, a setka waszych
!O«
-  dziesięć tysięcy [nieprzyjaciół]. Wasi wrogowie
!O»
upadną od miecza przed wami. 09 Zwrócę się ku wam,
!O░
dam  wam  płodność,  rozmnożę  was,  umocnię  moje
!O▒
przymierze  z wami. 10 Będziecie jedli  [zboże]  z
!O▓
dawnych  zapasów,  a  kiedy przyjdą  nowe  zbiory,
!O│
usuniecie  dawne [zapasy]. 11 Umieszczę wśród  was
!O┤
mój  przybytek  i  nie  będę  się  wami  brzydził.
!OÁ
12 Będę  chodził wśród was, będę waszym Bogiem,  a
!OÂ
wy  będziecie moim ludem*. 13 Ja jestem  Pan,  Bóg
!OĚ
wasz,  który  wyprowadził was z  ziemi  egipskiej,
!OŞ
abyście   przestali  być  ich   niewolnikami.   Ja
!O╣
rozbiłem drągi waszego jarzma i dałem wam  możność
!O║
chodzenia z podniesioną głową.
!O╗
!O╝
Skutki przekleństwa: choroby i wojny
!OŻ
14 Jeżeli zaś nie będziecie Mnie słuchać  i  nie
!Oż
będziecie   wykonywać  tych  wszystkich   nakazów,
!O┐
15 jeżeli będziecie gardzić moim ustawami,  jeżeli
!O└
będziecie się brzydzić moimi wyrokami, tak że  nie
!O┴
będziecie wykonywać moich nakazów i złamiecie moje
!O┬
przymierze,  16 to  i  Ja  obejdę   się   z   wami
!O├
odpowiednio:    ześlę    na    was    przerażenie,
!O─
wycieńczenie i gorączkę, które prowadzą do ślepoty
!O┼
i rujnują zdrowie. Wtedy na próżno będziecie siali
!OĂ
wasze   ziarno.  Zjedzą  je  wasi  nieprzyjaciele.
!Oă
17 Zwrócę oblicze przeciwko wam, będziecie  pobici
!O╚
przez  nieprzyjaciół. Ci, którzy  was  nienawidzą,
!O╔
będą  rządzili wami, a wy będziecie uciekać  nawet
!O╩
wtedy, kiedy was nikt nie będzie ścigał.
!O╦
!O╠
Posucha i nieurodzaj
!O═
18 Jeżeli  i  wtedy nie będziecie Mnie  słuchać,
!O╬
będę  w dalszym ciągu karał was siedem razy więcej
!O¤
za  wasze grzechy. 19 Rozbiję waszą dumną  potęgę,
!Ođ
sprawię,  że niebo będzie dla was jak z żelaza,  a
!OĐ
ziemia  jak  z  brązu. 20 Na próżno będziecie  się
!OĎ
wysilać  - wasza ziemia nie wyda żadnego plonu,  a
!OË
drzewo na ziemi nie da owoców.
!Oď
!OŇ
Dzikie zwierzęta
!OÍ
21 Jeżeli [nadal] będziecie postępować  Mnie  na
!OÎ
przekór i nie zechcecie Mnie słuchać, ześlę na was
!Oě
siedmiokrotne kary za wasze grzechy:  22 ześlę  na
!O┘
was  dzikie  zwierzęta, które pożrą wasze  dzieci,
!O┌
zniszczą  bydło,  zmniejszą  zaludnienie,  tak  że
!O█
wasze drogi opustoszeją.
!O▄
!OŢ
Wojna, zaraza i głód
!OŮ
23 Jeżeli i wtedy nie poprawicie się i będziecie
!O▀
postępować  Mnie na przekór, 24 to i  Ja  postąpię
!OÓ
wam na przekór i będę was karał siedmiokrotnie  za
!Oß
wasze  grzechy. 25 Ześlę na was miecz,  który  się
!OÔ
pomści   za  złamanie  przymierza.  Jeżeli   wtedy
!OŃ
schronicie  się  do miast, ześlę  zarazę  pomiędzy
!Oń
was,  tak  że  wpadniecie  w  ręce  nieprzyjaciół.
!Oň
26 Rozbiję  wam podporę chleba*, tak  że  dziesięć
!OŠ
kobiet będzie piec chleb w jednym piecu. Będą  wam
!Oš
wydzielać  chleb  na  wagę,  tak  że  jedząc   nie
!OŔ
będziecie syci.
!OÚ
!Oŕ
Zagłada i wygnanie
!OŰ
27 Jeżeli  i wtedy nie będziecie Mi posłuszni  i
!Oý
będziecie Mi postępować na przekór, 28 to i  Ja  z
!OÝ
gniewem  wystąpię przeciwko wam  i  ześlę  na  was
!Oţ
siedmiokrotne kary za wasze grzechy.  29 Będziecie
!O´
jedli  ciało  synów i córek waszych*.  30 Zniszczę
!O­
wasze wyżyny słoneczne, rozbiję wasze stele, rzucę
!O˝
wasze  trupy  na  trupy waszych bożków,  będę  się
!O˛
brzydzić  wami. 31 Zamienię w ruiny wasze  miasta,
!Oˇ
spustoszę wasze miejsca święte, nie będę wchłaniał
!O˘
przyjemnej woni waszych ofiar. 32 Ja sam spustoszę
!O§
ziemię,  tak że będą się zdumiewać wasi  wrogowie,
!O÷
którzy   ją  wezmą  w  posiadanie.  33 Was  samych
!O¸
rozproszę między narodami, dobędę za wami  miecza,
!O°
ziemia  wasza  będzie  spustoszona,  miasta  wasze
!O¨
zburzone.
!O˙
!Oű
Kraj będzie zamieniony w pustynię
!OŘ
34 Wtedy  ziemia będzie obchodzić swoje  szabaty
!Oř
przez  wszystkie  dni  swego  spustoszenia,  a  wy
!O■
będziecie  w  kraju  nieprzyjaciół.  Wtedy  ziemia
!O 
będzie   odpoczywać  i  obchodzić  swoje  szabaty.
!P!
35 Przez  wszystkie dni swego spustoszenia  będzie
!P"
obchodzić szabat, którego nie obchodziła w  latach
!P#
szabatowych, kiedy w niej mieszkaliście. 36 Co się
!P$
zaś  tyczy tych, co pozostaną, ześlę do  ich  serc
!P%
lękliwość w ziemi nieprzyjaciół, będzie ich ścigać
!P&
szmer unoszonego wiatrem liścia, będą uciekać  jak
!P'
od  miecza, będą padać nawet wtedy, kiedy nikt nie
!P(
będzie ich ścigał. 37 Będą się przewracać jeden na
!P)
drugiego,  jak gdyby przed mieczem,  chociaż  nikt
!P*
nie  będzie ich ścigał. Nie będziecie mogli  ostać
!P+
się  przed  nieprzyjaciółmi.  38 Zginiecie  między
!P,
narodami,  pochłonie was ziemia  nieprzyjacielska.
!P-
39 A  ci, którzy pozostaną z was, zgniją z  powodu
!P.
swego  przestępstwa w ziemiach nieprzyjacielskich,
!P/
z  powodu przestępstw swoich przodków zgniją,  tak
!P0
jak i oni.
!P1
!P2
Miłosierdzie dla pokutujących
!P3
40 Wtedy    uznają    przestępstwo    swoje    i
!P4
przestępstwo  swoich  przodków,  to  jest  zdradę,
!P5
którą  popełnili  względem Mnie,  i  to,  że  Mnie
!P6
postępowali  na  przekór,  41 wskutek   czego   Ja
!P7
postępowałem na przekór im i zaprowadziłem ich  do
!P8
kraju  nieprzyjacielskiego, ażeby  upokorzyło  się
!P9
ich  nieobrzezane serce i ażeby zapłacili za swoje
!P:
przestępstwo.   42 Wtedy  przypomnę   sobie   moje
!P;
przymierze  z  Jakubem, przymierze  z  Izaakiem  i
!P<
przymierze z Abrahamem. Przypomnę sobie  o  tym  i
!P=
przypomnę  o kraju. 43 Ale przedtem ziemia  będzie
!P>
opuszczona  przez  nich  i  będzie  spłacać  swoje
!P?
szabaty  przez  to,  że będzie spustoszona  z  ich
!P@
winy,  a  oni  będą  spłacać  swoje  przestępstwo,
!PA
ponieważ  odrzucili moje wyroki  i  brzydzili  się
!PB
moimi  ustawami.  44 Jednakże nawet  wtedy,  kiedy
!PC
będę w kraju nieprzyjacielskim, nie odrzucę ich  i
!PD
nie  będę się brzydził nimi do tego stopnia,  żeby
!PE
ich  całkowicie zniszczyć i zerwać moje przymierze
!PF
z  nimi,  bo  Ja jestem Pan, ich Bóg. 45 Przypomnę
!PG
sobie na ich korzyść o przymierzu z ich przodkami,
!PH
kiedy  wyprowadziłem  ich  z  ziemi  egipskiej  na
!PI
oczach  narodów,  abym był ich Bogiem.  Ja  jestem
!PJ
Pan!»  46 To są ustawy, wyroki i prawa, które  Pan
!PK
ustanowił między sobą a Izraelitami na górze Synaj
!PL
za pośrednictwem Mojżesza.
!PM
!PN
DODATEK
!PO
!PP
SPŁATA ŚLUBÓW I DZIESIĘCIN PIENIĘDZMI
!PQ
!PR
Oszacowanie ludzi
!PS
!PT
│ 27 │ 02 «Mów do Izraelitów  i powiedz im: Jeżeli
!PU
└────┘ kto chce się uiścić ze ślubu, według twojej
!PV
oceny dotyczącego jakiejś osoby wobec Pana, 03 tak
!PW
będziesz  oceniał:  jeżeli chodzi  o  mężczyznę  w
!PX
wieku  od  dwudziestu do sześćdziesięciu  lat,  to
!PY
będzie  on oceniony na pięćdziesiąt syklów  srebra
!PZ
według wagi przybytku. 04 Jeżeli chodzi o kobietę,
!P[
to  będzie  ona  oceniona na  trzydzieści  syklów.
!P\
05 Jeżeli  chodzi o młodzież w wieku od pięciu  do
!P]
dwudziestu  lat,  to chłopiec będzie  oceniony  na
!P^
dwadzieścia  syklów,  a  dziewczyna  na   dziesięć
!P_
syklów.  06 Jeżeli  chodzi o  dzieci  w  wieku  od
!P`
jednego miesiąca do pięciu lat, to chłopiec będzie
!Pa
oceniony  na pięć syklów srebra, a dziewczynka  na
!Pb
trzy   sykle  srebra.  07 Jeżeli  chodzi  o  ludzi
!Pc
starszych w wieku od sześćdziesięciu lat wzwyż, to
!Pd
mężczyzna będzie oceniony na piętnaście syklów,  a
!Pe
kobieta na dziesięć syklów. 08 Jeżeli jednak  ktoś
!Pf
jest  tak ubogi, że nie może spłacić według  twego
!Pg
oszacowania,  to  postawi  osobę  ślubowaną  przed
!Ph
kapłanem, a ten ją oszacuje. Według możności tego,
!Pi
który ślubował, kapłan ją oszacuje.
!Pj
!Pk
Oszacowanie bydła
!Pl
09 Jeżeli chodzi o bydlęta, które są składane  w
!Pm
darze  dla  Pana,  to wszystko  z  nich,  co  jest
!Pn
złożone  w  darze dla Pana, będzie rzeczą  świętą.
!Po
10 Nie   wolno  ich  zamieniać,  nie   wolno   ich
!Pp
zastępować innym bydlęciem, ani lepszego  gorszym,
!Pq
ani  gorszego lepszym. Jeżeli zaś kto zechce  taką
!Pr
zamianę  uczynić, to jedno i drugie  bydlę  będzie
!Ps
rzeczą świętą. 11 Jeżeli chodzi o bydlę nieczyste,
!Pt
takie,  które nie bywa składane w darze dla  Pana,
!Pu
to  postawią to bydlę przed kapłanem, 12 a  kapłan
!Pv
je  oszacuje  według tego, czy będzie  dobre,  czy
!Pw
marne.  Taka będzie jego wartość, jak oszacuje  je
!Px
kapłan.  13 Jeżeli [ofiarodawca] chce je  wykupić,
!Py
to doda piątą część do jego oszacowania.
!Pz
!P{
Oszacowanie domu
!P|
14 Jeżeli  kto poświęci swój dom dla  Pana  jako
!P}
rzecz  świętą, to kapłan oszacuje ten  dom  według
!P~
tego,  czy  jest dobry, czy marny. Jak  kapłan  go
!P
oszacuje, taka będzie jego wartość. 15 Jeżeli  zaś
!PÇ
ofiarodawca zechce wykupić ten dom, doda  do  jego
!Pü
oszacowania jedną piątą i dom będzie jego.
!Pé
!Pâ
Oszacowanie własności gruntowej dziedzicznej
!Pä
16 Jeżeli  kto  poświęci  dla  Pana  część  swej
!Pů
dziedzicznej posiadłości, to twoje oszacowanie jej
!Pć
będzie zależne od ilości ziarna używanego na  siew
!Pç
-   jeden  chomer  jęczmienia  będzie  się  równał
!Pł
pięćdziesięciu  syklom srebra. 17 Jeżeli  poświęci
!Pë
swój grunt w roku jubileuszowym, oszacowanie twoje
!PŐ
będzie  w mocy. 18 Jeżeli zaś poświęci swój  grunt
!Pő
po  roku  jubileuszowym, to  kapłan  obliczy  sumę
!Pî
pieniędzy   według   lat,   które   pozostają   do
!PŹ
następnego   roku  jubileuszowego  i   odpowiednio
!PÄ
obniży  oszacowanie. 19 Jeżeli ofiarodawca  zechce
!PĆ
wykupić  swój grunt, to doda do twego  oszacowania
!PÉ
jedną piątą, i grunt wróci do niego. 20 Ale jeżeli
!PĹ
nie  wykupi  gruntu  i  jeżeli  ten  grunt  będzie
!Pĺ
sprzedany  innemu człowiekowi, to nie będzie  mógł
!Pô
być  wykupiony.  21 W  takim  razie,  kiedy  grunt
!Pö
stanie  się  wolny  w  roku jubileuszowym,  będzie
!PĽ
należał  do Pana jako rzecz święta, jako pole  pod
!Pľ
klątwą. Stanie się on posiadłością kapłana.
!PŚ
!Pś
Oszacowanie gruntów kupionych
!PÖ
22 Jeżeli  zaś  kto  poświęci  dla  Pana   grunt
!PÜ
kupiony,  który  nie należy do  jego  dziedzicznej
!PŤ
posiadłości,   23 to   kapłan   obliczy   wysokość
!Pť
oszacowania   aż   do   roku   jubileuszowego,   a
!PŁ
ofiarodawca  odda  jeszcze tego samego  dnia  Panu
!P×
sumę  oszacowania  jako rzecz  świętą.  24 W  roku
!Pč
jubileuszowym  grunt wróci do tego,  od  kogo  był
!Pá
kupiony,   czyją  był  dziedziczną   posiadłością.
!Pí
25 Każde  twoje oszacowanie będzie  dokonywane  na
!Pó
podstawie  sykla przybytku. Jeden sykl  równa  się
!Pú
dwudziestu gerom.
!PĄ
!Pą
Wykup pierworodnych bydła
!PŽ
26 Jednak   nikt  nie  będzie   poświęcał   Panu
!Pž
pierworodnego bydlęcia, które i tak już należy  do
!PĘ
Pana.  Czy  to  jest cielec, czy  to  jest  baran,
!Pę
należy  on  do  Pana.  27 Jeżeli  chodzi  o  bydlę
!P¬
nieczyste,  to  można  je wykupić  za  sumę  twego
!Pź
oszacowania,  dodając do niej jedną piątą.  Jeżeli
!PČ
nie  będzie wykupione, to będzie sprzedane  według
!Pş
sumy twego oszacowania.
!P«
!P»
Poświęcenie przez "cherem"
!P░
28 Jeżeli kto poświęci co ze swej własności  dla
!P▒
Pana  jako  "cherem": człowieka, bydlę albo  część
!P▓
gruntu  dziedzicznego - to  ta  rzecz  nie  będzie
!P│
sprzedana  ani  wykupiona.  Każde  "cherem"   jest
!P┤
rzeczą  najświętszą  dla Pana. 29 Żaden  człowiek,
!PÁ
który jest poświęcony dla Pana jako "cherem",  nie
!PÂ
może być wykupiony. Musi on być zabity*.
!PĚ
!PŞ
Wykup dziesięciny
!P╣
30 Każda  dziesięcina z ziemi, z  zasiewu  ziemi
!P║
albo  z  owoców drzewa należy do Pana, jest rzeczą
!P╗
poświęconą  dla Pana. 31 Jeżeli kto  chce  wykupić
!P╝
część  swej  dziesięciny, to doda  do  niej  jedną
!PŻ
piątą. 32 Każda dziesięcina z bydła większego  lub
!Pż
mniejszego, które przechodzi pod laską  pasterską,
!P┐
jest rzeczą poświęconą dla Pana. 33 Nie będzie się
!P└
rozróżniać, co jest dobre, a co marne, nie  będzie
!P┴
się robić żadnej zamiany. Jeżeli jednak kto uczyni
!P┬
zamianę, to oba bydlęta - i jedno, i drugie - będą
!P├
rzeczą   poświęconą  dla  Pana.   Nie   mogą   być
!P─
wykupione».
!P┼
34 To  są  przykazania, które Pan dał Mojżeszowi
!PĂ
na górze Synaj dla Izraelitów.
!Pă
!P╚
KSIĘGA LICZB
!P╔
!P╩
PIERWSZY SPIS MĘŻCZYZN ZDOLNYCH DO WALKI
!P╦
!P╠
┌───┐ 01 Dnia  pierwszego  drugiego  miesiąca,   w
!P═
│ 1 │ drugim  roku  po  wyjściu  z  Egiptu,   tymi
!P╬
└───┘ słowami przemówił Pan do Mojżesza na pustyni
!P¤
Synaj   w   Namiocie   Spotkania:   02 «Dokonajcie
!Pđ
obliczenia  całego zgromadzenia Izraelitów  według
!PĐ
szczepów  i  rodów,  licząc  według  głów   imiona
!PĎ
wszystkich  mężczyzn.  03 Ty  i  Aaron  dokonajcie
!PË
spisu* wszystkich Izraelitów zdolnych do walki  od
!Pď
lat  dwudziestu  wzwyż, według ich zastępów.  04 Z
!PŇ
każdego  pokolenia  winien  wam  towarzyszyć  mąż,
!PÍ
głowa rodu.
!PÎ
!Pě
Imiona wodzów pokoleń
!P┘
05 A   oto  imiona  mężów,  którzy   winni   wam
!P┌
towarzyszyć: z Rubena - Elisur, syn Szedeura; 06 z
!P█
Symeona - Szelumiel, syn Suriszaddaja; 07 z Judy -
!P▄
Nachszon,   syn  Amminadaba;  08 z   Issachara   -
!PŢ
Netaneel,  syn Suara; 09 z Zabulona -  Eliab,  syn
!PŮ
Chelona.  10 Z synów Józefa: z Efraima - Eliszama,
!P▀
syn   Ammihuda;   z  Manassesa  -   Gamliel,   syn
!PÓ
Pedahsura;   11 z   Beniamina   -   Abidan,    syn
!Pß
Gideoniego;    12 z   Dana   -   Achijezer,    syn
!PÔ
Ammiszaddaja;  13 z  Asera - Pagiel,  syn  Okrana;
!PŃ
14 z Gada - Eliasaf, syn Deuela*; 15 z Neftalego -
!Pń
Achira, syn Enana». 16 Ci zostali wezwani z  całej
!Pň
społeczności,  a byli oni wodzami  pokoleń  swoich
!PŠ
przodków, naczelnikami tysięcy Izraela. 17 Mojżesz
!Pš
i  Aaron  rozkazali  przyjść  owym  mężom,  którzy
!PŔ
imiennie zostali wyznaczeni. 18 Zebrali więc  całe
!PÚ
zgromadzenie pierwszego dnia drugiego miesiąca,  a
!Pŕ
każdy podawał swoje pochodzenie według szczepów  i
!PŰ
rodów.  Poczynając od lat dwudziestu wzwyż liczono
!Pý
ich   imiona  jednego  za  drugim.  19 Zgodnie   z
!PÝ
rozkazem  Pana  dokonał Mojżesz spisu  na  pustyni
!Pţ
Synaj.
!P´
!P­
Dane spisu ludności
!P˝
20 Synów  Rubena,  pierworodnego  Izraela,   ich
!P˛
potomków* według szczepów i rodów, licząc imiona i
!Pˇ
głowy  -  wszystkich mężczyzn  od  dwudziestu  lat
!P˘
wzwyż,   zdolnych  do  walki  -   21 spisanych   z
!P§
pokolenia  Rubena było czterdzieści sześć  tysięcy
!P÷
pięciuset.  22 Synów Symeona, ich potomków  według
!P¸
szczepów  i  rodów,  licząc  imiona  i   głowy   -
!P°
wszystkich  mężczyzn  od  lat  dwudziestu   wzwyż,
!P¨
zdolnych  do  walki  -  23 spisanych  z  pokolenia
!P˙
Symeona   było   pięćdziesiąt   dziewięć   tysięcy
!Pű
trzystu.   24 Synów  Gada,  ich  potomków   według
!PŘ
szczepów  i rodów, licząc imiona mężczyzn  od  lat
!Př
dwudziestu wzwyż, zdolnych do walki - 25 spisanych
!P■
z  pokolenia  Gada było czterdzieści pięć  tysięcy
!P 
sześciuset  pięćdziesięciu.  26 Synów  Judy,   ich
!Q!
potomków według szczepów i rodów, licząc imiona od
!Q"
lat   dwudziestu  wzwyż,  zdolnych  do   walki   -
!Q#
27 spisanych  z pokolenia Judy było siedemdziesiąt
!Q$
cztery tysiące sześciuset. 28 Synów Issachara, ich
!Q%
!Q&
lat dwudziestu wzwyż, wszystkich zdolnych do walki
!Q'
-   29 spisanych   z  pokolenia   Issachara   było
!Q(
pięćdziesiąt  cztery  tysiące czterystu.  30 Synów
!Q)
Zabulona,  ich potomków według szczepów  i  rodów,
!Q*
licząc  imiona od lat dwudziestu wzwyż, wszystkich
!Q+
zdolnych  do  walki  -  31 spisanych  z  pokolenia
!Q,
Zabulona   było   pięćdziesiąt   siedem    tysięcy
!Q-
czterystu.  32 Synów Józefa -  synów  Efraima  ich
!Q.
!Q/
!Q0
-    33 spisanych   z   pokolenia   Efraima   było
!Q1
czterdzieści    tysięcy    pięciuset.     34 Synów
!Q2
Manassesa, ich potomków według szczepów  i  rodów,
!Q3
!Q4
zdolnych  do  walki  -  35 spisanych  z  pokolenia
!Q5
Manassesa  było  trzydzieści dwa  tysiące  dwustu.
!Q6
36 Synów Beniamina, ich potomków według szczepów i
!Q7
rodów,  licząc  imiona  od lat  dwudziestu  wzwyż,
!Q8
wszystkich  zdolnych  do walki  -  37 spisanych  z
!Q9
pokolenia Beniamina było trzydzieści pięć  tysięcy
!Q:
czterystu.  38 Synów  Dana,  ich  potomków  według
!Q;
szczepów  i rodów, licząc imiona od lat dwudziestu
!Q<
wzwyż, wszystkich zdolnych do walki - 39 spisanych
!Q=
z  pokolenia  Dana było sześćdziesiąt dwa  tysiące
!Q>
siedmiuset.  40 Synów Asera, ich  potomków  według
!Q?
!Q@
wzwyż, wszystkich zdolnych do walki - 41 spisanych
!QA
z  pokolenia Asera było czterdzieści jeden tysięcy
!QB
pięciuset. 42 Synów Neftalego, ich potomków według
!QC
!QD
wzwyż, wszystkich zdolnych do walki - 43 spisanych
!QE
z   pokolenia  Neftalego  było  pięćdziesiąt  trzy
!QF
tysiące   czterystu.  44 Oto  ci,  których   spisu
!QG
dokonał   Mojżesz   i   Aaron   wraz   z   wodzami
!QH
izraelskimi,  których było  dwunastu  mężów  -  po
!QI
jednym   z   każdego  rodu.  45 Całkowita   liczba
!QJ
Izraelitów  zdolnych  do walki,  spisanych  według
!QK
swych rodów, od lat dwudziestu wzwyż - 46 wynosi w
!QL
całości     sześćset    trzy    tysiące    pięćset
!QM
pięćdziesiąt.  47 Lewici  nie  podlegali   spisowi
!QN
według   swych  rodów.  48 Pan  bowiem  rzekł   do
!QO
Mojżesza  tymi słowami: 49 «Nie będziesz  spisywał
!QP
pokolenia  Lewiego  według  liczby  głów   i   nie
!QQ
policzysz   ich   razem   z   resztą   Izraelitów.
!QR
50 Powierzysz natomiast lewitom troskę o Przybytek
!QS
Świadectwa,  o wszystkie jego sprzęty i  cokolwiek
!QT
do niego należy; oni będą nosić zarówno Przybytek,
!QU
jak  i  wszystkie jego sprzęty, będą mu  służyć  i
!QV
dokoła   niego   rozbiją  swoje  namioty.   51 Gdy
!QW
Przybytek będzie zmieniał swe miejsce, rozbiorą go
!QX
lewici,  a  gdy  się zatrzyma, znowu  go  zbudują;
!QY
jeśli  się  zbliży do Przybytku ktoś  niepowołany,
!QZ
będzie  ukarany śmiercią. 52 Izraelici zaś rozbiją
!Q[
namioty  według  swoich zastępów: każdy  na  swoim
!Q\
[miejscu  w]  obozie i każdy pod swoją  chorągwią.
!Q]
53 Lewici  natomiast  rozłożą  się  obozem   wokół
!Q^
Przybytku  Świadectwa; wtedy kara nie  spadnie  na
!Q_
zgromadzenie  Izraelitów.  Lewici  będą   strzegli
!Q`
Przybytku  Świadectwa».  54 Izraelici  spełnili  i
!Qa
wykonali wszystko, co Pan nakazał Mojżeszowi.
!Qb
!Qc
Rozmieszczenie pokoleń w obozie
!Qd
┌───┐ 01 Potem Pan przemówił  do Mojżesza i Aarona
!Qe
│ 2 │ tymi  słowami:  02 «Niech Izraelici  rozbiją
!Qf
└───┘ namioty,  każdy  pod  swoją  chorągwią,  pod
!Qg
znakami  swoich  rodów, dokoła Namiotu  Spotkania,
!Qh
ale w pewnym oddaleniu. 03 Od wschodu rozbije obóz
!Qi
Juda,  stosownie do oddziałów swoich  zastępów,  a
!Qj
wodzem synów Judy będzie Nachszon, syn Amminadaba.
!Qk
04 Wojsko  jego  według spisu liczy siedemdziesiąt
!Ql
cztery  tysiące  sześciuset. 05 Obok  nich  zajmie
!Qm
miejsce pokolenie Issachara, którego wodzem ma być
!Qn
Netaneel,  syn Suara. 06 Wojsko jego według  spisu
!Qo
liczy   pięćdziesiąt  cztery  tysiące   czterystu.
!Qp
07 Następnie  pokolenie Zabulona, a  wodzem  synów
!Qq
Zabulona będzie Eliab, syn Chelona. 08 Wojsko jego
!Qr
według  spisu  liczy pięćdziesiąt  siedem  tysięcy
!Qs
czterystu.  09 Wszystkich spisanych w obozie  Judy
!Qt
według  ich  zastępów  - sto  osiemdziesiąt  sześć
!Qu
tysięcy   czterystu.  Oni  pierwsi   będą   zwijać
!Qv
namioty.   10 Od   południowej   strony   [będzie]
!Qw
chorągiew obozu Rubena [rozłożonego] według swoich
!Qx
zastępów, a wodzem synów Rubena będzie Elisur, syn
!Qy
Szedeura.   11 Wojsko  jego  według  spisu   liczy
!Qz
czterdzieści sześć tysięcy pięciuset. 12 Obok nich
!Q{
rozbije  obóz  pokolenie  Symeona.  Wodzem   synów
!Q|
Symeona   będzie   Szelumiel,  syn   Suriszaddaja.
!Q}
13 Wojsko  jego  według spisu  liczy  pięćdziesiąt
!Q~
dziewięć  tysięcy trzystu. 14 Następnie  pokolenie
!Q
Gada.  Wodzem  synów  Gada  będzie  Eliasaf,   syn
!QÇ
Deuela*.   15 Wojsko  jego  według   spisu   liczy
!Qü
czterdzieści pięć tysięcy sześćset pięćdziesięciu.
!Qé
16 Wszystkich  spisanych  w  obozie  Rubena   było
!Qâ
według ich zastępów sto pięćdziesiąt jeden tysięcy
!Qä
czterystu pięćdziesięciu. Jako drudzy będą  zwijać
!Qů
namioty. 17 Potem wyruszy Namiot Spotkania -  obóz
!Qć
lewitów w środku innych obozów - według tego,  jak
!Qç
rozbijali namioty, tak też ruszać będą,  każdy  na
!Qł
swoim  miejscu, pod swoją chorągwią. 18 Od zachodu
!Që
[będzie]  chorągiew  obozu  Efraima  [rozłożonego]
!QŐ
według   swoich  zastępów.  Wodzem  synów  Efraima
!Qő
będzie  Eliszama,  syn  Ammihuda.  19 Wojsko  jego
!Qî
według spisu liczy czterdzieści tysięcy pięciuset.
!QŹ
20 Obok  nich  pokolenie Manassesa:  wodzem  synów
!QÄ
Manassesa będzie Gamliel, syn Pedahsura. 21 Wojsko
!QĆ
jego  według  spisu liczy trzydzieści dwa  tysiące
!QÉ
dwustu.  22 Wreszcie pokolenie  Beniamina:  wodzem
!QĹ
synów  Beniamina  będzie Abidan,  syn  Gideoniego.
!Qĺ
23 Wojsko jego według spisu liczy trzydzieści pięć
!Qô
tysięcy   czterystu.  24 Wszystkich  spisanych   w
!Qö
obozie Efraima według ich zastępów było sto  osiem
!QĽ
tysięcy  stu. Oni jako trzeci będą zwijać namioty.
!Qľ
25 Od  północy,  stosownie  do  swoich  oddziałów,
!QŚ
[będzie] chorągiew obozu Dana [rozłożonego] według
!Qś
swoich   zastępów.   Wodzem  synów   Dana   będzie
!QÖ
Achijezer, syn Ammiszaddaja. 26 Liczba jego wojska
!QÜ
według obliczenia wynosi sześćdziesiąt dwa tysiące
!QŤ
siedmiuset.  27 Obok nich rozbije  obóz  pokolenie
!Qť
Asera.  Wodzem  synów  Asera  będzie  Pagiel,  syn
!QŁ
Okrana.   28 Wojsko   jego  według   spisu   liczy
!Q×
czterdzieści jeden tysięcy pięciuset.  29 W  końcu
!Qč
pokolenie Neftalego. Wodzem synów Neftalego będzie
!Qá
Achira,  syn  Enana. 30 Wojsko jego  według  spisu
!Qí
liczy   pięćdziesiąt   trzy   tysiące   czterystu.
!Qó
31 Wszystkich  spisanych w obozie  Dana  było  sto
!Qú
pięćdziesiąt siedem tysięcy sześciuset.  Oni  jako
!QĄ
ostatni będą zwijać namioty według swych chorągwi.
!Qą
32 Oto  Izraelici  spisani  według  swoich  rodów.
!QŽ
Wszystkich spisanych w obozach według ich zastępów
!Qž
było sześćset trzy tysiące pięćset pięćdziesięciu.
!QĘ
33 Stosownie  do rozkazu Pana, danego  Mojżeszowi,
!Qę
lewici   nie  zostali  spisani  razem   z   resztą
!Q¬
Izraelitów.  34 Izraelici wykonywali wszystko,  co
!Qź
im  przez  Mojżesza nakazał Pan: obozowali  według
!QČ
swych  chorągwi  i  zwijali  obóz,  każdy  w  swym
!Qş
pokoleniu i swym rodzie.
!Q«
!Q»
POKOLENIE LEWIEGO
!Q░
!Q▒
Kapłani
!Q▓
┌───┐ 01 Tak oto przedstawiała  się rodzina Aarona
!Q│
│ 3 │ i  Mojżesza  w  czasie,  gdy  Pan  mówił  do
!Q┤
└───┘ Mojżesza  na górze Synaj. 02 Synowie  Aarona
!QÁ
mieli   następujące  imiona:  pierworodny   Nadab,
!QÂ
następnie  Abihu,  Eleazar  oraz  Itamar.   03 Oto
!QĚ
imiona   synów  Aarona,  namaszczonych   kapłanów,
!QŞ
których  poświęcił, by pełnili  kapłańską  służbę.
!Q╣
04 Nadab  i  Abihu umarli jednak  przed  Panem  na
!Q║
pustyni  Synaj, gdy chcieli złożyć w ofierze  inny
!Q╗
ogień*.  Nie  mieli  oni synów  i  dlatego  służbę
!Q╝
kapłańską spełniali w obecności ojca swego Aarona:
!QŻ
Eleazar i Itamar.
!Qż
!Q┐
Obowiązki lewitów
!Q└
05 Przemówił znowu Pan do Mojżesza tymi słowami:
!Q┴
06 «Każ  się  zbliżyć pokoleniu Lewiego  i  postaw
!Q┬
[je]  przed  kapłanem Aaronem: niechaj  mu  służą!
!Q├
07 Pełniąc służbę w przybytku, troszczyć się  będą
!Q─
wszyscy o to, o co on sam i cała społeczność winna
!Q┼
dbać  w  związku  z  Namiotem Spotkania.  08 Winni
!QĂ
strzec  wszystkich  sprzętów Namiotu  Spotkania  i
!Qă
wezmą na siebie staranie o to wszystko, o co winni
!Q╚
się  troszczyć Izraelici, gdy chodzi  o  pełnienie
!Q╔
służby w przybytku. 09 Oddaj więc lewitów Aaronowi
!Q╩
i  jego  synom; winni mu być całkowicie oddani  ze
!Q╦
strony   Izraelitów.  10 Aaronowi  i  jego   synom
!Q╠
zlecisz,   by   pełnili   powierzoną   im   służbę
!Q═
kapłańską. Gdyby się zbliżył ktoś niepowołany,  ma
!Q╬
być ukarany śmiercią».
!Q¤
!Qđ
Wybór lewitów
!QĐ
11 I  rzekł jeszcze Pan do Mojżesza: 12 «Oto  Ja
!QĎ
wziąłem  lewitów spośród synów Izraela na  miejsce
!QË
wszystkich  pierworodnych, którzy się narodzili  z
!Qď
3ona  matek,  dlatego lewici są  moją  własnością.
!QŇ
13 Do   Mnie  bowiem  należy  wszystko,  co   jest
!QÍ
pierworodne. W dniu, kiedy zabijałem wszystko,  co
!QÎ
było  pierworodne w ziemi egipskiej*,  poświęciłem
!Qě
dla   siebie   wszystko  pierworodne  w   Izraelu,
!Q┘
począwszy  od  człowieka aż do bydlęcia.  Do  mnie
!Q┌
należą; Ja jestem Pan».
!Q█
!Q▄
Rody lewitów
!QŢ
14 Mówił dalej Pan do Mojżesza na pustyni  Synaj
!QŮ
tymi  słowami: 15 «Dokonaj spisu wszystkich  synów
!Q▀
Lewiego  według  ich rodów i szczepów;  wszystkich
!QÓ
mężczyzn  w  wieku  od  jednego  miesiąca  wzwyż».
!Qß
16 Mojżesz  więc dokonał ich spisu według  rozkazu
!QÔ
Pana.  17 A  oto  imiona synów  Lewiego:  Gerszon,
!QŃ
Kehat  i  Merari.  18 Imiona  zaś  synów  Gerszona
!Qń
według ich rodzin: Libni i Szimei. 19 Synowie  zaś
!Qň
Kehata według swych rodzin: Amram, Jishar, Chebron
!QŠ
i  Uzzjel,  20 a  synowie Merariego  według  swych
!Qš
rodzin:  Machli  i  Muszi. To są  rodziny  Lewiego
!QŔ
według  ich rodów. 21 Od Gerszona pochodzą rodziny
!QÚ
Libnitów  i  Szimeitów;  to  są  właśnie   rodziny
!Qŕ
Gerszonitów. 22 Liczba spisanych mężczyzn w  wieku
!QŰ
od  jednego miesiąca wzwyż wynosiła u nich  siedem
!Qý
tysięcy    pięciuset.    23 Rodziny    Gerszonitów
!QÝ
rozbijały   obóz   za   przybytkiem   od    strony
!Qţ
zachodniej.  24 Głową rodu Gerszona  był  Eliasaf,
!Q´
syn   Laela.   25 W   Namiocie   Spotkania   mieli
!Q­
Gerszonici  powierzoną pieczę o sam  przybytek,  o
!Q˝
namiot  i  jego  pokrycie, jak również  o  zasłonę
!Q˛
wiszącą u wejścia do Namiotu Spotkania, 26 dalej o
!Qˇ
zasłony dziedzińca oraz o zasłonę przy wejściu  na
!Q˘
dziedziniec,  który  otacza  przybytek  i  ołtarz,
!Q§
wreszcie o powrozy potrzebne do tej służby.  27 Od
!Q÷
Kehata  pochodzą  rodziny: Amramitów,  Jisharytów,
!Q¸
Chebronitów i Uzzjelitów; są to rodziny Kehatytów.
!Q°
28 Całkowita liczba spisanych mężczyzn, w wieku od
!Q¨
jednego  miesiąca  wzwyż, wynosiła  u  nich  osiem
!Q˙
tysięcy  trzystu ludzi przeznaczonych do pełnienia
!Qű
służby w przybytku. 29 Rodziny Kehatytów rozbijały
!QŘ
namioty  od strony południowej przybytku. 30 Głową
!Qř
rodu Kehatytów był Elisafan, syn Uzzjela. 31 Mieli
!Q■
się  oni  troszczyć  o arkę i stół,  o  świecznik,
!Q 
ołtarze  oraz  inne sprzęty przybytku przeznaczone
!R!
do   służby  Bożej,  wreszcie  o  zasłonę  i   jej
!R"
obsługiwanie. 32 Księciem książąt rodów  lewickich
!R#
był  Eleazar, syn kapłana Aarona. On  miał  nadzór
!R$
nad  tymi, którzy pełnili służbę w świątyni. 33 Od
!R%
Merariego   [pochodzą]   rodziny:   Machlitów    i
!R&
Muszytów;  są  to rodziny Merarytów.  34 Całkowita
!R'
liczba  spisanych  mężczyzn, w  wieku  od  jednego
!R(
miesiąca  wzwyż,  wynosiła u  nich  sześć  tysięcy
!R)
dwustu. 35 Głową rodzin Merarytów był Suriel,  syn
!R*
Abichaila.  Rozbijali  oni  namioty  od  północnej
!R+
strony przybytku. 36 Merarytom powierzono troskę o
!R,
deski  przybytku, ich poprzeczki,  słupy  razem  z
!R-
podstawami, wszelki sprzęt do tego należący i jego
!R.
obsługę; 37 dalej o słupy dziedzińca razem  z  ich
!R/
podstawami, wreszcie o kołki i powrozy. 38 Mojżesz
!R0
i  Aaron wraz z synami rozbijali namioty od strony
!R1
wschodniej  przed  Namiotem Spotkania.  Oni  to  w
!R2
imieniu   Izraelitów  mieli  pełnić  służbę   przy
!R3
świątyni.  Gdyby zaś zbliżył się ktoś niepowołany,
!R4
miał  być  ukarany śmiercią*. 39 Całkowita  liczba
!R5
lewitów spisanych przez Mojżesza na rozkaz Pana  -
!R6
mężczyzn  w  wieku  od jednego  miesiąca  wzwyż  -
!R7
wynosiła dwadzieścia dwa tysiące.
!R8
!R9
Lewici w miejsce pierworodnych
!R:
40 Rzekł  znowu Pan do Mojżesza: «Dokonaj  spisu
!R;
mężczyzn  pierworodnych  Izraelitów  w  wieku   od
!R<
jednego  miesiąca wzwyż i zrób imienny ich  wykaz.
!R=
41 Weź  dla Mnie lewitów - bo Ja jestem  Pan  -  w
!R>
miejsce pierworodnych spośród Izraelitów, podobnie
!R?
też  bydło  lewitów  w  miejsce  wszystkiego,   co
!R@
pierworodne  z  bydła Izraelitów». 42 Spisał  więc
!RA
Mojżesz,  stosownie do rozkazu Pana, pierworodnych
!RB
Izraelitów,   43 i  okazało  się,  że   wszystkich
!RC
mężczyzn pierworodnych od miesiąca wzwyż -  według
!RD
tego,   jak  zostali  spisani  -  było  w  wykazie
!RE
imiennym    dwadzieścia   dwa   tysiące   dwieście
!RF
siedemdziesięciu  trzech. 44 Rzekł  znowu  Pan  do
!RG
Mojżesza tymi słowami: 45 «Weź lewitów na  miejsce
!RH
wszystkich  pierworodnych u Izraelitów oraz  bydło
!RI
należące  do  lewitów zamiast ich  bydła.  I  będą
!RJ
lewici  należeć do Mnie, bo Ja jestem Pan. 46 Jako
!RK
wykup  za  owych  dwustu  siedemdziesięciu  trzech
!RL
pierworodnych   Izraelitów,  którzy   przewyższają
!RM
liczbę  lewitów,  47 weźmiesz po  pięć  syklów  od
!RN
głowy   według  wagi  sykla  przybytku;  sykl   po
!RO
dwadzieścia ger. 48 Daj to srebro Aaronowi i  jego
!RP
synom  jako wykup za tych nadliczbowych». 49 Wziął
!RQ
więc  Mojżesz  wykup od tych, którzy  przekraczali
!RR
liczbę   wykupionych  przez  lewitów.  50 Otrzymał
!RS
srebro    od    pierworodnych:   tysiąc    trzysta
!RT
sześćdziesiąt  pięć  syklów  według   wagi   sykla
!RU
przybytku.  51 Mojżesz  oddał  srebro   z   wykupu
!RV
Aaronowi i jego synom według rozkazu Pana, tak jak
!RW
polecił Pan Mojżeszowi.
!RX
!RY
Kehatyci
!RZ
┌───┐ 01 Następnie mówił Pan  do Mojżesza i Aarona
!R[
│ 4 │ tymi  słowami:   02 «Wyłącz  spośród   synów
!R\
└───┘ Lewiego  Kehatytów, pełną ich liczbę  według
!R]
szczepów   i   rodów  03 od  lat  trzydziestu   do
!R^
pięćdziesięciu, czyli wszystkich, którzy są zdolni
!R_
pełnić  służbę,  aby wykonywali prace  w  Namiocie
!R`
Spotkania. 04 Zadaniem Kehatytów będzie  troska  o
!Ra
rzeczy  najświętsze. 05 Kiedy  będzie  się  zwijać
!Rb
obóz,  wejdzie Aaron z synami. Zdejmą oni  zasłonę
!Rc
okrywającą    i   owiną   nią   Arkę   Świadectwa.
!Rd
06 Następnie położą pokrowiec ze skóry delfinów, a
!Re
na   tym   rozciągną  tkaninę  całą  z  fioletowej
!Rf
purpury,  wreszcie założą drążki.  07 Również  nad
!Rg
stołem  pokładnym rozciągną tkaninę  z  fioletowej
!Rh
purpury,  na której położą misy, czasze, patery  i
!Ri
dzbany   dla  ofiar  płynnych;  chleb  ustawicznej
!Rj
ofiary   winien  się  również  na  nim  znajdować.
!Rk
08 Następnie   okryją   go  tkaniną   karmazynową,
!Rl
wreszcie  pokrowcem  ze skór delfinów,  na  koniec
!Rm
założą drążki. 09 Potem wezmą tkaninę z fioletowej
!Rn
purpury i okryją nią podstawę świecznika łącznie z
!Ro
lampami,  nożycami,  naczyniami  do  knotów   oraz
!Rp
wszystkimi naczyniami na oliwę, używanymi do  jego
!Rq
obsługi.  10 Następnie owiną go  -  wraz  z  całym
!Rr
przynależnym   sprzętem  -  pokrowcem   ze   skóry
!Rs
delfinów, i umieszczą na noszach.
!Rt
11 Teraz rozciągną nad złotym ołtarzem tkaninę z
!Ru
fioletowej  purpury i okryją go okryciem  ze  skór
!Rv
delfinów  i  założą  drążki.  12 Następnie   wezmą
!Rw
wszystkie pozostałe sprzęty należące do  służby  w
!Rx
świątyni,  owiną je tkaniną z fioletowej  purpury,
!Ry
okryją  pokrowcem ze skór delfinów i umieszczą  na
!Rz
noszach. 13 Oczyszczą następnie ołtarz z popiołu i
!R{
okryją   czerwoną   purpurą.  14 Położą   na   nim
!R|
wszystkie naczynia używane do służby przy ołtarzu:
!R}
popielnice,    widełki,   łopatki,    kropielnice;
!R~
wszystkie  te sprzęty ołtarza okryją pokrowcem  ze
!R
skór  delfinów  i założą drążki. 15 Przy  zwijaniu
!RÇ
obozu,  gdy  Aaron i synowie jego skończą  okrywać
!Rü
przedmioty święte i wszystkie przynależne do  nich
!Ré
sprzęty,   wtedy  przystąpią  Kehatyci,   aby   je
!Râ
ponieść.  Nie wolno im jednak przedmiotów świętych
!Rä
dotykać;  w przeciwnym razie umrą. Taką to  służbę
!Rů
mają  do spełnienia Kehatyci w Namiocie Spotkania.
!Rć
16 Eleazar  zaś,  syn kapłana Aarona,  będzie  się
!Rç
troszczył  o  oliwę  do  oświetlenia,  o  pachnące
!Rł
kadzidło,  o stałą ofiarę z pokarmów,  wreszcie  o
!Rë
olej  do  namaszczania. Winien  czuwać  nad  całym
!RŐ
przybytkiem  oraz  nad wszystkim,  co  się  w  nim
!Rő
znajduje: nad miejscem świętym i jego sprzętami*».
!Rî
17 I mówił dalej Pan do Mojżesza i Aarona: 18 «Nie
!RŹ
dopuśćcie,  by  szczep  rodzin  Kehatytów   został
!RÄ
spośród  lewitów  wytracony.  19 Postarajcie   się
!RĆ
raczej  aby  żyli, a nie musieli umrzeć,  gdy  się
!RÉ
zbliżą  do  rzeczy  najświętszych.  Aaron  i  jego
!RĹ
synowie  przyjdą i wskażą każdemu, co ma czynić  i
!Rĺ
co  nosić.  20 Sami  jednak  [Kehatyci]  nie  mogą
!Rô
przyjść, by choć przez chwilę popatrzeć na  rzeczy
!Rö
święte; w przeciwnym razie umrą».
!RĽ
!Rľ
Gerszonici
!RŚ
21 Mówił  dalej  Pan  do  Mojżesza:  22 «Dokonaj
!Rś
obliczenia  Gerszonitów  według  rodów  i  rodzin.
!RÖ
23 Dokonasz spisu ludzi w wieku od lat trzydziestu
!RÜ
do  pięćdziesięciu, zdolnych do pełnienia  służby,
!RŤ
aby  wykonywali  prace w Namiocie Spotkania.  24 A
!Rť
oto na czym ma polegać służba Gerszonitów, co mają
!RŁ
czynić   i   co  nosić:  25 winni  nosić   tkaniny
!R×
przybytku   i  sam  Namiot  Spotkania  łącznie   z
!Rč
pokrowcem; pokrowiec ze skór delfinów, który  leży
!Rá
na wierzchu, oraz zasłonę [będącą] przy wejściu do
!Rí
Namiotu Spotkania. 26 Następnie zasłony dziedzińca
!Ró
i  zasłonę  przy bramie wejściowej na dziedziniec,
!Rú
który  otacza dokoła przybytek i ołtarz,  wreszcie
!RĄ
należące  do  tego  powrozy  i  wszystkie  sprzęty
!Rą
potrzebne  do  tej  służby.  27 Wszystkie  zajęcia
!RŽ
Gerszonitów odnośnie do tego, co mają nosić  i  co
!Rž
czynić,  podlegać  będą  rozkazom  Aarona  i  jego
!RĘ
synów; powierzycie ich pieczy wszystko to, co mają
!Rę
nosić. 28 Taka będzie służba rodzin Gerszonitów co
!R¬
do  Namiotu  Spotkania.  Nadzór  nad  nimi  będzie
!Rź
należał do Itamara, syna kapłana Aarona.
!RČ
!Rş
Meraryci
!R«
29 Dokonaj [również] spisu Merarytów według  ich
!R»
rodzin i rodów. 30 Dokonasz spisu ludzi w wieku od
!R░
lat  trzydziestu  do pięćdziesięciu,  zdolnych  do
!R▒
pełnienia służby, aby wykonywali prace w  Namiocie
!R▓
Spotkania. 31 Pełniąc służbę w Namiocie  Spotkania
!R│
będą  nosić  deski  przybytku i należące  do  nich
!R┤
poprzeczki   oraz  słupy  łącznie  z   podstawami;
!RÁ
32 dalej słupy otaczające dziedziniec dokoła z ich
!RÂ
podstawami,  paliki namiotu i  powrozy  oraz  cały
!RĚ
sprzęt  do  tego należący. Zrobicie imienny  wykaz
!RŞ
wszystkiego, co mają nosić. 33 Taka będzie  służba
!R╣
rodzin  Merarytów.  Co  do  wszystkich  obowiązków
!R║
swych   w   Namiocie   Spotkania   będą   podlegać
!R╗
Itamarowi, synowi kapłana Aarona».
!R╝
!RŻ
Spis lewitów
!Rż
34 Następnie   Mojżesz,   Aaron    i    książęta
!R┐
społeczności dokonali spisu Kehatytów  według  ich
!R└
rodzin   i   rodów,  35 ludzi  w  wieku   od   lat
!R┴
trzydziestu do pięćdziesięciu, wszystkich zdolnych
!R┬
do  pełnienia  służby  i  do  wykonywania  prac  w
!R├
Namiocie  Spotkania.  36 Spisanych  według  rodzin
!R─
było  dwa tysiące siedmiuset pięćdziesięciu. 37 Są
!R┼
to  spisani  z rodzin Kehatytów: całkowita  liczba
!RĂ
tych,   którzy  mają  pełnić  służbę  w   Namiocie
!Ră
Spotkania,  a których spisał Mojżesz  i  Aaron  na
!R╚
rozkaz Pana, przekazany za pośrednictwem Mojżesza.
!R╔
38 Dokonano  też  spisu  Gerszonitów  według   ich
!R╩
rodzin  i rodów, 39 w wieku od lat trzydziestu  do
!R╦
pięćdziesięciu, zdolnych do pełnienia służby i  do
!R╠
wykonywania    prac    w    Namiocie    Spotkania.
!R═
40 Spisanych  według ich rodzin i rodów  było  dwa
!R╬
tysiące  sześciuset trzydziestu. 41 To była  pełna
!R¤
liczba   spisanych   z   rodzin   Gerszonitów    -
!Rđ
wszystkich, którzy mieli pełnić służbę w  Namiocie
!RĐ
!RĎ
rozkaz   Pana.  42 Dokonano  też  spisu  Merarytów
!RË
według  ich rodzin i rodów, 43 wszystkich w  wieku
!Rď
od  lat trzydziestu do pięćdziesięciu, zdolnych do
!RŇ
pełnienia służby i do wykonywania prac w  Namiocie
!RÍ
Spotkania.  44 Spisanych według rodzin  było  trzy
!RÎ
tysiące  dwustu.  45 To była  liczba  spisanych  z
!Rě
rodzin Merarytów, a spisu tego dokonali Mojżesz  i
!R┘
Aaron na rozkaz Pana dany Mojżeszowi. 46 Całkowita
!R┌
liczba  lewitów, których spisali Mojżesz, Aaron  i
!R█
książęta   Izraela   według   rodzin   i    rodów,
!R▄
47 wszystkich   spisanych   ludzi,   zdolnych   do
!RŢ
!RŮ
Spotkania oraz do noszenia ciężarów 48 było  osiem
!R▀
tysięcy pięciuset osiemdziesięciu. 49 Stosownie do
!RÓ
rozkazu  Pana  Mojżesz wyznaczył  każdemu,  co  ma
!Rß
czynić  i  co  nosić. Zostali  spisani  zgodnie  z
!RÔ
rozkazem, który Pan dał Mojżeszowi.
!RŃ
!Rń
DODATKOWE PRZEPISY PRAWNE
!Rň
!RŠ
Usunięcie nieczystych
!Rš
┌───┐ 01 Przemówił    znów   Pan   do    Mojżesza:
!RŔ
│ 5 │ 02 «Rozkaż   Izraelitom   usunąć   z   obozu
!RÚ
└───┘ każdego  chorego  na  trąd,  cierpiącego  na
!Rŕ
wycieki oraz tego, kto zaciągnął nieczystość  przy
!RŰ
zwłokach zmarłego*. 03 Tak mężczyznę jak i kobietę
!Rý
macie  usunąć poza obóz, aby nie plugawili waszego
!RÝ
obozu,  gdzie Ja mieszkam pośród was». 04 Uczynili
!Rţ
tak  Izraelici i usunęli ich poza obóz;  Izraelici
!R´
postąpili   tu  według  rozkazu,  jaki   Pan   dał
!R­
!R˝
!R˛
Zwrot dobra nieprawnie zabranego
!Rˇ
05 Przemówił znów Pan do Mojżesza tymi  słowami:
!R˘
06 «Powiedz   Izraelitom:  jeżeli  mężczyzna   lub
!R§
kobieta dopuszcza się jakiego grzechu wobec ludzi,
!R÷
popełniając przestępstwo przeciw Panu, to osoba ta
!R¸
zaciągnie winę. 07 Mają wyznać grzech popełniony i
!R°
oddać  dobro nieprawnie zabrane z dodaniem  piątej
!R¨
części  temu, wobec kogo zawinili. 08 A  jeśli  on
!R˙
nie  ma krewnego, któremu można by zwrócić*, zwrot
!Rű
należny  Panu  przejdzie na kapłana,  z  wyjątkiem
!RŘ
barana ofiarowanego na ofiarę przebłagalną,  przez
!Rř
którą  dokona  tamten na nim obrzędu przebłagania.
!R■
09 Wszystkie  zaś  święte  dary,  które  przynoszą
!R 
kapłanowi   Izraelici,  należeć  będą  do   niego.
!S!
10 Święte dary każdego Izraelity będą należały  do
!S"
kapłana.  Cokolwiek ktoś da kapłanowi, stanie  się
!S#
jego własnością».
!S$
!S%
Ofiara za posądzenie*
!S&
11 Rzekł znowu Pan do Mojżesza: 12 «Tak  mów  do
!S'
Izraelitów:  Gdy  mąż ma żonę rozpustną  i  ta  go
!S(
zdradzi  13 przez  to,  że inny  mężczyzna  z  nią
!S)
obcuje   cieleśnie  wylewając  nasienie,   a   nie
!S*
spostrzegł   tego   jej  mąż,  i   dopuściła   się
!S+
nieczystości  w  ukryciu, gdyż nie  było  świadka,
!S,
który  by ją pochwycił na gorącym uczynku - 14 gdy
!S-
więc  duch  podejrzenia  ogarnie  męża  i  zacznie
!S.
podejrzewać żonę swoją, w wypadku gdy rzeczywiście
!S/
się splamiła, lub będzie ją posądzał, choć się nie
!S0
splamiła  -  15 wówczas winien  mąż  przyprowadzić
!S1
żonę swoją do kapłana i przynieść jako dar ofiarny
!S2
za  nią dziesiątą część efy mąki jęczmiennej.  Nie
!S3
wyleje  jednak  na  to oliwy ani  też  nie  położy
!S4
kadzidła,  gdyż jest to ofiara posądzenia,  ofiara
!S5
wyjawienia,  która  ma  wykazać  winę.  16 Wówczas
!S6
rozkaże  kapłan zbliżyć się kobiecie  i  stawi  ją
!S7
przed  Panem.  17 Następnie  naleje  kapłan   wody
!S8
świętej do naczynia glinianego, weźmie nieco  pyłu
!S9
znajdującego się na podłodze przybytku i rzuci  go
!S:
do  wody.  18 Teraz postawi kapłan  kobietę  przed
!S;
Panem,  odkryje  jej włosy i położy  na  jej  ręce
!S<
ofiarę  wyjawienia,  czyli  posądzenia;  wodę  zaś
!S=
gorzką,  niosącą klątwę, kapłan będzie  trzymał  w
!S>
swym  ręku. 19 Wtedy zaprzysięgnie kobietę i powie
!S?
do niej: Jeśli rzeczywiście żaden inny mężczyzna z
!S@
tobą nie obcował i jeśliś się z innym nie splamiła
!SA
nieczystością  względem swego męża,  wówczas  woda
!SB
goryczy  i przekleństwa nie przyniesie ci  szkody.
!SC
20 Jeśli  jednak byłaś niewierna  swemu  mężowi  i
!SD
stałaś  się  przez  to  nieczystą,  ponieważ  inny
!SE
mężczyzna,  a  nie  twój  mąż,  obcował  z   tobą,
!SF
wylewając [nasienie] - 21 wówczas przeklnie kapłan
!SG
kobietę  przysięgą przekleństwa i powie  do  niej:
!SH
Niechże     cię    Pan    uczyni    poprzysiężonym
!SI
przekleństwem pośród ludu twego, niech  zwiotczeją
!SJ
twoje  biodra,  a  łono  niech  spuchnie.  22 Woda
!SK
niosąca   przekleństwo  niech  wniknie  do   twego
!SL
wnętrza i niech sprawi, że spuchnie twoje łono,  a
!SM
biodra  zwiotczeją. Odpowie na to kobieta:  "Amen,
!SN
Amen".  23 Teraz  wypisze kapłan  na  zwoju  słowa
!SO
przekleństwa,  a następnie zmyje je wodą  goryczy.
!SP
24 Wreszcie da wypić kobiecie wodę gorzką, niosącą
!SQ
klątwę,  aby  wody  przekleństwa  weszły   w   nią
!SR
sprawiając gorzki ból. 25 Następnie weźmie  kapłan
!SS
z  rąk  kobiety  ofiarę  posądzenia,  wykona  gest
!ST
kołysania*   przed  Panem  i  złoży  na   ołtarzu.
!SU
26 Potem  weźmie  z niej pełną dłonią  część  jako
!SV
pamiątkę*   i  spali  na  ołtarzu*.  27 Teraz   da
!SW
kobiecie  do picia wodę przeklętą: jeśli  naprawdę
!SX
stała  się  nieczystą i swojemu mężowi  niewierną,
!SY
woda  wniknie w nią, sprawiając gorzki  ból.  Łono
!SZ
jej  spuchnie, a biodra zwiotczeją, i  będzie  owa
!S[
kobieta  przedmiotem  przekleństwa  pośród   swego
!S\
narodu.  28 Jeśli jednak ta kobieta nie stała  się
!S]
nieczystą,  lecz  przeciwnie  -  jest   czysta   -
!S^
pozostanie bez szkody i znów będzie rodzić dzieci.
!S_
29 Takie  jest prawo odnoszące się do  posądzenia,
!S`
gdy  żona  nie dochowa wierności swojemu mężowi  i
!Sa
stanie  się  przez to nieczystą,  30 lub  gdy  mąż
!Sb
zacznie ją posądzać, wtedy stawi ją przed Panem, a
!Sc
kapłan  spełni względem niej wszystko według  tego
!Sd
prawa.  31 Mąż  będzie  wtedy  bez  winy,  a  żona
!Se
poniesie zasłużoną karę».
!Sf
!Sg
Nazireat
!Sh
┌───┐ 01 Przemówił  znowu  Pan  do  Mojżesza  tymi
!Si
│ 6 │ słowami:  02 «Tak  mów  do  Izraelitów:  gdy
!Sj
└───┘ jaki   mężczyzna  lub  kobieta  złoży   ślub
!Sk
nazireatu*,  aby się poświęcić dla  Pana,  03 musi
!Sl
się  powstrzymać od wina i sycery, nie może używać
!Sm
octu  winnego i octu z sycery ani soku z winogron;
!Sn
nie wolno mu jeść winogron zarówno świeżych, jak i
!So
suszonych.  04 Przez cały czas  trwania  nazireatu
!Sp
nie  będzie  niczego spożywać z  winnego  szczepu,
!Sq
począwszy   od   winogron  niedojrzałych   aż   do
!Sr
wytłoczyn.  05 Przez cały czas  trwania  nazireatu
!Ss
nożyce  nie dotkną jego głowy. Dopóki nie  upłynie
!St
okres  czasu, na który poświęcił się Panu,  będzie
!Su
święty   i  ma  pozwolić,  by  włosy  jego   rosły
!Sv
swobodnie. 06 W okresie, kiedy jest poświęcony dla
!Sw
Pana,  nie  może  się zbliżyć  do  żadnego  trupa.
!Sx
07 Nawet  przy  swoim zmarłym ojcu, matce,  bracie
!Sy
czy siostrze nie może zaciągnąć nieczystości, gdyż
!Sz
nosi na swej głowie [znamię] poświęcenia dla Pana.
!S{
08 Podczas  całego okresu trwania  nazireatu  jest
!S|
poświęcony  dla Pana. 09 Gdyby jednak  ktoś  nagle
!S}
przy  nim umarł, i sprowadził przez to nieczystość
!S~
na jego poświęconą głowę, to on ostrzyże ją w dniu
!S
oczyszczenia: ostrzyże ją dnia siódmego. 10 Ósmego
!SÇ
dnia  przyniesie dwie synogarlice albo  dwa  młode
!Sü
gołębie   kapłanowi   przy  wejściu   do   Namiotu
!Sé
Spotkania.  11 Jednego złoży  kapłan  jako  ofiarę
!Sâ
przebłagalną, drugiego zaś na ofiarę całopalną,  i
!Sä
dokona  przebłagania  za  niego,  za  winę,   jaką
!Sů
zaciągnął  przy  zwłokach zmarłego.  W  ten  dzień
!Sć
zostanie  znów głowa jego poświęcona.  12 Poświęci
!Sç
się   znowu   dla   Pana  na  czas   nazireatu   i
!Sł
przyprowadzi   baranka   rocznego   jako    ofiarę
!Së
zadośćuczynienia.  Poprzedni  jednak   okres   nie
!SŐ
będzie  policzony, gdyż splamił swoje poświęcenie.
!Ső
13 Takie  jest  prawo dotyczące  nazirejczyków.  W
!Sî
dniu,  kiedy  upłynie czas nazireatu, przyprowadzi
!SŹ
się  go  ku wejściu do Namiotu Spotkania. 14 A  on
!SÄ
przyniesie  jako  dar  ofiarny  dla  Pana  baranka
!SĆ
jednorocznego  bez  skazy  na  ofiarę   całopalną,
!SÉ
dalej,  jednoroczną owieczkę bez skazy  na  ofiarę
!SĹ
przebłagalną  i  barana  bez  skazy  jako   ofiarę
!Sĺ
biesiadną,  15 nadto  kosz  chlebów  przaśnych   z
!Sô
najczystszej  mąki  zaprawionej  oliwą  i  przaśne
!Sö
podpłomyki  pomazane oliwą, łącznie z  przynależną
!SĽ
do  nich  ofiarą  pokarmową  i  płynną.  16 Kapłan
!Sľ
zaniesie  wszystko  przed  Pana  i  złoży   ofiarę
!SŚ
przebłagalną  oraz  ofiarę całopalenia.  17 Barana
!Sś
natomiast  złoży jako ofiarę biesiadną  dla  Pana,
!SÖ
łącznie  z koszem chlebów przaśnych. Kapłan  złoży
!SÜ
potem  jego ofiarę pokarmową i płynną. 18 Wtedy  u
!SŤ
wejścia  do Namiotu Spotkania ostrzyże nazirejczyk
!Sť
swe  poświęcone włosy i rzuci je w ogień, w którym
!SŁ
płonie   ofiara  biesiadna.  19 Następnie   weźmie
!S×
kapłan  ugotowaną łopatkę barana, chleb przaśny  z
!Sč
kosza  oraz przaśny podpłomyk i złoży je  na  ręce
!Sá
nazirejczyka,  gdy  on  już  ostrzyże  swe  włosy.
!Sí
20 Kapłan  darami ofiarnymi wykona gest kołysania*
!Só
przed  Panem; jest to święty dar należny kapłanowi
!Sú
prócz mostka kołysania i uda odłożonego na ofiarę.
!SĄ
Odtąd  może  nazirejczyk pić wino.  21 Takie  jest
!Są
prawo  odnoszące  się  tak do nazirejczyka,  który
!SŽ
złoży  śluby,  jak do darów ofiarnych  ślubowanych
!Sž
Panu,   niezależnie  od  tego,  na  co  go   stać.
!SĘ
Stosownie do ślubu winien wypełnić wszystkie prawa
!Sę
swego nazireatu».
!S¬
22 I  mówił znowu Pan do Mojżesza tymi  słowami:
!Sź
23 «Powiedz Aaronowi i jego synom: tak  oto  macie
!SČ
błogosławić Izraelitom. Powiecie im: 24 Niech  cię
!Sş
Pan błogosławi i strzeże. 25 Niech Pan rozpromieni
!S«
oblicze swe nad tobą, niech cię obdarzy swą łaską.
!S»
26 Niech zwróci ku tobie oblicze swoje i niech cię
!S░
obdarzy pokojem. 27 Tak będą wzywać imienia mojego
!S▒
nad Izraelitami, a Ja im będę błogosławił».
!S▓
!S│
Dary ofiarne wodzów pokoleń
!S┤
┌───┐ 01 Gdy  ukończył Mojżesz  budowę  przybytku,
!SÁ
│ 7 │ namaścił  go i poświęcił wraz ze  wszystkimi
!SÂ
└───┘ sprzętami;  podobnie  i  ołtarz   razem   ze
!SĚ
wszystkimi sprzętami do niego należącymi  namaścił
!SŞ
i  poświęcił.  02 Wtedy  książęta  Izraela,  głowy
!S╣
poszczególnych   rodów,   książęta    pokoleń    i
!S║
przewodniczący  w  spisie przynieśli  swoje  dary.
!S╗
03 Przyprowadzili  oni  dla  Pana:  sześć  krytych
!S╝
wozów i dwanaście wołów; przypadał więc jeden  wóz
!SŻ
od  dwóch  książąt  i po jednym wole  od  każdego.
!Sż
Przyprowadzili  to  przed  przybytek.   04 Wówczas
!S┐
rzekł  Pan do Mojżesza: 05 «Weź to od nich i niech
!S└
będzie   przeznaczone   do   użytku   w   Namiocie
!S┴
Spotkania. Podziel je pomiędzy lewitów odpowiednio
!S┬
do  ich służby». 06 Wziął więc Mojżesz wozy i woły
!S├
i  oddał je lewitom. 07 Odpowiednio do ich  służby
!S─
dał  Gerszonitom dwa wozy i cztery woły.  08 Osiem
!S┼
wołów i cztery wozy dał Merarytom, odpowiednio  do
!SĂ
ich  służby,  [jaką mieli pełnić]  pod  kierunkiem
!Să
Itamara, syna kapłana Aarona. 09 Kehatytom nic nie
!S╚
dał,  gdyż  oni mieli powierzoną troskę  o  rzeczy
!S╔
najświętsze, które mieli nosić na ramionach.
!S╩
10 W   dniu   poświęcenia   ołtarza   przynieśli
!S╦
książęta  swoje  dary.  Gdy  je  przynieśli  przed
!S╠
ołtarz,  11 rzekł Pan do Mojżesza: «Niech  każdego
!S═
dnia  jeden z książąt przyniesie swój dar  ofiarny
!S╬
na poświęcenie ołtarza».
!S¤
12 Tym,  który  pierwszego  dnia  przyniósł  dar
!Sđ
ofiarny,  był Nachszon, syn Amminadaba z pokolenia
!SĐ
Judy.  13 Jego dar ofiarny stanowiły: misa srebrna
!SĎ
wagi  stu  trzydziestu syklów oraz  czara  srebrna
!SË
wagi   siedemdziesięciu  syklów  -   według   wagi
!Sď
przybytku  -  obydwie napełnione najczystszą  mąką
!SŇ
zaprawioną  oliwą  na ofiarę pokarmową,  14 czasza
!SÍ
złota    wagi    dziesięciu   syklów,   napełniona
!SÎ
kadzidłem, 15 młody cielec, baran i roczne  jagnię
!Sě
na   ofiarę   całopalną,   16 kozioł   na   ofiarę
!S┘
przebłagalną, 17 wreszcie dwa woły, pięć  baranów,
!S┌
pięć  kozłów  i  pięć  jednorocznych  owieczek  na
!S█
ofiarę  biesiadną.  To był dar ofiarny  Nachszona,
!S▄
syna Amminadaba.
!SŢ
18 Drugiego dnia przyniósł dar ofiarny Netaneel,
!SŮ
syn   Suara,  książę  Issacharytów.  19 Jego   dar
!S▀
ofiarny   stanowiły:   misa   srebrna   wagi   stu
!SÓ
trzydziestu    syklów,    czara    srebrna    wagi
!Sß
siedemdziesięciu syklów - według wagi przybytku  -
!SÔ
obydwie  napełnione  najczystszą  mąką  zaprawioną
!SŃ
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 20 czasza złota  wagi
!Sń
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem;  21 młody
!Sň
cielec,  baran  i  jednoroczne  jagnię  na  ofiarę
!SŠ
całopalną,   22 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!Sš
23 wreszcie dwa woły, pięć baranów, pięć kozłów  i
!SŔ
pięć  jednorocznych owieczek na ofiarę  biesiadną.
!SÚ
To był dar ofiarny Netaneela, syna Suara.
!Sŕ
24 Trzeciego dnia <przyniósł dar ofiarny> książę
!SŰ
Zabulonitów,  Eliab,  syn  Chelona.  25 Jego   dar
!Sý
!SÝ
!Sţ
!S´
!S­
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 26 czasza złota  wagi
!S˝
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  27 młody
!S˛
!Sˇ
całopalną,   28 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!S˘
29 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!S§
!S÷
To był dar ofiarny Eliaba, syna Chelona.
!S¸
30 Czwartego dnia <przyniósł dar ofiarny> książę
!S°
Rubenitów,  Elisur,  syn  Szedeura.  31 Jego   dar
!S¨
!S˙
!Sű
!SŘ
!Sř
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 32 czasza złota  wagi
!S■
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  33 młody
!S 
!T!
całopalną,   34 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!T"
35 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!T#
!T$
To był dar ofiarny Elisura, syna Szedeura.
!T%
36 Piątego  dnia <przyniósł dar ofiarny>  książę
!T&
Symeonitów,  Szelumiel, syn Suriszaddaja.  37 Jego
!T'
dar  ofiarny  stanowiły:  misa  srebrna  wagi  stu
!T(
!T)
!T*
!T+
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 38 czasza złota  wagi
!T,
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  39 młody
!T-
!T.
całopalną,   40 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!T/
41 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!T0
!T1
To był dar ofiarny Szelumiela, syna Suriszaddaja.
!T2
42 Szóstego dnia <przyniósł dar ofiarny>  książę
!T3
Gadytów, Eliasaf, syn Deuela. 43 Jego dar  ofiarny
!T4
stanowiły:   misa  srebrna  wagi  stu  trzydziestu
!T5
syklów, czara srebrna wagi siedemdziesięciu syklów
!T6
-  według  wagi  przybytku  -  obydwie  napełnione
!T7
najczystszą  mąką  zaprawioną  oliwą   na   ofiarę
!T8
pokarmową, 44 czasza złota wagi dziesięciu syklów,
!T9
napełniona  kadzidłem, 45 młody  cielec,  baran  i
!T:
jednoroczne jagnię na ofiarę całopalną,  46 kozioł
!T;
na ofiarę przebłagalną, 47 wreszcie dwa woły, pięć
!T<
baranów,  pięć kozłów, pięć jednorocznych owieczek
!T=
na  ofiarę biesiadną. To był dar ofiarny Eliasafa,
!T>
syna Deuela.
!T?
48 Siódmego dnia <przyniósł dar ofiarny>  książę
!T@
Efraimitów,  Eliszama, syn Ammihuda.  49 Jego  dar
!TA
!TB
!TC
!TD
!TE
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 50 czasza złota  wagi
!TF
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  51 młody
!TG
!TH
całopalną,   52 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!TI
53 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!TJ
!TK
To był dar ofiarny Eliszamy, syna Ammihuda.
!TL
54 Ósmego  dnia <przyniósł dar  ofiarny>  książę
!TM
Manassytów,  Gamliel, syn Pedahsura.  55 Jego  dar
!TN
!TO
!TP
!TQ
!TR
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 56 czasza złota  wagi
!TS
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  57 młody
!TT
!TU
całopalną,   58 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!TV
59 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!TW
!TX
To był dar ofiarny Gamliela, syna Pedahsura.
!TY
60 Dziewiątego  dnia  <przyniósł  dar   ofiarny>
!TZ
książę   Beniaminitów,  Abidan,  syn   Gideoniego.
!T[
61 Jego  dar ofiarny stanowiły: misa srebrna  wagi
!T\
stu   trzydziestu  syklów,  czara   srebrna   wagi
!T]
!T^
!T_
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 62 czasza złota  wagi
!T`
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  63 młody
!Ta
!Tb
całopalną,   64 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!Tc
65 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!Td
!Te
To był dar ofiarny Abidana, syna Gideoniego.
!Tf
66 Dziesiątego  dnia  <przyniósł  dar   ofiarny>
!Tg
książę   Danitów,   Achiezer,  syn   Ammiszaddaja.
!Th
67 Jego  dar ofiarny stanowiły: misa srebrna  wagi
!Ti
!Tj
!Tk
!Tl
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 68 czasza złota  wagi
!Tm
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  69 młody
!Tn
!To
całopalną,   70 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!Tp
71 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!Tq
!Tr
To był dar ofiarny Achiezera, syna Ammiszaddaja.
!Ts
72 Jedenastego  dnia*  <przyniósł  dar  ofiarny>
!Tt
książę  Aserytów, Pagiel, syn Okrana. 73 Jego  dar
!Tu
!Tv
!Tw
!Tx
!Ty
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 74 czasza złota  wagi
!Tz
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  75 młody
!T{
!T|
całopalną,   76 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!T}
77 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!T~
!T
To był dar ofiarny Pagiela, syna Okrana.
!TÇ
78 Dwunastego  dnia*  <przyniósł  dar   ofiarny>
!Tü
książę Neftalitów, Achira, syn Enana. 79 Jego  dar
!Té
!Tâ
!Tä
!Tů
!Tć
oliwą  na  ofiarę pokarmową, 80 czasza złota  wagi
!Tç
dziesięciu syklów, napełniona kadzidłem,  81 młody
!Tł
!Të
całopalną,   82 kozioł  na  ofiarę   przebłagalną,
!TŐ
83 wreszcie  dwa woły, pięć baranów, pięć  kozłów,
!Tő
!Tî
To był dar ofiarny Achiry, syna Enana.
!TŹ
84 [Dary   na]   poświęcenia   ołtarza,   [które
!TÄ
przynieśli]   książęta  izraelscy  w   dniu   jego
!TĆ
namaszczenia,  były  następujące:  dwanaście   mis
!TÉ
srebrnych,  dwanaście czar srebrnych  i  dwanaście
!TĹ
czasz   złotych.   85 Każda   misa   ważyła    sto
!Tĺ
trzydzieści   [syklów]  srebra,  a   każda   czara
!Tô
siedemdziesiąt.  Ogólny  ciężar  naczyń  srebrnych
!Tö
wynosił  dwa  tysiące czterysta  syklów  srebra  -
!TĽ
według    wagi   przybytku.   86 Czasz    złotych,
!Tľ
wypełnionych  kadzidłem,  było  dwanaście;   każda
!TŚ
czasza   ważyła   dziesięć  syklów   według   wagi
!Tś
przybytku.  Ogólny ciężar złota czasz wynosił  sto
!TÖ
dwadzieścia syklów.
!TÜ
87 Ogólna liczba bydła przeznaczonego na  ofiarę
!TŤ
całopalną  wynosiła: dwanaście cielców,  dwanaście
!Tť
baranów,   dwanaście  jednorocznych   jagniąt,   z
!TŁ
dodaniem   przynależnych  ofiar  z   pokarmów,   i
!T×
dwanaście kozłów na ofiarę przebłagalną. 88 Ogólna
!Tč
liczba  bydła  przeznaczonego na ofiarę  biesiadną
!Tá
wynosiła:  dwadzieścia cztery woły,  sześćdziesiąt
!Tí
baranów,   sześćdziesiąt  kozłów  i  sześćdziesiąt
!Tó
jednorocznych owieczek. To były [dary ofiarne  na]
!Tú
poświęcenia ołtarza, gdy został namaszczony.
!TĄ
89 Gdy Mojżesz wchodził do Namiotu Spotkania, by
!Tą
rozmawiać  z  Nim, słyszał mówiący do  niego  głos
!TŽ
znad  przebłagalni, która była nad Arką Świadectwa
!Tž
pomiędzy dwoma cherubami. Tak mówił do niego.
!TĘ
!Tę
Lampy świecznika
!T¬
┌───┐ 01 Mówił  Pan  do   Mojżesza  tymi  słowami:
!Tź
│ 8 │ 02 «Tak  mów do Aarona i to mu powiedz:  Gdy
!TČ
└───┘ ustawisz lampy, wtedy siedem lamp ma  rzucać
!Tş
światło  na przednią stronę świecznika».  03 Aaron
!T«
uczynił   tak;  na  przedniej  stronie  świecznika
!T»
umieścił  jego lampy według nakazu, jaki  dał  Pan
!T░
Mojżeszowi.  04 Świecznik  zaś  był   wykonany   w
!T▒
następujący  sposób:  był  kuty  ze  złota  -   od
!T▓
podstawy   aż   do  kwiatów  był  kuty.   Był   on
!T│
sporządzony  zgodnie  z  wzorem,  jaki  Pan  podał
!T┤
!TÁ
!TÂ
Ofiarowanie lewitów
!TĚ
05 Mówił  znów  Pan  do Mojżesza  tymi  słowami:
!TŞ
06 «Wyłącz  lewitów* spośród Izraelitów  i  oczyść
!T╣
ich. 07 Postąpisz zaś z nimi w ten sposób, aby ich
!T║
oczyścić:  pokropisz ich wodą przebłagania,  ogolą
!T╗
całe  swoje  ciało, wypiorą szaty,  i  wtedy  będą
!T╝
czyści. 08 Następnie wezmą młodego cielca ze stada
!TŻ
i należącą do tego ofiarę pokarmową z najczystszej
!Tż
mąki  zaprawionej oliwą; ty zaś weźmiesz  drugiego
!T┐
cielca  ze  stada  na ofiarę przebłagalną.  09 Każ
!T└
wystąpić  lewitom przed Namiot Spotkania i  zbierz
!T┴
całe  zgromadzenia Izraelitów. 10 Gdy wyprowadzisz
!T┬
lewitów przed Pana, Izraelici włożą na nich  ręce.
!T├
11 Następnie  Aaron gestem kołysania*  wobec  Pana
!T─
przekaże  lewitów jako ofiarę ze strony Izraelitów
!T┼
i  będą przeznaczeni na służbę dla Pana. 12 Lewici
!TĂ
włożą  ręce na głowy cielców, a ty jednego z  nich
!Tă
złożysz  na  ofiarę przebłagalną, a drugiego  jako
!T╚
całopalenie  dla Pana, by w ten w  sposób  dokonać
!T╔
nad   lewitami  obrzędu  przebłagania.  13 Stawisz
!T╩
lewitów  przed Aaronem i jego synami i  ofiarujesz
!T╦
ich  Panu gestem kołysania. 14 Wyodrębnij  lewitów
!T╠
spośród  Izraelitów,  gdyż  oni  do  Mnie  należą.
!T═
15 Gdy   ich   oczyścisz   i   ofiarujesz   gestem
!T╬
kołysania,   przyjdą  lewici  służyć  w   Namiocie
!T¤
Spotkania.  16 Są  oni  Mnie  oddani  na  własność
!Tđ
spośród  Izraelitów. Biorę ich spośród  Izraela  w
!TĐ
miejsce tego, co otwiera łono matki - to znaczy [w
!TĎ
miejsce]  wszystkich  pierworodnych.  17 Do   Mnie
!TË
bowiem  należy wszystko, co pierworodne w Izraelu,
!Tď
tak  spośród  ludzi, jak też i bydła.  Poświęciłem
!TŇ
ich   dla   siebie  w  owym  dniu,  kiedy  pobiłem
!TÍ
wszystkich   pierworodnych  w   ziemi   egipskiej.
!TÎ
18 Obecnie  biorę  lewitów  w  miejsce  wszystkich
!Tě
pierworodnych Izraelitów 19 i daję ich Aaronowi  i
!T┘
jego synom jako własność spośród Izraelitów, by za
!T┌
Izraelitów  pełnili  służbę w Namiocie  Spotkania.
!T█
Będą  wyjednywać przebaczenie dla  Izraelitów,  by
!T▄
nie  spotkała  ich  kara,  w  wypadku  gdyby  sami
!TŢ
zbliżali się do przybytku». 20 Mojżesz więc, Aaron
!TŮ
i cała społeczność Izraelitów postąpili z lewitami
!T▀
tak,  jak  Pan rozkazał Mojżeszowi -  według  tego
!TÓ
postąpili  Izraelici  z nimi.  21 Lewici  dokonali
!Tß
swego  oczyszczenia i wyprali swoje  szaty,  Aaron
!TÔ
zaś  gestem  kołysania ofiarował ich  Panu.  Potem
!TŃ
dokonał  nad nimi obrzędu przebłagania, by  w  ten
!Tń
sposób  zostali oczyszczeni. 22 Następnie  zostali
!Tň
lewici  dopuszczeni do pełnienia służby w Namiocie
!TŠ
Spotkania pod kierunkiem Aarona i jego synów.  Jak
!Tš
rozkazał  Pan  Mojżeszowi w sprawie  lewitów,  tak
!TŔ
postąpiono  z  nimi. 23 I tak mówił dalej  Pan  do
!TÚ
Mojżesza:  24 «Takie jest prawo odnoszące  się  do
!Tŕ
lewitów:  po ukończeniu dwudziestego piątego  roku
!TŰ
życia  mogą  służyć  w Namiocie  Spotkania.  25 Po
!Tý
ukończeniu pięćdziesięciu lat są wolni od służby i
!TÝ
nie  będą  jej dalej wykonywać. 26 Mogą  wprawdzie
!Tţ
pomagać  swoim  braciom w Namiocie Spotkania  przy
!T´
wykonywaniu  zajęć,  ale do właściwej  służby  nie
!T­
mogą być dopuszczeni. Tak masz postąpić z lewitami
!T˝
w sprawie ich służby».
!T˛
!Tˇ
PASCHA I WYMARSZ
!T˘
!T§
Czas Paschy*
!T÷
┌───┐ 01 W  pierwszym  miesiącu drugiego  roku  po
!T¸
│ 9 │ wyjściu  z Egiptu mówił  Pan do Mojżesza  na
!T°
└───┘ pustyni Synaj: 02 «W oznaczonym czasie winni
!T¨
Izraelici   obchodzić  Paschę.   03 Będziecie   ją
!T˙
obchodzić  dnia  czternastego  tego  miesiąca,   o
!Tű
zmierzchu.  Macie ją obchodzić według  odnoszących
!TŘ
się  do  niej  praw i zwyczajów». 04 Nakazał  więc
!Tř
Mojżesz Izraelitom obchodzić Paschę. 05 Obchodzili
!T■
ją  na  pustyni Synaj dnia czternastego pierwszego
!T 
miesiąca,   o   zmierzchu.   Izraelici    wykonali
!U!
dokładnie wszystko, co Pan nakazał Mojżeszowi.
!U"
!U#
Wypadki szczególne
!U$
06 * Znaleźli  się  jednak  mężowie,  którzy   z
!U%
powodu   [dotknięcia]  zwłok  ludzkich  zaciągnęli
!U&
nieczystość  i  nie  mogli w  tym  dniu  obchodzić
!U'
Paschy.  Mężowie  ci  stanęli  w  owym  dni  przed
!U(
Mojżeszem   i   Aaronem  07 i  rzekli   do   nich:
!U)
«Zaciągnęliśmy  nieczystość z powodu  [dotknięcia]
!U*
zwłok ludzkich. Czemuż więc mamy być wykluczeni ze
!U+
złożenia  daru  ofiarnego dla  Pana  w  oznaczonym
!U,
czasie  razem  ze  wszystkimi  Izraelitami?»  08 A
!U-
Mojżesz  im  odpowiedział:  «Zaczekajcie,   a   ja
!U.
posłucham,   co  Pan  względem  was  rozporządzi».
!U/
09 Pan w ten sposób przemówił do Mojżesza: 10 «Tak
!U0
mów  do Izraelitów: Jeśli kto z was albo z waszych
!U1
potomków zaciągnie nieczystość przy zwłokach  albo
!U2
będzie  w tym czasie odbywał daleką podróż, winien
!U3
[mimo   to]  obchodzić  Paschę  dla  Pana.  11 [Ci
!U4
wszyscy]  winni ją obchodzić czternastego  dnia  o
!U5
zmierzchu,   w  drugim  miesiącu;  powinni   wtedy
!U6
spożywać  chleb  przaśny i gorzkie  zioła.  12 Nie
!U7
mogą  nic zostawić aż do rana ani też żadnej kości
!U8
łamać;  winni  obchodzić Paschę według  ustalonego
!U9
obrzędu.  13 Kto  zaś jest czysty  i  nie  jest  w
!U:
podróży,  a  mimo to zaniedba świętowania  Paschy,
!U;
taki ma być wyłączony spośród swego ludu, gdyż nie
!U<
przyniósł Panu w oznaczonym czasie daru ofiarnego.
!U=
Taki  człowiek poniesie odpowiedzialność  za  swój
!U>
grzech.  14 Jeśli jakiś obcy zatrzymał się  pośród
!U?
was  i  ma  obchodzić Paschę dla Pana,  winien  ją
!U@
obchodzić według praw i zwyczajów odnoszących  się
!UA
do  Paschy.  Jedne i te same prawa dotyczą  obcych
!UB
jak też i tubylców».
!UC
!UD
Obłok jako znak obecności Pana
!UE
15 W  dniu, kiedy ustawiono przybytek, okrył  go
!UF
wraz z Namiotem Świadectwa obłok, i od wieczora aż
!UG
do  rana  pozostawał  nad przybytkiem  na  kształt
!UH
ognia*.  16 I tak działo się zawsze: obłok okrywał
!UI
go  <w  dzień>,  a  w  nocy - jakby  blask  ognia.
!UJ
17 Kiedy   obłok  podnosił  się  nad  przybytkiem,
!UK
Izraelici  zwijali  obóz, a w miejscu,  gdzie  się
!UL
zatrzymał,  rozbijali go znowu. 18 Na rozkaz  Pana
!UM
Izraelici  zwijali  obóz i znowu  na  rozkaz  Pana
!UN
rozbijali go z powrotem; jak długo obłok spoczywał
!UO
na  przybytku,  pozostawali w tym  samym  miejscu.
!UP
19 Nawet   wtedy,  gdy  obłok  przez  długi   czas
!UQ
rozciągał    się   nad   przybytkiem,   Izraelici,
!UR
posłuszni  rozkazowi  Pana,  nie  zwijali   obozu.
!US
20 Lecz zdarzało się również tak, że obłok  krótki
!UT
czas  pozostawał  nad przybytkiem;  wtedy  również
!UU
rozbijali obóz na rozkaz Pana i na tenże rozkaz go
!UV
zwijali.   21 Zdarzało  się  i   tak,   że   obłok
!UW
pozostawał tylko od wieczora do rana, a nad  ranem
!UX
się  podnosił;  wtedy oni zwijali  obóz.  Niekiedy
!UY
pozostawał  przez  dzień i noc;  skoro  tylko  się
!UZ
podniósł,   natychmiast  zwijali  obóz.   22 Jeśli
!U[
pozostawał dwa dni, miesiąc czy dłużej - gdy obłok
!U\
rozciągał  się  nad  przybytkiem  i  okrywał   go,
!U]
pozostawali  Izraelici  w miejscu  i  nie  zwijali
!U^
obozu;  skoro  tylko się podniósł,  zwijali  obóz.
!U_
23 Na rozkaz Pana rozbijali obóz i na rozkaz  Pana
!U`
go  zwijali.  Przestrzegali nakazów  Pana,  danych
!Ua
przez Mojżesza.
!Ub
!Uc
Przepisy o trąbach
!Ud
┌────┐ 01 Tak   mówił  Pan   dalej  do   Mojżesza:
!Ue
│ 10 │ 02 «Sporządź sobie dwie trąby srebrne. Masz
!Uf
└────┘ je  wykuć. Będą one służyły  do  zwoływania
!Ug
całej  społeczności i dawania  znaku  do  zwijania
!Uh
obozu.  03 Gdy się na nich zatrąbi, ma się  zebrać
!Ui
przy  tobie cała społeczność u wejścia do  Namiotu
!Uj
Spotkania.  04 Lecz gdy tylko w  jedną  zatrąbisz,
!Uk
zbiorą się wokół ciebie jedynie książęta, wodzowie
!Ul
oddziałów  Izraela. 05 Gdy zatrąbicie  przeciągle,
!Um
zwiną  obóz  ci, którzy go rozbili  od  wschodniej
!Un
strony.  06 Gdy  drugi raz przeciągle  zatrąbicie,
!Uo
zwiną  obóz  ci, którzy są od południowej  strony.
!Up
Znakiem do zwinięcia obozu będzie przeciągły  głos
!Uq
trąby.  07 Lecz  dla  zwołania  zgromadzenia   nie
!Ur
będziecie   trąbić  przeciągle.   08 Trąbić   mają
!Us
kapłani, synowie Aarona; będzie to dla was  i  dla
!Ut
waszych  potomków  prawem  wiekuistym.  09 Gdy   w
!Uu
waszym  kraju będziecie wyruszać na wojnę  przeciw
!Uv
nieprzyjacielowi,  który was  napadnie,  będziecie
!Uw
przeciągle dąć w trąby. Wspomni wtedy na was  Pan,
!Ux
wasz  Bóg, i będziecie uwolnieni od nieprzyjaciół.
!Uy
10 Również  w wasze dni radosne, w dni święte,  na
!Uz
nowiu  księżyca, przy waszych ofiarach całopalnych
!U{
i  biesiadnych  będziecie dąć w  trąby;  one  będą
!U|
przypomnieniem o was przed Panem.  Jam  jest  Pan,
!U}
Bóg wasz».
!U~
!U
Porządek marszu
!UÇ
11 Drugiego  roku,  dwudziestego  dnia  drugiego
!Uü
miesiąca,   podniósł  się  obłok  znad   Przybytku
!Ué
Świadectwa. 12 Izraelici rozpoczęli swoją podróż z
!Uâ
pustyni  Synaj,  przestrzegając  postojów.   Obłok
!Uä
zatrzymał  się  dopiero na pustyni  Paran.  13 Tak
!Uů
wyruszyli  po  raz pierwszy według  rozkazu  Pana,
!Uć
danego   przez   Mojżesza:   14 Pierwsza   ruszyła
!Uç
chorągiew obozu synów Judy według swoich zastępów,
!Uł
a   zastępom   jego   przewodził   Nachszon,   syn
!Uë
Amminadaba.  15 Zastępy pokolenia synów  Issachara
!UŐ
prowadził    Netaneel,   syn   Suara.   16 Zastępy
!Uő
pokolenia  synów  Zabulona  prowadził  Eliab,  syn
!Uî
Chelona.  17 Skoro  zwinięto  przybytek,   ruszyli
!UŹ
niosąc  przybytek Gerszonici i Meraryci.  18 Potem
!UÄ
ruszyła chorągiew obozu synów Rubena według swoich
!UĆ
zastępów,  a zastępom jego przewodził Elisur,  syn
!UÉ
Szedeura.   19 Zastępy  pokolenia  synów   Symeona
!UĹ
prowadził  Szelumiel, syn Suriszaddaja. 20 Zastępy
!Uĺ
pokolenia   synów  Gada  prowadził  Eliasaf,   syn
!Uô
Deuela.  21 Wtedy ruszyli Kehatyci,  którzy  mieli
!Uö
nieść  sprzęty  najświętsze. Zanim  oni  przyszli,
!UĽ
inni postawili już przybytek. 22 Następnie ruszyła
!Uľ
chorągiew   obozu  synów  Efraima  według   swoich
!UŚ
zastępów, a zastępom jego przewodził Eliszama, syn
!Uś
Ammihuda.  23 Zastępy  pokolenia  synów  Manassesa
!UÖ
prowadził   Gamliel,  syn  Pedahsura.   24 Zastępy
!UÜ
pokolenia  synów Beniamina prowadził  Abidan,  syn
!UŤ
Gideoniego. 25 Potem ruszyła chorągiew synów  Dana
!Uť
według swoich zastępów, tworząc tylną straż całego
!UŁ
obozu.  Zastępom  ich  przewodził  Achiezer,   syn
!U×
Ammiszaddaja.  26 Zastępy  pokolenia  synów  Asera
!Uč
prowadził Pagiel, syn Okrana. 27 Wreszcie  zastępy
!Uá
pokolenia  synów Neftalego prowadził  Achira,  syn
!Uí
Enana.  28 Taki  był  porządek  marszu  Izraelitów
!Uó
podzielonych na oddziały. W ten sposób ruszali.
!Uú
!UĄ
Mojżesz i Chobab
!Uą
29 Rzekł   Mojżesz  do  Chobaba,  syna   Reuela,
!UŽ
Madianity, swojego teścia*: «Idziemy do  kraju,  o
!Už
którym Pan powiedział: Daję go wam. Pójdź z  nami,
!UĘ
a   będziemy   ci  świadczyć  dobro,  bowiem   Pan
!Uę
przyrzekł dobra Izraelowi».
!U¬
30 Ten  mu odpowiedział: «Nie mogę iść  z  tobą,
!Uź
lecz  wrócę  raczej  do  mego  kraju  i  do  mojej
!UČ
rodziny». 31 «Nie opuszczaj nas - rzekł Mojżesz  -
!Uş
ty  bowiem znasz miejsca na pustyni, gdzie  możemy
!U«
rozbić  obóz,  ty  będziesz naszym przewodnikiem*.
!U»
32 Gdy  zaś  wyruszysz z nami,  dopuścimy  cię  do
!U░
udziału  we wszystkich dobrach, jakich nam udzieli
!U▒
Pan».  33 Tak więc ruszyli od góry Pana i ciągnęli
!U▓
przez  trzy  dni. Arka Przymierza  Pańskiego  szła
!U│
przed nimi podczas trzech dni podróży, gdy szukali
!U┤
miejsca  postoju. 34 Podczas dnia obłok  Pana  był
!UÁ
nad  nimi,  gdy  wychodzili z obozu.  35 Gdy  arka
!UÂ
wyruszała, mówił Mojżesz: «Podnieś się, o Panie, i
!UĚ
niech  się  rozproszą nieprzyjaciele Twoi;  a  ci,
!UŞ
którzy  Cię  nienawidzą,  niechaj  uciekną   przed
!U╣
Tobą»*.  36 A  gdy się zatrzymywała, mówił:  «Wróć
!U║
się, o Panie, do mnóstwa izraelskich zastępów».
!U╗
!U╝
ETAPY MARSZU NA PUSTYNI
!UŻ
!Uż
Tabeera
!U┐
┌────┐ 01 Lecz  lud  zaczął szemrać  przeciw  Panu
!U└
│ 11 │ narzekając, że jest mu źle. Gdy to usłyszał
!U┴
└────┘ Pan, zapłonął gniewem. Zapalił się  przeciw
!U┬
nim  ogień Pana* i zniszczył ostatnią część obozu.
!U├
02 Lud wołał do Mojżesza, a on wstawił się do Pana
!U─
i  wygasł ogień. 03 Dlatego też dano temu  miejscu
!U┼
nazwę   Tabeera*,  gdyż  ogień  Pana  wśród   nich
!UĂ
zapłonął.
!Uă
!U╚
Narzekanie ludu
!U╔
04 Tłum pospolitego ludu*, który był wśród nich,
!U╩
ogarnęła żądza. Izraelici również zaczęli  płakać,
!U╦
mówiąc:   «Któż   nam  da  mięsa,  abyśmy   jedli?
!U╠
05 Wspominamy   ryby,  któreśmy  darmo   jedli   w
!U═
Egipcie,  ogórki, melony, pory, cebulę i  czosnek.
!U╬
06 Tymczasem   tu   giniemy*,   pozbawieni    tego
!U¤
wszystkiego. Oczy nasze nie widzą nic poza manną».
!Uđ
07 Manna  zaś  była podobna do nasion  kolendra  i
!UĐ
miała  wygląd  bdelium*.  08 Ludzie  wychodzili  i
!UĎ
zbierali ją, potem mełli w ręcznych młynkach  albo
!UË
tłukli w moździerzach. Gotowali ją w garnkach  lub
!Uď
robili  z  niej  podpłomyki; smak miała  taki  jak
!UŇ
ciasto na oleju. 09 Gdy nocą opadała rosa na obóz,
!UÍ
opadała równocześnie i manna. 10 Mojżesz usłyszał,
!UÎ
że  lud  narzeka rodzinami - każda  u  wejścia  do
!Uě
swego  namiotu. Wtedy rozpalił się potężnie  gniew
!U┘
Pana,  a  także  wydało  się  to  złe  Mojżeszowi.
!U┌
11 Rzekł więc Mojżesz do Pana: «Czemu tak źle  się
!U█
obchodzisz ze sługą swoim, czemu nie darzysz  mnie
!U▄
życzliwością i złożyłeś na mnie cały  ciężar  tego
!UŢ
ludu?  12 Czy to ja począłem ten lud w łonie  albo
!UŮ
ja  go  zrodziłem, żeś mi powiedział: "Noś  go  na
!U▀
łonie  swoim, jak nosi piastunka dziecię, i zanieś
!UÓ
go   do   ziemi,  którą  poprzysiągłem   dać   ich
!Uß
przodkom?"  13 Skądże wezmę mięsa,  aby  dać  temu
!UÔ
całemu  ludowi? A przecież przeciw  mnie  podnoszą
!UŃ
skargę i wołają: Daj nam mięsa do jedzenia! 14 Nie
!Uń
mogę  już  sam dłużej udźwignąć troski o ten  lud,
!Uň
już   mi   nazbyt  ciąży.  15 Skoro  tak  ze   mną
!UŠ
postępujesz,  to raczej mnie zabij, jeśli  darzysz
!Uš
mnie  życzliwością,  abym  nie  patrzył  na  swoje
!UŔ
nieszczęście».
!UÚ
!Uŕ
Odpowiedź Pana
!UŰ
16 Wtedy  rzekł  Pan  do  Mojżesza:  «Zwołaj  mi
!Uý
siedemdziesięciu mężów spośród starszych  Izraela,
!UÝ
o   których   wiesz,  że  są  starszymi   ludu   i
!Uţ
nadzorcami,   i   przyprowadź   ich   do   Namiotu
!U´
Spotkania; niech tam staną razem z tobą.  17 Wtedy
!U­
Ja  zstąpię  i będę z tobą mówił; wezmę  z  ducha,
!U˝
który jest w tobie, i dam im, i będą razem z  tobą
!U˛
dźwigać  ciężar ludu, a ty go sam już  więcej  nie
!Uˇ
będziesz  musiał dźwigać. 18 Ludowi  zaś  powiedz:
!U˘
Oczyśćcie  się na jutro, a będziecie  jeść  mięso.
!U§
Narzekaliście przed Panem i wołaliście: Kto nam da
!U÷
mięso,  abyśmy  jedli? O, jak nam  dobrze  było  w
!U¸
Egipcie!  Teraz  da  wam Pan  mięso  do  jedzenia.
!U°
19 Będziecie  je  spożywać nie tylko  przez  jeden
!U¨
dzień  albo  dwa,  albo  pięć  czy  dziesięć   lub
!U˙
dwadzieścia,  20 lecz przez cały miesiąc,  aż  wam
!Uű
przez  nozdrza  wyjdzie i przejmie  was  wstrętem;
!UŘ
odrzuciliście  bowiem Pana,  który  jest  pośrodku
!Uř
was,  i  narzekaliście przed Nim mówiąc:  Dlaczego
!U■
wyszliśmy  z  Egiptu?»  21 Odpowiedział   Mojżesz:
!U 
«Sześćset  tysięcy mężów pieszych liczy  ten  lud,
!V!
pośród którego jestem, a ty mówisz: Dam im mięso i
!V"
jeść  będą przez cały miesiąc! 22 Gdyby się zabiło
!V#
dla   nich  wszystkie  owce  i  woły,  czyżby   to
!V$
wystarczyło? Albo gdyby się wszystkie ryby morskie
!V%
złowiło,  czyż  będzie  im dosyć?»  23 Pan  jednak
!V&
odpowiedział Mojżeszowi: «Czyż ręka Pana jest zbyt
!V'
krótka?  Zobaczysz, czy mowa moja się spełni,  czy
!V(
też nie».
!V)
!V*
Siedemdziesięciu starszych otrzymuje natchnienie
!V+
prorockie
!V,
24 I  wyszedł Mojżesz, by oznajmić ludowi  słowa
!V-
Pana.  Następnie zwołał siedemdziesięciu starszych
!V.
ludu i ustawił ich wokół namiotu. 25 A Pan zstąpił
!V/
w obłoku i mówił z nim. Wziął z ducha, który był w
!V0
nim,   i   przekazał   go  owym   siedemdziesięciu
!V1
starszym.  A  gdy spoczął na nich duch,  wpadli  w
!V2
uniesienie  prorockie.  Nie  powtórzyło   się   to
!V3
jednak.
!V4
26 Dwóch mężów pozostało w obozie. Jeden nazywał
!V5
się  Eldad,  a  drugi Medad. Na nich  też  zstąpił
!V6
duch, bo należeli do wezwanych, tylko nie przyszli
!V7
do  namiotu.  Wpadli  więc w obozie  w  uniesienie
!V8
prorockie.  27 Przybiegł  młodzieniec  i   doniósł
!V9
Mojżeszowi:  «Eldad  i Medad  wpadli  w  obozie  w
!V:
uniesienie  prorockie». 28 Jozue, syn Nuna,  który
!V;
od  młodości swojej był w służbie Mojżesza, zabrał
!V<
głos  i  rzekł: «Mojżeszu, panie mój, zabroń  im!»
!V=
29 Ale  Mojżesz odparł: «Czyż zazdrosny  jesteś  o
!V>
mnie? Oby tak cały lud Pana prorokował, oby mu dał
!V?
Pan  swego  ducha!» 30 Po czym  udał  się  Mojżesz
!V@
razem   ze   starszymi   z  powrotem   do   obozu.
!VA
31 Podniósł  się  wiatr  zesłany  przez   Pana   i
!VB
przyniósł od morza przepiórki, i zrzucił na obóz z
!VC
obu jego stron na dzień drogi, i pokryły ziemię na
!VD
dwa łokcie wysoko*. 32 Ludzie byli na nogach przez
!VE
cały dzień, przez noc i następny dzień, i zbierali
!VF
przepiórki.  Kto  mało zebrał, przyniósł  najmniej
!VG
dziesięć  chomerów*. I rozłożyli je  wokół  obozu.
!VH
33 Mięso  jeszcze było między ich zębami,  jeszcze
!VI
nie  przeżute,  gdy  już zapalił  się  gniew  Pana
!VJ
przeciw  ludowi  i uderzył go Pan  wielką  plagą*.
!VK
34 Dlatego     też     nazwano     to      miejsce
!VL
Kibrot-Hattaawa*, bo tam pochowano ludzi,  których
!VM
opanowało  pożądanie. 35 Z Kibrot-Hattaawa  ruszył
!VN
lud do Chaserot i tam rozbili obóz.
!VO
!VP
Chaserot. Narzekania Miriam i Aarona
!VQ
┌────┐ 01 Miriam   i  Aaron  mówili  źle   przeciw
!VR
│ 12 │ Mojżeszowi  z powodu Kuszytki*, którą wziął
!VS
└────┘ za żonę. Rzeczywiście bowiem wziął za  żonę
!VT
Kuszytkę. 02 Mówili: «Czyż Pan mówił z samym tylko
!VU
Mojżeszem? Czy nie mówił również z nami?» A Pan to
!VV
usłyszał.  03 Mojżesz zaś był  człowiekiem  bardzo
!VW
skromnym,  najskromniejszym ze  wszystkich  ludzi,
!VX
jacy żyli na ziemi. 04 I zwrócił się nagle Pan  do
!VY
Mojżesza,  Aarona  i  Miriam: «Przyjdźcie  wszyscy
!VZ
troje  do  Namiotu  Spotkania». I  poszli  wszyscy
!V[
troje, 05 a Pan zstąpił w słupie obłoku, zatrzymał
!V\
się  u  wejścia do namiotu i zawołał na  Aarona  i
!V]
Miriam. Gdy obydwoje podeszli, 06 rzekł:
!V^
«Słuchajcie słów moich:
!V_
Jeśli jest u was prorok,
!V`
objawię mu się przez widzenia,
!Va
w snach będę mówił do niego.
!Vb
07 Lecz nie tak jest ze sługą moim, Mojżeszem.
!Vc
Uznany jest za wiernego w całym moim domu.
!Vd
08 Twarzą w twarz mówię do niego -
!Ve
w sposób jawny, a nie przez wyrazy ukryte.
!Vf
On też postać* Pana ogląda.
!Vg
Czemu ośmielacie się przeciwko memu słudze,
!Vh
przeciwko Mojżeszowi, źle mówić?»
!Vi
09 I  zapalił się gniew Pana przeciw nim.  Odszedł
!Vj
[Pan], 10 a obłok oddalił się od namiotu, lecz oto
!Vk
Miriam  stała się nagle biała jak śnieg od  trądu.
!Vl
Gdy Aaron do niej się zwrócił, spostrzegł, że była
!Vm
trędowata.  11 Wtedy  rzekł  Aaron  do   Mojżesza:
!Vn
«Proszę,  panie  mój,  nie  karz  nas  za  grzech,
!Vo
któregośmy  się nierozważnie dopuścili i  jesteśmy
!Vp
winni.  12 Nie dopuść, by ona stała się jak martwy
!Vq
[płód],  który na pół zgniły wychodzi z łona  swej
!Vr
matki».  13 Wtedy Mojżesz błagał głośno  Pana:  «O
!Vs
Boże,  spraw, proszę, by znowu stała się  zdrowa».
!Vt
14 Pan rzekł do Mojżesza: «Gdyby jej ojciec plunął
!Vu
w  twarz, czyż nie musiałaby się przez siedem  dni
!Vv
wstydzić?   Tak  ma  być  ona  przez  siedem   dni
!Vw
wyłączona  z obozu, a potem może znowu  powrócić».
!Vx
15 Zgodnie  z  tym została Miriam  na  siedem  dni
!Vy
wyłączona  z  obozu. Lud jednak nie ruszył  dalej,
!Vz
zanim  Miriam  nie  została przyjęta  z  powrotem.
!V{
16 Następnie lud wyruszył z Chaserot i rozbił obóz
!V|
na pustyni Paran.
!V}
!V~
Wywiad w ziemi Kanaan
!V
┌────┐ 01 Odezwał  się znowu Pan do Mojżesza  tymi
!VÇ
│ 13 │ słowami: 02 «Poślij ludzi, aby zbadali kraj
!Vü
└────┘ Kanaan,  który  chcę  dać  synom   Izraela.
!Vé
Wyślecie   po  jednym  z  każdego  pokolenia   ich
!Vâ
przodków,  tych  wszystkich,  którzy  są  w   nich
!Vä
książętami». 03 Wysłał ich więc Mojżesz zgodnie  z
!Vů
rozkazem  Pana z pustyni Paran, a byli ci  mężowie
!Vć
wodzami   Izraelitów.  04 A  oto  ich  imiona:   Z
!Vç
pokolenia   Rubena  Szammua,  syn  Zakkura;   05 z
!Vł
pokolenia  Symeona  Szafat,  syn  Choriego;   06 z
!Vë
pokolenia   Judy   Kaleb,  syn   Jefunnego;   07 z
!VŐ
pokolenia  Issachara  Jigeal,  syn  Józefa;   08 z
!Vő
pokolenia Efraima Ozeasz, syn Nuna; 09 z pokolenia
!Vî
Beniamina Palti, syn Rafu; 10 z pokolenia Zabulona
!VŹ
Gaddiel,  syn  Sodiego; 11 z pokolenia  Józefa:  z
!VÄ
pokolenia  Manassesa  Gaddi,  syn  Susiego;   12 z
!VĆ
pokolenia   Dana  Ammiel,  syn  Gemalliego;   13 z
!VÉ
pokolenia   Asera   Setur,  syn   Miszaela;   14 z
!VĹ
pokolenia  Neftalego Nachbi,  syn  Wafsiego;  15 z
!Vĺ
pokolenia  Gada Geuel, syn Makiego. 16 Oto  imiona
!Vô
mężów,  których  Mojżesz posłał celem  rozpoznania
!Vö
kraju.   Ozeaszowi,  synowi  Nuna,  dał  [później]
!VĽ
Mojżesz  imię Jozue*. 17 Mojżesz posłał ich  celem
!Vľ
zbadania  ziemi  Kanaan,  mówiąc:  «Idźcie   przez
!VŚ
Negeb, a następnie wstąpcie na góry. 18 Zobaczcie,
!Vś
jaki  jest  kraj,  a mianowicie  jaki  lud  w  nim
!VÖ
mieszka,  czy jest silny czy też słaby,  czy  jest
!VÜ
liczny, czy też jest go mało. 19 Jaki jest kraj, w
!VŤ
którym  on mieszka: dobry czy zły, i jakie miasta,
!Vť
w  których  on  mieszka: obronne  czy  bez  murów?
!VŁ
20 Dalej,  jaka  jest ziemia: urodzajna  czy  nie,
!V×
zalesiona   czy  bez  drzew?  Bądźcie  odważni   i
!Vč
przynieście  coś  z owoców tej ziemi».  A  był  to
!Vá
właśnie  czas  dojrzewania winogron.  21 Wyruszyli
!Ví
więc i badali kraj od pustyni Sin aż do Rechob,  u
!Vó
Wejścia  do  Chamat*. 22 Ciągnęli  przez  Negeb  i
!Vú
przybyli  do  Hebronu, gdzie  przebywali  Achiman,
!VĄ
Szeszaj   i   Talmaj  -  Anakici.  Hebron   został
!Vą
zbudowany siedem lat wcześniej niż Soan w Egipcie.
!VŽ
23 Przybyli aż do doliny Eszkol. Tam odcięli gałąź
!Vž
krzewu  winnego razem z winogronami i ponieśli  ją
!VĘ
we dwóch na drągu; do tego [zabrali] jeszcze nieco
!Vę
jabłek granatu i fig. 24 Miejsce to nazwano doliną
!V¬
Eszkol*,  ze  względu  na  winogrona,  które   tam
!Vź
Izraelici   odcięli.  25 Po  czterdziestu   dniach
!VČ
wrócili   z  rozpoznania  kraju.  26 Przyszli   na
!Vş
pustynię Paran do Kadesz i stanęli przed Mojżeszem
!V«
i    Aaronem   oraz   przed   całą   społecznością
!V»
Izraelitów,  złożyli przed nimi sprawozdanie  oraz
!V░
pokazali  owoce  kraju. 27 I tak im  opowiedzieli:
!V▒
«Udaliśmy  się do kraju, do którego nas  posłałeś.
!V▓
Jest  to  kraj rzeczywiście opływający w  mleko  i
!V│
miód,  a oto jego owoce. 28 Jednakże lud, który  w
!V┤
nim mieszka, jest silny, a miasta są obwarowane  i
!VÁ
bardzo wielkie*. Widzieliśmy tam również Anakitów.
!VÂ
29 Amalekici  zajmują  okolice  Negebu;  w  górach
!VĚ
mieszkają    Chetyci,    Jebusyci    i    Amoryci,
!VŞ
Kananejczycy wreszcie mieszkają nad morzem  i  nad
!V╣
brzegami   Jordanu».   30 Wtedy   próbował   Kaleb
!V║
uspokoić  lud,  [który zaczął się burzyć]  przeciw
!V╗
Mojżeszowi, i rzekł: «Trzeba ruszyć i zdobyć  kraj
!V╝
-  na  pewno  zdołamy go zająć». 31 Lecz  mężowie,
!VŻ
którzy  razem  z  nim  byli, rzekli:  «Nie  możemy
!Vż
wyruszyć  przeciw temu ludowi, bo jest  silniejszy
!V┐
od  nas». 32 I rozgłaszali złe wiadomości o kraju,
!V└
który   zbadali,  mówiąc  do  Izraelitów:   «Kraj,
!V┴
któryśmy  przeszli,  aby go zbadać,  jest  krajem,
!V┬
który  pożera  swoich  mieszkańców.  Wszyscy   zaś
!V├
ludzie,  których  tam  widzieliśmy,  są  wysokiego
!V─
wzrostu.  33 Widzieliśmy  tam  nawet  olbrzymów  -
!V┼
Anakici  pochodzą od olbrzymów - a w porównaniu  z
!VĂ
nimi  wydaliśmy się sobie jak szarańcza  i  takimi
!Vă
byliśmy w ich oczach».
!V╚
!V╔
Bunt Izraelitów
!V╩
┌────┐ 01 Wtedy  całe zgromadzenie  zaczęło  wołać
!V╦
│ 14 │ podnosząc  głos.  I płakał  lud owej  nocy.
!V╠
└────┘ 02 Izraelici szemrali przeciwko  Mojżeszowi
!V═
i  Aaronowi.  Całe zgromadzenie  mówiło  do  nich:
!V╬
«Obyśmy byli pomarli w Egipcie albo tu na pustyni!
!V¤
03 Czemu  nas  Pan przywiódł do tego kraju,  jeśli
!Vđ
paść  mamy  od miecza, a nasze żony i dzieci  mają
!VĐ
się  stać łupem nieprzyjaciół? Czyż nie lepiej nam
!VĎ
będzie wrócić do Egiptu?» 04 Mówili więc jeden  do
!VË
drugiego:  «Wybierzmy sobie  wodza  i  wracajmy  z
!Vď
powrotem  do  Egiptu». 05 Mojżesz  i  Aaron  padli
!VŇ
przed  całym zgromadzeniem społeczności Izraelitów
!VÍ
twarzą  na ziemię. 06 A Jozue, syn Nuna, i  Kaleb,
!VÎ
syn Jefunnego, którzy należeli do badających kraj,
!Vě
rozdarli  szaty 07 i mówili do całej  społeczności
!V┘
Izraelitów:   «Kraj,   który   przeszliśmy   celem
!V┌
zbadania go, jest wspaniałym krajem. 08 Jeśli  nam
!V█
Pan  sprzyja, to nas wprowadzi do tego kraju i  da
!V▄
nam  ten  kraj, który prawdziwie opływa w mleko  i
!VŢ
miód.  09 Tylko nie buntujcie się przeciwko  Panu.
!VŮ
Nie  bójcie  się  też ludu tego  kraju,  gdyż  ich
!V▀
pochłoniemy.  Obrona od niego odstąpi,  a  z  nami
!VÓ
jest przecież Pan. Zatem nie bójcie się ich!»
!Vß
!VÔ
Gniew Pana i wstawiennictwo Mojżesza
!VŃ
10 Całe zgromadzenie mówiło, by ich ukamienować,
!Vń
gdy   [wtem]   ukazała  się  chwała  Pana*   wobec
!Vň
wszystkich Izraelitów nad Namiotem Spotkania. 11 I
!VŠ
rzekł  Pan do Mojżesza: «Dokądże jeszcze  ten  lud
!Vš
będzie  Mi uwłaczał? Dokądże wierzyć Mi nie będzie
!VŔ
mimo   znaków,   jakie  pośród  nich   zdziałałem?
!VÚ
12 Zabiję ich zarazą i zupełnie wytracę, a  ciebie
!Vŕ
uczynię  ojcem innego narodu, który będzie większy
!VŰ
i  silniejszy niż oni». 13 Mojżesz rzekł jednak do
!Vý
Pana:   «Egipcjanie  słyszeli,  że  Ty  ten  naród
!VÝ
wyprowadziłeś swą mocą spośród nich, 14 i donieśli
!Vţ
o tym mieszkańcom tego kraju. Słyszeli oni, że Ty,
!V´
Panie,  przebywasz  pośród tego  narodu  i  bywasz
!V­
widziany  twarzą w twarz; że Twój obłok  stoi  nad
!V˝
nimi, że Ty wśród dnia idziesz przed nimi w słupie
!V˛
obłoku, a w nocy - w słupie ognistym. 15 Gdy  więc
!Vˇ
ten  naród  wybijesz do ostatniego  męża,  narody,
!V˘
które o tym posłyszą, powiedzą o Tobie: 16 Pan nie
!V§
mógł  sprawić, by ten naród wszedł do kraju, który
!V÷
mu poprzysiągł, i dlatego ich wytracił na pustyni.
!V¸
17 Niech  się  okaże, Panie, cała Twoja  moc,  jak
!V°
przyobiecałeś mówiąc: 18 Pan cierpliwy,  bogaty  w
!V¨
życzliwość, przebacza niegodziwość i grzech,  lecz
!V˙
nie   pozostawia  go  bez  ukarania,  tylko  karze
!Vű
grzechy  ojców  na  synach do trzeciego,  a  nawet
!VŘ
czwartego  pokolenia*. 19 Odpuść  więc  winy  tego
!Vř
ludu według wielkości Twego miłosierdzia, tak  jak
!V■
znosiłeś ten lud od Egiptu aż dotąd».
!V 
!W!
Przebaczenie i kara
!W"
20 I  odpowiedział  Pan: «Odpuszczam  zgodnie  z
!W#
twoim  słowem. 21 Lecz - na moje życie  -  napełni
!W$
się  chwałą  Pana cała ziemia. 22 Wszyscy,  którzy
!W%
widzieli moją chwałę i moje znaki, które działałem
!W&
w Egipcie i na pustyni, a wystawiali Mnie na próbę
!W'
już  dziesięciokrotnie i nie słuchali mego  głosu,
!W(
23 ci  nie  zobaczą  kraju,  który  obiecałem  pod
!W)
przysięgą  ich  ojcom. Żaden z  tych,  którzy  Mną
!W*
wzgardzili,  nie zobaczy go. 24 Tylko słudze  memu
!W+
Kalebowi,  który ożywiony innym duchem  okazał  Mi
!W,
pełne posłuszeństwo, dozwolę wejść do kraju, który
!W-
już  przewędrował,  i  potomstwu  jego  dam  go  w
!W.
posiadanie. 25 Amalekici i Kananejczycy  mieszkają
!W/
w  dolinie.  Jutro  zawrócicie i  pociągniecie  na
!W0
pustynię  w  kierunku  Morza  Czerwonego».  26 Pan
!W1
przemówił  znów  do  Mojżesza i  Aarona  i  rzekł:
!W2
27 «Jak    długo   mam   znosić   to    przewrotne
!W3
zgromadzenie  szemrzące  przeciw  Mnie?  Słyszałem
!W4
szemranie Izraelitów przeciw Mnie. 28 Powiedz  im:
!W5
Na  moje życie - wyrocznia Pana - postąpię z  wami
!W6
według  słów, któreście wypowiedzieli przede  Mną.
!W7
29 Trupy  wasze zalegną tę pustynię.  Wy  wszyscy,
!W8
którzy  zostaliście spisani w wieku od  dwudziestu
!W9
lat wzwyż, wy, którzyście przeciwko Mnie szemrali,
!W:
30 nie  wejdziecie z pewnością do kraju, w  którym
!W;
uroczyście   poprzysiągłem  wam  zamieszkanie,   z
!W<
pewnością  nie  wejdziecie - z  wyjątkiem  Kaleba,
!W=
syna  Jefunnego,  i Jozuego, syna  Nuna.  31 Wasze
!W>
małe  dzieci, o których mówiliście, że będą wydane
!W?
na  łup,  one wejdą i poznają kraj, którym  wyście
!W@
wzgardzili.  32 Jeśli zaś chodzi o was,  to  trupy
!WA
wasze legną na pustyni, 33 a synowie wasi będą się
!WB
błąkali*   na  pustyni  przez  czterdzieści   lat,
!WC
dźwigając  ciężar waszej niewierności, póki  trupy
!WD
wasze  nie  zniszczeją na pustyni.  34 Poznaliście
!WE
kraj  w  przeciągu czterdziestu dni;  każdy  dzień
!WF
teraz  zamieni się w rok i przez czterdzieści  lat
!WG
pokutować  będziecie za winy  i  poznacie,  co  to
!WH
znaczy,   gdy   Ja   się   oddalę.   35 Ja,   Pan,
!WI
powiedziałem! Zaprawdę, w ten sposób postąpię z tą
!WJ
złą zgrają, która się zebrała przeciw Mnie. Na tej
!WK
pustyni zniszczeją i tutaj pomrą».
!WL
36 Ludzie ci, których Mojżesz posłał na zbadanie
!WM
kraju  i którzy po powrocie pobudzili zgromadzenie
!WN
do szemrania, podając fałszywe wiadomości o kraju,
!WO
37 ci  ludzie,  którzy złośliwie  podali  fałszywe
!WP
dane  o kraju, pomarli nagłą śmiercią przed Panem.
!WQ
38 Z  owych  ludzi, którzy badali kraj,  pozostali
!WR
przy  życiu  tylko Jozue, syn Nuna, i  Kaleb,  syn
!WS
Jefunnego. 39 Mojżesz przekazał te słowa wszystkim
!WT
Izraelitom.    A   lud   bardzo   się    zasmucił.
!WU
40 Następnego  ranka  powstali  bardzo   wcześnie,
!WV
wstąpili  na szczyt góry i rzekli: «Teraz jesteśmy
!WW
gotowi  wyruszyć  do kraju, o  którym  mówił  Pan;
!WX
widzimy  bowiem,  żeśmy zawinili».  41 Mojżesz  im
!WY
oświadczył: «Czemu przekraczacie rozkaz  Pana?  To
!WZ
się  wam  nie uda! 42 Nie idźcie, albowiem  pośród
!W[
was  nie  ma  Pana;  rozgromią was  nieprzyjaciele
!W\
wasi.  43 Amalekici bowiem i Kananejczycy wystąpią
!W]
przeciw  wam  i  polegniecie od  miecza.  Albowiem
!W^
odkąd odwróciliście się, aby nie iść za Panem, Pan
!W_
również  nie  jest z wami». 44 Oni  mimo  wszystko
!W`
trwali uparcie przy swoim zamiarze, aby ruszyć  ku
!Wa
szczytowi  góry.  Jednak Arka  Przymierza  Pana  i
!Wb
Mojżesz  nie opuścili swego miejsca pośród  obozu.
!Wc
45 Wtedy    zeszli   Amalekici   i    Kananejczycy
!Wd
mieszkający na tej górze, pobili ich i rozproszyli
!We
aż do miejscowości Chorma.
!Wf
!Wg
PRZEPISY DOTYCZĄCE OFIAR.
!Wh
UPRAWNIENIA KAPŁANÓW I LEWITÓW
!Wi
!Wj
Ofiary z pokarmów i płynów
!Wk
┌────┐ 01 Pan tak przemówił do Mojżesza: 02 «Zwróć
!Wl
│ 15 │ się   do  Izraelitów  i  powiedz  im:   Gdy
!Wm
└────┘ wejdziecie  do kraju,  który  wam  daję  na
!Wn
mieszkanie,  03 i złożycie Panu ofiarę  spalaną  z
!Wo
cielców  lub  owiec: całopalenie  lub  ofiarę  dla
!Wp
wypełnienia   ślubu,   bądź   też   jako    ofiarę
!Wq
dobrowolną, bądź podczas waszych uroczystości, aby
!Wr
zgotować  miłą woń dla Pana, 04 winien ten,  który
!Ws
przynosi  dar  ofiarny  dla Pana,  przynieść  jako
!Wt
ofiarę z pokarmów dziesiątą część efy najczystszej
!Wu
mąki,   zaprawionej  jedną  trzecią  hinu   oliwy.
!Wv
05 Jako  ofiarę z płynów winien dać  przy  ofierze
!Ww
całopalnej  lub ofierze pojednania  czwartą  część
!Wx
hinu  wina  na każdego baranka. 06 Przy ofierze  z
!Wy
barana złożysz dwie trzecie efy najczystszej  mąki
!Wz
zaprawionej  jedną  trzecią  hinu  oliwy,  07 oraz
!W{
ofiarę  płynną z wina - jedną trzecią  hinu,  jako
!W|
miłą  woń  dla  Pana.  08 Gdy  ofiarujesz  młodego
!W}
cielca   jako  ofiarę  całopalną  lub  ofiarę   na
!W~
wypełnienie ślubu, albo jako ofiarę biesiadną  dla
!W
Pana,  09 dodasz do cielca jako ofiarę z  pokarmów
!WÇ
trzy  dziesiąte efy najczystszej mąki  zaprawionej
!Wü
połową hinu oliwy, 10 a jako ofiarę z płynów  dasz
!Wé
połowę  hinu wina jako miłą woń ofiary  dla  Pana.
!Wâ
11 Tak należy czynić przy każdej ofierze z cielca,
!Wä
barana  oraz  jagnięcia czy koźlęcia. 12 Stosownie
!Wů
do  liczby żertw ofiarnych tak macie postąpić przy
!Wć
każdej   sztuce.   13 Według  tego   przepisu   ma
!Wç
postępować  każdy spośród waszego ludu,  gdy  chce
!Wł
złożyć  ofiarę  spalaną jako miłą  woń  dla  Pana.
!Wë
14 Gdyby  zaś  człowiek  obcy,  który  się  u  was
!WŐ
zatrzymał albo pośród was na stałe mieszka, chciał
!Wő
złożyć  ofiarę jako miłą woń dla Pana - ma uczynić
!Wî
tak  jak i wy. 15 Jednakowa ustawa odnosi  się  do
!WŹ
was i do obcych, którzy się pośród was zatrzymują;
!WÄ
jest  to  ustawa wieczysta dla waszych potomków  i
!WĆ
wobec  Pana obowiązująca zarówno was jak i obcych.
!WÉ
16 To samo prawo i ten sam przepis obowiązują  was
!WĹ
i obcych, którzy mieszkają pośród was».
!Wĺ
!Wô
Pierwociny chleba
!Wö
17 Tak   do  Mojżesza  znów  mówił  dalej   Pan:
!WĽ
18 «Powiedz Izraelitom: Gdy przyjdziecie do kraju,
!Wľ
do  którego was prowadzę, 19 zanim zaczniecie jeść
!WŚ
chleb  kraju, przyniesiecie wpierw dar  szczególny
!Wś
dla  Pana.  20 Przyniesiecie  w  darze  pierwociny
!WÖ
ciasta,   okrągły   placek   przyniesiecie    jako
!WÜ
szczególny  dar  klepiska.  21 Będziecie   składać
!WŤ
pierwociny  ciasta jako szczególny  dar  dla  Pana
!Wť
przez [wszystkie] wasze pokolenia.
!WŁ
!W×
Wynagrodzenie za grzechy nieuwagi
!Wč
22 Jeżeli    przez   nieuwagę   nie    wykonacie
!Wá
wszystkich tych nakazów, które Pan wypowiedział do
!Wí
Mojżesza,  23 tego  wszystkiego,  co  nakazał  Pan
!Wó
przez Mojżesza - od dnia, w którym Pan to nakazał,
!Wú
i poprzez następne wasze pokolenie 24 zapomni tego
!WĄ
uczynić  zgromadzenie  - winno  całe  zgromadzenie
!Wą
złożyć  cielca na ofiarę całopalną jako  miłą  woń
!WŽ
dla  Pana; a do tego odpowiadającą przepisom prawa
!Wž
ofiarę  z  pokarmów i płynów, wreszcie kozła  jako
!WĘ
ofiarę   przebłagalną.  25 Kapłan  dokona  obrzędu
!Wę
przebłagania    w   imieniu   całej   społeczności
!W¬
Izraelitów, i będzie im odpuszczone, gdyż było  to
!Wź
popełnione  przez nieuwagę, a oni  złożyli  ofiarę
!WČ
spalaną i ofiarę przebłagalną wobec Pana za  swoją
!Wş
nieuwagę.   26 Będzie  więc   całej   społeczności
!W«
Izraelitów odpuszczone, jak również obcym,  którzy
!W»
pośród was przebywają, był to bowiem grzech całego
!W░
ludu popełniony przez nieuwagę. 27 Jeśli to będzie
!W▒
pojedyncza    osoba,    która    zgrzeszy    przez
!W▓
zapomnienie,  przyprowadzi jednoroczną  kozę  jako
!W│
ofiarę    przebłagalną.   28 Nad   osobą,    która
!W┤
zgrzeszyła,  kapłan  dokona obrzędu  przebłagania,
!WÁ
aby   ją   uwolnić  od  winy  -  i   dostąpi   ona
!WÂ
odpuszczenia.   29 Prawo  to  obowiązuje   zarówno
!WĚ
Izraelitów,  jak  też i obcych, którzy  przebywają
!WŞ
pomiędzy  wami; jedno prawo będzie dla wszystkich,
!W╣
którzy  zgrzeszyli  nieświadomie.  30 Gdyby   ktoś
!W║
uczynił to świadomie, bez względu na to, czy  jest
!W╗
tubylcem czy obcym, obraża Pana i ma być wyłączony
!W╝
spośród  ludu. 31 Wzgardził bowiem słowem  Pana  i
!WŻ
złamał  Jego przykazania - taki musi być wyłączony
!Wż
bez    miłosierdzia,   i    spadnie    na    niego
!W┐
odpowiedzialność za jego grzech».
!W└
!W┴
Naruszenie szabatu
!W┬
32 Gdy Izraelici przebywali na pustyni, spotkali
!W├
człowieka  zbierającego  drwa  w  dzień  szabatu*.
!W─
33 Wtedy  przyprowadzili go ci, którzy go spotkali
!W┼
przy  zbieraniu drew, do Mojżesza, Aarona i całego
!WĂ
zgromadzenia.  34 Zatrzymali  go  pod  strażą,  bo
!Wă
jeszcze nie zapadło postanowienie, co z nim należy
!W╚
uczynić.  35 Pan zaś rzekł do Mojżesza:  «Człowiek
!W╔
ten  musi  umrzeć - cała społeczność  ma  go  poza
!W╩
obozem ukamienować». 36 Wyprowadziło go więc  całe
!W╦
zgromadzenie  poza  obóz  i  ukamienowało   według
!W╠
rozkazu, jaki wydał Pan Mojżeszowi.
!W═
!W╬
Frędzle przy szatach
!W¤
37 I  mówił  znowu Pan do Mojżesza:  38 «Powiedz
!Wđ
Izraelitom, niech sobie zrobią frędzle na  krajach
!WĐ
swoich  szat,  oni i ich potomstwo,  i  do  każdej
!WĎ
frędzli   użyją  sznurka  z  fioletowej  purpury*.
!WË
39 Dla   was  będą  te  frędzle,  a  gdy  na   nie
!Wď
spojrzycie,    przypomnicie    sobie     wszystkie
!WŇ
przykazania  Pana,  aby  je  wypełnić  -   a   nie
!WÍ
pójdziecie  za żądzami swego serca i  oczu,  przez
!WÎ
które plamiliście się niewiernością - 40 byście  w
!Wě
ten   sposób   o  wszystkich  moich  przykazaniach
!W┘
pamiętali,  pełnili je i tak byli  świętymi  wobec
!W┌
swojego Boga. 41 Jam jest Pan, Bóg wasz, który was
!W█
wyprowadził  z  ziemi egipskiej,  aby  być  waszym
!W▄
Bogiem. Jam jest Pan, wasz Bóg».
!WŢ
!WŮ
Bunt przeciw Mojżeszowi
!W▀
┌────┐ 01 Korach,  syn Jishara, syna Kehata,  syna
!WÓ
│ 16 │ Lewiego,  oraz  Datan  i  Abiram,   synowie
!Wß
└────┘ Eliaba,  i  On,  syn Peleta,  syna  Rubena,
!WÔ
02 powstali  przeciw Mojżeszowi,  a  wraz  z  nimi
!WŃ
dwustu  pięćdziesięciu mężów  spośród  Izraelitów,
!Wń
książąt społeczności, przedstawicieli ludu*, ludzi
!Wň
szanowanych.   03 Połączyli  się   razem   przeciw
!WŠ
Mojżeszowi  i  Aaronowi i rzekli  do  nich:  «Dość
!Wš
tego, gdyż cała społeczność, wszyscy są świętymi i
!WŔ
pośród nich jest Pan; dlaczego więc wynosicie  się
!WÚ
ponad   zgromadzenie  Pana?»  04 Gdy  to   Mojżesz
!Wŕ
usłyszał,  upadł  na  twarz.  05 Potem  rzekł   do
!WŰ
Koracha  i całej jego zgrai: «Rano da poznać  Pan,
!Wý
kto  do  Niego  należy, kto  jest  święty  i  może
!WÝ
zbliżyć  się do Niego. Jedynie temu, kogo  wybrał,
!Wţ
dozwoli  zbliżyć się do siebie. 06 Tak  uczynicie:
!W´
niech  Korach  i jego stronnicy wezmą  kadzielnice
!W­
swoje, 07 niech włożą do nich ogień i jutro położą
!W˝
w nie kadzidło przed Panem. Kogo wybierze Pan, ten
!W˛
jest  święty.  Dosyć wam, synowie  Lewiego».  08 I
!Wˇ
rzekł  Mojżesz  do  Koracha: «Słuchajcie,  synowie
!W˘
Lewiego:  09 Czyż nie dosyć wam,  że  Bóg  Izraela
!W§
wyróżnił was spośród społeczności Izraela,  byście
!W÷
się  mogli  zbliżać  do  Niego  pełniąc  służbę  w
!W¸
przybytku Pana i stojąc przed społecznością, by za
!W°
nich  pełnić swój urząd? 10 Dozwolił ci  razem  ze
!W¨
wszystkimi twoimi braćmi, lewitami, zbliżać się do
!W˙
siebie,   a  wy  jeszcze  się  domagacie  godności
!Wű
kapłańskiej! 11 Złączyliście się przeciw Panu,  ty
!WŘ
i   cała  twoja  zgraja;  kimże  jest  Aaron,   że
!Wř
szemrzecie   przeciw  niemu?»   12 Rozkazał   więc
!W■
Mojżesz  przywołać Datana i Abirama, synów Eliaba,
!W 
ale  oni  rzekli:  «Nie przyjdziemy!  13 Czyż  nie
!X!
dosyć   tego,   żeś   nas  wyprowadził   z   kraju
!X"
opływającego  w  mleko i miód, by nas  wygubić  na
!X#
pustyni, ale jeszcze chciałbyś sobie przywłaszczyć
!X$
władzę  nad  nami? 14 Przecież to  nie  jest  kraj
!X%
opływający w mleko i miód, gdzie nas wprowadziłeś,
!X&
ani  nie  dałeś nam jako dziedzictwa pól i winnic.
!X'
Sądzisz,  że możesz tym ludziom odebrać oczy?  Nie
!X(
przyjdziemy!» 15 Mojżesz rozgniewał się  bardzo  i
!X)
rzekł do Pana: «Nie przyjmuj ich ofiary! Żadnemu z
!X*
nich  nie  wziąłem nawet osła i nikogo z nich  nie
!X+
skrzywdziłem».
!X,
!X-
Ukaranie buntowników
!X.
16 Potem  Mojżesz powiedział do Koracha:  «Jutro
!X/
stań ty ze swoimi stronnikami przed Panem: ty wraz
!X0
z  nimi, a również i Aaron. 17 Każdy niech  weźmie
!X1
swoją  kadzielnicę  i włoży do  niej  kadzidło,  i
!X2
każdy  przyniesie swoją kadzielnicę przed  Pana  -
!X3
razem dwieście pięćdziesiąt kadzielnic. Także ty i
!X4
Aaron  przynieście  swoje  kadzielnice».  18 Każdy
!X5
więc  wziął  swoją  kadzielnicę,  włożył  do  niej
!X6
ognia, nasypał kadzidła i stanęli przy wejściu  do
!X7
Namiotu  Spotkania - stanął też Mojżesz  i  Aaron.
!X8
19 Gdy   Korach  zebrał  przeciw   nim   tę   całą
!X9
społeczność  przy  wejściu do  Namiotu  Spotkania,
!X:
ukazała się całej społeczności chwała Pana*.  20 A
!X;
Pan   tak   przemówił   do  Mojżesza   i   Aarona:
!X<
21 «Odłączcie  się od tej zgrai,  gdyż  ich  nagle
!X=
wytracę».  22 Wtedy oni padli na twarz i  błagali:
!X>
«O  Boże, Boże, od którego zależy życie wszystkich
!X?
istot*:  czy  chcesz  gniewem  swym  ogarnąć  całą
!X@
społeczność, gdy tylko jeden zgrzeszył?» 23 Na  to
!XA
rzekł  Pan do Mojżesza: 24 «Daj społeczności  taki
!XB
rozkaz:   Usuńcie   się   z  obrębu   zamieszkania
!XC
<Koracha,  Datana i Abirama!>»* 25 Wtedy  podniósł
!XD
się  Mojżesz  i udał się do Datana  i  Abirama,  a
!XE
starsi  Izraela poszli za nim. 26 Wówczas rozkazał
!XF
społeczności:  «Oddalcie  się  od  namiotów   tych
!XG
bezbożnych  mężów! Nie dotykajcie niczego,  co  do
!XH
nich   należy,  byście  nie  zginęli   przez   ich
!XI
grzechy!»   27 Usunęli   się   więc   z    miejsca
!XJ
zamieszkania Koracha, Datana i Abirama. Datan  zaś
!XK
i Abiram wyszli i stanęli przed wejściem do swoich
!XL
namiotów  razem z żonami, synami i małymi dziećmi.
!XM
28 Teraz rzekł Mojżesz: «Po tym poznacie,  że  Pan
!XN
mnie posłał, abym te wszystkie czyny wykonał, i że
!XO
to  nie  ode mnie wyszło: 29 jeśli ci ludzie  umrą
!XP
śmiercią naturalną i jeśli spotka ich los taki jak
!XQ
innych  ludzi,  wtedy Pan mnie nie posłał.  30 Gdy
!XR
jednak  Pan uczyni rzecz niesłychaną, gdy  otworzy
!XS
ziemia  swoją  paszczę i pochłonie  ich  razem  ze
!XT
wszystkim, co do nich należy, tak że żywcem wpadną
!XU
do szeolu, wówczas poznacie, że ludzie ci bluźnili
!XV
przeciw  Panu».  31 Gdy kończył  mówić  te  słowa,
!XW
rozstąpiła   się   ziemia  pod   nimi.   32 Ziemia
!XX
otworzyła swoją paszczę i pochłonęła ich  razem  z
!XY
ich rodzinami, jak również ludzi, którzy połączyli
!XZ
się  z  Korachem,  wraz  z  całym  ich  majątkiem.
!X[
33 Wpadli razem ze wszystkim, co do nich należało,
!X\
żywcem do szeolu, a ziemia zamknęła się nad  nimi.
!X]
Tak  zniknęli spośród społeczności. 34 Wszyscy zaś
!X^
Izraelici,  którzy stali wokoło,  uciekli  na  ich
!X_
krzyk, mówiąc: «By też i nas ziemia nie połknęła!»
!X`
35 Wtedy  wypadł ogień od Pana i pochłonął  dwustu
!Xa
pięćdziesięciu mężów, którzy ofiarowali kadzidło*.
!Xb
┌────┐ 01 Rzekł  Pan  do  Mojżesza  tymi  słowami:
!Xc
│ 17 │ 02 «Powiedz   Eleazarowi,  synowi   kapłana
!Xd
└────┘ Aarona,   niech   zbierze   kadzielnice   z
!Xe
pogorzeliska,  a  ogień niech  rozrzuci  w  pewnym
!Xf
oddaleniu.     Ponieważ     zostały     poświęcone
!Xg
03 kadzielnice   tych   mężów,    którzy    życiem
!Xh
przypłacili swoje występki, należy je  przekuć  na
!Xi
cienkie blachy - na pokrywę ołtarza. Skoro złożono
!Xj
je  w ofierze dla Pana, są poświęcone. Teraz niech
!Xk
będą    dla    Izraela   znakiem   [ostrzeżenia]».
!Xl
04 Pozbierał   więc   kapłan   Eleazar   miedziane
!Xm
kadzielnice,  które  przynieśli  ci,  co   zostali
!Xn
spaleni,  i  ukuto  z  nich  pokrywę  na   ołtarz.
!Xo
05 [Jest to] przypomnienie dla Izraelitów, by nikt
!Xp
niepowołany,  kto nie należy do potomstwa  Aarona,
!Xq
nie  ważył  się  zbliżać celem  spalenia  kadzidła
!Xr
przed  Panem, aby nie stało się z nim to, co stało
!Xs
się z Korachem i jego zgrają, a co mu oznajmił Pan
!Xt
przez  Mojżesza.  06 A  nazajutrz  szemrała   cała
!Xu
społeczność   Izraelitów  przeciw   Mojżeszowi   i
!Xv
Aaronowi  mówiąc:  «Wyście  wytracili  lud  Pana».
!Xw
07 Gdy   się  całe  zgromadzenie  zebrało  przeciw
!Xx
Mojżeszowi  i  Aaronowi,  oni  skierowali  się  ku
!Xy
Namiotowi  Spotkania. Wtedy obłok okrył Namiot,  i
!Xz
ujrzeli  chwałę  Pana*.  08 Mojżesz  zaś  i  Aaron
!X{
przyszli przed Namiot Spotkania. 09 Rzekł  Pan  do
!X|
Mojżesza: 10 «Oddalcie się od tej społeczności, bo
!X}
chcę ich wytracić w jednej chwili». Oni zaś upadli
!X~
na  twarze.  11 * I rzekł Mojżesz do Aarona:  «Weź
!X
kadzielnicę, włóż do niej ognia z ołtarza  i  rzuć
!XÇ
kadzidła,  a  idź prędko do ludu, by  dokonać  nad
!Xü
nimi przebłagania, bo Pan rozgniewał się i już się
!Xé
zaczyna  plaga*». 12 Wziął więc Aaron kadzielnicę,
!Xâ
jak  mu  przykazał Mojżesz, i pobiegł między  lud,
!Xä
gdzie już się rozpoczęła plaga. Nałożył kadzidło i
!Xů
dokonał  obrzędu przebłagania nad ludem. 13 Stanął
!Xć
następnie  pomiędzy umarłymi i żywymi  -  a  plaga
!Xç
ustała.   14 A   tych,   którzy   zginęli,    było
!Xł
czternaście tysięcy siedmiuset, oprócz zmarłych  z
!Xë
powodu  Koracha. 15 Potem wrócił Aaron do Mojżesza
!XŐ
u wejścia do Namiotu Spotkania i ustała plaga.
!Xő
!Xî
Laska Aarona*
!XŹ
16 Powiedział znowu Pan do Mojżesza: 17 «Przemów
!XÄ
do  Izraelitów i weź od nich po lasce, po lasce od
!XĆ
każdego pokolenia, od wszystkich książąt pokoleń -
!XÉ
razem lasek dwanaście. Wypisz imię każdego na jego
!XĹ
lasce,  18 a na lasce lewitów wypisz imię  Aarona.
!Xĺ
Ma  wypaść po jednej lasce na wodza poszczególnych
!Xô
pokoleń.  19 Połóż je w Namiocie  Spotkania  przed
!Xö
[Arką]  Świadectwa,  gdzie się  z  tobą  spotykam.
!XĽ
20 Laska  męża,  którego  obrałem,  zakwitnie,   i
!Xľ
uciszę  szemranie Izraelitów, które się  podniosło
!XŚ
przeciwko   wam».   21 I   oznajmił   to   Mojżesz
!Xś
Izraelitom.  Dali mu więc wszyscy ich książęta  po
!XÖ
lasce,  tak  że wypadła jedna laska na  księcia  z
!XÜ
każdego  pokolenia,  razem więc  dwanaście  lasek.
!XŤ
Pośród  nich była również laska Aarona. 22 Mojżesz
!Xť
położył  laski  przed Panem w Namiocie  Spotkania.
!XŁ
23 Gdy   następnego  poranka  wszedł  Mojżesz   do
!X×
Namiotu  Spotkania, zobaczył,  że  zakwitła  laska
!Xč
Aarona  z  pokolenia  Lewiego:  wypuściła  pączki,
!Xá
zakwitła  i  wydała dojrzałe migdały. 24 Następnie
!Xí
Mojżesz   wyniósł  wszystkie  laski  od  Pana   do
!Xó
wszystkich Izraelitów; zobaczyli, i każdy  odebrał
!Xú
swoją  laskę.  25 A Pan rzekł do Mojżesza:  «Połóż
!XĄ
laskę  Aarona z powrotem przed [Arką]  Świadectwa,
!Xą
by  się przechowała jako znak przeciw zbuntowanym.
!XŽ
Zakończ w ten sposób ich szemranie przede Mną, aby
!Xž
nie   poginęli».   26 I   uczynił   tak   Mojżesz,
!XĘ
postępując według nakazu Pana.
!Xę
!X¬
Kapłan jako pośrednik pojednania
!Xź
27 Zawołali  znów Izraelici  do  Mojżesza:  «Oto
!XČ
giniemy!   Jesteśmy  zgubieni,  wszyscy   jesteśmy
!Xş
straceni!  28 Ktokolwiek się zbliży  do  przybytku
!X«
Pana,  tak  - kto tylko się zbliży - umiera.  Czyż
!X»
wyginiemy doszczętnie?»
!X░
┌────┐ 01 Wtedy rzekł Pan  do Aarona: «Ty, synowie
!X▒
│ 18 │ twoi   i   ród    twego   ojca,   będziecie
!X▓
└────┘ odpowiedzialni za wykroczenia popełnione  w
!X│
przybytku.  Ty i synowie twoi będziecie odpowiadać
!X┤
za   winy  waszego  kapłaństwa.  02 Niech  również
!XÁ
bracia twoi - pokolenie Lewiego, szczep twego ojca
!XÂ
-  przyjdą  i przyłączą się do ciebie, a  pomagają
!XĚ
tobie  i  synom  twoim [w służbie] przed  Namiotem
!XŞ
Spotkania.  03 Zatroszczą się o to,  co  potrzebne
!X╣
jest  dla  ciebie  i  dla  przybytku.  Jednak   do
!X║
sprzętów  świętych  i  do  ołtarza  nie  mogą  się
!X╗
zbliżać; w przeciwnym razie zginą tak oni,  jak  i
!X╝
wy. 04 Mają być przy tobie i winni się troszczyć o
!XŻ
wszystko,  co  dotyczy Namiotu Spotkania,  o  całą
!Xż
służbę  w  przybytku. Ale żaden niepowołany  niech
!X┐
się do was nie zbliża. 05 Wy obejmiecie staranie o
!X└
przybytek i troskę o ołtarz, aby znów nie  powstał
!X┴
gniew   przeciw  Izraelitom.  06 Oto  Ja   wziąłem
!X┬
waszych braci, lewitów, spośród synów Izraela jako
!X├
dar za was, jako oddanych Panu, aby pełnili służbę
!X─
w  Namiocie  Spotkania. 07 Ty zaś wraz  ze  swoimi
!X┼
synami   masz   pilnie   przestrzegać   obowiązków
!XĂ
kapłańskich co do ołtarza i miejsca poza  zasłoną.
!Xă
Obdarzyłem was służbą kapłańską, a jeśli  się  kto
!X╚
niepowołany zbliży - zginie».
!X╔
!X╩
Udział kapłanów w darach ofiarnych
!X╦
08 Mówił dalej Pan do Aarona: «Ja oddaję ci dary
!X╠
odłożone  dla  mnie. Ze wszystkich świętych  darów
!X═
Izraela  daję  tobie i synom twoim jako  należność
!X╬
wiekuistą   na  mocy  namaszczenia.   09 Z   darów
!X¤
najświętszych,   o   ile  nie   zostaną   spalone,
!Xđ
przypadną  tobie:  dary  ofiarne  przy  wszystkich
!XĐ
ofiarach  z  pokarmów,  ofiarach  przebłagania   i
!XĎ
zadośćuczynienia, które mi przynoszą. Jako  rzeczy
!XË
najświętsze będą należeć do ciebie i synów twoich.
!Xď
10 W  Miejscu  Najświętszym będziesz je  spożywać;
!XŇ
tylko  mężczyźni mogą to jeść; będziesz to  uważał
!XÍ
za   święte.   11 Tobie  przypadną  dary   ofiarne
!XÎ
wszystkich  składanych  gestem  kołysania*   ofiar
!Xě
Izraelitów.  Daję je tobie, synom twoim  i  córkom
!X┘
jako należność wiekuistą; ktokolwiek jest czysty z
!X┌
rodziny  twojej, może je spożywać.  12 Daję  tobie
!X█
wszystko   co  najlepsze  z  oliwy,  wszystko   co
!X▄
najlepsze  z młodego wina i zboża, które Izraelici
!XŢ
przynoszą Panu jako pierwsze plony. 13 Pierwociny,
!XŮ
które  przynoszą Panu ze wszystkiego w ich  kraju,
!X▀
mają  do  ciebie  należeć.  Każdy  spośród  twojej
!XÓ
rodziny,  kto  tylko  jest  czysty,  może  z  nich
!Xß
spożywać.  14 Cokolwiek obłożone będzie  klątwą  w
!XÔ
Izraelu,   ma   do  ciebie  należeć.  15 Wszystkie
!XŃ
pierwociny  łona  matki,  które  oddają  Panu   ze
!Xń
wszystkiego ciała, począwszy od ludzi aż do bydła,
!Xň
będzie  twoje; ludzi pierworodnych każesz wykupić,
!XŠ
jak    również   wszystko   pierworodne   zwierząt
!Xš
nieczystych.  16 Wykupu dokona się  w  miesiąc  po
!XŔ
urodzeniu za cenę pięciu syklów srebra według wagi
!XÚ
przybytku; sykl po dwadzieścia ger. 17 Nie  każesz
!Xŕ
jednak wykupywać pierworodnego krowy, owcy i kozy:
!XŰ
te  są  święte.  Krew ich wylejesz  na  ołtarz,  a
!Xý
tłuszcz  ich  spalisz w ogniu jako  miłą  woń  dla
!XÝ
Pana.  18 Lecz mięso ich będzie do ciebie należeć,
!Xţ
to   jest  mostek  z  piersi,  ofiarowany   gestem
!X´
kołysania*,   i   prawa   łopatka   będą    twoje.
!X­
19 Wszystko,  co  odłożone jest z darów  świętych,
!X˝
jakie  Izraelici przynoszą Panu,  daję  na  zawsze
!X˛
tobie,  synom  twoim i córkom. To  jest  należność
!Xˇ
wiekuista, przymierze soli* wobec Pana dla  ciebie
!X˘
i potomstwa twego wraz z tobą».
!X§
!X÷
Część należna lewitom
!X¸
20 Rzekł  Pan  do  Aarona:  «Nie  będziesz  miał
!X°
dziedzictwa  w  ich  kraju; nie otrzymasz  również
!X¨
pośród  nich żadnego przydziału ziemi;  Ja  jestem
!X˙
działem   twoim   i  dziedzictwem   twoim   pośród
!Xű
Izraelitów. 21 Oto oddaję lewitom jako dziedzictwo
!XŘ
wszystkie dziesięciny składane przez Izraelitów  w
!Xř
zamian   za   służbę,  jaką  pełnią   w   Namiocie
!X■
Spotkania. 22 Izraelici nie będą się mogli zbliżać
!X 
do  Namiotu  Spotkania, by nie byli winni  grzechu
!Y!
zasługującego na śmierć. 23 Sami tylko lewici mogą
!Y"
pełnić  służbę w Namiocie Spotkania i będą dźwigać
!Y#
ciężar  ich  win.  To  jest  prawo  wiekuiste  dla
!Y$
waszych   potomków:  lewici  nie  będą   posiadali
!Y%
żadnego  dziedzictwa  pośród  Izraelitów,  24 lecz
!Y&
dałem   im  jako  dziedzictwo  dziesięciny,  które
!Y'
Izraelici przynoszą Panu w ofierze. Dlatego też  o
!Y(
nich  powiedziałem,  że nie otrzymają  dziedzictwa
!Y)
pośród Izraelitów».
!Y*
!Y+
Dziesięciny
!Y,
25 Potem Pan mówił do Mojżesza: 26 «Tak  przemów
!Y-
do   lewitów   i   powiedz  im:  Gdy  przyjmujecie
!Y.
dziesięciny od Izraelitów, które wam oddałem  jako
!Y/
dziedzictwo, to dziesiątą część macie  odłożyć  na
!Y0
ofiarę  dla Pana. 27 Będzie wam to policzone  jako
!Y1
ofiara,  jak [innym] zboże z klepiska lub  to,  co
!Y2
przepełnia  tłocznię. 28 Winniście  również  i  wy
!Y3
składać  Panu  ofiarę z waszych dziesięcin,  które
!Y4
odbieracie od Izraelitów. Oddacie to, coście winni
!Y5
ofiarować   Panu,   kapłanowi   Aaronowi.    29 Ze
!Y6
wszystkich  darów, jakie wam przypadną,  winniście
!Y7
złożyć  dar  dla  Pana: ze wszystkich  najlepszych
!Y8
rzeczy - odpowiednią świętą część*. 30 Powiedz  im
!Y9
również:  Gdy  odłożycie to, co najlepsze,  będzie
!Y:
ono  lewitom  policzone  podobnie  jak  ofiara   z
!Y;
klepiska  i tłoczni. 31 Możecie to jeść na  każdym
!Y<
miejscu  wraz  ze  wszystkimi,  którzy  należą  do
!Y=
waszych  rodzin. Jest to bowiem zapłata  za  waszą
!Y>
służbę przy Namiocie Spotkania. 32 Gdy odłożycie z
!Y?
tego  to,  co  jest  najlepsze,  nie  zaciągniecie
!Y@
żadnej  winy,  nie  zbezcześcicie  świętych  darów
!YA
Izraelitów, i [dzięki temu] nie pomrzecie».
!YB
!YC
Popiół z czerwonej krowy
!YD
┌────┐ 01 Mówił  znów  Pan do Mojżesza  i  Aarona:
!YE
│ 19 │ 02 «Oto  rozporządzenie Prawa  przepisanego
!YF
└────┘ przez  Pana. Powiedz Izraelitom:  Niech  ci
!YG
przyprowadzą  czerwoną krowę bez skazy,  na  którą
!YH
jeszcze   nie   wkładano  jarzma.  03 Oddacie   ją
!YI
kapłanowi  Eleazarowi, który każe  ją  wyprowadzić
!YJ
poza  obóz,  i  zabije się ją  w  jego  obecności.
!YK
04 Potem weźmie kapłan Eleazar nieco jej  krwi  na
!YL
palec  i  pokropi siedem razy ową krwią od  strony
!YM
wejścia  do  Namiotu Spotkania. 05 Wreszcie  spali
!YN
się  krowę  w jego obecności, zarówno  skórę,  jak
!YO
mięso,  krew  i  zawartość jelit. 06 Teraz  weźmie
!YP
kapłan   drzewo   cedrowe,   hizop   oraz    nitki
!YQ
karmazynowe  i rzuci to na ogień, w którym  płonie
!YR
krowa. 07 Następnie wypierze kapłan szaty swoje  i
!YS
obmyje  ciało  wodą; po spełnieniu tych  czynności
!YT
wejdzie do obozu, lecz pozostanie nieczystym aż do
!YU
wieczora.  08 Również  ten,  który  palił   krowę,
!YV
wypierze  w  wodzie szaty swoje,  obmyje  ciało  i
!YW
pozostanie nieczystym aż do wieczora.
!YX
09 Mąż czysty zbierze popiół krowy i złoży go na
!YY
czystym  miejscu poza obozem, aby dla społeczności
!YZ
Izraelitów  był przechowany do przygotowania  wody
!Y[
oczyszczenia;  jest to ofiara za grzech*.  10 Ten,
!Y\
który  zbierał popiół z krowy, winien wyprać szaty
!Y]
swoje  i  pozostanie  nieczysty  aż  do  wieczora.
!Y^
Będzie to ustawą wieczystą zarówno dla Izraelitów,
!Y_
jak   i   dla   obcych,  którzy  się  pośród   was
!Y`
zatrzymują.
!Ya
!Yb
Poszczególne wypadki zaciągnięcia nieczystości
!Yc
11 Kto   się  dotknie  zmarłego,  jakiegokolwiek
!Yd
trupa  ludzkiego,  będzie nieczysty  przez  siedem
!Ye
dni*.  12 Winien  się nią* oczyścić  w  trzecim  i
!Yf
siódmym dniu, a wtedy będzie czysty. Gdyby  jednak
!Yg
nie dokonał w trzecim i siódmym dniu oczyszczenia,
!Yh
wówczas    pozostanie   nieczysty.   13 Ktokolwiek
!Yi
dotknie  się  zmarłego,  ciała  człowieka,   który
!Yj
umarł, a nie dokona oczyszczenia siebie, bezcześci
!Yk
przybytek  Pana.  Taki  będzie  wyłączony  spośród
!Yl
Izraela,  gdyż nie pokropiła go woda oczyszczenia;
!Ym
pozostaje przeto nieczysty, a plama jego ciąży  na
!Yn
nim.  14 A  oto prawo odnoszące się do  człowieka,
!Yo
który umarł w namiocie: każdy, kto wejdzie do tego
!Yp
namiotu  i  ktokolwiek  w  nim  przebywa,   będzie
!Yq
nieczysty  przez  siedem  dni.  15 Również   każde
!Yr
naczynie    otwarte,   które   nie   ma    pokrywy
!Ys
przymocowanej    sznurem,    będzie     nieczyste.
!Yt
16 Podobnie będzie przez siedem dni nieczysty, kto
!Yu
w   otwartym   polu   dotknie  zabitego   mieczem,
!Yv
zmarłego, kości ludzkich albo grobu.
!Yw
!Yx
Rytualna woda oczyszczenia
!Yy
17 Dla  każdego,  który  zaciągnął  nieczystość,
!Yz
weźmie  się do naczynia nieco popiołu ze  spalonej
!Y{
ofiary  za  grzech i zaleje wodą źródlaną.  18 Mąż
!Y|
czysty  weźmie hizop, zanurzy w wodzie  i  pokropi
!Y}
namiot, wszystkie sprzęty oraz wszystkich,  którzy
!Y~
się  tam  znajdują, wreszcie tego,  który  dotknął
!Y
kości, zabitego albo zmarłego lub też grobu.  19 I
!YÇ
tak pokropi mąż czysty tego, który jest nieczysty,
!Yü
trzeciego i siódmego dnia, a w siódmym dniu będzie
!Yé
uwolniony  od  winy. Mąż nieczysty wypierze  szaty
!Yâ
swoje,  obmyje  się  w wodzie i  wieczorem  będzie
!Yä
czysty.  20 Lecz mąż, który stał się nieczysty,  a
!Yů
nie dokonał aktu oczyszczenia, będzie wyłączony ze
!Yć
społeczności;  zbezcześcił bowiem przybytek  Pana.
!Yç
Nie  został  pokropiony  wodą  oczyszczenia,  więc
!Ył
pozostaje  nieczysty. 21 Będzie to dla was  prawem
!Yë
po wszystkie czasy. Kto skrapia wodą oczyszczenia,
!YŐ
winien  wyprać  odzienie swoje, a każdy,  kto  się
!Yő
zetknie z wodą oczyszczenia, pozostanie nieczystym
!Yî
aż  do  wieczora. 22 Wszystko wreszcie, czego  się
!YŹ
dotknie  nieczysty, a także osoba,  która  się  go
!YÄ
dotknie, będą nieczyste aż do wieczora».
!YĆ
!YÉ
OD KADESZ DO MOABU
!YĹ
!Yĺ
Wody Meriba
!Yô
┌────┐ 01 W   pierwszym  miesiącu  przybyła   cała
!Yö
│ 20 │ społeczność Izraelitów na pustynię Sin. Lud
!YĽ
└────┘ zatrzymał się w Kadesz; tam  też  umarła  i
!Yľ
tam została pogrzebana Miriam.
!YŚ
02 Gdy  zabrakło społeczności wody,  zeszli  się
!Yś
przeciw Mojżeszowi i Aaronowi. 03 I kłócił się lud
!YÖ
z  Mojżeszem,  wołając: «Lepiej by było,  gdybyśmy
!YÜ
zginęli,   jak   i  bracia  nasi,   przed   Panem.
!YŤ
04 Czemuście  wyprowadzili  zgromadzenie  Pana  na
!Yť
pustynię, byśmy tu razem z naszym bydłem  zginęli?
!YŁ
05 Dlaczegoście   wywiedli   nas   z   Egiptu    i
!Y×
przyprowadzili  na  to nędzne miejsce,  gdzie  nie
!Yč
można  siać, nie ma drzew figowych ani  winorośli,
!Yá
ani  drzewa  granatowego, a nawet nie ma  wody  do
!Yí
picia?»  06 Mojżesz  i Aaron odeszli  od  tłumu  i
!Yó
skierowali  się  ku wejściu do Namiotu  Spotkania.
!Yú
Tam  padli na twarz, a ukazała się im chwała Pana.
!YĄ
07 I  przemówił Pan do Mojżesza: 08 «Weź  laskę  i
!Yą
zbierz całe zgromadzenie, ty wespół z bratem twoim
!YŽ
Aaronem.  Następnie  przemów w  ich  obecności  do
!Yž
skały, a ona wyda z siebie wodę. Wyprowadź wodę ze
!YĘ
skały   i   daj  pić  ludowi  oraz  jego   bydłu».
!Yę
09 Stosownie do nakazu zabrał Mojżesz laskę sprzed
!Y¬
oblicza Pana. 10 Następnie zebrał Mojżesz  wraz  z
!Yź
Aaronem zgromadzenie przed skałą i wtedy rzekł  do
!YČ
nich: «Słuchajcie, wy buntownicy! Czy potrafimy  z
!Yş
tej  skały wyprowadzić dla was wodę?» 11 Następnie
!Y«
podniósł Mojżesz rękę i uderzył dwa razy* laską  w
!Y»
skałę.  Wtedy wypłynęła woda tak obficie, że  mógł
!Y░
się napić zarówno lud, jak i jego bydło.
!Y▒
!Y▓
Ukaranie Mojżesza i Aarona
!Y│
12 Rzekł  znowu  Pan  do  Mojżesza   i   Aarona:
!Y┤
«Ponieważ  Mi nie uwierzyliście i nie objawiliście
!YÁ
mojej  świętości wobec Izraelitów, dlatego wy  nie
!YÂ
wprowadzicie tego ludu do kraju, który  im  daję».
!YĚ
13 To   są   wody  Meriba*,  gdzie  się   spierali
!YŞ
Izraelici  z Panem i gdzie On objawił  wobec  nich
!Y╣
swoją świętość.
!Y║
!Y╗
Edom odmawia Izraelowi przejścia
!Y╝
14 Z  Kadesz  wyprawił Mojżesz posłów  do  króla
!YŻ
Edomu, <żeby mu powiedzieli>: «Tak mówi brat twój,
!Yż
Izrael:  Ty znasz wszystkie utrapienia,  jakie  na
!Y┐
nas spadły. 15 Niegdyś powędrowali przodkowie nasi
!Y└
do   Egiptu,  i  przebywaliśmy  tam  długi   czas.
!Y┴
Egipcjanie  jednak  źle  się  obchodzili  z  nami,
!Y┬
podobnie  jak  i z przodkami naszymi. 16 Wołaliśmy
!Y├
wtedy  do  Pana, a On usłyszał głos nasz i  posłał
!Y─
anioła*,   który   nas   wyprowadził   z   Egiptu.
!Y┼
Znajdujemy  się teraz w Kadesz, mieście  położonym
!YĂ
na  granicy twego obszaru. 17 Pozwól nam  łaskawie
!Yă
przejść  przez  twoją ziemię. Nie pójdziemy  przez
!Y╚
pola  ani  winnice  i  nie będziemy  pić  wody  ze
!Y╔
studni.   Chcemy   jedynie  skorzystać   z   drogi
!Y╩
królewskiej  i nie zboczymy ani na prawo,  ani  na
!Y╦
lewo,   dopóki  nie  przejdziemy  twoich  granic».
!Y╠
18 Odpowiedział  im  Edom: «Nie  pójdziecie  przez
!Y═
nasz  kraj, w przeciwnym razie zastąpimy wam drogę
!Y╬
z  mieczem  w ręku». 19 Odpowiedzieli  im  wówczas
!Y¤
Izraelici: «Chcemy jedynie przejść utartą drogą. A
!Yđ
gdybyśmy  pili waszą wodę - tak my, jak  i  trzody
!YĐ
nasze  - zapłacimy. Nie chodzi o nic więcej, tylko
!YĎ
o  zwykłe  przejście». 20 Odpowiedział Edom:  «Nie
!YË
przejdziecie!»  I  wyszedł Edom naprzeciw  nich  z
!Yď
wojskiem  licznym i dobrze uzbrojonym. 21 Zabronił
!YŇ
Edom  przejścia  Izraelowi  przez  swoje  granice,
!YÍ
Izrael więc odszedł w bok od niego.
!YÎ
!Yě
Śmierć Aarona
!Y┘
22 Izraelici  -  cała społeczność  -  ruszyli  z
!Y┌
Kadesz  i przybyli pod górę Hor. 23 Na górze  Hor,
!Y█
leżącej  na granicy ziemi Edom, przemówił  Pan  do
!Y▄
Mojżesza  i Aarona: «24 Aaron zostanie przyłączony
!YŢ
do  swoich  przodków*, gdyż nie wejdzie do  ziemi,
!YŮ
którą    dam    synom    Izraela,    dlatego    że
!Y▀
sprzeciwiliście się memu rozkazowi u  wód  Meriba.
!YÓ
25 Weź  Aarona i syna jego Eleazara i  przyprowadź
!Yß
ich  na górę Hor. 26 Tam niech zdejmie Aaron swoje
!YÔ
szaty,  a  ty ubierzesz w nie jego syna  Eleazara,
!YŃ
Aaron zaś będzie przyłączony [do przodków]. Tam on
!Yń
umrze». 27 Mojżesz postąpił według rozkazu Pana, i
!Yň
weszli  na oczach całej społeczności na górę  Hor.
!YŠ
28 Mojżesz  zdjął z Aarona jego szaty i przyodział
!Yš
nimi  jego syna Eleazara. Aaron umarł na  szczycie
!YŔ
góry,  a  Mojżesz  z Eleazarem  zstąpili  na  dół.
!YÚ
29 Skoro  dowiedziała  się  cała  społeczność,  że
!Yŕ
Aaron   umarł,  opłakiwał  go  dom  Izraela  przez
!YŰ
trzydzieści dni.
!Yý
!YÝ
Zajęcie miasta Chorma
!Yţ
┌────┐ 01 Król  Aradu, Kananejczyk, mieszkający  w
!Y´
│ 21 │ Negebie,   dowiedział  się,  że   Izraelici
!Y­
└────┘ nadciągają  drogą  od  Atarim.  Napadł   na
!Y˝
Izraela  i wziął trochę ludzi do niewoli. 02 Wtedy
!Y˛
Izraelici  złożyli następujący ślub Panu,  mówiąc:
!Yˇ
«Jeśli  dasz ten lud w nasze ręce, klątwą obłożymy
!Y˘
ich  miasta». 03 I wysłuchał Pan głosu  Izraela  i
!Y§
wydał   w  ich  ręce*  Kananejczyków.  [Izraelici]
!Y÷
obłożyli   klątwą  ich  oraz  ich   miasta.   Stąd
!Y¸
miejscowość ta otrzymała nazwę Chorma.
!Y°
!Y¨
Jadowite węże
!Y˙
04 Od góry Hor szli w kierunku Morza Czerwonego,
!Yű
aby  obejść ziemię Edom; podczas drogi jednak  lud
!YŘ
stracił  cierpliwość. 05 I zaczęli  mówić  przeciw
!Yř
Bogu  i Mojżeszowi: «Czemu wyprowadziliście nas  z
!Y■
Egiptu, byśmy tu na pustyni pomarli? Nie ma chleba
!Y 
ani  wody,  a  uprzykrzył się nam już  ten  pokarm
!Z!
mizerny». 06 Zesłał więc Pan na lud węże o  jadzie
!Z"
palącym, które kąsały ludzi, tak że wielka  liczba
!Z#
Izraelitów  zmarła.  07 Przybyli  więc  ludzie  do
!Z$
Mojżesza mówiąc: «Zgrzeszyliśmy, szemrząc  przeciw
!Z%
Panu i przeciwko tobie. Wstaw się za nami do Pana,
!Z&
aby oddalił od nas węże». I wstawił się Mojżesz za
!Z'
ludem.  08 Wtedy rzekł Pan do Mojżesza:  «Sporządź
!Z(
węża*  i  umieść go na wysokim palu;  wtedy  każdy
!Z)
ukąszony,  jeśli tylko spojrzy na niego,  zostanie
!Z*
przy   życiu».  09 Sporządził  więc  Mojżesz  węża
!Z+
miedzianego  i  umieścił go  na  wysokim  palu.  I
!Z,
rzeczywiście,  jeśli kogo wąż ukąsił,  a  ukąszony
!Z-
spojrzał   na  węża  miedzianego,  zostawał   przy
!Z.
życiu*.
!Z/
!Z0
Marsz w kierunku Zajordania
!Z1
10 Stamtąd  ruszyli Izraelici w dalszą  drogę  i
!Z2
rozbili obóz pod Obot. 11 Od Obot ciągnęli dalej i
!Z3
rozbili   obóz  pod  Ijje-Haabarim,   na   pustyni
!Z4
położonej  na wschód od Moabu. 12 Stamtąd  ruszyli
!Z5
dalej  i  zatrzymali się w dolinie  potoku  Zared.
!Z6
13 I  znów poszli dalej i rozłożyli się obozem  po
!Z7
drugiej  stronie rzeki Arnon, która  płynie  przez
!Z8
pustynię, biorąc początek w kraju Amorytów.  Arnon
!Z9
bowiem   stanowi   granicę  między   Moabitami   i
!Z:
Amorytami. 14 Dlatego powiedziane jest  w  księdze
!Z;
"Wojen  Pana"*:  15 «[Od strony] Waheb  w  Sufa  i
!Z<
potoków  Arnonu, pochyłość potoków ciągnących  się
!Z=
aż  do miejsca Ar, przylegająca do granicy Moabu».
!Z>
16 Stamtąd [udali się] do Beer. Jest to studnia, o
!Z?
której powiedział Pan do Mojżesza: «Zgromadź  lud,
!Z@
a  Ja  mu  dam wodę!» 17 Śpiewali wtedy  Izraelici
!ZA
pieśń następującą:
!ZB
«Tryskaj, źródło! Opiewajcie je!
!ZC
18 Studnia, którą kopali książęta
!ZD
i   naczelnicy  ludu  drążyli  berłem  i   swymi
!ZE
laskami».
!ZF
Z  Beer  [ruszyli] do Mattany*, 19 z Mattany  do
!ZG
Nachaliel, a z Nachaliel do Bamot. 20 Z  Bamot  do
!ZH
doliny, która leży w ziemi Moabu, obok góry  Pisga
!ZI
wznoszącej się nad pustynią*.
!ZJ
!ZK
Podbój Zajordania
!ZL
21 Następnie   wysłali   Izraelici   posłów   do
!ZM
Sichona,   króla  Amorytów,  którzy   mieli   [mu]
!ZN
oznajmić:  22 «Chcemy przejść przez twoją  ziemię.
!ZO
Nie wejdziemy na pola ani do winnic i nie będziemy
!ZP
pili  wody ze studzien. Chcemy tylko skorzystać  z
!ZQ
drogi  królewskiej,  póki nie  przekroczymy  twych
!ZR
granic».   23 Sichon  jednak  nie  dał  Izraelitom
!ZS
przejścia  przez  swoją ziemię. Sichon  zgromadził
!ZT
całe  swoje wojsko i skierował się ku pustyni,  by
!ZU
zastąpić  drogę  Izraelitom. Przybył  do  Jahsa  i
!ZV
uderzył na Izraela. 24 Izraelici jednak pobili  go
!ZW
ostrzem miecza i zdobyli jego kraj od Arnonu aż po
!ZX
Jabbok,  aż  do  kraju Ammonitów -  Jazer*  bowiem
!ZY
znajduje  się  na granicy Ammonitów.  25 Izraelici
!ZZ
wzięli wszystkie te miasta. Następnie osadzili się
!Z[
Izraelici mocno we wszystkich miastach Amorytów, w
!Z\
Cheszbonie  i  we  wszystkich  przynależnych   doń
!Z]
miejscowościach. 26 Cheszbon był stolicą  Sichona,
!Z^
króla Amorytów, który prowadził wojnę z poprzednim
!Z_
królem Moabu i zabrał mu cały kraj aż po Arnon.
!Z`
27 Dlatego śpiewali pieśniarze:
!Za
Idźcie do Cheszbonu!
!Zb
Niech będzie odbudowane
!Zc
i umocnione miasto Sichona.
!Zd
28 Gdyż z Cheszbonu wyszedł ogień,
!Ze
płomień z miasta Sichona
!Zf
pochłonął Ar-Moab,
!Zg
panujące nad* wyżynami Arnonu.
!Zh
29 Biada ci, Moabie!
!Zi
Zgubiony jesteś, o ludu Kemosza!
!Zj
Dopuścił on ucieczkę twych synów
!Zk
i niewolę twych córek u Sichona,
!Zl
króla Amorytów.
!Zm
30 Cheszbon wyniszczył
!Zn
niemowlęta aż do Dibonu,
!Zo
niewiasty aż do Nofach,
!Zp
a mężczyzn* aż do Medeby.
!Zq
31 Izraelici osiedlili się w kraju Amorytów.
!Zr
32 Potem  Mojżesz  wysłał  [wywiadowców]   celem
!Zs
zbadania  Jazer;  zajęli  je  następnie   wraz   z
!Zt
przynależnymi    doń    miastami    i    wypędzili
!Zu
mieszkających tam Amorytów. 33 Następnie zawrócili
!Zv
i  poszli  w  kierunku Baszanu. Król Baszanu,  Og,
!Zw
wyruszył przeciw nim razem z całym swoim wojskiem,
!Zx
chcąc stoczyć z nimi bitwę pod Edrei. 34 Lecz  Pan
!Zy
rzekł  do Mojżesza: «Nie bój się go! Dam go bowiem
!Zz
w  twoje  ręce  razem z całym wojskiem  i  krajem.
!Z{
Postąpisz  z  nim tak, jak postąpiłeś z  Sichonem,
!Z|
królem  Amorytów,  który mieszkał  w  Cheszbonie».
!Z}
35 Pobili  go oraz jego synów i cały lud,  tak  że
!Z~
nikt   nie   ocalał,  i  wzięli  jego   ziemię   w
!Z
posiadanie.
!ZÇ
┌────┐ 01 Potem Izraelici  ruszyli dalej i rozbili
!Zü
│ 22 │ namioty  na  równinach   Moabu  po  drugiej
!Zé
└────┘ stronie Jordanu, naprzeciw Jerycha.
!Zâ
!Zä
Król Moabu wzywa Balaama
!Zů
02 Balak,  syn  Sippora,  widział  wszystko,  co
!Zć
uczynił  Izrael Amorytom. 03 Wtedy strach  ogarnął
!Zç
Moab  przed  tym ludem, który był  tak  liczny,  i
!Zł
lękał  się Moab Izraelitów. 04 Rzekł więc Moab  do
!Zë
starszych  spośród Madianitów: «Teraz  to  mnóstwo
!ZŐ
pożre  wszystko wokół nas, jak wół  żre  trawę  na
!Ző
polu».   Wówczas  królem  Moabu  był  Balak,   syn
!Zî
Sippora. 05 On też wysłał posłów do Balaama*, syna
!ZŹ
Beora, do Petor nad Rzeką w kraju Ammawitów*,  aby
!ZÄ
go zaprosili tymi słowami: «Oto lud, który wyszedł
!ZĆ
z   Egiptu,  okrył  powierzchnię  ziemi  i  osiadł
!ZÉ
naprzeciw   mnie.  06 Przyjdź  więc,   proszę,   i
!ZĹ
przeklnij mi ten lud, bo jest silniejszy ode mnie.
!Zĺ
Być  może,  uda się go pokonać i z kraju wypędzić.
!Zô
Wiem  bowiem,  że  kogo  ty  błogosławisz,  będzie
!Zö
błogosławiony,  a  kogo  ty  przeklniesz,   będzie
!ZĽ
przeklęty».  07 Wybrali się więc  starsi  Moabitów
!Zľ
wraz  ze starszymi Madianitów w drogę, zaopatrzeni
!ZŚ
w   dary  dla  wieszcza.  Przybyli  do  Balaama  i
!Zś
przekazali   mu  słowa  Balaka.   08 On   zaś   im
!ZÖ
odpowiedział: «Pozostańcie tu na noc, a potem  dam
!ZÜ
wam  odpowiedź  według tego,  co  mi  Pan  powie».
!ZŤ
Pozostali   więc  książęta  Moabitów  u   Balaama.
!Zť
09 Przyszedł Bóg do Balaama i rzekł:  «Cóż  to  za
!ZŁ
mężowie są u ciebie?» 10 Balaam odpowiedział Bogu:
!Z×
«Balak,  syn  Sippora, król Moabitów, przysłał  do
!Zč
mnie  wiadomość:  11 Oto  lud,  który  wyszedł   z
!Zá
Egiptu,  okrył  powierzchnię  ziemi.  Przyjdź,   a
!Zí
przeklnij ich, abym mógł z nimi walczyć i wypędzić
!Zó
ich».  12 Na to rzekł Bóg do Balaama: «Nie  możesz
!Zú
iść  z  nimi  i  nie możesz tego ludu  przeklinać,
!ZĄ
albowiem  jest  on błogosławiony». 13 Gdy  powstał
!Zą
Balaam   następnego  poranka,  rzekł  do   książąt
!ZŽ
Balaka:  «Wracajcie do swego kraju, gdyż  Pan  nie
!Zž
dozwolił   mi  iść  z  wami».  14 Powstali   wtedy
!ZĘ
książęta  Moabu i przyszli do Balaka donosząc  mu:
!Zę
«Nie zgodził się Balaam pójść z nami».
!Z¬
15 Wtedy   Balak  posłał  raz  jeszcze   książąt
!Zź
liczniejszych  i  bardziej dostojnych  niż  tamci.
!ZČ
16 Skoro oni przybyli do Balaama, rzekli mu:  «Tak
!Zş
mówi Balak, syn Sippora: Nie wzbraniaj się przyjść
!Z«
do  mnie.  17 Wynagrodzę  cię  hojnie  i  wszystko
!Z»
uczynię,  cokolwiek mi powiesz. Przyjdźże  więc  i
!Z░
przeklnij  mi  ten  lud!»  18 Balaam  odpowiedział
!Z▒
sługom Balaka tymi słowami: «Choćby mi Balak dawał
!Z▓
tyle  srebra i złota, ile pałac jego pomieści,  to
!Z│
przecież  nie mogę przekroczyć rozkazu Pana,  Boga
!Z┤
<mojego>,  zarówno  w  małych  rzeczach,   jak   i
!ZÁ
wielkich.  19 Pozostańcie  jednak  przez  noc,   a
!ZÂ
zobaczę,  co  Pan tym razem mi powie».  20 W  nocy
!ZĚ
przyszedł  Bóg  do  Balaama  i  rzekł  mu:  «Skoro
!ZŞ
mężowie ci przyszli, aby cię zabrać, wstań, a  idź
!Z╣
z  nimi,  lecz uczynisz tylko to, co  ci  powiem».
!Z║
21 Wstał więc Balaam rano, osiodłał swoją oślicę i
!Z╗
pojechał   z  książętami  Moabu.  22 Jego   wyjazd
!Z╝
rozpalił gniew Pana* i anioł Pana stanął na drodze
!ZŻ
przeciw   niemu,  by  go  zatrzymać.  On   zaś   w
!Zż
towarzystwie  dwóch sług jechał na swojej  oślicy.
!Z┐
23 Gdy  oślica zobaczyła anioła Pana  stojącego  z
!Z└
wyciągniętym mieczem na drodze, zboczyła z drogi i
!Z┴
poszła  w  pole. Balaam uderzył ją, chcąc zawrócić
!Z┬
na  właściwą drogę. 24 Wtedy stanął anioł Pana  na
!Z├
ciasnej  drodze  między winnicami,  a  mur  był  z
!Z─
jednej i z drugiej strony. 25 Gdy oślica zobaczyła
!Z┼
anioła  Pana,  przyparła do muru i przytarła  nogę
!ZĂ
Balaama  do  tego muru, a on ponownie  zaczął  bić
!Ză
oślicę.  26 Anioł  posunął się dalej  i  stanął  w
!Z╚
miejscu  tak ciasnym, że nie było można go wyminąć
!Z╔
ani  z  prawej,  ani  też z lewej  strony.  27 Gdy
!Z╩
oślica ujrzała znowu anioła Pana, położyła się pod
!Z╦
Balaamem.  Rozgniewał  się więc  Balaam  bardzo  i
!Z╠
zaczął  okładać oślicę kijem. 28 Wówczas  otworzył
!Z═
Pan  usta  oślicy*, i rzekła do Balaama:  «Cóż  ci
!Z╬
uczyniłam, żeś mnie zbił już trzy razy?» 29 Balaam
!Z¤
odpowiedział oślicy: «Dlatego żeś sobie drwiła  ze
!Zđ
mnie.  Gdybym tak miał miecz w ręku, już  bym  cię
!ZĐ
zabił!» 30 Oślica jednak rzekła do Balaama:  «Czyż
!ZĎ
nie jestem twoją oślicą, na której jeździsz, odkąd
!ZË
jesteś,  aż  po  dzień  dzisiejszy?  Czyż   miałam
!Zď
zwyczaj  czynić  ci coś podobnego?»  Odpowiedział:
!ZŇ
«Nie!»  31 Wtedy  otworzył  Pan  oczy  Balaama   i
!ZÍ
zobaczył  on  anioła Pana, stojącego na  drodze  z
!ZÎ
obnażonym  mieczem  w ręku. Ukląkł  więc  i  oddał
!Zě
pokłon twarzą do ziemi. 32 Anioł zaś Pana rzekł do
!Z┘
niego: «Czemu aż trzy razy zbiłeś swoją oślicę? Ja
!Z┌
jestem   tym,  który  przyszedł,  aby  ci   bronić
!Z█
przejazdu,  albowiem droga twoja jest  dla  ciebie
!Z▄
zgubna*.  33 Oślica  ujrzała  mnie  i  trzy   razy
!ZŢ
usunęła się z drogi. Gdyby się nie usunęła, byłbym
!ZŮ
cię  dawno  zabił,  a  ją  przy  życiu  zostawił».
!Z▀
34 Rzekł więc Balaam do anioła Pana: «Zgrzeszyłem.
!ZÓ
Nie  wiedziałem, że ty stanąłeś przeciwko mnie  na
!Zß
drodze.  Teraz jednak, gdy wiem, że ci  się  droga
!ZÔ
moja  nie podoba, chcę wracać». 35 Lecz anioł Pana
!ZŃ
rzekł do Balaama: «Idź z tymi mężami, ale nie  mów
!Zń
nic  innego ponad to, co ci powiem». Poszedł  więc
!Zň
Balaam z książętami Balaka.
!ZŠ
!Zš
Balaam u Balaka
!ZŔ
36 Gdy  usłyszał  Balak, że Balaam  się  zbliża,
!ZÚ
wyszedł naprzeciw niego aż do Ir-Moab, które  leży
!Zŕ
nad  Arnonem,  na  samej granicy  kraju.  37 Balak
!ZŰ
rzekł  do  Balaama:  «Czyż nie  posyłałem  już  po
!Zý
ciebie,  by  cię  przywołać? Czemu nie  przybyłeś?
!ZÝ
Czyż  nie  mogę  hojnie  ci  zapłacić?»  38 Balaam
!Zţ
jednak   oświadczył  Balakowi:   «Przecież   teraz
!Z´
przybyłem  do  ciebie. Czy rzeczywiście  mogę  coś
!Z­
oznajmić?  Będę  mówił tylko te słowa,  które  Bóg
!Z˝
włoży   w  moje  usta».  39 I  poszedł  Balaam   z
!Z˛
Balakiem,  i  przybyli do Kiriat-Chusot.  40 Balak
!Zˇ
złożył  w  ofierze woły i owce i  [część]  z  tego
!Z˘
posłał  Balaamowi  i  książętom,  którzy   z   nim
!Z§
przyszli. 41 Na drugi dzień zabrał Balak Balaama i
!Z÷
zaprowadził na Bamot-Baal, skąd było widać kraniec
!Z¸
[obozu] ludu [izraelskiego].
!Z°
┌────┐ 01 Wtedy rzekł Balaam do Balaka: «Wznieś mi
!Z¨
│ 23 │ tu  siedem ołtarzy i przyprowadź mi  siedem
!Z˙
└────┘ młodych cielców i siedem baranów». 02 Balak
!Zű
uczynił  według  życzenia  Balaama,  i  ofiarowali
!ZŘ
wspólnie  na  każdym  ołtarzu  młodego  cielca   i
!Zř
barana. 03 Wtedy rzekł Balaam do Balaka: «Pozostań
!Z■
tu  przy twojej całopalnej ofierze, ja zaś odejdę.
!Z 
Może  objawi mi się Pan, a co mi dozwoli zobaczyć,
![!
oznajmię tobie». I poszedł na bezdrzewny pagórek*.
!["
![#
Przepowiednie Balaama
![$
04 Objawił  się Bóg Balaamowi,  a  on  rzekł  do
![%
Niego: «Ustawiłem siedem ołtarzy i ofiarowałem  na
![&
każdym  młodego  cielca i barana». 05 Wówczas  Pan
!['
włożył  słowa w usta Balaama i rzekł mu: «Wróć  do
![(
Balaka  i tak mu powiesz». 06 Wrócił się  więc  ku
![)
niemu,  a  on  stał jeszcze przy  swej  całopalnej
![*
ofierze  razem  z  moabskimi książętami.  07 Wtedy
![+
[Balaam] wygłosił swoje pouczenie, mówiąc:
![,
«Z Aramu sprowadził mnie Balak,
![-
ze wschodnich wzgórz - król Moabu:
![.
Przyjdź tu, przeklnij mi Jakuba!
![/
Przyjdź tu, a zgrom Izraela!
![0
08 Jakże   ja  mogę  przeklinać,  kogo   Bóg   nie
![1
przeklina?
![2
Jak mogę złorzeczyć, komu nie złorzeczy Pan?
![3
09 Bo widzę go z wierzchu skały,
![4
ze wzgórz go dostrzegam,
![5
oto lud, który mieszka osobno,
![6
a nie wlicza się do narodów*.
![7
10 Któż może zliczyć Jakuba jak proch licznego?
![8
Któż policzy choćby czwartą część Izraela?
![9
Niech umrę śmiercią sprawiedliwych!
![:
Niechaj taki jak ich będzie mój koniec!»
![;
11 Rzekł  na to Balak do Balaama: «Cóżeś  to  mi
![<
uczynił?   Sprowadziłem  cię  tu,  byś  przeklinał
![=
nieprzyjaciół   moich,  a  ty  zamiast   tego   im
![>
błogosławisz!» 12 Lecz on odpowiedział: «Czyż  nie
![?
muszę powiedzieć tego, co Pan włożył w moje usta?»
![@
13 Rzekł  więc Balak do niego: «Chodź, proszę,  ze
![A
mną  na  inne  miejsce,  z  którego  będziesz  ich
![B
widział.   Stąd  widzisz  tylko   ich   część,   a
![C
wszystkich  nie  ogarniasz.  Przeklnij  ich  zatem
![D
stamtąd». 14 Wziął go więc z sobą na Pole  Czatów,
![E
na  szczyt góry Pisga; zbudował tam siedem ołtarzy
![F
i  ofiarował  na każdym młodego cielca  i  barana.
![G
15 Rzekł  [Balaam]  do Balaka: «Pozostań  tu  przy
![H
całopalnej ofierze, a ja opodal będę oczekiwał  na
![I
spotkanie».  16 Wtedy spotkał się Pan z  Balaamem,
![J
przekazał mu słowa, polecając: «Wróć do  Balaka  i
![K
powiedz mu w ten sposób»! 17 Gdy wrócił do  niego,
![L
on  stał  jeszcze  razem z książętami  Moabu  przy
![M
całopalnej  ofierze.  Balak zapytał  go:  «Co  Pan
![N
powiedział?»  18 Wtedy  [Balaam]  wygłosił   swoje
![O
pouczenie, mówiąc:
![P
«Podnieś się, Balaku, a słuchaj,
![Q
synu Sippora, nakłoń swego ucha!
![R
19 Bóg nie jest jak człowiek, by kłamał,
![S
nie jak syn ludzki, by się wycofywał.
![T
Czyż On powie coś, a nie uczyni tego,
![U
lub nie wykona tego, co oznajmił?
![V
20 On mnie tu sprowadził, bym błogosławił:
![W
On błogosławi - ja tego zmienić nie mogę.
![X
21 Ja nie dostrzegam grzechu u Jakuba,
![Y
ni w Izraelu nie widzę ja złości.
![Z
Pan, ich Bóg, jest z nimi:
![[
wznoszą Mu okrzyk jako królowi.
![\
22 Bóg, który z Egiptu ich wywiódł,
![]
jest dla nich jakby rogami bawołu.
![^
23 Skoro nie ma czarów wśród Jakuba
![_
ani wróżbiarstwa w Izraelu,
![`
w czasie właściwym przepowie się Jakubowi,
![a
Izraelowi to, co Bóg uczyni.
![b
24 Patrz, oto naród jak wstająca lwica,
![c
na podobieństwo lwa on się podnosi
![d
i nie położy się, aż pożre swą zdobycz
![e
i krew zabitych wypije».
![f
25 Rzekł wówczas Balak do Balaama: «Gdy już  nie
![g
możesz przeklinać, przynajmniej im nie błogosław!»
![h
26 Balaam odpowiedział Balakowi: «Czyż nie mówiłem
![i
ci:  Co  Pan  powie,  wszystko uczynię?»  27 Wtedy
![j
rzekł znowu Balak do Balaama: «Chodź, proszę, a na
![k
inne  miejsce jeszcze cię wprowadzę. Może  spodoba
![l
się  Bogu, byś przynajmniej z tego miejsca  mi  go
![m
przeklął». 28 Potem wziął Balak Balaama na  szczyt
![n
Peor,  który  się  wznosi nad pustynią.  29 Balaam
![o
rzekł  do  Balaka: «Zbuduj mi tu siedem ołtarzy  i
![p
przyprowadź  siedem  młodych  cielców   i   siedem
![q
baranów». 30 Spełnił Balak żądanie Balaama.  Wtedy
![r
on  złożył  na  każdym ołtarzu w  ofierze  młodego
![s
cielca i barana.
![t
┌────┐ 01 Gdy  Balaam spostrzegł, że dobre jest  w
![u
│ 24 │ oczach  Pana  błogosławienie  Izraela,  nie
![v
└────┘ odszedł  wcale, jak  przedtem,  aby  szukać
![w
wróżb, lecz twarz obrócił ku pustyni. 02 Gdy  więc
![x
podniósł   oczy  i  zobaczył  Izraela  rozłożonego
![y
obozem według swoich pokoleń, ogarnął go Duch Boży
![z
03 i zaczął głosić swoje pouczenie, mówiąc:
![{
«Wyrocznia Balaama, syna Beora;
![|
wyrocznia męża, który wzrok ma przenikliwy;
![}
04 wyrocznia tego, który słyszy słowa Boże,
![~
który ogląda widzenie Wszechmocnego,
![
który pada*, a oczy mu się otwierają.
![Ç
05 Jakubie, jakże piękne są twoje namioty,
![ü
mieszkania twoje, Izraelu!
![é
06 Jak szerokie doliny potoków,
![â
jak ogrody nad brzegiem strumieni
![ä
lub jak aloes, który Pan sadził,
![ů
i jak cedry nad wodami.
![ć
07 Płynie woda z jego wiader,
![ç
a zasiew jego ma wilgoć obfitą*;
![ł
król jego wiele mocniejszy niż Agag*,
![ë
królestwo jego w górę wyniesione.
![Ő
08 A Bóg, który z Egiptu go wywiódł,
![ő
jest dla niego jak rogi bawołu.
![î
On wyniszczy narody, co go uciskają,
![Ź
zmiażdży ich kości -
![Ä
zdruzgoce swoimi strzałami.
![Ć
09 Położył się, jak lew się przyczaił
![É
lub niby lwica. Kto się odważy go zbudzić?
![Ĺ
Błogosławieni  niech  będą,  którzy  błogosławią
![ĺ
ciebie,
![ô
a przeklęci, którzy ciebie przeklinają».
![ö
10 Wtedy  rozgniewał się  Balak  na  Balaama,  a
![Ľ
klasnąwszy  w  dłonie rzekł do Balaama:  «Wezwałem
![ľ
cię  tu, byś przeklinał nieprzyjaciół moich, a  ty
![Ś
ich  nawet  trzykrotnie błogosławiłeś.  11 Uciekaj
![ś
teraz czym prędzej do domu; obiecałem ci wprawdzie
![Ö
sowitą nagrodę, lecz oto Pan ciebie jej pozbawił».
![Ü
12 Balaam   odpowiedział   Balakowi:   «Czyż   nie
![Ť
powiedziałem wyraźnie posłańcom, których  do  mnie
![ť
wysłałeś: 13 Choćby mi Balak dawał tyle  srebra  i
![Ł
złota,  ile  pałac jego pomieści, to przecież  nie
![×
mogę  przekroczyć rozkazu Pana i czynić samowolnie
![č
czy  to źle, czy też dobrze. Co Pan mówi, to tylko
![á
oznajmię.  14 Dobrze więc, wrócę teraz  do  mojego
![í
ludu, lecz zbliż się jeszcze, bo chcę ci oznajmić,
![ó
co  lud  ten  kiedyś uczyni twojemu ludowi».  15 I
![ú
wygłosił swoje pouczenie, mówiąc:
![Ą
![ą
![Ž
16 wyrocznia tego, który słyszy słowa Boże,
![ž
![Ę
a w wiedzy Najwyższego ma udział,
![ę
![¬
17 Widzę go, lecz jeszcze nie teraz,
![ź
dostrzegam go, ale nie z bliska:
![Č
wschodzi Gwiazda z Jakuba*,
![ş
a z Izraela podnosi się berło.
![«
Ono to zmiażdży skronie Moabu,
![»
a także czaszki wszystkich synów Seta.
![░
18 Stanie się Edom podbitą krainą,
![▒
<Seir też będzie podbitą krainą>.
![▓
A Izrael urośnie w potęgę.
![│
19 Zapanuje Jakub nad nieprzyjacielem
![┤
i zbiegów z Seiru wyniszczy».
![Á
20 Dostrzegł  następnie Amalekitów i wygłosił  swą
![Â
przepowiednię, mówiąc:
![Ě
«Amalek jest pierwszym pośród narodów,
![Ş
lecz przeznaczony jest na wieczną zagładę»*.
![╣
21 Ujrzał  Kenitów  i  wygłosił  swoje  proroctwo,
![║
![╗
«Mocne jest twoje mieszkanie
![╝
i na skale zbudowane twe gniazdo;
![Ż
22 lecz i ono jest przeznaczone na zgubę,
![ż
wtedy gdy Aszszur cię weźmie w niewolę».
![┐
23 I głosił dalej swoje pouczenie*, mówiąc:
![└
«Biada! Któż się ostoi,
![┴
kiedy Bóg to uczyni?
![┬
24 Przybędą bowiem okręty Kittim*,
![├
pognębią Aszszur, pognębią też Eber*,
![─
ale i oni przepadną* na zawsze».
![┼
25 Wtedy  podniósł się Balaam i odszedł do  swojej
![Ă
ojczyzny, również i Balak odszedł swoją drogą.
![ă
![╚
Izrael w Peor
![╔
┌────┐ 01 Gdy  przebywali w  Szittim,  zaczął  lud
![╩
│ 25 │ uprawiać  nierząd z Moabitkami.  02 One  to
![╦
└────┘ nakłaniały lud do brania udziału w ofiarach
![╠
składanych ich bożkom. Lud spożywał dary ofiarne i
![═
oddawał  pokłon ich bogom. 03 Izrael przylgnął  do
![╬
Baal-Peora,  i gniew Pana zapłonął przeciw  niemu.
![¤
04 I  rzekł  Pan  do Mojżesza: «Zbierz  wszystkich
![đ
[winnych]  przywódców ludu i powieś ich  dla  Pana
![Đ
wprost  słońca,  a wtedy odwróci się  zapalczywość
![Ď
gniewu  Pana od Izraela». 05 Rozkazał więc Mojżesz
![Ë
sędziom  Izraela:  «Zabijajcie każdego  z  waszych
![ď
ludzi, którzy się przyłączyli do Baal-Peora». 06 I
![Ň
oto  przybył  jeden z Izraelitów  i  przyprowadził
![Í
Madianitkę do swoich braci przed oczami Mojżesza i
![Î
całego zgromadzenia Izraelitów, którzy lamentowali
![ě
u  wejścia  do Namiotu Spotkania. 07 Ujrzawszy  to
![┘
kapłan Pinchas, syn Eleazara, syna Aarona, chwycił
![┌
w  rękę włócznię, opuścił zgromadzenie, 08 poszedł
![█
za  Izraelitą  do  komory namiotu  i  przebił  ich
![▄
obydwoje,  mężczyznę Izraelitę i kobietę  -  przez
![Ţ
jej   łono.   I  ustała  plaga  wśród  Izraelitów.
![Ů
09 Zginęło  ich wtedy dwadzieścia cztery  tysiące.
![▀
10 Mówił  znowu Pan do Mojżesza: 11 «Pinchas,  syn
![Ó
Eleazara, syna kapłana Aarona, odwrócił mój  gniew
![ß
od   Izraelitów,   gdyż   zapłonął   pośród   nich
![Ô
zazdrością.   Dlatego   nie  wytraciłem   zupełnie
![Ń
Izraelitów  w  mojej zazdrości. 12 Oznajmij  więc:
![ń
Oto Ja zawieram z nim przymierze pokoju. 13 Będzie
![ň
to   dla  niego  i  dla  jego  potomstwa  po   nim
![Š
przymierze, które mu zapewni kapłaństwo na  wieki,
![š
ponieważ  okazał się zazdrosnym  o  swego  Boga  i
![Ŕ
dokonał   przebłagania   w  imieniu   Izraelitów».
![Ú
14 Izraelita,  który zginął z Madianitką,  nazywał
![ŕ
się  Zimri,  a był synem Salu, księcia  jednego  z
![Ű
rodów   pokolenia  Symeona.  15 Madianitka,  którą
![ý
zabito, nazywała się Kozbi i była córką Sura;  ten
![Ý
był  znowu  głową jednego z pokoleń,  czyli  rodów
![ţ
madianickich.  16 Wtedy  rzekł  Pan  do  Mojżesza:
![´
17 «Jak  z  wrogiem obchodź się  z  Madianitami  i
![­
wyniszcz  ich, 18 gdyż oni wrogo odnosili  się  do
![˝
was,   oszukując   was   przez   swoje   knowania,
![˛
posługując  się  Peorem,  posługując   się   córką
![ˇ
księcia  madianickiego, ich siostrą  Kozbi,  która
![˘
została  zabita  w  dzień plagi,  jaka  spadła  ze
![§
względu na Peor».
![÷
![¸
NOWE ROZPORZĄDZENIA
![°
![¨
Spis
![˙
19 Po tej pladze
![ű
┌────┐ 01 rzekł  Pan do Mojżesza i Eleazara,  syna
![Ř
│ 26 │ kapłana  Aarona: 02 «Dokonajcie  obliczenia
![ř
└────┘ całej społeczności Izraelitów według rodów,
![■
od  dwudziestu  lat  wzwyż,  zdolnych  do  walki».
![ 
03 Mojżesz  więc  i  kapłan Eleazar  na  równinach
!\!
Moabu,   naprzeciw  Jerycha  nad   Jordanem,   tak
!\"
zarządzili:  04 «Od dwudziestu lat wzwyż,  jak  to
!\#
Pan   nakazał  Mojżeszowi  oraz  Izraelitom   przy
!\$
wyjściu   z   Egiptu  [spisze  się   lud]».   Otóż
!\%
Izraelici,  którzy wyszli z ziemi egipskiej,  byli
!\&
następujący:  05 Pierworodnym Izraela  był  Ruben;
!\'
synami  Rubena  byli: Henoch, od którego  pochodzi
!\(
ród  Henochitów; od Pallu pochodzi ród  Palluitów.
!\)
06 Od   Chesrona  pochodzi  ród  Chesronitów;   od
!\*
Karmiego  ród  Karmitów. 07 To są rody  Rubenitów.
!\+
Liczba   spisanych   wynosiła  czterdzieści   trzy
!\,
tysiące  siedemset trzydziestu. 08 Synowie  Pallu:
!\-
Eliab,  09 a  synowie  Eliaba:  Nemuel,  Datan   i
!\.
Abiram. Datan i Abiram* byli to właśnie ci, którzy
!\/
jako przedstawiciele zgromadzenia powstali przeciw
!\0
Mojżeszowi  i  Aaronowi ze zgrają Koracha  podczas
!\1
jej  buntu przeciw Panu. 10 Wtedy ziemia  rozwarła
!\2
swoją  paszczę i pochłonęła ich i Koracha, podczas
!\3
gdy  zgraja ginęła strawiona przez ogień -  dwustu
!\4
pięćdziesięciu  mężów. Tak  stali  się  oni  jakby
!\5
znakiem  ostrzegawczym. 11 Synowie jednak  Koracha
!\6
nie zginęli.
!\7
12 Synowie  Symeona  według  swoich  rodów:   od
!\8
Nemuela  pochodzi ród Nemuelitów;  od  Jamina  ród
!\9
Jaminitów; od Jakina ród Jakinitów. 13 Od  Zeracha
!\:
pochodzi  ród  Zerachitów; od Saula ród  Saulitów.
!\;
14 To  są rody Symeonitów: dwadzieścia dwa tysiące
!\<
dwustu.  15 Synowie Gada według swoich  rodów:  od
!\=
Sefona  pochodzi ród Sefonitów, od  Chaggiego  ród
!\>
Chaggitów; od Szuniego ród Szunitów. 16 Od Ozniego
!\?
pochodzi ród Oznitów; od Eriego ród Eritów.  17 Od
!\@
Aroda  pochodzi  ród  Arodytów;  od  Areliego  ród
!\A
Arelitów. 18 To są rody Gadytów: według  tego  jak
!\B
zostali  spisani - czterdzieści tysięcy pięciuset.
!\C
19 Synami Judy byli Er i Onan. Er i Onan umarli  w
!\D
kraju Kanaan. 20 Synowie Judy według swoich rodów:
!\E
od  Szeli  pochodzi ród Szelanitów; od Peresa  ród
!\F
Parsytów;  od  Zeracha ród Zerachitów.  21 Synowie
!\G
Peresa:  od Chesrona pochodzi ród Chesronitów;  od
!\H
Chamula ród Chamulitów. 22 To są rody Judy: według
!\I
tego,  jak zostali spisani - siedemdziesiąt  sześć
!\J
tysięcy  pięciuset.  23 Synowie  Issachara  według
!\K
swoich  rodów:  Tola,  od  którego  pochodzi   ród
!\L
Tolaitów;  od  Puwy  pochodzi ród  Punitów;  24 od
!\M
Jaszuba  pochodzi ród Jaszubitów; od Szimrona  ród
!\N
Szimronitów. 25 To są rody Issachara: według tego,
!\O
jak zostali spisani - sześćdziesiąt cztery tysiące
!\P
trzystu. 26 Synowie Zabulona według swoich  rodów:
!\Q
Sered, od którego pochodzi ród Sardytów; od  Elona
!\R
ród  Elonitów,  a  od Jachleela ród  Jachleelitów.
!\S
27 To  są  rody  Zabulonitów liczące sześćdziesiąt
!\T
tysięcy  pięciuset  spisanych.  28 Synowie  Józefa
!\U
według swoich rodów: Manasses i Efraim. 29 Synowie
!\V
Manassesa  byli:  Makir, od którego  pochodzi  ród
!\W
Makirytów;  Makir  był ojcem Gileada.  Od  Gileada
!\X
pochodzi  ród Gileadytów. 30 Synami Gileada  byli:
!\Y
Jezer,  od  którego  pochodzi  ród  Jezerytów;  od
!\Z
Cheleka  pochodzi ród Chelekitów. 31 Dalej Asriel,
!\[
od  którego pochodzi ród Asrielitów; i Sychem,  od
!\\
którego   pochodzi  ród  Sychemitów.   32 Wreszcie
!\]
Szemida,  od  którego pochodzi ród Szemidaitów,  i
!\^
Chefer,   od   którego  pochodzi  ród   Chefrytów.
!\_
33 Selofchad,  syn Chefera, nie miał  synów,  lecz
!\`
tylko  córki.  Córkom  Selofchada  było  na   imię
!\a
Machla, Noa, Chogla, Milka i Tirsa. 34 To są  rody
!\b
Manassesa:  według  tego, jak  zostali  spisani  -
!\c
pięćdziesiąt dwa tysiące siedmiuset.
!\d
35 To są synowie Efraima według swoich rodów: od
!\e
Szutelacha  pochodzi ród Szutlachitów;  od  Bekera
!\f
ród  Bakrytów, od Tachana ród Tachanitów. 36 A  ci
!\g
są  synowie Szutelacha: Eran, od którego  pochodzi
!\h
ród  Eranitów.  37 To  są rody  Efraimitów,  razem
!\i
trzydzieści dwa tysiące pięciuset spisanych. Są to
!\j
potomkowie  Józefa według swoich rodów. 38 Synowie
!\k
Beniamina  według swoich rodów: Bela,  od  którego
!\l
pochodzi  ród  Belaitów; od Aszbela  pochodzi  ród
!\m
Aszbelitów;  od  Achirama ród  Achiramitów.  39 Od
!\n
Szefufama pochodzi ród Szufamitów; od Chufama  ród
!\o
Chufamitów. 40 Synami Beli byli Ard i Naaman;  [od
!\p
Arda  pochodzi]  ród Ardytów,  a  od  Naamana  ród
!\q
Naamitów.  41 To  są potomkowie  Beniamina  według
!\r
swoich  rodów: według tego, jak zostali spisani  -
!\s
czterdzieści pięć tysięcy sześciuset.
!\t
42 To  są synowie Dana według swoich  rodów:  od
!\u
Szuchama   pochodzi   ród   Szuchamitów;   to   są
!\v
potomkowie  Dana według swoich rodów. 43 Wszystkie
!\w
rody   Szuchamitów  -  według  tego,  jak  zostały
!\x
spisane:  sześćdziesiąt cztery  tysiące  czterystu
!\y
spisanych.
!\z
44 Synowie Asera według swoich rodów:  od  Jimny
!\{
pochodzi   ród   Jimnaitów;   od   Jiszwiego   ród
!\|
Jiszwitów;  od  Berii ród Beriaitów.  45 Od  synów
!\}
Berii  pochodzą:  od  Chebera  ród  Chebrytów;  od
!\~
Malkiela  ród Malkielitów. 46 Córka Asera nazywała
!\
się  Sarach.  47 To są rody Aserytów według  tego,
!\Ç
jak  zostali  spisani - pięćdziesiąt trzy  tysiące
!\ü
czterystu.
!\é
48 Synowie   Neftalego  według   swoich   rodów:
!\â
Jachseel, od którego pochodzi ród Jachseelitów; od
!\ä
Guni  ród  Gunitów,  49 od  Jesera  pochodzi   ród
!\ů
Jisrytów;  od Szillema ród Szillemitów.  50 To  są
!\ć
rody Neftalego: według tego, jak zostali spisani -
!\ç
czterdzieści pięć tysięcy czterystu. 51 Ogólna zaś
!\ł
liczba  wszystkich Izraelitów:  według  tego,  jak
!\ë
zostali spisani - sześćset jeden tysięcy siedemset
!\Ő
trzydziestu.
!\ő
52 Następnie   tak  mówił   Pan   do   Mojżesza:
!\î
53 «Pomiędzy nich ma być kraj rozdzielony,  według
!\Ź
liczby głów, jako dziedzictwo. 54 Pokoleniu, które
!\Ä
ma więcej ludzi, przypadnie większy dział, a temu,
!\Ć
które ma mniej - mniejszy. Każde otrzyma przydział
!\É
odpowiadający danym spisu. 55 Kraj ma być dzielony
!\Ĺ
losem,  a dziedzictwo mają otrzymać według  liczby
!\ĺ
imion   w  rodach.  56 Losem  ma  być  rozdzielone
!\ô
dziedzictwo pomiędzy [rody] liczne i mniejsze».
!\ö
!\Ľ
!\ľ
57 A  oto  spis lewitów według ich  pokoleń:  od
!\Ś
Gerszona  pochodzi ród Gerszonitów; od Kehata  ród
!\ś
Kehatytów; od Merariego ród Merarytów. 58 A dalsze
!\Ö
rody  lewitów  to: Libnici, Chebronici,  Machlici,
!\Ü
Muszyci  i  Korachici.  Kehat  był  ojcem  Amrama.
!\Ť
59 Żona Amrama nazywała się Jokebed, a była  córką
!\ť
Lewiego,  urodzona w Egipcie. Z niej urodzili  się
!\Ł
Amramowi Aaron i Mojżesz oraz ich siostra  Miriam.
!\×
60 Aaronowi  urodzili  się Nadab,  Abihu,  Eleazar
!\č
oraz Itamar. 61 Jednak Nadab i Abihu zginęli,  gdy
!\á
nieśli  przed Pana inny* ogień w ofierze.  62 Było
!\í
ich  wszystkich  mężczyzn  [w  wieku]  od  jednego
!\ó
miesiąca wzwyż dwadzieścia trzy tysiące. Nie  byli
!\ú
jednak  spisani wraz z Izraelitami i nie otrzymali
!\Ą
działu   pośród  Izraelitów.  63 To  byli  ludzie,
!\ą
których   spisał  Mojżesz  i  kapłan  Eleazar   na
!\Ž
równinach   Moabu  w  pobliżu  Jordanu,  naprzeciw
!\ž
Jerycha.  64 Pośród nich nie było nikogo  z  tych,
!\Ę
których  Mojżesz i Aaron spisali,  gdy  dokonywali
!\ę
spisu  Izraelitów  na pustyni Synaj.  65 Rzekł  im
!\¬
bowiem  Pan, że umrą na pustyni i nie  zostanie  z
!\ź
nich  żaden  oprócz  Kaleba,  syna  Jefunnego,   i
!\Č
Jozuego, syna Nuna.
!\ş
!\«
Wyposażenie "córek dziedziczących"
!\»
┌────┐ 01 Następnie  przyszły   córki  Selofchada,
!\░
│ 27 │ syna  Chefera,  syna Gileada,  syna Makira,
!\▒
└────┘ syna  Manassesa, syna  Józefa.  Nosiły  one
!\▓
imiona:  Machla,  Noa,  Chogla,  Milka  i   Tirsa.
!\│
02 Wystąpiły przed Mojżeszem, kapłanem  Eleazarem,
!\┤
przed książętami i całą społecznością u wejścia do
!\Á
Namiotu Spotkania i rzekły: 03 «Ojciec nasz  umarł
!\Â
na  pustyni, ale nie należał do zgrai tych, którzy
!\Ě
się  połączyli  przeciw Panu,  do  zgrai  Koracha.
!\Ş
Umarł  za swoje własne grzechy, a nie miał  synów.
!\╣
04 Czemuż więc imię naszego ojca, który  nie  miał
!\║
syna,  ma  zniknąć  z jego rodu?  Daj  nam  przeto
!\╗
posiadłość  pośród braci naszego ojca». 05 Mojżesz
!\╝
przedstawił  ich sprawę Panu, 06 a  Pan  rzekł  do
!\Ż
Mojżesza: 07 «Córki Selofchada mają słuszność. Daj
!\ż
im  bez  wahania  posiadłość dziedziczną  pomiędzy
!\┐
braćmi  ich  ojca  i przekaż im jego  dziedzictwo.
!\└
08 Izraelitom zaś wydaj następujące polecenie: Gdy
!\┴
umrze   mąż  nie  zostawiając  syna,  wtedy   jego
!\┬
dziedzictwo    przeniesiecie   na   jego    córkę.
!\├
09 Jeśliby  nie  miał nawet córki,  wtedy  oddacie
!\─
dziedzictwo  jego braciom. 10 Gdyby  i  braci  nie
!\┼
miał, wtedy oddacie dziedzictwo braciom jego ojca.
!\Ă
11 Jeżeli  jego  ojciec nie ma braci,  wtedy  jego
!\ă
dziedzictwo oddacie najbliższemu krewnemu  w  jego
!\╚
rodzie, i on je weźmie w posiadanie. Takie  będzie
!\╔
prawo   wśród  Izraelitów,  jak  to  Pan   nakazał
!\╩
Mojżeszowi».
!\╦
!\╠
Jozue wodzem całej społeczności
!\═
12 Potem  Pan rzekł do Mojżesza:  «Wejdź  na  tę
!\╬
górę  z  łańcucha Abarim i popatrz na kraj,  który
!\¤
daję  Izraelitom. 13 Gdy go zobaczysz,  zostaniesz
!\đ
przyłączony do swoich przodków, podobnie jak  twój
!\Đ
brat  Aaron*,  14 za  to, żeście  się  sprzeciwili
!\Ď
mojemu  rozkazowi na pustyni Sin, gdy  społeczność
!\Ë
się  zbuntowała, a trzeba było objawić  przed  nią
!\ď
moją  świętość przez [danie im] wody». To są  wody
!\Ň
Meriba obok Kadesz na pustyni Sin.
!\Í
15 Rzekł więc Mojżesz do Pana: 16 «O  Panie,  od
!\Î
którego zależy życie wszystkich istot*, wyznacz do
!\ě
kierowania społecznością męża, 17 który by na  jej
!\┘
czele  wychodził  i  wracał,  wyprowadzał  ich   i
!\┌
przyprowadzał, by społeczność Pana  nie  była  jak
!\█
stado    bez    pasterza».   18 Pan   odpowiedział
!\▄
Mojżeszowi:  «Weź  Jozuego,  syna  Nuna,  męża,  w
!\Ţ
którym  prawdziwie mieszka Duch, i włóż  na  niego
!\Ů
swoje   ręce.  19 Następnie  przywiedź  go   przed
!\▀
kapłana  Eleazara  i  przed  całą  społeczność   i
!\Ó
ustanów go w ich obecności wodzem. 20 Przenieś  na
!\ß
niego  część  twojej godności, by cała społeczność
!\Ô
Izraelitów była mu posłuszna. 21 Winien się jednak
!\Ń
stawić  przed kapłanem Eleazarem, a ten będzie  za
!\ń
niego  pytał Pana przez losy urim. Tylko  na  jego
!\ň
rozkaz  winni  wyruszać i na jego  rozkaz  wracać,
!\Š
zarówno  on,  jak  i  wszyscy  Izraelici  i   cała
!\š
społeczność». 22 Mojżesz wykonał wszystko,  co  mu
!\Ŕ
nakazał  Pan.  Wezwał Jozuego i  stawił  go  przed
!\Ú
kapłanem  Eleazarem  i przed całym  zgromadzeniem.
!\ŕ
23 Następnie  włożył na niego ręce i ustanowił  go
!\Ű
wodzem - stosownie do woli Pana oznajmionej  przez
!\ý
!\Ý
!\ţ
Przepisy o ofiarach
!\´
┌────┐ 01 Pan mówił tak do Mojżesza:  02 «Oznajmij
!\­
│ 28 │ Izraelitom   następujące    rozporządzenie:
!\˝
└────┘ Czuwajcie  nad  tym,  by   składać   Mi   w
!\˛
określonym czasie dary ofiarne, moje pokarmy  jako
!\ˇ
ofiary spalane, na miłą woń dla Mnie.
!\˘
!\§
Ofiary codzienne
!\÷
03 Oznajmij im: Ofiary spalane, które  winniście
!\¸
składać  Panu, są następujące: dwa roczne jagnięta
!\°
bez   skazy   codziennie  na   nieustanną   ofiarę
!\¨
całopalną.  04 Jedno  jagnię  ma  być  złożone  na
!\˙
całopalenie rano, a drugie wieczorem.  05 Do  tego
!\ű
jako   ofiara  z  pokarmów  dziesiąta  część   efy
!\Ř
najczystszej  mąki zaprawionej oliwą według  miary
!\ř
jednej  czwartej hinu oliwy wyciśniętej z  oliwek.
!\■
06 To  jest ustawiczne całopalenie, które  już  na
!\ 
górze  Synaj  składano Panu jako miłą  woń  ofiary
!]!
spalanej. 07 Do tego jako ofiara z płynów  <wino>,
!]"
w  ilości  jednej czwartej hinu na  każde  jagnię.
!]#
Sycera  ma być wylana dla Pana w obrębie świątyni.
!]$
08 Drugie  jagnię winieneś ofiarować o  zmierzchu.
!]%
Złóż  w ofierze z tymi samymi ofiarami z pokarmów,
!]&
podobnie  jak  rano, należącą  do  nich  ofiarę  z
!]'
płynów jako miłą woń ofiary spalanej dla Pana.
!](
!])
Ofiary w szabat
!]*
09 W  dzień szabatu winniście złożyć  w  ofierze
!]+
dwa jagnięta roczne bez skazy z dwiema dziesiątymi
!],
efy  najczystszej  mąki  zaprawionej  oliwą,  jako
!]-
ofiarę  z  pokarmów, i należącą do tego  ofiarę  z
!].
płynów.  10 To jest ofiara całopalna  sobotnia  na
!]/
każdy  szabat,  oprócz całopalenia ustawicznego  i
!]0
ofiary z płynów.
!]1
!]2
Ofiary przy nowiu księżyca
!]3
11 Każdego  pierwszego  dnia  waszego   miesiąca
!]4
macie   złożyć  Panu  na  całopalenie:  dwa  młode
!]5
cielce, barana i siedem jednorocznych jagniąt  bez
!]6
skazy. 12 Do każdego cielca dodacie trzy dziesiąte
!]7
[efy]  najczystszej  mąki zaprawionej  oliwą  jako
!]8
ofiarę  z  pokarmów i do barana -  dwie  dziesiąte
!]9
[efy]  najczystszej  mąki  zaprawionej  oliwą   na
!]:
ofiarę  z pokarmów; 13 dalej, do każdego jagnięcia
!];
jako  ofiarę  z  pokarmów  jedną  dziesiątą  [efy]
!]<
najczystszej mąki zaprawionej oliwą; wszystko jako
!]=
ofiarę   całopalną,  jako  miłą  woń   dla   Pana.
!]>
14 Przynależną  ofiarą z płynów  będzie  pół  hinu
!]?
wina  na cielca, jedna trzecia - na barana i jedna
!]@
czwarta - na jagnię. To jest ofiara podczas  nowiu
!]A
księżyca,   którą   co  miesiąc  przez   wszystkie
!]B
miesiące  roku  macie składać.  15 Wreszcie,  poza
!]C
stałą ofiarą całopalną i należącą do niej ofiarą z
!]D
płynów,  winien być złożony Panu w ofierze  kozioł
!]E
jako ofiara przebłagalna.
!]F
!]G
Ofiary na Święto Paschy
!]H
16 W  czternastym dniu pierwszego miesiąca  jest
!]I
Pascha   Pana.  17 Piętnastego  zaś   dnia   tegoż
!]J
miesiąca  jest  święto, i odtąd przez  siedem  dni
!]K
można   jeść  tylko  przaśny  chleb.   18 W   dniu
!]L
pierwszym  będzie  zwołanie święte,  i  nie  wolno
!]M
wykonywać  żadnej pracy. 19 Jako  ofiarę  spalaną,
!]N
jako  całopalenie dla Pana, winniście wtedy złożyć
!]O
dwa  młode  cielce, barana i siedem  jednorocznych
!]P
jagniąt,  a  wszystkie one  mają  być  bez  skazy.
!]Q
20 Należąca  do  tego ofiara  z  pokarmów  ma  się
!]R
składać  z  najczystszej mąki  zaprawionej  oliwą:
!]S
trzy  dziesiąte  [efy]  na  każdego  cielca,  dwie
!]T
dziesiąte  na jednego barana, 21 a jedna dziesiąta
!]U
na  każde  z  siedmiu jagniąt.  22 Wreszcie  jeden
!]V
kozioł  na ofiarę przebłagalną, by dokonać za  was
!]W
przebłagania. 23 Wszystko to ma być złożone oprócz
!]X
porannego   całopalenia,  które  jest  ustawicznym
!]Y
całopaleniem.   24 Takie  ofiary   macie   składać
!]Z
codziennie  przez  siedem dni  jako  pokarm,  jako
!][
ofiary spalane, jako miłą woń dla Pana: winny  być
!]\
składane  oprócz codziennej ofiary  całopalenia  i
!]]
należącej do niej ofiary z płynów. 25 Dzień siódmy
!]^
będzie  znowu  dniem świętego  zwołania,  i  wtedy
!]_
żadnej pracy wykonywać nie będziecie.
!]`
!]a
Ofiary Święta Tygodni
!]b
26 Także  w  dniu pierwocin, gdy składacie  Panu
!]c
ofiarę z nowego zboża w Święto Tygodni, ma być dla
!]d
was zwołanie święte; wtedy nie będziecie wykonywać
!]e
żadnej pracy. 27 Złóżcie wtedy na ofiarę całopalną
!]f
jako miłą woń dla Pana dwa młode cielce, barana  i
!]g
siedem    jednorocznych   jagniąt,   28 do    tego
!]h
odpowiednią  ofiarę z pokarmów:  najczystszą  mąkę
!]i
zaprawioną oliwą - mianowicie trzy dziesiąte [efy]
!]j
na  jednego cielca, 29 dwie dziesiąte na barana  i
!]k
po  jednej dziesiątej na każde z siedmiu  jagniąt.
!]l
30 Wreszcie  kozła  jako ofiarę  przebłagalną,  by
!]m
dokonać za was przebłagania. 31 To wszystko  macie
!]n
złożyć w ofierze oprócz codziennego całopalenia  i
!]o
należącej do niego ofiary z pokarmów <będą dla was
!]p
bez skazy> wraz z płynnymi ich ofiarami.
!]q
!]r
Ofiary siódmego nowiu
!]s
┌────┐ 01 W   pierwszym  dniu  siódmego   miesiąca
!]t
│ 29 │ będziecie  mieć zwołanie święte; wtedy  nie
!]u
└────┘ wolno wykonywać żadnej pracy. Będzie to dla
!]v
was dzień trąbienia.
!]w
02 Złożycie wtedy na ofiarę całopalną, jako miłą
!]x
woń  dla  Pana, jednego młodego cielca,  barana  i
!]y
siedem jagniąt jednorocznych bez skazy, 03 do tego
!]z
!]{
zaprawioną  oliwą,  a  mianowicie  trzy  dziesiąte
!]|
[efy]  na jednego cielca, dwie dziesiąte na barana
!]}
i  04 jedną dziesiątą na każde jagnię. 05 Wreszcie
!]~
kozła jako ofiarę przebłagalną, by dokonać za  was
!]
przebłagania.   06 A  to  ma  być  oprócz   ofiary
!]Ç
całopalnej na nowiu łącznie z ofiarą z pokarmów  i
!]ü
oprócz  stałej  ofiary całopalnej z należącymi  do
!]é
niej ofiarami z pokarmów i płynów według przepisu,
!]â
jako miła woń ofiar spalanych dla Pana.
!]ä
!]ů
Ofiary w Dzień Przebłagania
!]ć
07 Również   dziesiątego  dnia  tegoż   siódmego
!]ç
miesiąca  będziecie mieć zwołanie święte  i  post;
!]ł
nie wolno też wykonywać żadnej pracy. 08 Na ofiarę
!]ë
całopalną  macie złożyć, jako miłą woń  dla  Pana,
!]Ő
młodego  cielca,  barana  i  siedem  jednorocznych
!]ő
jagniąt;    wszystkie   one   będą   bez    skazy.
!]î
09 Następnie należącą do tego ofiarę  z  pokarmów:
!]Ź
najczystszą  mąkę zaprawioną oliwą,  a  mianowicie
!]Ä
trzy dziesiąte [efy] na cielca, dwie dziesiąte  na
!]Ć
barana  10 i  po  jednej  dziesiątej  na  każde  z
!]É
siedmiu  jagniąt.  11 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]Ĺ
przebłagalną, oprócz ofiary przebłagalnej z powodu
!]ĺ
[Dnia]    Przebłagania   i   ustawicznej    ofiary
!]ô
całopalnej  oraz  należących  do  nich:  ofiary  z
!]ö
pokarmów i ofiar płynnych.
!]Ľ
!]ľ
Święto Namiotów
!]Ś
12 Piętnastego dnia siódmego miesiąca  będziecie
!]ś
mieli  zwołanie święte; nie wolno wtedy  wykonywać
!]Ö
żadnej   pracy,  lecz  przez  siedem   dni   macie
!]Ü
obchodzić  święto Pańskie. 13 Na ofiarę całopalną,
!]Ť
ofiarę  spalaną, jako miłą woń dla Pana,  złożycie
!]ť
trzynaście   młodych   cielców,   dwa   barany   i
!]Ł
czternaście jednorocznych jagniąt bez skazy. 14 Do
!]×
tego  odpowiednią  ofiarę z pokarmów:  najczystszą
!]č
mąkę,   zaprawioną   oliwą,  a  mianowicie:   trzy
!]á
dziesiąte   [efy]  na  każdego  z   poszczególnych
!]í
cielców;  dwie  dziesiąte  na  każdego   z   dwóch
!]ó
baranów;  15 i  po jednej dziesiątej  na  każde  z
!]ú
czternastu  jagniąt; 16 ponadto kozła jako  ofiarę
!]Ą
przebłagalną, oprócz zwykłych ofiar całopalnych  z
!]ą
należącymi do nich ofiarami z pokarmów  i  płynów.
!]Ž
17 Drugiego  dnia: dwanaście młodych cielców,  dwa
!]ž
barany  i  czternaście jagniąt  jednorocznych  bez
!]Ę
skazy,  18 do  tego należącą ofiarę z  pokarmów  i
!]ę
ofiary   płynne  [dołączone  do  ofiar]  z  wołów,
!]¬
baranów  i  jagniąt, stosownie  do  ich  liczby  -
!]ź
według  przepisów. 19 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]Č
przebłagalną, oprócz ustawicznej ofiary całopalnej
!]ş
i  należących do nich: ofiary z pokarmów  i  ofiar
!]«
!]»
20 Trzeciego  dnia: jedenaście młodych  cielców,
!]░
dwa barany i czternaście jednorocznych jagniąt bez
!]▒
skazy,  21 do  tego należącą ofiarę z  pokarmów  i
!]▓
ofiary  płynne  [dołączone do  ofiar]  z  cielców,
!]│
!]┤
według  przepisów. 22 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]Á
przebłagalną,   oprócz   ustawicznej   ofiary    i
!]Â
należących  do  nich: ofiary z  pokarmów  i  ofiar
!]Ě
!]Ş
23 Czwartego dnia: dziesięć młodych cielców, dwa
!]╣
barany  i  czternaście jednorocznych  jagniąt  bez
!]║
skazy,  24 do  tego należącą ofiarę z  pokarmów  i
!]╗
!]╝
!]Ż
według  przepisów. 25 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]ż
!]┐
!]└
!]┴
26 Piątego  dnia: dziewięć młodych cielców,  dwa
!]┬
!]├
skazy,  27 do  tego należącą ofiarę z  pokarmów  i
!]─
!]┼
!]Ă
według  przepisów. 28 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]ă
!]╚
!]╔
!]╩
29 Szóstego  dnia:  osiem młodych  cielców,  dwa
!]╦
!]╠
skazy,  30 do  tego należącą ofiarę z  pokarmów  i
!]═
!]╬
!]¤
według  przepisów. 31 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]đ
!]Đ
i  dołączonych do nich: ofiary z pokarmów i  ofiar
!]Ď
!]Ë
32 Siódmego  dnia: siedem młodych  cielców,  dwa
!]ď
!]Ň
skazy,  33 do  tego należącą ofiarę z  pokarmów  i
!]Í
!]Î
!]ě
według  przepisów. 34 Wreszcie kozła  jako  ofiarę
!]┘
!]┌
!]█
!]▄
35 Ósmego   dnia   będzie   dla   was   zebranie
!]Ţ
świąteczne  i nie możecie wykonywać żadnej  pracy.
!]Ů
36 Na ofiarę całopalną, ofiarę spalaną, jako  miłą
!]▀
woń  dla  Pana  złożycie: jednego cielca,  jednego
!]Ó
barana  i siedem jednorocznych jagniąt bez  skazy,
!]ß
37 do  tego  należącą ofiarę z pokarmów  i  ofiary
!]Ô
płynne  [dołączone do ofiar] z cielców, baranów  i
!]Ń
jagniąt,   stosownie  do  ich  liczby   -   według
!]ń
przepisów.    38 Wreszcie   kozła   jako    ofiarę
!]ň
!]Š
i  należących do nich: ofiary z pokarmów i  ofiary
!]š
płynnej.  39 To  macie czynić dla  Pana  w  czasie
!]Ŕ
waszych świąt, niezależnie od tego, co ofiarujecie
!]Ú
na  mocy waszych ślubów, lub jako wasze dobrowolne
!]ŕ
dary  na  ofiary  całopalne,  ofiary  z  pokarmów,
!]Ű
płynów oraz ofiary biesiadne».
!]ý
┌────┐ 01 Mojżesz  mówił  do Izraelitów zgodnie  z
!]Ý
│ 30 │ tym wszystkim, co mu Pan nakazał.
!]ţ
└────┘
!]´
!]­
Prawo o ślubach
!]˝
02 Mówił   więc   Mojżesz  do   wodzów   pokoleń
!]˛
izraelskich  te  słowa:  «Oto,  co  nakazuje  Pan:
!]ˇ
03 Jeśli  mężczyzna złoży ślub Panu albo zobowiąże
!]˘
się  do  czego  przysięgą, nie  może  łamać  swego
!]§
słowa,  ale  winien  wypełnić  dokładnie  to,   co
!]÷
wyrzekł  swymi ustami. 04 Gdy kobieta  złoży  ślub
!]¸
Panu lub podejmie jakie zobowiązanie, to w wypadku
!]°
gdy  jest  jeszcze młoda i mieszka  w  domu  swego
!]¨
ojca,   05 a   ojciec  wie  o   jej   ślubie   czy
!]˙
zobowiązaniu,  które uczyniła,  i  nie  sprzeciwia
!]ű
się,   wówczas  ślub,  jakikolwiek   by   był,   i
!]Ř
zobowiązanie  będą ważne. 06 Jeżeli jednak  ojciec
!]ř
sprzeciwi   się,  i  to  w  dniu,  w  którym   się
!]■
dowiedział,  wtedy  stają się  nieważne  wszystkie
!] 
śluby  i  zobowiązania, które  uczyniła.  Pan  nie
!^!
poczyta  jej  tego za winę, ojciec  bowiem  okazał
!^"
swój  sprzeciw. 07 Gdy jednak wyjdzie  za  mąż,  a
!^#
jest   jeszcze  związana  ślubem  czy  nieopatrzną
!^$
obietnicą swych warg, którą się związała, 08 wtedy
!^%
ślub   i  zobowiązanie  będą  ważne,  o  ile   mąż
!^&
powiadomiony  o  tym nie okaże sprzeciwu  w  dniu,
!^'
kiedy  się dowiedział. 09 Jeżeli jednak mąż wtedy,
!^(
gdy  się dowie, okaże sprzeciw, wówczas unieważnia
!^)
ślub  ją wiążący i nieopatrzną obietnicę jej warg,
!^*
którą  się  związała. Pan jednak nie  poczyta  jej
!^+
tego  za  winę.  10 Ślub  i wszelkie  zobowiązania
!^,
wdowy   albo   kobiety,   która   otrzymała   list
!^-
rozwodowy, pozostają ważne. 11 Gdy jednak  w  domu
!^.
swego   męża  złożyła  ślub  lub  uczyniła   jakie
!^/
zobowiązanie, 12 a mąż, dowiedziawszy się  o  tym,
!^0
milczał i nie okazał sprzeciwu, wtedy ślub  jej  i
!^1
podjęte zobowiązania będą ważne. 13 Jeżeli  jednak
!^2
mąż,  dowiedziawszy się o tym, od razu  unieważnił
!^3
je,  wtedy  śluby i zobowiązania wyrażone  słowami
!^4
stają się nieważne. Jest jednak ona bez winy przed
!^5
Panem,  jej  śluby  bowiem mąż unieważnił.  14 Mąż
!^6
może  unieważnić lub potwierdzić wszelkie śluby  i
!^7
przysięgi żony. 15 Jeśli jednak mąż milczy  aż  do
!^8
następnego dnia, tym samym wyraża zgodę na śluby i
!^9
zobowiązania, jakie uczyniła. Wyraził  swą  zgodę,
!^:
ponieważ  milczał w dniu, w którym się dowiedział.
!^;
16 Gdyby unieważnił je po upływie dłuższego  czasu
!^<
od  dowiedzenia się, wówczas na niego spadnie cały
!^=
ciężar  winy».  17 Oto są prawa, które  podał  Pan
!^>
Mojżeszowi,  [dotyczące spraw]  pomiędzy  mężem  a
!^?
żoną,  pomiędzy ojcem a jego córką, która  jeszcze
!^@
jako młoda dziewczyna przebywa w domu swego ojca.
!^A
!^B
Wojna święta przeciw Madianitom
!^C
┌────┐ 01 Rzekł   Pan  do  Mojżesza:   02 «Pomścij
!^D
│ 31 │ Izraelitów na Madianitach. Potem zostaniesz
!^E
└────┘ przyłączony do twoich przodków*».  03 Rzekł
!^F
więc Mojżesz do ludu: «Przygotujcie spośród siebie
!^G
mężów na wyprawę wojenną przeciw Madianitom;  mają
!^H
im  wymierzyć pomstę Pana. 04 Poślijcie na wyprawę
!^I
wojenną  po  tysiącu  ludzi  z  każdego  pokolenia
!^J
izraelskiego». 05 I zostało wybranych po tysiącu z
!^K
każdego   pokolenia,   czyli   dwanaście   tysięcy
!^L
zdolnych  do walki. 06 Mojżesz posłał  po  tysiącu
!^M
ludzi  z każdego pokolenia na wojnę. Razem z  nimi
!^N
[wysłał]   Pinchasa,  syna  kapłana  Eleazara,   i
!^O
przedmioty święte* oraz trąby sygnałowe. 07 Według
!^P
rozkazu,  jaki otrzymał Mojżesz od Pana, wyruszyli
!^Q
przeciw   Madianitom   i   pozabijali   wszystkich
!^R
mężczyzn.  08 Zabili również królów  madianickich.
!^S
Oprócz tych, którzy zginęli [w walce]: Ewi, Rekem,
!^T
Sur,   Chur   i   Reba  -  razem   pięciu   królów
!^U
madianickich.  Mieczem  zabili  również  Balaama*,
!^V
syna  Beora.  09 Następnie uprowadzili  w  niewolę
!^W
kobiety  i dzieci madianickie oraz zagarnęli  jako
!^X
łup  wszystko  ich bydło, stada  i  cały  majątek.
!^Y
10 Spalili    wszystkie   miasta,   które    tamci
!^Z
zamieszkiwali,  i  wszystkie obozowiska  namiotów.
!^[
11 Zabrawszy  następnie  całą  zdobycz,  cały  łup
!^\
złożony  z  ludzi  i  zwierząt,  12 przyprowadzili
!^]
jeńców,   zdobycz  i  łup  do  Mojżesza,   kapłana
!^^
Eleazara  i  całej  społeczności  Izraelitów,   do
!^_
obozu,  który  się  znajdował na równinach  Moabu,
!^`
położonych   nad   Jordanem   naprzeciw   Jerycha.
!^a
13 Mojżesz,  kapłan  Eleazar  i  wszyscy  książęta
!^b
społeczności wyszli z obozu naprzeciw  nich.  14 I
!^c
rozgniewał  się  Mojżesz na  dowódców  wojska,  na
!^d
tysiączników i setników, którzy wracali z  wyprawy
!^e
wojennej.   15 Rzekł  do  nich:  «Jakże  mogliście
!^f
zostawić  przy życiu wszystkie kobiety? 16 One  to
!^g
za  radą  Balaama* spowodowały,  że  Izraelici  ze
!^h
względu na Peora dopuścili się niewierności  wobec
!^i
Pana.  Sprowadziło  to plagę na społeczność  Pana.
!^j
17 Zabijecie   więc   spośród  dzieci   wszystkich
!^k
chłopców, a spośród kobiet te, które już  obcowały
!^l
z   mężczyzną.  18 Jedynie  wszystkie  dziewczęta,
!^m
które jeszcze nie obcowały z mężczyzną, zostawicie
!^n
dla siebie przy życiu*. 19 Musicie jednak pozostać
!^o
przez  siedem dni poza obozem. Każdy z was,  który
!^p
kogoś  zabił,  każdy, który się dotknął  zabitego,
!^q
musi  się  oczyścić  dnia  trzeciego  i  siódmego,
!^r
zarówno on, jak i jego jeńcy. 20 Również odzienie,
!^s
wszystkie   przedmioty  ze  skóry,  to   co   jest
!^t
sporządzone   z   sierści   koziej   i   wszystkie
!^u
przedmioty   z   drzewa  muszą  być  oczyszczone».
!^v
21 Kapłan    Eleazar   powiedział    jeszcze    do
!^w
wojowników,  którzy  z nim razem  odbyli  wyprawę:
!^x
«Taki  jest nakaz prawa, który Pan dał Mojżeszowi:
!^y
22 złoto, srebro, miedź, żelazo, cynę, ołów 23 i w
!^z
ogóle   wszystko,   czego  ogień   nie   zniszczy,
!^{
przeprowadźcie przez ogień, aby stało się  czyste;
!^|
ale  tylko  woda oczyszczenia* usunie nieczystość.
!^}
Czego zaś nie można kłaść do ognia, przeprowadźcie
!^~
przez  wodę.  24 Siódmego  dnia  wypierzcie  swoje
!^
odzienie;  wtedy staniecie się czyści i  będziecie
!^Ç
mogli znowu wejść do obozu».
!^ü
!^é
Podział zdobyczy
!^â
25 Potem  tak mówił Pan do Mojżesza:  26 «Policz
!^ä
wraz   z   kapłanem  Eleazarem  i  głowami   rodów
!^ů
społeczności  to,  co  z  ludzi  i  bydła  zostało
!^ć
przyprowadzone jako zdobycz. 27 Podziel zdobycz na
!^ç
połowę  pomiędzy  tych,  którzy  brali  udział   w
!^ł
wyprawie, i pomiędzy całą społeczność. 28 Winieneś
!^ë
jednak od wojowników, którzy wyruszyli na wyprawę,
!^Ő
wziąć jako dar dla Pana jedną sztukę na pięćset  -
!^ő
zarówno  z ludzi, jak też z wołów, osłów i  owiec.
!^î
29 Z  połowy  należącej do nich weźmiesz,  a  dasz
!^Ź
kapłanowi  Eleazarowi jako ofiarę dla  Pana.  30 Z
!^Ä
połowy   [należnej  reszcie]  Izraelitów  weźmiesz
!^Ć
pięćdziesiątą  część, tak ludzi,  jak  też  wołów,
!^É
osłów i owiec, słowem ze wszystkiego bydła, i dasz
!^Ĺ
to  lewitom,  którzy  pełnią  służbę  w  przybytku
!^ĺ
Pana».   31 Mojżesz  i  kapłan  Eleazar   wykonali
!^ô
wszystko,  co  im  Pan nakazał. 32 Zdobycz,  którą
!^ö
wojownicy   wzięli  jako  łup,  składała   się   z
!^Ľ
sześciuset siedemdziesięciu pięciu tysięcy  owiec,
!^ľ
33 siedemdziesięciu    dwóch    tysięcy     wołów,
!^Ś
34 sześćdziesięciu i jednego tysiąca  osłów,  35 a
!^ś
osób,  czyli dziewcząt, które jeszcze nie obcowały
!^Ö
z mężczyzną, było razem trzydzieści dwa tysiące.
!^Ü
36 Połowa  przypadająca w  udziale  tym,  którzy
!^Ť
brali   udział  w  wyprawie  wojennej,   wynosiła:
!^ť
trzysta trzydzieści siedem tysięcy pięćset  owiec.
!^Ł
37 Z tego oddali Panu sześćset siedemdziesiąt pięć
!^×
sztuk;  38 trzydzieści sześć  tysięcy  wołów  -  z
!^č
czego  oddali  Panu  siedemdziesiąt  dwie  sztuki;
!^á
39 trzydzieści  tysięcy  pięćset  osłów,  z  czego
!^í
oddali   Panu   sześćdziesiąt  i   jedną   sztukę.
!^ó
40 Wreszcie  szesnaście  tysięcy  osób,  z   czego
!^ú
oddali  Panu  trzydzieści dwie osoby.  41 I  oddał
!^Ą
Mojżesz kapłanowi Eleazarowi dary przeznaczone  na
!^ą
ofiarę  dla Pana, stosownie do rozkazu,  jaki  Pan
!^Ž
dał  Mojżeszowi, 42 z połowy [należnej pozostałym]
!^ž
Izraelitom,  którą  Mojżesz  oddzielił  od  części
!^Ę
przypadającej wojownikom. 43 A w połowie  należnej
!^ę
reszcie  Izraela  było trzysta trzydzieści  siedem
!^¬
tysięcy   pięćset   owiec,  44 trzydzieści   sześć
!^ź
tysięcy   wołów,  45 trzydzieści  tysięcy  pięćset
!^Č
osłów  46 i  szesnaście  tysięcy  osób.  47 Z  tej
!^ş
części  należnej  Izraelitom wziął  Mojżesz  jedną
!^«
pięćdziesiątą tak z ludzi, jak i z  bydła,  i  dał
!^»
lewitom, którzy strzegą przybytku Pana - stosownie
!^░
do  nakazu, jaki odebrał Mojżesz od Pana. 48 Wtedy
!^▒
przystąpili do Mojżesza dowódcy oddziałów  wojska,
!^▓
tysiącznicy  i setnicy, 49 i rzekli  do  Mojżesza:
!^│
«Słudzy   twoi   dokonali   przeglądu   wszystkich
!^┤
poddanych sobie wojowników i okazało się, że żaden
!^Á
z  nich  nie  zginął. 50 Dlatego  przynieśliśmy  w
!^Â
ofierze  dla Pana wszystkie znalezione  przedmioty
!^Ě
ze  złota: nagolennice, naramienniki, pierścienie,
!^Ş
kolczyki i naszyjniki, aby dokonano nad nami wobec
!^╣
Pana obrzędu przebłagania». 51 Wzięli więc Mojżesz
!^║
i  kapłan  Eleazar  złoto  i  wszystkie  kosztowne
!^╗
przedmioty.    52 Złota   zaś    oddanego    przez
!^╝
tysiączników  i setników na ofiarę dla  Pana  było
!^Ż
szesnaście tysięcy siedemset pięćdziesiąt  syklów.
!^ż
53 Każdy  ze zwykłych wojowników posiadał  jeszcze
!^┐
swój  własny łup. 54 Mojżesz więc i kapłan Eleazar
!^└
wzięli złoto od tysiączników i setników i zanieśli
!^┴
do   Namiotu   Spotkania   jako   pamiątkowy   dar
!^┬
Izraelitów dla Pana.
!^├
!^─
Podział Zajordania
!^┼
┌────┐ 01 Rubenici  i  Gadyci  posiadali liczne  i
!^Ă
│ 32 │ bardzo duże stada. Gdy ujrzeli krainę Jezer
!^ă
└────┘ i Gilead, uznali, że ta okolica nadaje  się
!^╚
bardzo  do hodowli bydła. 02 Podeszli więc  i  tak
!^╔
mówili  do  Mojżesza, kapłana Eleazara  i  książąt
!^╩
społeczności:  03 «Atarot, Dibon, Jazer  i  Nimra,
!^╦
Cheszbon,  Eleale, Sibma*, Nebo i  Beon,  04 kraj,
!^╠
który Pan poddał społeczności Izraela, nadaje  się
!^═
szczególnie  do  hodowli  bydła,  a  twoi   słudzy
!^╬
posiadają  [wiele] bydła». 05 Potem mówili  dalej:
!^¤
«Jeśli darzysz nas życzliwością, oddaj tę krainę w
!^đ
posiadanie  sługom  swoim. Nie prowadź  nas  przez
!^Đ
Jordan!»   06 Mojżesz   odpowiedział   Gadytom   i
!^Ď
Rubenitom: «Jakże to? Wasi bracia ruszą do  walki,
!^Ë
a  wy  chcecie  tu  spokojnie  pozostać?  07 Czemu
!^ď
odbieracie  Izraelitom odwagę  wejścia  do  kraju,
!^Ň
który   im   dał   Pan?  08 Tak  postępowali   już
!^Í
przodkowie wasi, gdy ich z Kadesz-Barnea  wysłałem
!^Î
celem  zbadania  kraju. 09 Dotarli  aż  do  doliny
!^ě
Eszkol  i  zbadali  kraj,  potem  jednak  odebrali
!^┘
Izraelitom  odwagę  do tego stopnia,  że  już  nie
!^┌
chcieli  iść  do kraju, który im Pan  przyobiecał.
!^█
10 Tego  dnia  zapłonął Pan gniewem  i  przysiągł:
!^▄
11 Mężowie,  którzy wyszli z  Egiptu  w  wieku  od
!^Ţ
dwudziestu  lat  wzwyż, nie zobaczą  kraju,  który
!^Ů
poprzysiągłem dać Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi;
!^▀
nie   okazali  mi  bowiem  pełnego  posłuszeństwa;
!^Ó
12 oprócz  Kaleba,  syna  Jefunnego  Kenizyty,   i
!^ß
Jozuego,  syna  Nuna, którzy  okazali  Panu  pełne
!^Ô
posłuszeństwo.  13 Wtedy  rozgniewał  się  Pan  na
!^Ń
Izraela  i  sprawił, że błąkał się on  po  pustyni
!^ń
przez   czterdzieści   lat,   póki   nie   wymarło
!^ň
pokolenie, które uczyniło to, co jest złe w oczach
!^Š
Pana.  14 A  teraz  stanęliście  zamiast  przodków
!^š
waszych  jako  grzeszne potomstwo,  by  spotęgować
!^Ŕ
gniew  Pana przeciw Izraelowi. 15 Gdy Mu się znowu
!^Ú
sprzeciwicie, pozostawi was dalej na pustyni, i wy
!^ŕ
będziecie  winni  zguby całego ludu».  16 Oni  zaś
!^Ű
przybliżyli  się do niego i rzekli: «Tu  zbudujemy
!^ý
zagrody  dla  naszych stad i osiedla  dla  naszych
!^Ý
rodzin. 17 My jednak sami chcemy iść spiesznie  na
!^ţ
czele  Izraelitów,  póki ich  nie  wprowadzimy  na
!^´
miejsce  zamieszkania.  Tymczasem  rodziny   nasze
!^­
pozostaną zabezpieczone w umocnionych miastach  ze
!^˝
względu  na  mieszkańców kraju.  18 Nie  powrócimy
!^˛
jednak  do swoich rodzin tak długo, póki  każdy  z
!^ˇ
Izraelitów nie otrzyma swego dziedzictwa. 19 A  my
!^˘
nie  weźmiemy żadnego dziedzictwa z tamtej  strony
!^§
Jordanu  i dalej, gdyż nasze posiadłości  znajdują
!^÷
się tu, na wschód od Jordanu».
!^¸
20 Mojżesz odpowiedział im: «Gdy postąpicie tak,
!^°
jak  powiedzieliście,  gdy  będziecie  wobec  Pana
!^¨
gotowi  do  walki  21 i gdy  wszyscy  spośród  was
!^˙
zdolni  do walki przejdą Jordan w obecności  Pana,
!^ű
aż  On wypędzi przed sobą wszystkich nieprzyjaciół
!^Ř
swoich, 22 i gdy wówczas dopiero powrócicie, kiedy
!^ř
cały  kraj  będzie poddany Panu - wypełnicie  swój
!^■
obowiązek względem Pana i Izraela, kraj ten będzie
!^ 
waszą  własnością wobec Pana. 23 Gdybyście  jednak
!_!
nie  wykonali  tego,  zgrzeszycie  wobec  Pana   i
!_"
wiedzcie,   że   grzech   wasz   dosięgnie    was.
!_#
24 Budujcie  więc  miasta  dla  rodzin  waszych  i
!_$
zagrody  dla  trzód,  ale spełnijcie  również  to,
!_%
coście  przyrzekli  swymi  ustami».  25 Gadyci   i
!_&
Rubenici  oświadczyli  Mojżeszowi:  «Słudzy   twoi
!_'
spełnią  to, co nasz pan nakazał: 26 Nasze dzieci,
!_(
żony,  nasze  trzody i całe bydło pozostaną  tu  w
!_)
miastach  Gileadu. 27 Słudzy twoi jednak,  wszyscy
!_*
zdolni  do  walki,  pociągną w obecności  Pana  na
!_+
wojnę,  jakeś  to  ty,  nasz  panie,  powiedział».
!_,
28 Wydał  więc  Mojżesz  rozporządzenie  kapłanowi
!_-
Eleazarowi,  Jozuemu, synowi Nuna, i głowom  rodów
!_.
pokoleń  izraelskich. 29 Rzekł  do  nich  Mojżesz:
!_/
«Gdy  wszyscy  Gadyci i Rubenici zdolni  do  walki
!_0
ruszą  z  wami  w obecności Pana przez  Jordan  na
!_1
wojnę, i ziemia zostanie przez was podbita, dajcie
!_2
im  w  posiadanie krainę Gilead. 30 Jeśliby jednak
!_3
wojownicy nie ruszyli z wami, otrzymają posiadłość
!_4
pomiędzy   wami  w  ziemi  Kanaan».  31 Gadyci   i
!_5
Rubenici  odrzekli na to: «Uczynimy tak,  jak  Pan
!_6
przykazał sługom twoim. 32 My, wojownicy,  ruszymy
!_7
w  obecności  Pana do ziemi Kanaan, a  posiadłości
!_8
nasze  zostaną wtedy z tej strony Jordanu». 33 Dał
!_9
więc   Mojżesz   Gadytom,  Rubenitom   i   połowie
!_:
pokolenia   Manassesa,  syna   Józefa,   królestwo
!_;
Sichona, króla Amorytów, oraz królestwo Oga, króla
!_<
Baszanu,  ziemię  i  miasta z  ich  okręgami,  jak
!_=
również miasta okoliczne kraju. 34 Odbudowali więc
!_>
Gadyci   Dibon,   Atarot  i  Aroer,   35 następnie
!_?
Atrot-Szofan,  Jazer  i  Jogboha,  36 Bet-Nimra  i
!_@
Bet-Haran,  miasta  obronne, a także  zagrody  dla
!_A
trzód.  37 Rubenici odbudowali Cheszbon, Eleale  i
!_B
Kiriataim, 38 następnie Nebo, Baal-Meon <ze zmianą
!_C
nazwy>  oraz Sibma, i nadali nazwy miastom,  które
!_D
odbudowali.   39 Potomkowie   Makira,   potomkowie
!_E
Manassesa,  ruszyli  do  Gileadu,  zdobyli  go   i
!_F
wypędzili Amorytów, którzy tam mieszkali. 40 Oddał
!_G
więc Mojżesz Gilead Makirowi, potomkowi Manassesa,
!_H
on  zaś tam się osiedlił. 41 Również Jair, potomek
!_I
Manassesa,  wyruszył i zajął  wsie  [Amorytów],  i
!_J
nazwał  je  Osiedlami Jaira*. 42 W końcu  wyruszył
!_K
Nobach.  Zdobył Kenat z przynależnymi doń miastami
!_L
i nazwał je swoim własnym imieniem - Nobach.
!_M
!_N
Poszczególne etapy wyjścia
!_O
┌────┐ 01 Oto  miejsca postoju Izraelitów,  którzy
!_P
│ 33 │ swoimi   oddziałami  wojskowymi  wyszli   z
!_Q
└────┘ Egiptu   pod  wodzą  Mojżesza   i   Aarona.
!_R
02 Mojżesz zapisywał na rozkaz Pana miejsca,  skąd
!_S
rozpoczynał się dalszy ciąg pochodu. Takie  to  są
!_T
owe  miejsca  postojów, z których  ruszali  dalej.
!_U
03 * W pierwszym miesiącu wyruszyli z Ramses.  Był
!_V
to  piętnasty dzień pierwszego miesiąca, nazajutrz
!_W
po   Święcie  Paschy,  gdy  Izraelici   wyszli   z
!_X
podniesioną  ręką  na oczach wszystkich  Egipcjan.
!_Y
04 A  Egipcjanie w tym czasie grzebali  wszystkich
!_Z
swoich  pierworodnych, zabitych  przez  Pana.  Pan
!_[
dokonał  sądu również nad ich bogami*.  05 Ruszyli
!_\
więc  Izraelici z Ramses i rozbili obóz w  Sukkot.
!_]
06 Z  Sukkot ruszyli dalej i rozbili obóz w  Etam,
!_^
które    jest   położone   na   skraju    pustyni.
!__
07 Następnie  ruszyli z Etam i skierowali  się  do
!_`
Pi-Hachirot położonego obok Baal-Sefon  i  rozbili
!_a
obóz  przed Migdol. 08 Wyruszyli spod Pi-Hachirot,
!_b
przeszli przez środek morza ku pustyni i po trzech
!_c
dniach  drogi przez pustynię rozbili obóz w  Mara.
!_d
09 Wyruszyli  z Mara, przybyli do  Elim.  W  Elim,
!_e
gdzie  było dwanaście źródeł wody i siedemdziesiąt
!_f
palm, rozbili obóz. 10 Wyruszywszy z Elim, rozbili
!_g
obóz  nad Morzem Czerwonym. 11 Od Morza Czerwonego
!_h
wyruszyli   i   rozbili  obóz  na  pustyni   Sin*.
!_i
12 Wyruszyli z pustyni Sin i rozbili obóz w Dofka.
!_j
13 Wyruszyli  z  Dofka  i rozbili  obóz  w  Alusz.
!_k
14 Wyruszyli z Alusz i rozbili obóz w Refidim. Tam
!_l
zabrakło  ludowi  wody  do picia.  15 Wyruszyli  z
!_m
Refidim   i   rozbili  obóz  na   pustyni   Synaj.
!_n
16 Wyruszyli  z  pustyni Synaj i  rozbili  obóz  w
!_o
Kibrot-Hattaawa. 17 Wyruszyli z Kibrot-Hattaawa  i
!_p
rozbili obóz w Chaserot. 18 Wyruszyli z Chaserot i
!_q
rozbili  obóz  w  Ritma. 19 Wyruszyli  z  Ritma  i
!_r
rozbili   obóz  w  Rimmon-Peres.  20 Wyruszyli   z
!_s
Rimmon-Peres i rozbili obóz w Libnie. 21 Wyruszyli
!_t
z  Libny  i  rozbili obóz w Rissa. 22 Wyruszyli  z
!_u
Rissa  i  rozbili obóz w Kehelata. 23 Wyruszyli  z
!_v
Kehelata   i   rozbili  obóz  na   górze   Szafer.
!_w
24 Wyruszyli  od  góry Szafer  i  rozbili  obóz  w
!_x
Charada. 25 Wyruszyli z Charada i rozbili  obóz  w
!_y
Makelot. 26 Wyruszyli z Makelot i rozbili  obóz  w
!_z
Tachat.  27 Wyruszyli z Tachat i  rozbili  obóz  w
!_{
Terach.  28 Wyruszyli z Terach i  rozbili  obóz  w
!_|
Mitka.  29 Wyruszyli  z Mitka  i  rozbili  obóz  w
!_}
Chaszmona. 30 Wyruszyli z Chaszmona i rozbili obóz
!_~
w Moserot. 31 Wyruszyli z Moserot i rozbili obóz w
!_
Bene-Jaakan. 32 Wyruszyli z Bene-Jaakan i  rozbili
!_Ç
obóz    w    Chor-Haggidgad.    33 Wyruszyli     z
!_ü
Chor-Haggidgad   i   rozbili   obóz   w   Jotbata.
!_é
34 Wyruszyli  z Jotbata i rozbili obóz  w  Abrona.
!_â
35 Wyruszyli   z   Abrona   i   rozbili   obóz   w
!_ä
Esjon-Geber. 36 Wyruszyli z Esjon-Geber i  rozbili
!_ů
obóz  na pustyni Sin, czyli w Kadesz. 37 Wyruszyli
!_ć
z  Kadesz i rozbili obóz na górze Hor, na  granicy
!_ç
ziemi  Edomu. 38 Stosownie do rozkazu Pana wstąpił
!_ł
kapłan   Aaron  na  górę  Hor  i   umarł   tam   w
!_ë
czterdziestym roku po wyjściu Izraelitów  z  ziemi
!_Ő
egipskiej,   pierwszego  dnia  piątego   miesiąca.
!_ő
39 Aaron  liczył wówczas, gdy umarł na górze  Hor,
!_î
sto   dwadzieścia   trzy  lata.   40 Król   Aradu,
!_Ź
położonego   na   południe   od   ziemi    Kanaan,
!_Ä
Kananejczyk,   dowiedział   się,   że    Izraelici
!_Ć
nadciągają. 41 Wyruszyli oni z góry Hor i  rozbili
!_É
obóz  w  Salmona. 42 Wyruszyli z Salmona i rozbili
!_Ĺ
obóz  w Punon. 43 Wyruszyli z Punon i rozbili obóz
!_ĺ
w  Obot.  44 Wyruszyli następnie z Obot i  rozbili
!_ô
obóz    w   Ijje-Haabarim,   na   granicy   Moabu.
!_ö
45 Wyruszyli  z Ijjim i rozbili obóz w  Dibon-Gad.
!_Ľ
46 Wyruszyli   z  Dibon-Gad  i  rozbili   obóz   w
!_ľ
Almon-Diblataim. 47 Wyruszyli z Almon-Diblataim  i
!_Ś
rozbili  obóz  na  górach Abarim, naprzeciw  Nebo.
!_ś
48 Wyruszyli  z  gór  Abarim  i  rozbili  obóz  na
!_Ö
równinach  Moabu nad Jordanem, naprzeciw  Jerycha.
!_Ü
49 Obozowali na równinach Moabu na Jordanem między
!_Ť
Bet-Hajeszimot i Abel-Szittim.
!_ť
!_Ł
Boży nakaz co do podziału Kanaanu
!_×
50 Tak mówił Pan do Mojżesza na równinach Moabu,
!_č
naprzeciw Jerycha: 51 «To powiedz Izraelitom:  Gdy
!_á
przejdziecie   przez  Jordan  do   ziemi   Kanaan,
!_í
52 macie  wypędzić  wszystkich  mieszkańców  kraju
!_ó
przed   sobą.  Zniszczycie  wszystkie  wyobrażenia
!_ú
bogów, podobnie wszystkie posągi ulane z metalu, a
!_Ą
wszystkie    wyżyny   spustoszycie.   53 Weźmiecie
!_ą
następnie  kraj  w posiadanie i  będziecie  w  nim
!_Ž
mieszkali,  albowiem  Ja dałem  wam  tę  ziemię  w
!_ž
posiadanie.   54 Podzielicie  losem  ziemię   jako
!_Ę
dziedzictwo  dla  poszczególnych  pokoleń.   Temu,
!_ę
które  ma więcej ludzi, dacie większe dziedzictwo,
!_¬
a  temu, które ma mniej - mniejsze. Co komu  losem
!_ź
przypadnie, to będzie do niego należało. Macie  im
!_Č
według  pokoleń  przydzielić posiadłość.  55 Jeśli
!_ş
jednak  mieszkańców  kraju  nie  wypędzicie  przed
!_«
sobą,  będą ci, którzy pozostaną, jakby  cierniami
!_»
dla  waszych oczu i kolcami dla waszych boków; oni
!_░
to  będą  was uciskać w kraju, gdzie zamieszkacie.
!_▒
56 Wtedy   uczynię  wam  to,  co  im   zamierzałem
!_▓
uczynić».
!_│
!_┤
Granice Kanaanu
!_Á
┌────┐ 01 Mówił  dalej Pan  do  Mojżesza:  02 «Daj
!_Â
│ 34 │ Izraelitom    następujący    rozkaz:    Gdy
!_Ě
└────┘ przyjdziecie   do   ziemi   Kanaan,   wtedy
!_Ş
obszarem,  który wam przypadnie jako  dziedzictwo,
!_╣
będzie   ziemia   Kanaan   w   swoich   granicach.
!_║
03 Południowa  jej strona ciągnąć się  będzie  dla
!_╗
was  od  pustyni Sin aż do Edomu. Wasza południowa
!_╝
granica  wyjdzie  na  wschodzie  z  krańca   Morza
!_Ż
Słonego.  04 Następnie skieruje się ku  południowi
!_ż
ku  Wzgórzu Skorpionów, przebiegnie przez  Sin  na
!_┐
południe   od  Kadesz-Barnea.  Stąd   pójdzie   do
!_└
Chasar-Addar i ciągnąć się będzie do Asmon.  05 Od
!_┴
Asmon  pobiegnie  w kierunku Potoku  Egipskiego  i
!_┬
zakończy   się   przy  morzu.   06 Waszą   granicą
!_├
zachodnią będzie Wielkie Morze* - to jest dla  was
!_─
granica   zachodnia.  07 Wasza  granica   północna
!_┼
pobiegnie  następująco: przeprowadzicie  linię  od
!_Ă
Wielkiego  Morza aż do góry Hor.  08 Od  góry  Hor
!_ă
prowadźcie  linię  do Wejścia do Chamat*.  Granica
!_╚
będzie  sięgać  do  Sedad. 09 Następnie  pobiegnie
!_╔
dalej do Zifron i zakończy się w Chasar-Enan -  to
!_╩
będzie  wasza północna granica. 10 Jako  wschodnią
!_╦
granicę  poprowadzicie  linię  od  Chasar-Enan  do
!_╠
Szefam.  11 Od Szefam pójdzie granica  w  kierunku
!_═
Haribla*  na  wschód  od Ain. Potem  ujdzie  dalej
!_╬
przez   góry   na  wschód  od  jeziora   Kinneret.
!_¤
12 Następnie  będzie  biegła  wzdłuż   Jordanu   i
!_đ
zakończy  się  przy Morzu Słonym. To  będzie  wasz
!_Đ
kraj ze swymi granicami wokoło».
!_Ď
13 Wtedy Mojżesz dał taki nakaz Izraelitom:  «To
!_Ë
jest  kraj, który macie podzielić losem,  a  który
!_ď
Pan  nakazał  dać  dziewięciu  i  pół  pokoleniom.
!_Ň
14 Pokolenie   bowiem  Rubenitów   otrzymało   już
!_Í
posiadłość  dla swoich rodzin, podobnie  pokolenie
!_Î
Gadytów   i   połowa  pokolenia   Manassesa.   Oni
!_ě
otrzymali już swoje dziedzictwo. 15 Te dwa  i  pół
!_┘
pokolenia  otrzymały  swoje dziedzictwo  z  tamtej
!_┌
strony Jordanu naprzeciw Jerycha, na wschodzie».
!_█
!_▄
Przewodniczący podziału
!_Ţ
16 Tak  mówił  dalej  Pan do  Mojżesza:  17 «Oto
!_Ů
imiona  ludzi, którzy wam podzielą ziemię:  kapłan
!_▀
Eleazar  i Jozue, syn Nuna. 18 Weźmiecie  dalej  z
!_Ó
każdego  pokolenia jednego księcia celem dokonania
!_ß
podziału.   19 A  oto  imiona  tych   ludzi:   Dla
!_Ô
pokolenia  Judy  -  Kaleb, syn  Jefunnego.  20 Dla
!_Ń
pokolenia  Symeona - Samuel, syn Ammihuda.  21 Dla
!_ń
pokolenia Beniamina - Elidad, syn Kislona.  22 Dla
!_ň
pokolenia  Dana  -  książę  Bukki,  syn  Jogliego.
!_Š
23 Dla potomków Józefa: dla pokolenia Manassesa  -
!_š
-  książę  Channiel, syn Efoda;  24 dla  pokolenia
!_Ŕ
Efraima  -  książę  Kemuel, syn  Sziftana.  25 Dla
!_Ú
pokolenia Zabulona - książę Elisafan, syn Parnaka.
!_ŕ
26 Dla  pokolenia Issachara - książę Paltiel,  syn
!_Ű
Azzana.  27 Dla  pokolenia Asera - książę  Achiud,
!_ý
syn  Szelomiego.  28 Dla  pokolenia  Neftalego   -
!_Ý
książę  Pedahel,  syn  Ammihuda».  29 Oto  są  ci,
!_ţ
których Pan wyznaczył, by podzielili ziemię Kanaan
!_´
jako dziedzictwo pomiędzy Izraelitów.
!_­
!_˝
Dział lewitów
!_˛
┌────┐ 01 Mówił Pan do Mojżesza na równinach Moabu
!_ˇ
│ 35 │ w  pobliżu  Jordanu, naprzeciw Jerycha,  te
!_˘
└────┘ słowa: 02 «Rozkaż Izraelitom, niech oddadzą
!_§
lewitom w dziedziczne posiadanie miasta, w których
!_÷
by  mieszkali, i pastwiska dokoła miast. 03 Miasta
!_¸
będą  im służyć za mieszkanie, a należące do  nich
!_°
pastwiska  będą dla ich bydła, trzód  i  wszelkich
!_¨
zwierząt.  04 Pastwiska miast,  które  oddacie  do
!_˙
użytku lewitom, mają się rozciągać na tysiąc łokci
!_ű
wokół  jego murów. 05 Odmierzcie poza miastem  dwa
!_Ř
tysiące  łokci od strony wschodniej,  dwa  tysiące
!_ř
łokci od strony południowej, dwa tysiące łokci  od
!_■
strony  zachodniej i dwa tysiące łokci  od  strony
!_ 
północnej,  by samo miasto leżało w  środku  -  to
!`!
będą  pastwiska  owych miast.  06 Z  miast,  które
!`"
oddacie  lewitom, będzie sześć miast ucieczki,  by
!`#
zabójca  do  nich mógł się schronić, a prócz  tego
!`$
oddacie   im  jeszcze  czterdzieści  dwa   miasta.
!`%
07 Liczba  zatem miast, które wraz  z  pastwiskami
!`&
należeć   mają   do   lewitów,   wynosić    będzie
!`'
czterdzieści  osiem. 08 Przy wyborze miast,  które
!`(
oddacie  z  dziedzictwa  Izraelitów,  weźmiecie  z
!`)
większego  pokolenia  większą  ich  liczbę,  a   z
!`*
mniejszego   -  mniejszą.  Każde  winno   odstąpić
!`+
stosownie  do otrzymanego dziedzictwa  odpowiednią
!`,
liczbę miast lewitom».
!`-
!`.
Miasta ucieczki
!`/
09 Tak  mówił dalej Pan do Mojżesza: 10 «Powiedz
!`0
Izraelitom,  co  następuje: Gdy  wejdziecie  przez
!`1
Jordan   do  ziemi  Kanaan,  11 wybierzcie   sobie
!`2
miasta, którzy służyć wam będą za miasta ucieczki;
!`3
tam  będzie mógł się schronić zabójca, który zabił
!`4
drugiego  nieumyślnie. 12 Miasta te będą  dla  was
!`5
schronieniem  przed mścicielem krwi*,  by  zabójca
!`6
nie  poniósł śmierci, zanim nie stanie przed sądem
!`7
społeczności.   13 Co  do   miast,   które   macie
!`8
ustanowić,   to  powinniście  mieć   sześć   miast
!`9
ucieczki.  14 Trzy  miasta za Jordanem  i  trzy  w
!`:
ziemi  Kanaan  będą  służyć  za  miasta  ucieczki.
!`;
15 Owe  sześć  miast winny służyć  za  schronienie
!`<
zarówno Izraelitom, jak i obcym, oraz tym,  którzy
!`=
osiedlili się pośród was; tam może uciekać  każdy,
!`>
kto  zabił  drugiego nieumyślnie. 16 Jeżeli  kogoś
!`?
jednak  tak pobił przedmiotem żelaznym, iż  tamten
!`@
umarł,  jest  zabójcą,  a jako  taki  musi  zostać
!`A
zabity.  17 Gdy  kogoś uderzył  kamieniem,  którym
!`B
można  zabić, i ten [uderzony] umarł, jest zabójcą
!`C
i  jako  taki  musi zostać zabity. 18 Gdyby  kogoś
!`D
jakimś  przedmiotem drewnianym tak  pobił,  iż  ów
!`E
[człowiek]  umarł,  a  można było  tym  narzędziem
!`F
śmierć  zadać,  jest  zabójcą  i  jako  taki  musi
!`G
umrzeć.  19 Zabójcę  winien zabić  mściciel  krwi;
!`H
gdziekolwiek  go  spotka, może go zabić.  20 Gdyby
!`I
ktoś  drugiemu zadał cios z nienawiści albo rzucił
!`J
się na niego w zbrodniczym zamiarze, tak iż tamten
!`K
umarł,  21 albo  gdyby w złości  zadał  ręką  cios
!`L
śmiertelny,  wtedy  ten, który uderzył,  musi  być
!`M
zabity;  jest bowiem zabójcą i mściciel krwi  może
!`N
go  zabić, kiedy go spotka. 22 Gdy mu jednak zadał
!`O
cios  nie  z nienawiści albo gdy rzucił  na  niego
!`P
jakimkolwiek  przedmiotem,  ale  nie  w   zamiarze
!`Q
zabicia,  23 lub też nie widząc spuścił  na  niego
!`R
kamień,   który   może  zabić,   tak   iż   tamten
!`S
rzeczywiście   umarł,   chociaż   nie    był    mu
!`T
nieprzyjazny  i  nie chciał mu nic złego  uczynić,
!`U
24 wtedy   według  powyższych  zasad   społeczność
!`V
rozstrzygnie  pomiędzy zabójcą a mścicielem  krwi.
!`W
25 Społeczność   zabezpieczy   go   przed   zemstą
!`X
mściciela krwi i przyjmie go z powrotem do  miasta
!`Y
ucieczki,   gdzie  się  schronił,  i  będzie   tam
!`Z
przebywał  aż do śmierci arcykapłana,  który  jest
!`[
namaszczony olejem świętym. 26 Gdy jednak  zabójca
!`\
opuści obręb swego miasta ucieczki, do którego się
!`]
schronił,  27 i gdy go mściciel krwi  spotka  poza
!`^
obrębem  miasta ucieczki, wtedy mściciel krwi  nie
!`_
zaciąga  winy, gdy zgładzi zabójcę. 28 Do  śmierci
!``
bowiem  arcykapłana  winien  zabójca  przebywać  w
!`a
swoim   mieście  ucieczki.  Natomiast  po  śmierci
!`b
arcykapłana  może  wrócić do  swojej  dziedzicznej
!`c
posiadłości.  29 Te  nakazy powinny  być  dla  was
!`d
prawem  po  wszystkie pokolenia  i  na  wszystkich
!`e
miejscach  waszego pobytu. 30 Jeżeli ktoś  popełni
!`f
zabójstwo,  skazuje się go na śmierć na  podstawie
!`g
zeznań  świadków; jednak zeznanie jednego  świadka
!`h
nie  wystarczy  do wydania wyroku śmierci.  31 Nie
!`i
możecie przyjmować żadnego okupu za życie zabójcy,
!`j
który  winien  jest śmierci. Musi  zostać  zabity.
!`k
32 Nie możecie również od tego, który się schronił
!`l
do miasta ucieczki, przyjmować żadnego okupu w tym
!`m
celu, by mógł wrócić przed śmiercią arcykapłana  i
!`n
mieszkać  w [swojej] ojcowiźnie. 33 Nie  będziecie
!`o
bezcześcili  kraju,  w  którym  mieszkacie.   Krew
!`p
bezcześci  ziemię i nie ma innego zadośćuczynienia
!`q
za  krew  przelaną, jak tylko krew tego, który  ją
!`r
przelał.  34 Nie  plamcie przeto ziemi,  w  której
!`s
mieszkacie,  pośrodku  której  jest  również  moje
!`t
mieszkanie.   Ja  bowiem,  Pan,  mieszkam   pośród
!`u
!`v
!`w
Dziedzictwo kobiet zamężnych
!`x
┌────┐ 01 Stawili  się naczelnicy  rodzin  pokoleń
!`y
│ 36 │ synów Gileada, syna Makira, który był synem
!`z
└────┘ Manassesa  z  pokoleń  potomków  Józefa,  i
!`{
przedstawili     Mojżeszowi    oraz     książętom,
!`|
naczelnikom  pokoleń, 02 następującą sprawę:  «Pan
!`}
nakazał tobie, panu naszemu, dać Izraelitom  losem
!`~
kraj  w dziedzictwo. Otrzymał również pan nasz  od
!`
Pana   [Boga]   polecenie,  żeby  dać  dziedzictwo
!`Ç
naszego  brata Selofchada jego córkom. 03 Gdy  one
!`ü
poślubią  męża z innego pokolenia Izraelitów,  ich
!`é
część będzie odłączona od działu naszych przodków,
!`â
a  dodana zostanie do działu pokolenia, z  którego
!`ä
mężów  poślubią, więc nasza część otrzymana  losem
!`ů
zmaleje.   04 Gdy   nastanie   dla   Izraela   rok
!`ć
jubileuszowy,  wtedy  ich  dziedzictwo  będzie  na
!`ç
zawsze  już  należało  do  pokolenia,  do  którego
!`ł
weszły  [przez małżeństwo], a posiadłość pokolenia
!`ë
naszych  przodków  pomniejszy się  właśnie  o  ich
!`Ő
dziedzictwo».  05 Wtedy Mojżesz  dał  taki  rozkaz
!`ő
Izraelitom   na  polecenie  Pana:  «Słuszne   jest
!`î
zapatrywanie pokolenia potomków Józefa. 06 Oto, co
!`Ź
Pan  rozporządził w sprawie córek Selofchada: Mogą
!`Ä
wyjść  za  mąż,  jeśli zechcą, ale  mogą  poślubić
!`Ć
jedynie  męża  z  rodu  swego  pokolenia,   07 aby
!`É
dziedzictwo Izraelitów nie przechodziło z  jednego
!`Ĺ
pokolenia   na  drugie.  Owszem,  każdy  Izraelita
!`ĺ
winien   utrzymać  dziedzictwo  swego   pokolenia.
!`ô
08 Każda  panna, która posiada w jakimś  pokoleniu
!`ö
dziedzictwo,  może wziąć męża tylko z  rodu  swego
!`Ľ
pokolenia,   by  Izraelici  zachowali  dziedzictwo
!`ľ
swoich  przodków 09 i aby majątek dziedziczny  nie
!`Ś
przechodził z jednego pokolenia na drugie. Owszem,
!`ś
pokolenia  Izraelitów  winny  się  trzymać  swoich
!`Ö
posiadłości  dziedzicznych».  10 Córki  Selofchada
!`Ü
postąpiły    według   rozkazu    Pana,    wydanego
!`Ť
Mojżeszowi.  11 Poślubiły więc  córki  Selofchada:
!`ť
Machla,  Tirsa, Chogla, Milka i Noa  synów  swoich
!`Ł
stryjów.   12 Poślubiły  więc  mężów  z  pokolenia
!`×
Manassesa,  syna  Józefa,  i  tak  pozostało   ich
!`č
dziedzictwo przy pokoleniu, do którego należał ród
!`á
ich ojca.
!`í
!`ó
!`ú
13 To są przykazania i prawa, które na równinach
!`Ą
Moabu  nad  Jordanem, naprzeciw Jerycha,  Pan  dał
!`ą
Izraelitom za pośrednictwem Mojżesza.
!`Ž
!`ž
KSIĘGA POWTÓRZONEGO PRAWA
!`Ę
!`ę
WSTĘPNE MOWY MOJŻESZA
!`¬
!`ź
Pierwsza mowa Mojżesza*
!`Č
┌───┐ 01 Tymi   słowami  przemawiał   Mojżesz   do
!`ş
│ 1 │ całego  Izraela  za Jordanem  na pustyni,  w
!`«
└───┘ Arabie  naprzeciw Suf, między Paran,  Tofel,
!`»
Laban,  Chaserot  i  Di-Zahab*. 02 Jedenaście  dni
!`░
drogi   jest   przez  góry  Seir*  z   Horebu   do
!`▒
Kadesz-Barnea. 03 W czterdziestym roku, jedenastym
!`▓
miesiącu,   pierwszym  dniu  miesiąca   powiedział
!`│
Mojżesz  Izraelitom wszystko, co mu Pan  dla  nich
!`┤
zlecił.  04 Po pokonaniu Sichona*, króla Amorytów,
!`Á
mieszkającego w Cheszbonie, i Oga, króla  Baszanu,
!`Â
mieszkającego w Asztarot w Edrei*, 05 za Jordanem,
!`Ě
w  kraju  Moabu, począł Mojżesz wpajać  to  prawo,
!`Ş
!`╣
!`║
Rozkaz opuszczenia Synaju
!`╗
06 Pan,  nasz Bóg mówił do nas na Horebie:  «Już
!`╝
dość  waszego  pobytu na tej górze.  07 Ruszajcie,
!`Ż
idźcie,   ciągnijcie   ku   górom   Amorytów,   do
!`ż
wszystkich   pobliskich  narodów   [osiadłych]   w
!`┐
Arabie,  w  górach,  w  Szefeli,  w  Negebie,  nad
!`└
brzegiem  morskim,  w  ziemi  Kananejczyków  i   w
!`┴
Libanie:  aż  po wielką rzekę Eufrat. 08 Patrzcie,
!`┬
wydaję wam ten kraj. Idźcie, posiądźcie tę ziemię,
!`├
którą  Pan  poprzysiągł dać Abrahamowi,  Izaakowi,
!`─
Jakubowi, a po nich ich potomstwu».
!`┼
!`Ă
Ustanowienie sędziów
!`ă
09 I rzekłem wam w owym czasie: Ja sam nie  mogę
!`╚
już  nosić  ciężaru was wszystkich.  10 Pan,  wasz
!`╔
Bóg,  rozmnożył  was: dziś jesteście  liczni  niby
!`╩
gwiazdy  na  niebie. 11 A Pan, Bóg ojców  naszych,
!`╦
niech   was   jeszcze  tysiąckrotnie   pomnoży   i
!`╠
błogosławi wam, jak to obiecał. 12 Jak zdołam  sam
!`═
udźwignąć  wasz  ciężar,  wasze  brzemię  i  wasze
!`╬
spory?  13 Wybierzcie sobie w waszych  pokoleniach
!`¤
mężów  rozumnych, mądrych i szanowanych, abym  ich
!`đ
postawił  wam  na czele. 14 Odpowiedzieliście  mi:
!`Đ
«Dobre  jest,  co  zamierzasz  uczynić».  15 Wtedy
!`Ď
wybrałem  <spośród  głów  waszych  pokoleń>  mężów
!`Ë
mądrych,  szanowanych i dałem wam ich  za  waszych
!`ď
przewodników:   naczelników   nad   tysiącami    i
!`Ň
naczelników    nad   setkami,   naczelników    nad
!`Í
pięćdziesięcioma  i naczelników  nad  dziesięcioma
!`Î
jako   zwierzchników  nad  waszymi   pokoleniami*.
!`ě
16 Wtedy    to    rozkazałem    waszym    sędziom:
!`┘
Przesłuchujcie   braci   waszych,   rozstrzygajcie
!`┌
sprawiedliwie spór każdego ze swym bratem czy  też
!`█
obcym.   17 W  sądzeniu  unikajcie  stronniczości,
!`▄
wysłuchujcie małego i wielkiego, nie lękajcie  się
!`Ţ
nikogo,  gdyż jest to sąd Boży. Gdyby  wam  sprawa
!`Ů
wydawała się za trudna, mnie ją przedstawcie, abym
!`▀
ją  wysłuchał.  18 W  owym  czasie  poleciłem  wam
!`Ó
wszystko, co macie czynić.
!`ß
!`Ô
W Kadesz
!`Ń
19 Potem opuściliśmy Horeb i szliśmy przez  całą
!`ń
tę pustynię wielką i straszną, którą widzieliście,
!`ň
w kierunku gór Amorytów, jak nam polecił Pan, nasz
!`Š
Bóg,  i  doszliśmy do Kadesz-Barnea. 20 Wtedy  wam
!`š
powiedziałem:  Przyszliście aż  do  gór  Amorytów,
!`Ŕ
które nam daje Pan, nasz Bóg. 21 Patrz! Pan,  twój
!`Ú
Bóg,  wydał  tobie  tę ziemię.  Wejdź,  weź  ją  w
!`ŕ
posiadanie, jak ci obiecał Pan, Bóg twoich  ojców.
!`Ű
Nie lękaj się, nie trać ducha!
!`ý
!`Ý
Wysłanie wywiadowców*
!`ţ
22 Wtedy  przystąpiliście  do  mnie  wszyscy   i
!`´
rzekliście:   «Wyślijmy  mężów  przed   sobą   dla
!`­
zbadania  kraju i poznania drogi, którą mamy  iść,
!`˝
oraz  miast,  do których mamy wkroczyć».  23 Rzecz
!`˛
wydała  mi  się  dobra.  I  wziąłem  spośród   was
!`ˇ
dwunastu  mężów,  po  jednym z każdego  pokolenia.
!`˘
24 Oni  wyruszyli, poszli w góry i dotarli  aż  do
!`§
doliny  Eszkol,  którą zbadali. 25 Wzięli  w  ręce
!`÷
trochę  owocu tej ziemi, przynieśli  wam  i  takie
!`¸
złożyli  sprawozdanie: «Kraj, który nam daje  Pan,
!`°
nasz Bóg, jest dobry».
!`¨
!`˙
Bunt ludu*
!`ű
26 Lecz  nie  chcieliście iść  i  wzgardziliście
!`Ř
nakazem  Pana,  waszego  Boga.  27 Szemraliście  w
!`ř
namiotach,   mówiąc:   «Z   nienawiści   do    nas
!`■
wyprowadził  nas Pan z ziemi egipskiej,  by  wydać
!` 
nas   w   ręce  Amorytów  na  zagładę.   28 Gdzież
!a!
pójdziemy?   Nasi  bracia  napełnili   nam   serce
!a"
strachem, mówiąc: Lud to jest liczniejszy i wyższy
!a#
wzrostem od nas, miasta ogromne, obwarowane aż  do
!a$
nieba.  Widzieliśmy tam nawet synów  Anaka».  29 I
!a%
rzekłem  wam: Nie drżyjcie, nie lękajcie się  ich.
!a&
30 Pan,  Bóg wasz, który idzie przed wami,  będzie
!a'
za  was walczył, podobnie jak uczynił w Egipcie na
!a(
waszych oczach. 31 Widziałeś też i na pustyni: Pan
!a)
niósł  cię,  jak niesie ojciec swego  syna*,  całą
!a*
drogę,  którą  szliście, aż  dotarliście  do  tego
!a+
miejsca.  32 Jednak  mimo to nie  ufaliście  Panu,
!a,
Bogu  waszemu, 33 idącemu przed wami w drodze,  by
!a-
wam szukać miejsca pod obóz - nocą w ogniu, by wam
!a.
oświetlać drogę, a za dnia w obłoku.
!a/
!a0
Kara
!a1
34 Gdy usłyszał Pan głos mów waszych, rozgniewał
!a2
się  i przysiągł mówiąc: 35 «Ani jeden człowiek  z
!a3
tego  przewrotnego  pokolenia  nie  ujrzy  pięknej
!a4
krainy,  którą poprzysiągłem dać przodkom  waszym,
!a5
36 z  wyjątkiem  Kaleba,  syna  Jefunnego.  On  ją
!a6
zobaczy. Jemu i jego synom dam ten kraj, po którym
!a7
on  chodził,  gdyż  on okazał pełne  posłuszeństwo
!a8
wobec Pana».
!a9
37 Przez  was  i  na  mnie  rozgniewał  się  Pan
!a:
mówiąc:  «I  ty  tam nie wejdziesz. 38 Jozue,  syn
!a;
Nuna,  który ci służy, on tam wejdzie. Jemu  dodaj
!a<
odwagi,  gdyż  on wprowadzi Izraela  w  posiadanie
!a=
[tej   ziemi].  39 Najmniejsze  dzieci  wasze,   o
!a>
których  mówiliście, że staną się łupem, i synowie
!a?
wasi, którzy dziś dobra od zła nie odróżniają, oni
!a@
tam  wejdą, dam ją im, i oni ją posiądą.  40 A  wy
!aA
obróćcie  się i idźcie przez pustynię  w  kierunku
!aB
Morza Czerwonego».
!aC
!aD
Bezskuteczna wyprawa
!aE
41 Odpowiedzieliście mi: «Zgrzeszyliśmy  przeciw
!aF
Panu,  pójdziemy  i  będziemy  walczyć,  jak   nam
!aG
rozkazał  Pan, nasz Bóg». I każdy z was  przypasał
!aH
sobie  broń,  bo  uznaliście za łatwe  wejście  na
!aI
góry.  42 I  rzekł Pan do mnie: «Powiedz  im:  Nie
!aJ
chodźcie, nie walczcie, gdyż nie jestem wśród was,
!aK
byście   nie   byli  rozgromieni  przez   wrogów».
!aL
43 Ostrzegałem was, lecz nie chcieliście  słuchać,
!aM
wzgardziliście    nakazem    Pana,    ruszyliście,
!aN
poszliście   w   góry.  44 Wyszli  naprzeciw   wam
!aO
Amoryci,  mieszkający w tych górach,  gonili  was,
!aP
jak  to czynią pszczoły, i pobili was w Seirze  aż
!aQ
do  Chorma.  45 Wróciliście  i  płakaliście  przed
!aR
Panem, a nie wysłuchał Pan waszego wołania  i  nie
!aS
zwrócił  na  was  uwagi. 46 Zatrzymaliście  się  w
!aT
Kadesz na wiele dni - na cały czas waszego pobytu.
!aU
!aV
Nie grozić Edomitom!
!aW
┌───┐ 01 Wtedy   zawracając,   ruszyliśmy    przez
!aX
│ 2 │ pustynię  w  kierunku Morza Czerwonego,  jak
!aY
└───┘ mi   powiedział  Pan.   Przez   długi   czas
!aZ
okrążaliśmy  góry  Seir. 02 I Pan  mi  powiedział:
!a[
03 «Dosyć  tego  krążenia w tych górach.  Zwróćcie
!a\
się  na  północ.  04 Lecz  daj  polecenie  ludowi:
!a]
Przejdziecie*  przez  posiadłość  braci   waszych,
!a^
synów  Ezawa, mieszkających w Seirze. Oni się  was
!a_
lękają,   lecz   strzeżcie  się   bardzo.   05 Nie
!a`
zaczepiajcie  ich,  gdyż nie dam  wam  nic  z  ich
!aa
ziemi,  nawet tyle, co stopa zakryje,  bo  Ezawowi
!ab
dałem   na  własność  góry  Seir*.  06 Pokarm   do
!ac
jedzenia kupujcie od nich za pieniądze! Nawet wodę
!ad
do   picia   nabywajcie  od   nich   za   zapłatą!
!ae
07 Przecież Pan, twój Bóg, który ci błogosławił  w
!af
pracach twych rąk, opiekuje się twoją wędrówką  po
!ag
tej  wielkiej pustyni. Oto czterdzieści  lat  Pan,
!ah
twój   Bóg,  jest  z  tobą,  i  niczego   ci   nie
!ai
brakowało».
!aj
!ak
Nie napadać na Moabitów!
!al
08 Odeszliśmy  więc  od  braci  naszych,   synów
!am
Ezawa, mieszkających w Seirze, przez Arabę, Elat i
!an
Esjon-Geber*.   Zawróciliśmy  i   wyruszyliśmy   w
!ao
kierunku  pustyni Moabu. 09 Wtedy  rzekł  do  mnie
!ap
Pan:  «Nie  napadaj na Moabitów*, nie  podejmuj  z
!aq
nimi  wojny,  bo nie oddam ci nic z ich  ziemi  na
!ar
własność,  gdyż synom Lota dałem na  własność  Ar.
!as
10 -  Poprzednio  mieszkali w  niej  Emici,  naród
!at
wielki,  liczny i wysoki jak Anakici. 11 Zaliczano
!au
ich  do  Refaitów*, jak i Anakitów.  Lecz  Moabici
!av
nazywają   ich  Emitami.  12 W  Seirze   mieszkali
!aw
dawniej Choryci*, lecz synowie Ezawa wypędzili ich
!ax
i  wyniszczyli, aby się osiedlić na  ich  miejscu,
!ay
jak  uczynił Izrael w ziemi, którą mu  Pan  dał  w
!az
posiadanie. - 13 A teraz w drogę! Przejdźcie przez
!a{
potok  Zared!» Przeszliśmy więc przez potok Zared.
!a|
14 Cały  czas  podróży w Kadesz-Barnea  do  potoku
!a}
Zared wynosił trzydzieści osiem lat, aż wyginęło w
!a~
obozie całe pokolenie mężów zdatnych do walki, jak
!a
im  to Pan poprzysiągł. 15 Tak zaciążyła nad  nimi
!aÇ
ręka Pana, aby ich usunąć z obozu, aż do zupełnego
!aü
zniknięcia.
!aé
!aâ
Nie zaczepiać Ammonitów!
!aä
16 Skoro  wyginęli spośród ludu wszyscy  mężowie
!aů
zdatni do wojny, 17 rzekł do mnie Pan: 18 «Ty dziś
!ać
masz przejść Ar, granicę Moabu, 19 aby zbliżyć się
!aç
do synów Ammona*. Nie zaczepiaj ich, nie wszczynaj
!ał
z  nimi  wojny,  gdyż  nie dałem  ci  na  własność
!aë
niczego z ziemi synów Ammona, ponieważ synom  Lota
!aŐ
dałem  ją  na  własność. 20 -  Również  tę  ziemię
!aő
zamieszkiwali poprzednio Refaici, których Ammonici
!aî
nazywali Zamzummitami. 21 Naród to wielki,  liczny
!aŹ
i  wysoki  jak  Anakici. Wytracił  ich  Pan  przed
!aÄ
Ammonitami,  którzy ich wypędzili i osiedlili  się
!aĆ
na ich miejscu. 22 Tak też uczynił mieszkającym  w
!aÉ
Seirze   synom   Ezawa,  wytracając   przed   nimi
!aĹ
Chorytów,  których oni wypędzili, i sami mieszkają
!aĺ
na ich miejscu aż do tego czasu. 23 W ten sposób i
!aô
Chiwwitów*,  zamieszkujących  miejscowości  aż  do
!aö
Gazy,  wytracili  Kaftoryci*,  którzy  przybyli  z
!aĽ
Kaftor, by się na ich miejscu osiedlić. -
!aľ
!aŚ
Zwycięstwo nad Sichonem
!aś
24 Wstańcie,  zwijajcie  namioty,   przekroczcie
!aÖ
potok  Arnon!  Patrz, dałem ci  w  rękę  Sichona*,
!aÜ
Amorytę,  króla Cheszbonu, i jego ziemię.  Zacznij
!aŤ
ją   zajmować.  Wypowiedz  mu  wojnę!  25 Od  dziś
!ať
zaczynam bojaźnią i strachem przed wami przejmować
!aŁ
wszystkie  narody pod całym niebem.  Kto  tylko  o
!a×
tobie  usłyszy,  zacznie się  bać  i  drżeć  przed
!ač
tobą».  26 Wysłałem więc posłów z pustyni  Kedemot
!aá
do    Sichona,   króla   Cheszbonu,   ze   słowami
!aí
pokojowymi: 27 Pozwól mi przejść przez twą ziemię.
!aó
Pójdę  gościńcem nie skręcając ni w  prawo,  ni  w
!aú
lewo.  28 Żywność sprzedasz mi za  pieniądze,  bym
!aĄ
miał  co  jeść. Nawet wodę dasz mi za opłatą,  bym
!aą
miał  co  pić.  Pozwól  mi tylko  przejść  pieszo,
!aŽ
29 jak mi to uczynili synowie Ezawa, mieszkający w
!až
Seirze,  i Moabici, mieszkający w Ar*, aż  przejdę
!aĘ
przez  Jordan  do ziemi, którą mi daje  nasz  Bóg,
!aę
Pan.
!a¬
30 Lecz Sichon, król Cheszbonu, nie zgodził  się
!aź
na nasze przejście obok niego, gdyż Pan, twój Bóg,
!aČ
uczynił  nieustępliwym jego ducha i  twardym  jego
!aş
serce,  aby  go  oddać w twe  ręce,  jak  to  jest
!a«
dzisiaj.  31 Wtedy  tak  rzekł  mi  Pan:   «Patrz,
!a»
zacząłem  oddawać  na  twój  łup  Sichona  i  jego
!a░
ziemię. Zacznij zajmować, bierz w posiadanie  jego
!a▒
kraj!»  32 I  wyszedł przeciw nam  Sichon  i  cały
!a▓
naród  jego na wojnę do Jahsy. 33 Pan,  Bóg  nasz,
!a│
wydał go nam i pobiliśmy jego samego, synów jego i
!a┤
cały   jego   lud.  34 W  tym  czasie   zdobyliśmy
!aÁ
wszystkie  jego miasta i klątwą obłożyliśmy  każde
!aÂ
miasto,   mężczyzn,   kobiety   i   dzieci,    nie
!aĚ
oszczędzając niczego 35 oprócz zwierząt,  któreśmy
!aŞ
sobie  pobrali, i łupu z miast przez nas zajętych.
!a╣
36 Od  Aroeru, leżącego na brzegu potoku Arnon,  i
!a║
od miasta, które jest w dolinie, aż do Gileadu nie
!a╗
było  dla  nas grodu niedostępnego: wszystkie  nam
!a╝
dał  Pan,  Bóg nasz. 37 Ale do kraju synów  Ammona
!aŻ
nie  zbliżyłeś  się ani do okolicy potoku  Jabbok,
!aż
ani do miast w górach, ani do żadnego miejsca,  do
!a┐
którego zabronił ci iść Pan, Bóg nasz.
!a└
!a┴
Wojna z Ogiem, królem Baszanu
!a┬
┌───┐ 01 Następnie zwróciliśmy się i  poszliśmy  w
!a├
│ 3 │ kierunku Baszanu*, którego król, Og, wyszedł
!a─
└───┘ nam naprzeciw z całym swym ludem,  by  wydać
!a┼
nam  bitwę  w Edrei. 02 Wtedy rzekł do  mnie  Pan:
!aĂ
«Nie  lękaj się go, gdyż dałem w twoje  ręce  jego
!aă
samego,  cały jego lud i ziemię. Postąpisz  z  nim
!a╚
jak  z Sichonem, królem Amorytów, który mieszka  w
!a╔
Cheszbonie». 03 I Pan, Bóg nasz, dał  nam  w  ręce
!a╩
również  Oga, króla Baszanu, i cały  jego  lud.  I
!a╦
wytępiliśmy go tak, że nikt nie ocalał.  04 W  tym
!a╠
czasie zdobyliśmy wszystkie jego miasta, nie  było
!a═
grodu  nie  zajętego: sześćdziesiąt miast  i  cały
!a╬
obszar  Argob,  królestwo Oga  w  Baszanie.  05 To
!a¤
wszystko  są  miasta obwarowane  wysokimi  murami,
!ađ
potężnymi  bramami i zaworami,  nie  licząc  wielu
!aĐ
miast  otwartych. 06 Obłożyliśmy  je  klątwą,  jak
!aĎ
uczyniliśmy Sichonowi, królowi Cheszbonu;  klątwie
!aË
podlegało  miasto,  mężczyźni, kobiety  i  dzieci.
!aď
07 A   wszystkie   zwierzęta  i   łup   z   miasta
!aŇ
zostawiliśmy dla siebie.
!aÍ
!aÎ
!aě
08 Przejęliśmy w owym czasie z rąk dwóch  królów
!a┘
amoryckich ziemię za Jordanem od potoku  Arnon  aż
!a┌
do  gór  Hermonu. 09 - Sydończycy nazywają  Hermon
!a█
Sirion,  Amoryci zaś zwą go Senir. -  10 Wszystkie
!a▄
miasta na równinie, cały Gilead, cały Baszan -  aż
!aŢ
do  Salka  i  Edrei,  miast  w  królestwie  Oga  w
!aŮ
Baszanie, 11 gdyż Og, król Baszanu, był ostatnim z
!a▀
Refaitów.  Jego grobowiec* żelazny jest  w  Rabbat
!aÓ
synów  Ammona: dziewięć łokci długi, cztery łokcie
!aß
szeroki, [mierzony] według łokcia zwyczajnego.
!aÔ
12 Posiedliśmy w tym czasie całą tę  ziemię,  od
!aŃ
Aroeru  nad potokiem Arnon. Połowę gór  Gileadu  z
!ań
jego miastami oddałem ludziom z pokolenia Rubena i
!aň
Gada*. 13 Resztę Gileadu i cały Baszan - królestwo
!aŠ
Oga,   dałem  połowie  pokolenia  Manassesa:  cały
!aš
obszar Argob i cały ten obszar Baszanu nosił nazwę
!aŔ
ziemia   Refaitów.  14 Jair,  potomek   Manassesa,
!aÚ
zdobył  cały obszar Argob aż po granicę Geszurytów
!aŕ
i Maakatytów i nazwał go swoim imieniem. I do dziś
!aŰ
dnia  zwą  tę  część  Baszanu  "Osiedlami  Jaira".
!aý
15 Makirowi  oddałem  Gilead,  16 a  Rubenitom   i
!aÝ
Gadytom dałem część Gileadu aż do potoku Arnon  ze
!aţ
środkiem  potoku jako granicą, potem aż do  potoku
!a´
Jabbok,  do  granic  synów  Ammona  -  17 w  końcu
!a­
jeszcze Arabę z Jordanem jako granicą, od Kinneret
!a˝
do Morza Araby, Morza Słonego*, do stoków Pisga od
!a˛
wschodu.
!aˇ
!a˘
Zarządzenia Mojżesza
!a§
18 W  tym czasie dałem wam taki nakaz: Pan,  Bóg
!a÷
wasz,  dał wam w posiadanie tę ziemię: wy  wszyscy
!a¸
zdolni  do noszenia broni pójdziecie uzbrojeni  na
!a°
czele  waszych  braci Izraelitów.  19 Tylko  wasze
!a¨
żony, dzieci i trzody - gdyż macie wielkie stada -
!a˙
zostaną  w  waszych miastach, które  wam  oddałem,
!aű
20 aż  Pan  da  odpoczynek [po  wędrówce]  waszych
!aŘ
braci, jak i waszej, i oni posiądą ziemię daną  im
!ař
przez Pana, Boga waszego, za Jordanem. Wtedy wróci
!a■
każdy    do    swej   posiadłości,    którą    wam
!a 
przydzieliłem. 21 W tym czasie poleciłem  Jozuemu:
!b!
Twoje oczy widziały wszystko, co uczynił Pan,  Bóg
!b"
wasz,  dwom królom; tak samo Pan uczyni  wszystkim
!b#
królestwom, do których ty przejdziesz. 22 Nie  bój
!b$
się ich, bo Pan, Bóg wasz, będzie za was walczył*.
!b%
23 Wtedy prosiłem Pana: 24 Panie mój, Boże,  Tyś
!b&
zaczął  swojemu  słudze objawiać swą  moc  i  rękę
!b'
potężną. Któryż bóg na niebie lub na ziemi dokonał
!b(
takich   dzieł  i  czynów  potężnych  jak  Twoje?*
!b)
25 Chciałbym przejść, by zobaczyć tę piękną ziemię
!b*
za  Jordanem  i  te piękne góry, i Liban.  26 Lecz
!b+
przez  was*  rozgniewał się  na  mnie  Pan  i  nie
!b,
wysłuchał  mnie. I rzekł Pan do mnie:  «Dość,  nie
!b-
mów  Mi  o tym więcej! 27 Wejdź na szczyt Pisga  i
!b.
podnieś oczy na zachód, północ, południe, wschód i
!b/
oglądaj krainę na własne oczy, bo tego Jordanu nie
!b0
przejdziesz.  28 Wydaj polecenie Jozuemu,  umocnij
!b1
go  i utwierdź, gdyż on pójdzie na czele tego ludu
!b2
i   on  mu  da  w  posiadanie  ziemię,  którą   to
!b3
zobaczysz».   29 Tak   pozostaliśmy   w    dolinie
!b4
naprzeciw Bet-Peor*.
!b5
!b6
Zachowanie przykazań - mądrością
!b7
┌───┐ 01 A   teraz,   Izraelu,   słuchaj  praw   i
!b8
│ 4 │ nakazów,  które uczę was wypełniać,  abyście
!b9
└───┘ żyli i doszli do posiadania ziemi, którą wam
!b:
daje Pan, Bóg waszych ojców. 02 Nic nie dodacie do
!b;
tego,  co  ja  wam  nakazuję, i  nic  z  tego  nie
!b<
odejmiecie, zachowując nakazy Pana, Boga  waszego,
!b=
które  na was nakładam. 03 Widzieliście na  własne
!b>
oczy,  co  uczynił  Pan w Baal-Peor,  jak  każdego
!b?
człowieka,  który  poszedł  za  Baalem   z   Peor,
!b@
wyniszczył  Pan  spośród  was;  04 a  wy,   coście
!bA
przylgnęli do Pana, Boga waszego, dzisiaj  wszyscy
!bB
żyjecie.   05 Patrzcie,  nauczałem  was   praw   i
!bC
nakazów,  jak  mi rozkazał czynić  Pan,  Bóg  mój,
!bD
abyście je wypełniali w ziemi, do której idziecie,
!bE
by  objąć  ją  w  posiadanie. 06 Strzeżcie  ich  i
!bF
wypełniajcie  je,  bo  one są  waszą  mądrością  i
!bG
umiejętnością w oczach narodów, które  usłyszawszy
!bH
o  tych  prawach powiedzą: «Z pewnością ten wielki
!bI
naród  to lud mądry i rozumny». 07 Bo któryż naród
!bJ
wielki ma bogów tak bliskich*, jak Pan, Bóg  nasz,
!bK
ilekroć  Go  wzywamy? 08 Któryż  naród  wielki  ma
!bL
prawa  i  nakazy  tak sprawiedliwe,  jak  całe  to
!bM
Prawo, które ja wam dziś daję?
!bN
!bO
Unikać bałwochwalstwa!
!bP
09 Tylko się strzeż bardzo i pilnuj siebie,  byś
!bQ
nie  zapomniał o tych rzeczach, które widziały twe
!bR
oczy: by z twego serca nie uszły po wszystkie  dni
!bS
twego  życia, ale ucz ich swych synów  i  wnuków*.
!bT
10 W  dniu, w którym stanąłeś w obliczu Pana, Boga
!bU
swego,  na  Horebie*, rzekł Pan do mnie: «Zgromadź
!bV
Mi naród, niech usłyszą me słowa, aby się nauczyli
!bW
Mnie  bać  przez wszystkie dni życia  na  ziemi  i
!bX
nauczyli tego swoich synów». 11 Wtedy zbliżyliście
!bY
się i stanęliście pod górą - a góra płonęła ogniem
!bZ
aż  do nieba, okryta mrokiem, ciemnością i chmurą.
!b[
12 I  przemówił  do  was Pan,  Bóg  wasz,  spośród
!b\
ognia.  Dźwięk słów słyszeliście, ale poza  głosem
!b]
nie  dostrzegliście postaci. 13 Oznajmił  wam  swe
!b^
przymierze,  gdy  rozkazał  wam  pełnić   Dziesięć
!b_
Przykazań*   i  napisał  je  na  dwóch   tablicach
!b`
kamiennych. 14 W tym czasie rozkazał mi Pan  uczyć
!ba
was praw i nakazów*, byście je pełnili w kraju, do
!bb
którego  wchodzicie,  by objąć  go  w  posiadanie.
!bc
15 Pilnie   się  wystrzegajcie  -  skoroście   nie
!bd
widzieli żadnej postaci w dniu, w którym mówił  do
!be
was  Pan spośród ognia na Horebie - 16 abyście nie
!bf
postąpili niegodziwie i nie uczynili sobie  rzeźby
!bg
przedstawiającej podobiznę mężczyzny lub  kobiety,
!bh
17 podobiznę jakiegokolwiek zwierzęcia, które jest
!bi
na    ziemi,   podobiznę   jakiegokolwiek   ptaka,
!bj
latającego  pod niebem, 18 podobiznę czegokolwiek,
!bk
co  pełza po ziemi, podobiznę ryby, która  jest  w
!bl
wodach  - pod ziemią. 19 Gdy podniesiesz  oczy  ku
!bm
niebu  i  ujrzysz  słońce, księżyc  i  gwiazdy,  i
!bn
wszystkie  zastępy niebios, obyś nie pozwolił  się
!bo
zwieść,  nie oddawał im pokłonu i nie  służył,  bo
!bp
Pan,  Bóg  twój, przydzielił je wszystkim  narodom
!bq
pod niebem. 20 A was Pan wybrał sobie, wyprowadził
!br
was  z pieca do topienia żelaza, z Egiptu, abyście
!bs
się  stali Jego ludem, Jego własnością,  jak  dziś
!bt
jesteście.
!bu
21 Z waszego powodu rozgniewał się na mnie Pan i
!bv
przysiągł,  że nie przejdę Jordanu, nie  wejdę  do
!bw
pięknej  ziemi, którą wam daje Pan,  Bóg  wasz,  w
!bx
posiadanie.  22 Ja bowiem umrę w  tej  ziemi,  nie
!by
przejdę   Jordanu,  lecz  wy  go  przejdziecie   i
!bz
posiądziecie  tę piękną ziemię. 23 Strzeżcie  się,
!b{
byście   nie  zapomnieli  przymierza  Pana,   Boga
!b|
waszego, które zawarł z wami, i nie uczynili sobie
!b}
wyobrażenia  w  rzeźbie tego wszystkiego,  co  wam
!b~
zabronił Pan, Bóg wasz. 24 Bo Pan, Bóg wasz,  jest
!b
ogniem trawiącym*. On jest Bogiem zazdrosnym.
!bÇ
!bü
Odstępstwo powodem utraty ziemi
!bé
25 Gdy  wydacie  na  świat  synów  i  wnuków   i
!bâ
dożyjecie    starości    w    tym     kraju,     a
!bä
sprzeniewierzycie  się i uczynicie  sobie  posągi,
!bů
podobiznę czegokolwiek, czyniąc to, co jest złe  w
!bć
oczach  Pana, waszego Boga, drażniąc Go:  26 biorę
!bç
dziś niebo i ziemię przeciwko wam na świadków,  że
!bł
prędko zostaniecie wytraceni* z powierzchni ziemi,
!bë
do  której idziecie przez Jordan, aby ją  posiąść.
!bŐ
Niedługo  bawić będziecie na niej, gdyż  na  pewno
!bő
zostaniecie wytępieni. 27 Rozproszy was Pan między
!bî
narodami  i  mało  z  was zostanie*  wśród  obcych
!bŹ
ludów,   dokąd  was  Pan  uprowadzi  do   niewoli.
!bÄ
28 Będziecie tam służyli bogom obcym: dziełom  rąk
!bĆ
ludzkich  z drzewa i z kamienia, które nie  widzą,
!bÉ
nie  słyszą,  nie  jedzą  i  nie  czują.  29 Wtedy
!bĹ
będziecie   szukali   Pana,   Boga   waszego,    i
!bĺ
znajdziecie Go, jeżeli będziecie do Niego dążyli z
!bô
całego   serca   i  z  całej  duszy.   30 W   swym
!bö
utrapieniu,   gdy  wszystko  to  was   spotka,   w
!bĽ
ostatnich  dniach nawrócicie się*  do  Pana,  Boga
!bľ
swego,  i  będziecie słuchać Jego  głosu.  31 Gdyż
!bŚ
Bogiem  miłosiernym jest Pan, Bóg wasz, nie opuści
!bś
was, nie zgładzi i nie zapomni o przymierzu, które
!bÖ
poprzysiągł waszym przodkom.
!bÜ
!bŤ
Wielkość Bożego wybrania
!bť
32 Zapytaj no dawnych czasów, które  były  przed
!bŁ
tobą,  zaczynając od dnia, w którym  Bóg  stworzył
!b×
człowieka  na  ziemi, [zapytaj] od jednego  krańca
!bč
niebios  do  drugiego, czy nastąpiło  tak  wielkie
!bá
wydarzenie  jak  to  lub  czy  słyszano  od  czymś
!bí
podobnym? 33 Czy słyszał jakiś naród głos  Boży  z
!bó
ognia,  jak ty słyszałeś, i pozostał żywy?  34 Czy
!bú
usiłował  Bóg przyjść i wybrać sobie  jeden  naród
!bĄ
spośród innych narodów przez doświadczenia, znaki,
!bą
cuda i wojny, ręką mocną i wyciągniętym ramieniem,
!bŽ
dziełami przerażającymi, jak to wszystko, co tobie
!bž
uczynił Pan, Bóg twój, w Egipcie na twoich oczach?
!bĘ
35 Widziałeś to wszystko, byś poznał, że Pan  jest
!bę
Bogiem,  a  poza Nim nie ma innego*. 36 Z  niebios
!b¬
pozwolił ci słyszeć swój głos, aby cię pouczyć. Na
!bź
ziemi dał ci zobaczyć swój ogień ogromny i słyszeć
!bČ
swoje  słowa  spośród ognia. 37 Ponieważ  umiłował
!bş
twych  przodków,  wybrał po nich ich  potomstwo  i
!b«
wyprowadził cię z Egiptu sam ogromną swoją potęgą.
!b»
38 Na   twoich  oczach,  ze  względu   na   ciebie
!b░
wydziedziczył obce narody, większe i silniejsze od
!b▒
ciebie, by cię wprowadzić w posiadanie ich  ziemi,
!b▓
jak to jest dzisiaj.
!b│
!b┤
!bÁ
39 Poznaj dzisiaj i rozważ w swym sercu, że  Pan
!bÂ
jest  Bogiem, a na niebie wysoko i na ziemi  nisko
!bĚ
nie  ma  innego.  40 Strzeż Jego praw  i  nakazów,
!bŞ
które  ja dziś polecam tobie pełnić; by dobrze  ci
!b╣
się  wiodło  i twym synom po tobie; byś przedłużył
!b║
swe dni na ziemi, którą na zawsze daje ci Pan, Bóg
!b╗
twój.
!b╝
!bŻ
!bż
41 Wtedy  wyznaczył  Mojżesz  trzy  miasta*   za
!b┐
Jordanem  na  wschodzie,  42 by  tam  mógł   uciec
!b└
zabójca, który by nieumyślnie zabił bliźniego, nie
!b┴
mając  przedtem do niego nienawiści. Chroniąc  się
!b┬
do jednego z tych miast, będzie mógł ocalić życie.
!b├
43 Beser   na   pustyni,  na  płaskowyżu   -   dla
!b─
Rubenitów;  Ramot  w Gileadzie -  dla  Gadytów,  i
!b┼
Golan w Baszanie - dla Manassytów.
!bĂ
!bă
Druga mowa Mojżesza*
!b╚
44 Takie prawo dał Mojżesz Izraelitom.  45 Takie
!b╔
świadectwa, nakazy i postanowienia ogłosił Mojżesz
!b╩
Izraelitom  po wyjściu z Egiptu, 46 za Jordanem  w
!b╦
dolinie,  naprzeciw  Bet-Peor,  w  kraju  Sichona,
!b╠
króla   Amorytów,  który  mieszkał  w  Cheszbonie.
!b═
Pokonał go Mojżesz i Izraelici po wyjściu z Egiptu
!b╬
47 i  zawładnęli jego krajem, jak i [krajem]  Oga,
!b¤
króla  Baszanu; dwu królów amoryckich za  Jordanem
!bđ
na  wschodzie 48 od Aroeru na brzegu potoku Arnon,
!bĐ
aż  do  góry  Sirion, to jest Hermonu,  49 i  całą
!bĎ
Arabę  za Jordanem na wschodzie, aż do Morza Araby
!bË
u stóp Pisga.
!bď
!bŇ
Dziesięcioro Przykazań*
!bÍ
┌───┐ 01 Mojżesz zwołał całego  Izraela i rzekł do
!bÎ
│ 5 │ niego:  Słuchaj, Izraelu, praw i  przykazań,
!bě
└───┘ które ja dziś mówię do twych uszu,  ucz  się
!b┘
ich  i  dbaj  o to, aby je wypełniać. 02 Pan,  Bóg
!b┌
nasz,  zawarł z nami przymierze na Horebie. 03 Nie
!b█
zawarł Pan tego przymierza z ojcami naszymi,  lecz
!b▄
z   nami,   którzy  tu  dzisiaj  wszyscy   żyjemy.
!bŢ
04 Spośród ognia na Górze mówił Pan z wami  twarzą
!bŮ
w  twarz. 05 W tym czasie ja stałem między Panem a
!b▀
wami,  aby  wam oznajmić słowa Pana,  gdyście  się
!bÓ
bali  ognia  i  nie weszli na górę.  A  On  mówił:
!bß
06 «Jam  jest Pan, Bóg twój, który cię wyprowadził
!bÔ
z ziemi egipskiej, z domu niewoli. 07 Nie będziesz
!bŃ
miał  bogów  innych oprócz Mnie*. 08 Nie  uczynisz
!bń
sobie  posągu ani żadnego obrazu tego, co jest  na
!bň
niebie  wysoko albo na ziemi nisko, lub  w  wodzie
!bŠ
poniżej  ziemi. 09 Nie będziesz oddawał im pokłonu
!bš
ani  służył.  Bo  Ja  jestem Pan,  Bóg  twój,  Bóg
!bŔ
zazdrosny,  karzący nieprawość ojców na  synach  w
!bÚ
trzecim i w czwartym pokoleniu - tych, którzy Mnie
!bŕ
nienawidzą, 10 a który okazuje łaskę w  tysiącznym
!bŰ
pokoleniu tym, którzy Mnie miłują i strzegą  moich
!bý
przykazań.
!bÝ
11 Nie  będziesz brał imienia Pana, Boga  twego,
!bţ
do czczych rzeczy, bo nie dozwoli Pan, by pozostał
!b´
bezkarny  ten,  kto bierze Jego  imię  do  czczych
!b­
rzeczy.
!b˝
12 Będziesz  zważał na szabat, aby  go  święcić,
!b˛
jak   ci  nakazał  Pan,  Bóg  twój.  13 Sześć  dni
!bˇ
będziesz  pracował i wykonywał wszelką twą  pracę,
!b˘
14 lecz  w  siódmym  dniu jest szabat  Pana,  Boga
!b§
twego. Nie będziesz wykonywał żadnej pracy ani ty,
!b÷
ani twój syn, ani twoja córka, ani twój sługa, ani
!b¸
twoja  służąca, ani twój wół, ani twój osioł,  ani
!b°
żadne  twoje zwierzę, ani obcy, który  przebywa  w
!b¨
twoich  bramach;  aby wypoczął  twój  niewolnik  i
!b˙
twoja  niewolnica, jak i ty. 15 Pamiętaj, że byłeś
!bű
niewolnikiem  w ziemi egipskiej i wyprowadził  cię
!bŘ
stamtąd  Pan,  Bóg twój, ręką mocną i wyciągniętym
!bř
ramieniem: przeto ci nakazał Pan, Bóg twój, strzec
!b■
dnia szabatu.
!b 
16 Czcij  swego  ojca  i  swoją  matkę,  jak  ci
!c!
nakazał Pan, Bóg twój, abyś długo żył i aby ci się
!c"
dobrze powodziło na ziemi, którą ci daje Pan,  Bóg
!c#
!c$
17 Nie będziesz zabijał.
!c%
18 Nie będziesz cudzołożył.
!c&
19 Nie będziesz kradł.
!c'
20 Jako  świadek  nie  będziesz  mówił   przeciw
!c(
bliźniemu  twemu  kłamstwa*. [18] 21 Nie  będziesz
!c)
pożądał   żony  swojego  bliźniego.  Nie  będziesz
!c*
pragnął domu swojego bliźniego ani jego pola,  ani
!c+
!c,
!c-
należy do twojego bliźniego».
!c.
[19] 22 Te   słowa  wyrzekł   Pan   do   waszego
!c/
zgromadzenia  na  górze spośród  ognia,  obłoku  i
!c0
ciemności  donośnym głosem, niczego  nie  dodając.
!c1
Napisał  je na dwu tablicach kamiennych i  dał  mi
!c2
je.
!c3
!c4
Mojżesz pośrednikiem
!c5
[20] 23 Gdy    usłyszeliście    głos     spośród
!c6
ciemności, a góra ogniem płonęła - zbliżyli się do
!c7
mnie  wszyscy wodzowie pokoleń i starsi, [21] 24 i
!c8
rzekli:  «Oto  Pan,  Bóg nasz,  okazał  nam  swoją
!c9
chwałę  i wielkość. Głos Jego słyszeliśmy  spośród
!c:
ognia. Dziś widzieliśmy, że Bóg może przemówić  do
!c;
człowieka,  a  on  pozostanie żywy.  [22] 25 Czemu
!c<
teraz  mamy umrzeć? Ten bowiem ogromny  ogień  nas
!c=
pochłonie.  Jeśli  jeszcze nadal będziemy  słuchać
!c>
głosu  Pana,  Boga naszego, pomrzemy. [23] 26 Któż
!c?
ze  wszystkich,  którzy  by  usłyszeli  głos  Boga
!c@
Żywego,  przemawiającego spośród  ognia,  jak  my,
!cA
pozostanie  przy  życiu? [24] 27 Zbliż  się  ty  i
!cB
słuchaj  tego wszystkiego, co mówi Pan, Bóg  nasz.
!cC
Mów  ty  do nas wszystko, co powie do ciebie  Pan,
!cD
Bóg   nasz,   a  my  usłuchamy  i  wykonamy   to».
!cE
[25] 28 Pan  usłyszał  wasze  głośne  słowa,   gdy
!cF
mówiliście  do  mnie. I rzekł mi Pan:  «Usłyszałem
!cG
głośne  słowa  tego ludu, które  wypowiedzieli  do
!cH
ciebie.   Słuszne   jest  wszystko   to,   co   ci
!cI
powiedzieli. [26] 29 Oby zawsze mieli w  sercu  tę
!cJ
samą   bojaźń  przede  Mną  i  wykonywali   zawsze
!cK
wszystkie moje przykazania po wszystkie  dni,  aby
!cL
się  dobrze  powodziło im i synom  ich  na  wieki.
!cM
[27] 30 Idź  i  powiedz  im:  Wróćcie  do   swoich
!cN
namiotów! [28] 31 A ty zostań tutaj ze Mną. Ja  ci
!cO
powiem  wszystkie moje polecenia, prawa i  nakazy,
!cP
jakich  masz im nauczyć, aby je pełnili  w  ziemi,
!cQ
którą  Ja  im  daję  na własność».  [29] 32 Przeto
!cR
starajcie  się wypełniać wszystko, co wam  nakazał
!cS
Pan,  Bóg  wasz: Nie odstępujcie od  tego  ani  na
!cT
prawo, ani na lewo. [30] 33 Idźcie dokładnie drogą
!cU
wyznaczoną  wam  przez Pana, Boga waszego,  byście
!cV
mogli żyć, by dobrze wam się wiodło i byście długo
!cW
przebywali w ziemi, którą macie posiąść.
!cX
!cY
Miłość Boga
!cZ
┌───┐ 01 Takie  są  polecenia,   prawa  i  nakazy,
!c[
│ 6 │ których  nauczyć  was  polecił  mi Pan,  Bóg
!c\
└───┘ wasz, abyście je pełnili w ziemi, do  której
!c]
idziecie, by ją posiąść. 02 Będziesz się bał Pana,
!c^
Boga  swego,  zachowując wszystkie Jego  nakazy  i
!c_
prawa,  które ja tobie rozkazuję wypełniać, tobie,
!c`
twym  synom i wnukom po wszystkie dni życia twego,
!ca
byś  długo mógł żyć. 03 Słuchaj, Izraelu, i pilnie
!cb
tego  przestrzegaj, aby ci się dobrze powodziło  i
!cc
abyś  się bardzo rozmnożył, jak ci przyrzekł  Pan,
!cd
Bóg  ojców  twoich, że ci da ziemię  opływającą  w
!ce
mleko i miód. 04 Słuchaj, Izraelu, Pan jest naszym
!cf
Bogiem  -  Panem  jedynym*.  05 Będziesz  miłował*
!cg
Pana,  Boga twojego, z całego swego serca, z całej
!ch
duszy  swojej,  ze wszystkich swych sił.  06 Niech
!ci
pozostaną w twym sercu te słowa, które ja ci  dziś
!cj
nakazuję.  07 Wpoisz je twoim  synom,  będziesz  o
!ck
nich  mówił przebywając w domu, w czasie  podróży,
!cl
kładąc  się  spać i wstając ze snu. 08 Przywiążesz
!cm
je  do  twojej ręki jako znak*. Niech one ci  będą
!cn
ozdobą  przed  oczami. 09 Wypisz je  na  odrzwiach
!co
swojego domu i na twoich bramach*.
!cp
10 Gdy Pan, Bóg twój, wprowadzi cię do ziemi,  o
!cq
której  poprzysiągł  przodkom  twoim:  Abrahamowi,
!cr
Izaakowi i Jakubowi, że da tobie miasta wielkie  i
!cs
bogate,  których  nie  budowałeś,  11 domy   pełne
!ct
wszelkich  dóbr,  których nie zbierałeś,  wykopane
!cu
studnie,  których  nie  kopałeś,  winnice  i  gaje
!cv
oliwne, których nie sadziłeś, kiedy będziesz  jadł
!cw
i  nasycisz się - 12 strzeż się, byś nie zapomniał
!cx
o Panu, który cię wyprowadził z ziemi egipskiej, z
!cy
domu  niewoli.  13 Będziesz  się  bał  Pana,  Boga
!cz
swego,  będziesz Mu służył i na Jego imię będziesz
!c{
przysięgał. 14 Nie będziecie oddawali  czci  bogom
!c|
obcym, spomiędzy bogów okolicznych narodów,  15 bo
!c}
Pan,  Bóg  twój, który jest u ciebie, jest  Bogiem
!c~
zazdrosnym,  by się nie rozpalił na  ciebie  gniew
!c
Pana,  Boga  twego, i nie zmiótł cię z powierzchni
!cÇ
ziemi. 16 Nie będziecie wystawiali na próbę  Pana,
!cü
Boga  waszego, jak wystawialiście Go  na  próbę  w
!cé
Massa*. 17 Będziecie pilnie strzec polecenia Pana,
!câ
Boga  waszego, Jego świadectwa i praw,  które  wam
!cä
zlecił.  18 Czyń, co jest prawe i dobre  w  oczach
!ců
Pana,  aby ci się dobrze powodziło i abyś wreszcie
!cć
wziął    w   posiadanie   piękną   ziemię,   którą
!cç
poprzysiągł   Pan  przodkom  twoim,  19 wypędzając
!cł
przed   tobą   wszystkich   wrogów   twoich.   Tak
!cë
zapowiedział  Pan.  20 Gdy  syn  twój  zapyta  cię
!cŐ
kiedyś: «Jakie jest znaczenie tych świadectw, praw
!cő
i  nakazów,  które  wam zlecił  Pan,  Bóg  nasz?»,
!cî
21 odpowiesz swojemu synowi: «Byliśmy niewolnikami
!cŹ
faraona  w Egipcie i wyprowadził nas Pan z  Egiptu
!cÄ
mocną  ręką. 22 Uczynił na oczach naszych znaki  i
!cĆ
cuda  wielkie  przeciwko  Egiptowi,  faraonowi   i
!cÉ
całemu jego domowi. 23 Wyprowadził nas stamtąd, by
!cĹ
iść  z  nami  i przyprowadzić nas do ziemi,  którą
!cĺ
poprzysiągł dać przodkom naszym. 24 Wtedy rozkazał
!cô
nam  Pan  wykonywać wszystkie te  prawa,  bać  się
!cö
Pana,  Boga  naszego, aby zawsze  dobrze  nam  się
!cĽ
wiodło i aby nas zachował przy życiu, jak to  dziś
!cľ
czyni. 25 Na tym polega nasza sprawiedliwość,  aby
!cŚ
pilnie przestrzegać wszystkich tych poleceń  wobec
!cś
Pana, Boga naszego, jak nam rozkazał».
!cÖ
!cÜ
Izrael - narodem wybranym
!cŤ
┌───┐ 01 Gdy  Pan,  Bóg  twój,  wprowadzi  cię  do
!cť
│ 7 │ ziemi,  do  której idziesz, aby ją  posiąść,
!cŁ
└───┘ usunie  liczne narody przed tobą:  Chetytów,
!c×
Girgaszytów, Amorytów, Kananejczyków,  Peryzzytów,
!cč
Chiwwitów    i    Jebusytów:    siedem     narodów
!cá
liczniejszych i potężniejszych od ciebie.  02 Pan,
!cí
Bóg  twój,  odda  je  tobie,  a  ty  je  wytępisz,
!có
obłożysz je klątwą, nie zawrzesz z nimi przymierza
!cú
i  nie okażesz im litości. 03 Nie będziesz z  nimi
!cĄ
zawierał  małżeństw:  ich  synowi  nie  oddasz  za
!cą
małżonkę  swojej  córki ani nie weźmiesz  od  nich
!cŽ
córki dla swojego syna, 04 gdyż odwiodłaby twojego
!cž
syna  ode  Mnie,  by służył bogom  obcym.  Wówczas
!cĘ
rozpaliłby się gniew Pana na was, i prędko by  was
!cę
zniszczył.  05 Ale tak im macie  uczynić:  ołtarze
!c¬
ich   zburzycie,  ich  stele  połamiecie,   aszery
!cź
wytniecie, a posągi spalicie ogniem. 06 Ty  bowiem
!cČ
jesteś  narodem  poświęconym Panu,  Bogu  twojemu.
!cş
Ciebie   wybrał   Pan,  Bóg  twój,   byś   spośród
!c«
wszystkich narodów, które są na powierzchni ziemi,
!c»
był ludem będącym Jego szczególną własnością.
!c░
!c▒
Wybranie - dowodem umiłowania Bożego
!c▓
07 Pan wybrał was i znalazł upodobanie w was nie
!c│
dlatego,   że  liczebnie  przewyższacie  wszystkie
!c┤
narody,   gdyż  ze  wszystkich  narodów  jesteście
!cÁ
najmniejszym, 08 lecz ponieważ Pan was umiłował  i
!cÂ
chce  dochować  przysięgi danej  waszym  przodkom.
!cĚ
Wyprowadził was mocną ręką i wybawił  was  z  domu
!cŞ
niewoli z ręki faraona, króla egipskiego. 09 Uznaj
!c╣
więc,  że  Pan,  Bóg  twój,  jest  Bogiem,  Bogiem
!c║
wiernym,  zachowującym  przymierze  i  miłość   do
!c╗
tysiącznego  pokolenia względem  tych,  którzy  Go
!c╝
miłują  i strzegą Jego praw, 10 lecz który odpłaca
!cŻ
każdemu  z  nienawidzących Go,  niszcząc  go.  Nie
!cż
pozostawia  bezkarnie  tego,  kto  Go  nienawidzi,
!c┐
odpłacając jemu samemu. 11 Strzeż przeto  poleceń,
!c└
praw  i  nakazów,  które ja tobie polecam  dzisiaj
!c┴
pełnić.
!c┬
12 Za   słuchanie  tych  nakazów  i  pilne   ich
!c├
wykonywanie  będzie ci Pan, Bóg  twój,  dochowywał
!c─
przymierza   i  miłosierdzia,  które   poprzysiągł
!c┼
przodkom twoim. 13 Będzie cię miłował, błogosławił
!cĂ
ci  i rozmnoży cię. Pobłogosławi owoc twojego łona
!că
i  owoc  twojego pola: twoje zboże, moszcz, oliwę,
!c╚
przychówek od twych krów i pomiot od twoich owiec,
!c╔
na  ziemi, o której poprzysiągł twoim przodkom, że
!c╩
da    ją   tobie.   14 Obfitsze   błogosławieństwo
!c╦
otrzymasz  niż  inne  narody.  Pomiędzy  ludźmi  i
!c╠
pomiędzy  trzodami  twoimi nie będzie  niepłodnego
!c═
ani  niepłodnej. 15 Pan oddali od  ciebie  wszelką
!c╬
chorobę,  nie ześle na ciebie żadnej  ze  zgubnych
!c¤
plag  egipskich, których byłeś świadkiem, a  ześle
!cđ
je   na   wszystkich,   którzy   cię   nienawidzą.
!cĐ
16 Wytępisz wszystkie narody, które ci  daje  Pan,
!cĎ
Bóg twój. Nie zlituje się twoje oko nad nimi, abyś
!cË
nie  służył ich bogom, gdyż stałoby się to  sidłem
!cď
dla ciebie.
!cŇ
!cÍ
Potęga Boga
!cÎ
17 Jeśli powiesz sobie: «Narody te są  ode  mnie
!cě
liczniejsze, nie zdołam ich wytępić», 18 nie lękaj
!c┘
się  ich!  Pamiętaj,  co uczynił  Pan,  Bóg  twój,
!c┌
faraonowi  i  wszystkim Egipcjanom. 19 Pamiętaj  o
!c█
próbach  ogromnych, które widziały twoje  oczy,  o
!c▄
znakach  i  cudach, o mocnej ręce  i  wyciągniętym
!cŢ
ramieniu,  którym wyprowadził cię Pan,  Bóg  twój.
!cŮ
Tak  samo uczyni Pan, Bóg twój, wszystkim narodom,
!c▀
których  ty się lękasz. 20 Nadto jeszcze Pan,  Bóg
!cÓ
twój, będzie zsyłał na nich szerszenie, aż reszta,
!cß
która się przed wami ukryje, wyginie. 21 Nie drżyj
!cÔ
więc  przed  nimi, bo Pan, Bóg twój,  jest  pośród
!cŃ
ciebie,  Bóg  wielki i groźny.  22 Z  wolna  i  po
!cń
trosze  wypędzi  Pan, Bóg twój, te  narody  sprzed
!cň
twoich oczu. Nie będziesz mógł ich prędko wytępić,
!cŠ
aby  dzikie  zwierzęta nie rozmnożyły  się  dokoła
!cš
ciebie*. 23 Pan, Bóg twój, wyda je tobie, przerazi
!cŔ
je  ogromnym  zamieszaniem, aż wyginą do  szczętu.
!cÚ
24 Królów  ich wyda w twe ręce, abyś  wygubił  ich
!cŕ
imię  spod nieba. Nikt się z nich nie ostoi  przed
!cŰ
tobą,   aż  ich  wytępisz.  25 Posągi  ich   bogów
!cý
spalisz,  nie będziesz pożądał srebra  ani  złota,
!cÝ
jakie  jest na nich, i nie weźmiesz go dla siebie,
!cţ
aby  cię to nie uwikłało, gdyż Pan, Bóg twój,  się
!c´
tym brzydzi. 26 Nic obrzydłego nie wprowadzisz  do
!c­
twego  domu,  gdyż byłbyś przedmiotem  klątwy  jak
!c˝
ono.   Będziesz  uważał  to  za  rzecz   wstrętną,
!c˛
obrzydzisz  to  sobie,  jest  to  bowiem  obłożone
!cˇ
klątwą.
!c˘
!c§
Próba na pustyni
!c÷
┌───┐ 01 Pilnie    przestrzegajcie     wykonywania
!c¸
│ 8 │ każdego polecenia,  które ja wydaję dzisiaj,
!c°
└───┘ abyście  żyli, rozmnażali  się  i  weszli  w
!c¨
posiadanie  ziemi,  którą  Pan  poprzysiągł  [dać]
!c˙
waszym przodkom.
!cű
02 Pamiętaj  na  wszystkie  drogi,  którymi  cię
!cŘ
prowadził Pan, Bóg twój, przez te czterdzieści lat
!cř
na  pustyni, aby cię utrapić, wypróbować i poznać,
!c■
co  jest  w twym sercu; czy strzeżesz Jego nakazu,
!c 
czy  też nie. 03 Utrapił cię, dał ci odczuć  głód,
!d!
żywił  cię  manną, której nie znałeś ani  ty,  ani
!d"
twoi  przodkowie, bo chciał ci dać poznać, że  nie
!d#
samym  tylko  chlebem żyje człowiek, ale  człowiek
!d$
żyje  wszystkim, co pochodzi z ust  Pana*.  04 Nie
!d%
zniszczyło się na tobie twoje odzienie  ani  twoja
!d&
noga   nie  opuchła  przez  te  czterdzieści  lat.
!d'
05 Uznaj w sercu, że jak wychowuje człowiek  swego
!d(
syna,   tak  Pan,  Bóg  twój,  wychowuje   ciebie.
!d)
06 Strzeż  więc nakazów Pana, Boga twego,  chodząc
!d*
Jego   drogami,  by  żyć  w  bojaźni  przed   Nim.
!d+
07 Albowiem Pan, Bóg twój, wprowadzi cię do  ziemi
!d,
pięknej,  ziemi  obfitującej w  potoki,  źródła  i
!d-
strumienie, które tryskają w dolinie oraz na górze
!d.
-  08 do  ziemi  pszenicy, jęczmienia,  winorośli,
!d/
drzewa  figowego i granatowego - do ziemi  oliwek,
!d0
oliwy  i miodu - 09 do ziemi, gdzie nie odczuwając
!d1
niedostatku,  nasycisz  się  chlebem,   gdzie   ci
!d2
niczego  nie zabraknie - do ziemi, której kamienie
!d3
zawierają żelazo, a z jej gór wydobywa się  miedź.
!d4
10 Najesz  się,  nasycisz i  będziesz  błogosławił
!d5
Pana, Boga twego, za piękną ziemię, którą ci  dał.
!d6
11 Strzeż  się,  byś nie zapomniał  o  Panu,  Bogu
!d7
twoim,  lekceważąc  przestrzeganie  Jego  nakazów,
!d8
poleceń i praw, które ja ci dzisiaj daję. 12 A gdy
!d9
się najesz i nasycisz, zbudujesz sobie piękne domy
!d:
i w nich zamieszkasz; 13 gdy ci się rozmnoży bydło
!d;
i owce, obfitować będziesz w srebro i złoto, i gdy
!d<
wzrosną  twe  dobra - 14 niech się twe  serce  nie
!d=
unosi  pychą,  nie zapominaj o Panu,  Bogu  twoim,
!d>
który  cię  wywiódł  z  ziemi  egipskiej,  z  domu
!d?
niewoli. 15 On cię prowadził przez pustynię wielką
!d@
i  straszną,  pełną wężów jadowitych i skorpionów,
!dA
przez  ziemię  suchą, bez wody, On ci  wyprowadził
!dB
wodę  ze  skały najtwardszej. 16 On żywił  cię  na
!dC
pustyni  manną, której nie znali twoi  przodkowie,
!dD
chcąc   cię  utrapić  i  wypróbować,  aby   ci   w
!dE
przyszłości wyświadczyć dobro.
!dF
17 Obyś nie powiedział w sercu: «To moja siła  i
!dG
moc moich rąk zdobyły mi to bogactwo». 18 Pamiętaj
!dH
o  Panu,  Bogu  twoim, bo On udziela  ci  siły  do
!dI
zdobycia    bogactwa,   aby    wypełnić    dzisiaj
!dJ
przymierze,  jakie  poprzysiągł  twoim   przodkom.
!dK
19 Lecz  jeśli  zapomnisz o Panu,  Bogu  twoim,  i
!dL
pójdziesz  za  bogami  obcymi,  aby  im  służyć  i
!dM
oddawać  im  pokłon,  oznajmiam  ci  dzisiaj,   że
!dN
zginiesz  na  pewno. 20 Jak te narody,  które  Pan
!dO
wygubił  sprzed twego oblicza, tak i wy  zginiecie
!dP
za  to,  żeście  nie  słuchali  głosu  Pana,  Boga
!dQ
waszego.
!dR
!dS
Zwycięstwo - darem Boga
!dT
┌───┐ 01 Słuchaj,   Izraelu,   ty   dzisiaj   masz
!dU
│ 9 │ przejść  przez  Jordan,  aby   wydziedziczyć
!dV
└───┘ narody  większe  i  mocniejsze  od   ciebie,
!dW
miasta ogromne i umocnione pod niebo, 02 lud mocny
!dX
i  wysoki,  synów Anaka*, znanych  ci,  o  których
!dY
słyszałeś:  «Któż  się ostoi wobec  synów  Anaka?»
!dZ
03 Niech ci więc dzisiaj będzie wiadomo,  że  Pan,
!d[
Bóg  twój, kroczy przed tobą jak ogień pożerający.
!d\
On  ich zniszczy, On ich poniży przed tobą, prędko
!d]
ich  wypędzisz, wytępisz, jak ci to przyrzekł Pan.
!d^
04 Nie mów w sercu, gdy Pan, Bóg twój, pokona  ich
!d_
przed  tobą:  «Dzięki mej cnocie  dał  mi  Pan  tę
!d`
ziemię w posiadanie»: bo z powodu nieprawości tych
!da
ludów  Pan  wytępił je przed tobą.  05 Nie  dzięki
!db
twojej  sprawiedliwości ani prawości serca twojego
!dc
ty  przychodzisz wziąć ich kraj w posiadanie, lecz
!dd
z  powodu niegodziwości tych ludów Pan, Bóg  twój,
!de
wypędził je przed tobą, a także aby dopełnić słowa
!df
przysięgi   danej   twoim  przodkom:   Abrahamowi,
!dg
Izaakowi  i Jakubowi. 06 Wiedz, że nie ze  względu
!dh
na  twoją  cnotę Pan, Bóg twój, daje ci tę  piękną
!di
ziemię  na  własność, bo jesteś  ludem  o  twardym
!dj
karku*.
!dk
!dl
Bałwochwalstwo na Synaju
!dm
07 Pamiętaj,  a  nie zapomnij,  jak  na  pustyni
!dn
pobudzałeś  do gniewu Pana, Boga swego.  Od  dnia,
!do
kiedyś  wyszedł z ziemi egipskiej aż do  przyjścia
!dp
na  to  miejsce,  byliście oporni  względem  Pana.
!dq
08 Na  Horebie  do  gniewu  pobudzaliście  Pana  i
!dr
rozgniewał  się na was Pan tak bardzo,  że  chciał
!ds
was   wytępić.  09 Gdy  wchodziłem  na  górę,   by
!dt
otrzymać kamienne tablice Przymierza, zawartego  z
!du
wami przez Pana, i czterdzieści dni i czterdzieści
!dv
nocy  przebywałem na górze nie jedząc chleba,  nie
!dw
pijąc  wody,  10 dał mi Pan dwie kamienne  tablice
!dx
pisane palcem Bożym. Były na nich wyryte wszystkie
!dy
słowa,  które wyrzekł do was Pan na górze  spośród
!dz
ognia   w   dniu   zgromadzenia.   11 Pod   koniec
!d{
czterdziestu dni i czterdziestu nocy  dał  mi  Pan
!d|
dwie  kamienne tablice - tablice Przymierza.  12 I
!d}
rzekł  do mnie Pan: «Wstań, zejdź stąd prędko,  bo
!d~
niegodziwie postąpił twój lud, który wyprowadziłeś
!d
z   Egiptu.  Szybko  zeszli  z  drogi,  którą   im
!dÇ
zaleciłeś.  Uczynili sobie posąg ulany z  metalu».
!dü
13 I dalej mówił do mnie Pan: «Widzę, że ten naród
!dé
jest  narodem o twardym karku. 14 Pozwól,  że  ich
!dâ
wytępię, wygładzę ich imię spod nieba, a z  ciebie
!dä
uczynię  naród mocniejszy i liczniejszy od  nich».
!dů
15 Odwróciłem  się i zszedłem  z  góry  -  a  góra
!dć
płonęła  ogniem - trzymając w rękach dwie  tablice
!dç
Przymierza.  16 Ujrzałem wtedy,  żeście  grzeszyli
!dł
przeciw  Panu, Bogu swojemu, czyniąc sobie  cielca
!dë
ulanego z metalu, tak prędko odstąpiwszy od drogi,
!dŐ
którą wyznaczył wam Pan. 17 Wtedy pochwyciłem obie
!dő
tablice  i  rzuciłem oburącz,  aby  je  potłuc  na
!dî
waszych oczach. 18 I leżałem przed Panem,  jak  za
!dŹ
pierwszym   razem,   przez  czterdzieści   dni   i
!dÄ
czterdzieści  nocy, nie jedząc chleba,  nie  pijąc
!dĆ
wody   za   cały   ten  grzech,  któregoście   się
!dÉ
dopuścili, czyniąc to, co jest złe w oczach  Pana,
!dĹ
i  pobudzając  go  do  gniewu.  19 Przeląkłem  się
!dĺ
bowiem   widząc   gniew  i  zapalczywość,   jakimi
!dô
zapłonął  na  was Pan, tak że chciał was  wytępić.
!dö
Lecz wysłuchał mnie Pan jeszcze i tym razem. 20 Na
!dĽ
Aarona również Pan bardzo się rozgniewał, chcąc go
!dľ
zgładzić, lecz w tym czasie wstawiłem się także za
!dŚ
Aaronem.  21 A rzecz grzeszną, którą uczyniliście,
!dś
cielca,  chwyciłem, spaliłem w  ogniu,  połamałem,
!dÖ
starłem  na  drobny  proch i wrzuciłem  do  potoku
!dÜ
wypływającego z góry.
!dŤ
!dť
Modlitwa Mojżesza z powodu innych przestępstw
!dŁ
22 W  Tabeera,  Massa i Kibrot-Hattaawa  jeszcze
!d×
drażniliście  Pana*.  23 Gdy  wysłał  was  Pan   z
!dč
Kadesz-Barnea, mówiąc: «Idźcie, posiądźcie ziemię,
!dá
którą  wam  dałem», wzgardziliście  nakazem  Pana,
!dí
Boga  swojego,  nie  byliście  Mu  wierni  i   nie
!dó
usłuchaliście      Jego     głosu.      24 Opornie
!dú
postępowaliście względem Pana od dnia,  kiedy  was
!dĄ
poznałem*.  25 Zanosiłem błagania do  Pana,  przez
!dą
czterdzieści  dni i czterdzieści  nocy;  zanosiłem
!dŽ
błagania,   bo   Pan  zamierzał  was   wyniszczyć.
!dž
26 Modliłem się do Pana mówiąc: «Panie nasz, Boże,
!dĘ
nie  zatracaj ludu swego, własności swojej,  który
!dę
uwolniłeś swą wielkością i wyprowadziłeś z  Egiptu
!d¬
mocną  ręką.  27 Pomnij na sługi twoje:  Abrahama,
!dź
Izaaka  i  Jakuba. Nie zwracaj uwagi na upór  tego
!dČ
ludu, na jego nieprawość i jego grzech, 28 aby nie
!dş
mówiono w kraju, z którego nas wyprowadziłeś: "Pan
!d«
nie  może  doprowadzić  ich  do  kraju,  który  im
!d»
przyrzekł.  Z  nienawiści ku nim wyprowadził  ich,
!d░
aby  pomarli  na  pustyni". 29 A oni  są  przecież
!d▒
Twoim  ludem, Twoją własnością, któreś wyprowadził
!d▓
z ogromną mocą i wyciągniętym ramieniem».
!d│
!d┤
Arka Przymierza, wybór Lewiego
!dÁ
┌────┐ 01 W   tym  czasie   powiedział   mi   Pan:
!dÂ
│ 10 │ «Wyciosaj   sobie  dwie  kamienne   tablice
!dĚ
└────┘ podobne do pierwszych, a wstąp do  mnie  na
!dŞ
górę.  Uczyń  też  arkę  z drzewa.  02 Napiszę  na
!d╣
tablicach  przykazania, które były  na  pierwszych
!d║
tablicach  - stłuczonych przez ciebie - i  włożysz
!d╗
je   do   arki».   03 Uczyniłem  arkę   z   drzewa
!d╝
akacjowego,  wyciosałem  dwie  kamienne   tablice,
!dŻ
podobne do pierwszych, i wstąpiłem na górę,  mając
!dż
w   rękach  obie  tablice.  04 A  On  napisał   na
!d┐
tablicach   pismem,   jak   poprzednio,   Dziesięć
!d└
Przykazań,  które  Pan  do was  wyrzekł  na  górze
!d┴
spośród  ognia w dniu zgromadzenia, i  dał  mi  je
!d┬
Pan.  05 Odwróciłem  się i  zszedłem  z  góry,  by
!d├
złożyć  tablice  w  arce, którą uczyniłem,  i  tam
!d─
pozostały, jak mi Pan rozkazał.
!d┼
06 * Izraelici  wyszli  z  Beerot,   posiadłości
!dĂ
synów  Jaakana, i udali się do Mosery.  Tam  umarł
!dă
Aaron  i  tam go pogrzebano, a jego syn,  Eleazar,
!d╚
został    zamiast   niego   kapłanem.   07 Stamtąd
!d╔
wyruszyli  do  Gudgoda, a z  Gudgoda  do  Jotbata,
!d╩
kraju  obfitującego  w  potoki.  08 W  tym  czasie
!d╦
wybrał  Pan  pokolenie Lewiego  do  noszenia  Arki
!d╠
Przymierza Pańskiego, by stali przy Panu,  służyli
!d═
Mu  i błogosławili w Jego imieniu, [co dzieje się]
!d╬
aż  do  tego dnia*. 09 Dlatego Lewi nie ma  działu
!d¤
ani   dziedzictwa   wśród   swoich   braci,   gdyż
!dđ
dziedzictwem  jego  jest Pan,  jak  powiedział  do
!dĐ
niego Pan, Bóg twój.
!dĎ
10 Ja   zostałem  na  górze,   jak   poprzednio,
!dË
czterdzieści dni i czterdzieści nocy, i  wysłuchał
!dď
mnie Pan także i tym razem: nie chciał wytępić cię
!dŇ
Pan.  11 I rzekł do mnie Pan: «Wstań, idź na czele
!dÍ
ludu,   by   wyruszył  i  posiadł  ziemię,   którą
!dÎ
poprzysiągłem dać ich przodkom».
!dě
!d┘
Obrzezanie serca
!d┌
12 A  teraz, Izraelu, czego żąda od ciebie  Pan,
!d█
Bóg  twój?  Tylko  tego, byś się  bał  Pana,  Boga
!d▄
swojego, chodził wszystkimi Jego drogami,  miłował
!dŢ
Go,  służył  Panu,  Bogu twemu, z  całego  swojego
!dŮ
serca  i  z  całej swej duszy, 13 strzegł  poleceń
!d▀
Pana  i Jego praw, które ja ci podaję dzisiaj  dla
!dÓ
twego  dobra.  14 Do  Pana, Boga  twojego,  należą
!dß
niebiosa,  niebiosa najwyższe, ziemia i  wszystko,
!dÔ
co  jest  na  niej.  15 Tylko do  twoich  przodków
!dŃ
skłonił  się  Pan, miłując ich;  po  nich  spośród
!dń
wszystkich  narodów  wybrał ich  potomstwo,  czyli
!dň
was,   jak   jest   dzisiaj.  16 Dokonajcie   więc
!dŠ
obrzezania*  waszego  serca,  nie  bądźcie   nadal
!dš
[ludem]  o  twardym  karku, 17 albowiem  Pan,  Bóg
!dŔ
wasz,  jest Bogiem nad bogami* i Panem nad panami,
!dÚ
Bogiem wielkim, potężnym i straszliwym, który  nie
!dŕ
ma  względu  na  osoby i nie przyjmuje  podarków*.
!dŰ
18 On  wymierza sprawiedliwość sierotom i  wdowom,
!dý
miłuje   cudzoziemca,  udzielając  mu   chleba   i
!dÝ
odzienia. 19 Wy także miłujcie cudzoziemca, boście
!dţ
sami   byli   cudzoziemcami  w  ziemi   egipskiej.
!d´
20 Bójcie się Pana, Boga swego, Jemu się oddajcie,
!d­
służcie  Mu  i  na Jego imię przysięgajcie.  21 On
!d˝
waszą chwałą, On waszym Bogiem, On dla was uczynił
!d˛
te  rzeczy straszliwe, które widziały wasze  oczy.
!dˇ
22 W   liczbie   siedemdziesięciu  osób   zstąpili
!d˘
przodkowie wasi do Egiptu, a teraz Pan, Bóg  wasz,
!d§
uczynił was licznymi jak gwiazdy na niebie.
!d÷
!d¸
Boże miłosierdzie
!d°
┌────┐ 01 Miłujcie  przeto Pana,  Boga swojego,  i
!d¨
│ 11 │ wiernie przestrzegajcie Jego praw,  poleceń
!d˙
└────┘ i   nakazów   po   wszystkie   dni.   02 Wy
!dű
poznaliście je dzisiaj, a nie dzieci wasze,  które
!dŘ
nie  znały  i  nie widziały pouczenia  Pana,  Boga
!dř
waszego,  Jego  wielkości,  Jego  mocnej  ręki   i
!d■
wyciągniętego   ramienia,   03 znaków   i   dzieł,
!d 
wszystkiego,  czego  dokonał  w  Egipcie  względem
!e!
faraona,  króla  egipskiego, i całej  jego  ziemi;
!e"
04 co  uczynił  wojsku egipskiemu, jego  koniom  i
!e#
jego  rydwanom - jak je kazał zatopić wodom  Morza
!e$
Czerwonego  podczas pościgu za wami - wygubił  ich
!e%
Pan* aż do dnia dzisiejszego; 05 co uczynił wam na
!e&
pustyni,  aż  do waszego przyjścia na to  miejsce;
!e'
06 co  uczynił Datanowi i Abiramowi, synom Eliaba,
!e(
potomka  Rubena, gdy ziemia otwarła swą paszczę  i
!e)
pochłonęła  ich  spośród  Izraela  razem   z   ich
!e*
rodzinami,  ich namiotami i całym ich  dobytkiem*.
!e+
07 Wasze  bowiem  oczy widziały  całe  to  wielkie
!e,
dzieło Pana, które On uczynił.
!e-
!e.
Błogosławieństwo w Palestynie
!e/
08 Strzeżcie  przeto wszystkich  nakazów,  które
!e0
wam  dzisiaj  daję, abyście byli  dość  mocni,  by
!e1
wejść  i  posiąść ziemię, do której dziś idziecie,
!e2
by ją posiąść; 09 byście długo żyli w ziemi, którą
!e3
poprzysiągł  Pan dać przodkom waszym  i  potomstwu
!e4
ich:  ziemię  opływającą w mleko i  miód.  10 Gdyż
!e5
ziemia,  którą idziecie posiąść, nie jest  podobna
!e6
do  ziemi  egipskiej, skąd wyszliście, a  w  którą
!e7
posiawszy  nasienie doprowadzaliście wodę  jak  do
!e8
ogrodu  warzywnego  przy pomocy  nóg*.  11 Ziemia,
!e9
którą  idziecie posiąść, jest krajem gór i  dolin,
!e:
pijącym wodę z deszczu niebieskiego. 12 To ziemia,
!e;
którą  stale  nawiedza Pan, Bóg  wasz,  na  której
!e<
spoczywają  oczy Pana, Boga waszego,  od  początku
!e=
roku  aż  do  końca.  13 Jeśli  będziecie  słuchać
!e>
pilnie nakazów, które wam dziś daję, miłując Pana,
!e?
Boga waszego, i służąc Mu z całego serca i z całej
!e@
duszy,  14 ześle*  On deszcz na  waszą  ziemię  we
!eA
właściwym  czasie,  jesienny  jak  i  wiosenny,  i
!eB
zbierzecie wasze zboże, moszcz i oliwę. 15 Da  też
!eC
trawę na polach dla waszego bydła. Będziecie mieli
!eD
żywności do syta. 16 Strzeżcie się, by serce wasze
!eE
nie  pozwoliło się omamić, abyście nie  odeszli  i
!eF
nie służyli obcym bogom i nie oddawali im pokłonu,
!eG
17 bo zapaliłby się gniew Pana na was, i zamknąłby
!eH
niebo,  aby nie padał deszcz, ziemia nie  wydałaby
!eI
plonów,  i  prędko  zginęlibyście  w  tej  pięknej
!eJ
ziemi, którą wam daje Pan.
!eK
!eL
!eM
18 * Weźcie przeto sobie te moje słowa do  serca
!eN
i  duszy. Przywiążcie je sobie jako znak na  ręku.
!eO
Niech   one   będą   wam  ozdobą  między   oczami.
!eP
19 Nauczcie ich wasze dzieci, powtarzając  je  im,
!eQ
gdy  przebywacie w domu, gdy idziecie  drogą,  gdy
!eR
kładziecie  się  i wstajecie. 20 Napiszesz  je  na
!eS
odrzwiach swojego domu i na swoich bramach, 21 aby
!eT
się  pomnożyły  twoje dni i dni  twoich  dzieci  w
!eU
kraju, który przodkom waszym poprzysiągł dać Pan -
!eV
dni  tak  długie, jak dni niebios,  które  są  nad
!eW
ziemią.    22 Jeśli   pilnie   strzec    będziecie
!eX
wszystkich  tych  poleceń,  które  ja   wam   dziś
!eY
nakazuję  pełnić,  miłując  Pana,  waszego   Boga,
!eZ
postępując według wszystkich Jego dróg i Jego  się
!e[
trzymając  -  23 wypędzi Pan wszystkie  te  narody
!e\
przed wami i usuniecie narody większe i mocniejsze
!e]
od was. 24 Każde miejsce, po którym będzie chodzić
!e^
stopa  waszej  nogi, będzie wasze.  Granice  wasze
!e_
sięgać  będą  od  pustyni aż do Libanu,  od  rzeki
!e`
Eufrat aż do Morza Zachodniego. 25 Nikt przed wami
!ea
się  nie  ostoi, strach przed wami  i  przerażenie
!eb
będzie  siał  Pan, Bóg wasz, po  całej  ziemi,  po
!ec
której będziecie chodzić, jak wam zapowiedział.
!ed
26 Widzicie,   ja   kładę   dziś   przed    wami
!ee
błogosławieńswo          i           przekleństwo.
!ef
27 Błogosławieństwo,  jeśli   usłuchacie   poleceń
!eg
Pana,  waszego Boga, które ja wam dzisiaj  daję  -
!eh
28 przekleństwo,  jeśli  nie  usłuchacie   poleceń
!ei
Pana,  waszego  Boga, jeśli odstąpicie  od  drogi,
!ej
którą  ja  wam  dzisiaj wskazuję, a pójdziecie  za
!ek
bogami obcymi, których nie znacie. 29 Gdy Pan, Bóg
!el
wasz,  wprowadzi  was  do  ziemi,  którą  idziecie
!em
posiąść,   ogłosicie  błogosławieństwo  na   górze
!en
Garizim, a przekleństwo na górze Ebal. 30 Czyż nie
!eo
są  te  góry  za Jordanem, za drogą  zachodnią  do
!ep
ziemi   Kananejczyków,  mieszkających  w   Arabie,
!eq
naprzeciw Gilgal, niedaleko dębów More?  31 Bo  wy
!er
przejdziecie  przez Jordan, idąc  posiąść  ziemię,
!es
którą  wam daje Pan, Bóg wasz. Gdy ją posiądziecie
!et
i   będziecie  w  niej  mieszkać,  32 wypełniajcie
!eu
pilnie  wszystkie  prawa i nakazy,  które  ja  wam
!ev
dzisiaj daję.
!ew
!ex
KODEKS DEUTERONOMICZNY
!ey
!ez
┌────┐ 01 Takie   są  prawa  i   nakazy,   których
!e{
│ 12 │ będziecie  przestrzegać w kraju, który  wam
!e|
└────┘ dał Pan, Bóg przodków waszych, w posiadanie
!e}
po wszystkie dni waszego życia na ziemi.
!e~
!e
Miejsce kultu*
!eÇ
02 Zniszczycie  doszczętnie  wszystkie  miejsca,
!eü
gdzie  narody, których wy pozbawicie  dziedzictwa,
!eé
służyły  swoim  bogom:  na  górach  wysokich,   na
!eâ
wzgórzach   i   pod   każdym   drzewem   zielonym.
!eä
03 Wywrócicie  ołtarze,  połamiecie   ich   stele,
!eů
aszery  ich ogniem spalicie, porąbiecie w  kawałki
!eć
posągi  ich  bogów. Zniweczycie ich  imię  na  tym
!eç
miejscu.
!eł
04 Nie  postąpicie tak z Panem,  Bogiem  waszym,
!eë
05 lecz  szukać  będziecie  miejsca,  które  sobie
!eŐ
wybierze   Pan,  Bóg  wasz,  spomiędzy  wszystkich
!eő
pokoleń,  by tam umieścić swe imię na mieszkanie*,
!eî
tam    pójdziecie,   06 tam   zaniesiecie    wasze
!eŹ
całopalenia,  krwawe  ofiary, dziesięciny,  ofiary
!eÄ
waszej  ręki, to, coście ślubowali, i wasze ofiary
!eĆ
dobrowolne   oraz  pierworodne  z  większego   lub
!eÉ
mniejszego  bydła.  07 Tam też  wobec  Pana,  Boga
!eĹ
waszego, ucztować będziecie wy ze swymi rodzinami,
!eĺ
cieszyć się z dóbr, które wasza ręka osiągnęła,  w
!eô
czym   błogosławił  wam  Pan,  Bóg  wasz.   08 Nie
!eö
będziecie  więc  czynić  wszystkiego,  jak  my  tu
!eĽ
dzisiaj  czynimy: każdy, co mu się wydaje słuszne;
!eľ
09 bo  jeszcze nie przyszliście teraz  do  miejsca
!eŚ
stałego pobytu, do własności, którą wam daje  Pan,
!eś
Bóg  wasz.  10 Lecz  gdy  przejdziecie  Jordan   i
!eÖ
osiądziecie w ziemi, którą Pan, Bóg wasz, daje wam
!eÜ
na  własność,  a On udzieli wam pokoju  ze  strony
!eŤ
wszystkich  wrogów  okolicznych  -  żyć  będziecie
!eť
bezpiecznie. 11 Gdy wybierze sobie Pan, Bóg  wasz,
!eŁ
miejsce  na  mieszkanie  dla  imienia  swego,  tam
!e×
zaniesiecie  wszystko, co ja  wam  dziś  nakazuję:
!eč
całopalenia,  ofiary  krwawe,  dziesięciny,   dary
!eá
waszych rąk, wszystko, co przeznaczycie ślubem dla
!eí
Pana.  12 Wobec  Pana, Boga waszego,  cieszyć  się
!eó
będziecie  wy,  synowie  wasi  i  córki,   słudzy,
!eú
niewolnice, a także lewita* przebywający w waszych
!eĄ
murach, bo on nie ma działu ani dziedzictwa  razem
!eą
z wami.
!eŽ
!ež
Ofiary
!eĘ
13 Strzeż  się,  byś  nie  składał  swych  ofiar
!eę
całopalnych  na  każdym miejscu, które  zobaczysz,
!e¬
14 bo  całopalenia swe będziesz składał  tylko  na
!eź
miejscu, które sobie obierze Pan w jednym z twoich
!eČ
pokoleń,  i  tam  zaniesiesz wszystko,  co  ja  ci
!eş
nakazuję.
!e«
15 Wszakże zależnie od twej chęci, stosownie  do
!e»
błogosławieństwa,  jakiego  Pan,  Bóg   twój,   ci
!e░
udzieli,  możesz  uprawiać ubój i  jeść  mięso*  w
!e▒
obrębie  twych  murów. Może je spożywać  czysty  i
!e▓
nieczysty,  jak się je gazelę i jelenia.  16 Tylko
!e│
od  krwi będziesz się wstrzymywał, wylejesz ją jak
!e┤
wodę na ziemię*.
!eÁ
17 Nie  będziesz spożywał w obrębie swych  murów
!eÂ
dziesięcin  ze  zboża  twego,  z  moszczu,  oliwy,
!eĚ
pierworodnych  z  bydła i trzody ani  wszystkiego,
!eŞ
coś   ślubował   Panu,  Bogu  swemu,   ani   ofiar
!e╣
dobrowolnych, ani darów z twej ręki, 18 gdyż wobec
!e║
Pana,  Boga swego, na miejscu, które sobie obierze
!e╗
Pan, Bóg twój - spożyjesz je ty, syn twój i córka,
!e╝
twój  sługa,  twoja niewolnica,  a  także  lewita,
!eŻ
który jest w obrębie twych murów. Tam będziesz się
!eż
cieszył wobec Pana, Boga swego, ze wszystkiego, co
!e┐
ręka  twoja  przyniesie.  19 Strzeż  się,  byś  po
!e└
wszystkie  twoje dni na twojej ziemi  nie  pomijał
!e┴
lewity.
!e┬
20 Gdy Pan, Bóg twój, rozszerzy twe granice, jak
!e├
ci  przyrzekł,  a  ty powiesz  sobie:  «Chcę  jeść
!e─
mięso»,  gdy  dusza  twoja zapragnie  jeść  mięso,
!e┼
możesz  jeść  mięso  do woli. 21 Jeśli  daleko  od
!eĂ
ciebie będzie miejsce, które obrał Pan, Bóg  twój,
!eă
by  tam  umieścić  swe  imię,  możesz  zabijać   z
!e╚
większego i z mniejszego bydła, które ci dał  Pan,
!e╔
stosownie  do  mojego  nakazu,  ile  zechcesz,   i
!e╩
będziesz  spożywał w obrębie swych murów do  woli.
!e╦
22 Ale jeść będziesz, jak się je gazelę i jelenia;
!e╠
tak  możesz  je  spożywać. Zarówno czysty,  jak  i
!e═
nieczysty  mogą je spożywać. 23 Ale się wystrzegaj
!e╬
spożywania  krwi,  bo we krwi jest  życie,  i  nie
!e¤
będziesz  spożywał życia razem  z  ciałem.  24 Nie
!eđ
będziesz  jej spożywał, ale jak wodę na ziemię  ją
!eĐ
wylejesz. 25 Nie spożyjesz jej, aby ci dobrze było
!eĎ
i  synom  twoim po tobie, za to, że uczyniłeś,  co
!eË
słuszne jest w oczach Pana.
!eď
26 Lecz   nakazane   tobie   ofiary   święte   i
!eŇ
przyrzeczone przez ciebie ślubem weźmiesz ze  sobą
!eÍ
na   to   miejsce,   które  sobie   obierze   Pan.
!eÎ
27 Całopalenia - mięso i krew - złożysz na ołtarzu
!eě
Pana,  Boga swego: krew żertw wylejesz na  ołtarzu
!e┘
Pana,  Boga  swego,  a mięso spożyjesz.  28 Pilnie
!e┌
słuchaj  i strzeż tego wszystkiego, co ja ci  dziś
!e█
nakazuję,  aby dobrze było tobie i twemu potomstwu
!e▄
na wieki za to, że będziesz czynił to, co dobre  i
!eŢ
prawe w oczach Pana, Boga twego.
!eŮ
!e▀
Kult kananejski
!eÓ
29 Gdy Pan, Bóg twój, wytępi przed tobą  narody,
!eß
które    ty   idziesz   wydziedziczyć,   gdy    je
!eÔ
wydziedziczysz   i  zamieszkasz   w   ich   ziemi,
!eŃ
30 strzeż się, byś nie dał się skusić do pójścia w
!eń
ich  ślady.  A po ich wytępieniu - byś nie  szukał
!eň
ich  bogów,  mówiąc: «Jak to narody  służyły  swym
!eŠ
bogom,  tak  też  i  ja  będą postępował».  31 Nie
!eš
uczynisz  tak  wobec  Pana,  Boga  swego,  bo   to
!eŔ
wszystko, czym brzydzi się Pan i czego nienawidzi,
!eÚ
oni  swym bogom czynili, nawet swych synów i córki
!eŕ
na ogniu palili dla swych bogów.
!eŰ
┌────┐ 01 * Tych  wszystkich  rzeczy, przeze  mnie
!eý
│ 13 │ nakazanych,  pilnie będziesz  przestrzegał,
!eÝ
└────┘ by je wykonać: niczego nie dodasz i niczego
!eţ
nie ujmiesz.
!e´
!e­
Bałwochwalstwo
!e˝
02 Jeśli   powstanie  u   ciebie   prorok,   lub
!e˛
wyjaśniacz  snów, i zapowie znak  lub  cud*,  03 i
!eˇ
spełni  się znak albo cud, jak ci zapowiedział,  a
!e˘
potem ci powie: «Chodźmy do bogów obcych - których
!e§
nie  znałeś - i służmy im», 04 nie usłuchasz  słów
!e÷
tego proroka, albo wyjaśniacza snów. Gdyż Pan, Bóg
!e¸
twój,  doświadcza cię, chcąc poznać, czy  miłujesz
!e°
Pana,  Boga swego, z całego swego serca i z  całej
!e¨
duszy. 05 Za Panem, Bogiem swoim, pójdziesz.  Jego
!e˙
się  będziesz  bał, przestrzegając  Jego  poleceń.
!eű
Jego  głosu będziesz słuchał, Jemu będziesz służył
!eŘ
i  przylgniesz  do  Niego. 06 Ów  zaś  prorok  lub
!eř
wyjaśniacz snów musi umrzeć, bo chcąc cię  odwieść
!e■
od  drogi,  jaką  iść ci nakazał  Pan,  Bóg  twój,
!e 
głosił  odstępstwo od Pana, Boga twego, który  cię
!f!
wyprowadził z ziemi egipskiej, wybawił cię z  domu
!f"
niewoli. W ten sposób usuniesz zło spośród siebie.
!f#
07 Jeśli  cię będzie pobudzał skrycie  twój  brat,
!f$
syn twojej matki, twój syn lub córka albo żona, co
!f%
na  łonie  twym  spoczywa albo przyjaciel  tak  ci
!f&
miły,  jak ty sam, mówiąc: «Chodźmy, służmy  bogom
!f'
obcym»,  bogom,  których nie znałeś  ani  ty,  ani
!f(
przodkowie   twoi  -  08 jakiemuś  spośród   bóstw
!f)
okolicznych narodów, czy też dalekich  od  jednego
!f*
krańca  ziemi  do drugiego - 09 nie usłuchasz  go,
!f+
nie  ulegniesz  mu,  nie  spojrzysz  na  niego   z
!f,
litością,  nie  będziesz  miał  miłosierdzia,  nie
!f-
będziesz  taił  jego przestępstwa. 10 Winieneś  go
!f.
zabić, pierwszy podniesiesz rękę, aby go zgładzić,
!f/
a  potem  cały lud. 11 Ukamienujesz go na  śmierć,
!f0
ponieważ  usiłował  cię  odwieść  od  Pana,   Boga
!f1
twojego,  który cię wywiódł z ziemi  egipskiej,  z
!f2
domu  niewoli. 12 Cały Izrael, słysząc to, ulęknie
!f3
się i przestanie czynić to zło pośród siebie.
!f4
13 Jeśli usłyszysz w jednym z miast, które  Pan,
!f5
Bóg  twój,  daje  ci na mieszkanie,  14 że  wyszli
!f6
spośród   ciebie   ludzie  przewrotni   i   uwodzą
!f7
mieszkańców swego miasta mówiąc: «Chodźmy,  służmy
!f8
obcym    bogom!»,    których    nie    znacie    -
!f9
15 przeprowadzisz  dochodzenia, zbadasz,  spytasz,
!f:
czy  to  prawda. Jeśli okaże się prawdą,  że  taką
!f;
obrzydliwość     popełniono     pośród     ciebie,
!f<
16 mieszkańców   tego  miasta   wybijesz   ostrzem
!f=
miecza,   a   samo  miasto  razem  ze  zwierzętami
!f>
obłożysz  klątwą. 17 Cały swój łup zgromadzisz  na
!f?
środku placu i spalisz ogniem - miasto i cały  łup
!f@
jako ofiarę ku czci Pana, Boga twego. Zostanie ono
!fA
wiecznym zwaliskiem, już go nie odbudujesz. 18 Nie
!fB
przylgnie  do  twojej ręki nic z rzeczy  poddanych
!fC
klątwie,  aby  Pan  zaniechał zapalczywości  swego
!fD
gniewu,    a   okazał   litość   i   miłosierdzie,
!fE
rozmnażając  cię,  jak  przysiągł  twym  przodkom,
!fF
19 jeśli będziesz słuchał głosu Pana, Boga  swego,
!fG
strzegąc  poleceń,  które ja ci  dzisiaj  nakazuję
!fH
wykonywać,  czyniąc to, co słuszne jest  w  oczach
!fI
Pana, Boga twego.
!fJ
!fK
Inne praktyki zabobonne
!fL
┌────┐ 01 Wy   jesteście   dziećmi*   Pana,   Boga
!fM
│ 14 │ waszego. Po zmarłym*  nie będziecie nacinać
!fN
└────┘ sobie  skóry ani strzyc krótko  włosów  nad
!fO
czołem, 02 bo wy jesteście ludem poświęconym Panu,
!fP
Bogu swemu: was wybrał Pan, byście się stali ludem
!fQ
będącym    Jego   wyłączną   własnością    spośród
!fR
wszystkich narodów, które są na ziemi.
!fS
!fT
Podział zwierząt na czyste i nieczyste*
!fU
03 Nie będziecie jedli nic obrzydliwego.  04 Oto
!fV
zwierzęta,  które możecie jeść: wół, baran,  koza,
!fW
05 jeleń,  gazela,  daniel, koziorożec,  antylopa,
!fX
bawół i kozica.
!fY
06 Możecie  jeść wszelkie zwierzę o rozdzielonym
!fZ
kopycie,  to  jest parzysto rozłożonej  racicy,  i
!f[
które  przeżuwa.  07 Nie  będziecie  jeść  spośród
!f\
tych,  które przeżuwają albo mają kopyto, to  jest
!f]
rozdzieloną racicę, jak wielbłąd, zając i  królik.
!f^
Te przeżuwają, lecz nie mają podzielonych kopyt  -
!f_
uważać je będziecie za nieczyste. 08 Wieprz, który
!f`
ma  racicę  rozdzieloną, lecz nie  przeżuwa,  jest
!fa
nieczysty, mięsa jego jeść nie będziecie i padliny
!fb
jego się nie dotkniecie.
!fc
09 Z tego, co jest w wodzie, będziecie spożywali
!fd
wszystko, co ma płetwy i łuski. 10 A nie będziecie
!fe
spożywali  nic  z tego, co nie ma płetw  i  łusek.
!ff
Uważać  to  będziecie  za  nieczyste.  11 Wszelkie
!fg
ptactwo  czyste jeść możecie; 12 tych zaś  spośród
!fh
ptaków  jeść  nie będziecie: orła, sępa  czarnego,
!fi
orła morskiego, 13 * wszelkich odmian kani, sępa i
!fj
sokoła,   14 żadnego  gatunku  kruka,  15 strusia,
!fk
sowy,    mewy,    żadnej    odmiany    jastrzębia,
!fl
16 puszczyka, ibisa, łabędzia, 17 pelikana, nurka,
!fm
ścierwika,  18 bociana,  żadnej  odmiany   czapli,
!fn
dudka i nietoperza. 19 Każdy owad skrzydlaty  jest
!fo
dla  was  nieczysty,  nie będziecie  go  spożywać.
!fp
20 Wszelkie   ptactwo  czyste  możecie   spożywać.
!fq
21 Nie będziecie spożywać żadnej padliny. Dasz  to
!fr
do spożycia przychodniowi w twej miejscowości albo
!fs
sprzedasz obcemu, bo ty jesteś narodem świętym dla
!ft
Pana, Boga twego. Nie będziesz gotował koźlęcia  w
!fu
mleku jego matki*.
!fv
!fw
Roczne dziesięciny
!fx
22 Złożysz   dziesięcinę*  z  plonu   wszelkiego
!fy
nasienia,  z  tego,  co rokrocznie  ziemia  rodzi.
!fz
23 Będziesz spożywał w obliczu Pana, Boga swego  -
!f{
na  miejscu, które sobie obierze na mieszkanie dla
!f|
imienia  swojego  -  dziesięcinę  z  twego  zboża,
!f}
moszczu i oliwy, pierworodne z bydła i trzody, byś
!f~
po  wszystkie  dni  nauczył się  bać*  Pana,  Boga
!f
swego.
!fÇ
24 Jeśli daleka będzie twoja droga, nie  zdołasz
!fü
tego  zanieść,  ponieważ  daleko  będzie  miejsce,
!fé
które sobie obierze Pan, Bóg twój, by tam umieścić
!fâ
swe   imię   -  gdy  Pan,  Bóg  twój,  będzie   ci
!fä
błogosławił - 25 zamienisz dziesięcinę na  srebro,
!fů
weźmiesz srebro w sakiewce do ręki i pójdziesz  na
!fć
miejsce,  które  sobie  obierze  Pan,  Bóg   twój.
!fç
26 Kupisz  tam  za srebro wszystko, czego  pragnie
!fł
twoja  dusza:  większe  i  mniejsze  bydło,  wino,
!fë
sycerę, wszystko, czego życzy sobie twoja dusza, i
!fŐ
spożyjesz tam w obliczu Pana, Boga swego. Będziesz
!fő
się  cieszył  ty i twoja rodzina. 27 Nie  opuścisz
!fî
też lewity, który jest w twoich murach, bo nie  ma
!fŹ
on działu ani dziedzictwa z tobą.
!fÄ
!fĆ
Dziesięciny trzyletnie
!fÉ
28 Pod  koniec  trzech  lat  odłożysz  wszystkie
!fĹ
dziesięciny  z plonu trzeciego roku i zostawisz  w
!fĺ
twych  bramach. 29 Wtedy przyjdzie lewita, bo  nie
!fô
ma działu ani dziedzictwa z tobą, obcy, sierota  i
!fö
wdowa,  którzy są w twoich murach,  będą  jedli  i
!fĽ
nasycą  się, aby ci błogosławił Pan, Bóg  twój,  w
!fľ
każdej pracy twej ręki, której się podejmiesz.
!fŚ
!fś
!fÖ
┌────┐ 01 Pod koniec siódmego  roku przeprowadzisz
!fÜ
│ 15 │ darowanie długów. 02 Na tym będzie polegało
!fŤ
└────┘ darowanie  długów: każdy wierzyciel  daruje
!fť
pożyczkę  udzieloną  bliźniemu,  nie  będzie   się
!fŁ
domagał  zwrotu  od  bliźniego lub  swego  brata*,
!f×
ponieważ  ogłoszone jest darowanie ku  czci  Pana.
!fč
03 Od obcego możesz się domagać zwrotu, lecz co ci
!fá
się  należy  od brata, daruje twa ręka.  04 Ale  u
!fí
ciebie  nie  powinno  być  ubogiego*.  Pan  bowiem
!fó
pobłogosławi ci w ziemi, którą Pan, Bóg twój, daje
!fú
ci   w   posiadanie,  05 jeżeli  będziesz  słuchał
!fĄ
wiernie   głosu   Pana,  Boga   swego,   wykonując
!fą
dokładnie wszystkie polecenia, które ja tobie dziś
!fŽ
daję.  06 Bo Pan, Bóg twój, pobłogosławił ci  tak,
!fž
jak  ci  to  powiedział. Będziesz  pożyczał  wielu
!fĘ
narodom,  a  sam od nikogo nie będziesz  pożyczał;
!fę
będziesz  panował nad wielu narodami,  a  one  nad
!f¬
tobą nie zapanują.
!fź
07 Jeśli  będzie u ciebie ubogi któryś  z  twych
!fČ
braci, w jednym z twoich miast, w kraju, który  ci
!fş
daje  Pan,  Bóg  twój, nie okażesz twardego  serca
!f«
wobec  niego  ani  nie zamkniesz swej  ręki  przed
!f»
ubogim swym bratem, 08 lecz otworzysz mu swą  rękę
!f░
i  szczodrze mu udzielisz pożyczki, ile mu  będzie
!f▒
potrzeba.  09 Strzeż się, by nie powstała  w  twym
!f▓
sercu  niegodziwa myśl: «Blisko jest  rok  siódmy,
!f│
rok  darowania»,  byś złym okiem  nie  patrzał  na
!f┤
ubogiego twego brata, nie udzielając mu pomocy. On
!fÁ
będzie wzywał Pana przeciwko tobie, a ty obciążysz
!fÂ
się  grzechem*. 10 Chętnie mu udziel, niech  serce
!fĚ
twe  nie  boleje, że dajesz. Za to będzie ci  Pan,
!fŞ
Bóg  twój,  błogosławił w  każdej  czynności  i  w
!f╣
każdej  pracy  twej ręki. 11 Ubogiego  bowiem  nie
!f║
zabraknie w tym kraju, dlatego ja nakazuję: Otwórz
!f╗
szczodrze   rękę   swemu  bratu  uciśnionemu   lub
!f╝
ubogiemu w twej ziemi.
!fŻ
12 Jeśli się tobie sprzeda brat twój, Hebrajczyk
!fż
lub  Hebrajka*,  będzie niewolnikiem  przez  sześć
!f┐
lat. W siódmym roku wolnym go wypuścisz od siebie.
!f└
13 Uwalniając  go,  nie  pozwolisz  mu  odejść   z
!f┴
pustymi  rękami.  14 Podarujesz  mu  cośkolwiek  z
!f┬
twego drobnego bydła, klepiska i tłoczni. Dasz  mu
!f├
coś   z   tego,  w  czym  Pan,  Bóg  twój,   tobie
!f─
pobłogosławił.  15 Przypomnisz  sobie,   żeś   był
!f┼
niewolnikiem w ziemi egipskiej i wybawił cię  Pan,
!fĂ
Bóg twój. Dlatego ci daję dzisiaj ten nakaz.
!fă
16 Jeśli on ci powie: «Nie pójdę od ciebie»,  bo
!f╚
miłuje  ciebie i dom twój, gdyż dobrze mu u ciebie
!f╔
-   17 weźmiesz   szydło,  przekłujesz   mu   ucho
!f╩
[przyłożywszy  je]  do  drzwi,  i   będzie   twoim
!f╦
niewolnikiem na zawsze. Z niewolnicą postąpisz tak
!f╠
samo.  18 Niech ci się to przykrym nie wydaje,  że
!f═
wypuszczasz  go  wolno od siebie, gdyż  służąc  ci
!f╬
przez  sześć  lat,  jest  wart  podwójnej  zapłaty
!f¤
najemnika,   a   Pan  będzie  ci  błogosławił   we
!fđ
wszystkim, co uczynisz.
!fĐ
!fĎ
Pierworodne ze zwierząt
!fË
19 Masz  poświęcić  Panu,  Bogu  swemu,  każdego
!fď
pierworodnego samca, który się urodzi z  większego
!fŇ
lub mniejszego bydła. Nie będziesz używał do pracy
!fÍ
pierworodnego  z  cielców i nie  będziesz  strzygł
!fÎ
pierworodnego  swej owcy. 20 Spożyjesz  je,  ty  i
!fě
twój dom w obliczu Pana, Boga twego, rokrocznie  w
!f┘
miejscu, które sobie obierze Pan.
!f┌
21 Jeśli  będzie  miało  jakąś  skazę  -  będzie
!f█
kulawe,  ślepe - lub jakąkolwiek inną  skazę,  nie
!f▄
złożysz  go  na  ofiarę  dla  Pana,  Boga   swego;
!fŢ
22 spożyjesz   je  w  swoim  mieście.   Czysty   i
!fŮ
nieczysty człowiek może je jeść, jak się je gazelę
!f▀
lub  jelenia. 23 Tylko krwi nie będziesz spożywał,
!fÓ
ale jak wodę ją wylejesz na ziemię.
!fß
!fÔ
Święto Paschy
!fŃ
┌────┐ 01 Pilnuj  przestrzegania  miesiąca Abib  i
!fń
│ 16 │ święcenia Paschy ku  czci Pana, Boga swego,
!fň
└────┘ gdyż w miesiącu Abib, nocą, Pan, Bóg  twój,
!fŠ
wyprowadził   cię  z  Egiptu.  02 Złożysz   ofiarę
!fš
paschalną  ku  czci Pana, Boga swego,  z  owiec  i
!fŔ
cielców  w  miejscu, które sobie  obierze  Pan  na
!fÚ
mieszkanie dla imienia swego. 03 Nie będziesz jadł
!fŕ
wraz  z  nią  chleba kwaszonego. Przez siedem  dni
!fŰ
będziesz  jadł z tymi ofiarami przaśniki  -  chleb
!fý
upokorzenia,  gdyż w pośpiechu wyszedłeś  z  ziemi
!fÝ
egipskiej - abyś pamiętał o dniu wyjścia  z  ziemi
!fţ
egipskiej  po  wszystkie dni swego  życia.  04 Nie
!f´
zobaczy   się  u  ciebie  kwasu,  w   całej   twej
!f­
posiadłości,  przez  siedem dni.  Z  mięsa,  które
!f˝
złożysz  na  ofiarę  wieczorem dnia  poprzedniego,
!f˛
niczego  przez noc nie zostawisz do  rana.  05 Nie
!fˇ
będziesz mógł składać ofiary paschalnej, w  żadnej
!f˘
miejscowości, którą ci daje Pan, Bóg twój, 06 lecz
!f§
w  miejscu, które sobie obierze Pan, Bóg twój,  na
!f÷
mieszkanie dla swego imienia - tam złożysz  ofiarę
!f¸
paschalną wieczorem o zachodzie słońca, w godzinie
!f°
wyjścia  swego z Egiptu. 07 Upieczesz i  spożyjesz
!f¨
ją  na miejscu, które sobie obierze Pan, Bóg twój,
!f˙
a  rano  zawrócisz i pójdziesz do swoich namiotów.
!fű
08 Sześć dni będziesz jadł przaśniki, a w  siódmym
!fŘ
dniu  jest  uroczyste zgromadzenie ku  czci  Pana,
!fř
Boga twego: żadnej pracy nie będziesz wykonywał.
!f■
!f 
!g!
09 Odliczysz sobie siedem tygodni.  Gdy  zacznie
!g"
sierp  żąć  zboże, rozpoczniesz liczyć  te  siedem
!g#
tygodni. 10 I będziesz obchodził Święto Tygodni ku
!g$
czci   Pana,   Boga   twego,   z   ofiarą   według
!g%
wspaniałomyślności twej ręki, złożoną stosownie do
!g&
tego,   jak   ci  pobłogosławi  Pan,   Bóg   twój.
!g'
11 Będziesz  się  cieszył  w  obliczu  Pana,  Boga
!g(
twego,  w  miejscu, które sobie obierze  Pan,  Bóg
!g)
twój,  na mieszkanie dla imienia swojego, ty,  syn
!g*
twój  i  córka, sługa twój i niewolnica,  a  także
!g+
lewita,  który jest w twoich murach, obcy, sierota
!g,
i  wdowa,  którzy  żyją  u ciebie.  12 Przypomnisz
!g-
sobie,  żeś  był  niewolnikiem w Egipcie,  dlatego
!g.
będziesz przestrzegał tych praw.
!g/
!g0
!g1
13 Będziesz  obchodził  Święto  Namiotów   przez
!g2
siedem  dni po zebraniu plonów z twego klepiska  i
!g3
tłoczni.  14 W to święto będziesz się radował  ty,
!g4
syn twój i córka, sługa twój i niewolnica, a także
!g5
lewita,  obcy,  sierota i  wdowa,  którzy  żyją  w
!g6
twoich   murach.  15 Przez  siedem  dni   będziesz
!g7
świętować  ku  czci Pana, Boga swego,  w  miejscu,
!g8
które  sobie obierze Pan, za to, że ci  błogosławi
!g9
Pan,  Bóg  twój, we wszystkich twoich zbiorach,  w
!g:
każdej pracy twych rąk, i abyś był pełen radości.
!g;
!g<
Pielgrzymki
!g=
16 Trzy  razy do roku ukaże się każdy  mężczyzna
!g>
przed  Panem, Bogiem twoim, w miejscu, które sobie
!g?
obierze: na Święto Przaśników, na Święto Tygodni i
!g@
na  Święto Namiotów. Nie ukaże się przed  obliczem
!gA
Pana  z  próżnymi rękami. 17 A dar każdego  będzie
!gB
zależny  od  błogosławieństwa  Pana,  Boga  twego,
!gC
jakim cię obdarzy.
!gD
!gE
Sędziowie
!gF
18 Ustanowisz  sobie rządców*  i  urzędników  we
!gG
wszystkich miastach, które ci daje Pan, Bóg  twój,
!gH
dla  wszystkich pokoleń. Oni sądzić będą lud sądem
!gI
sprawiedliwym. 19 Nie będziesz naginał prawa,  nie
!gJ
będziesz stronniczy i podarku nie przyjmiesz, gdyż
!gK
podarek  zaślepia  oczy mędrców  i  w  złą  stronę
!gL
kieruje słowa sprawiedliwych*. 20 Dąż wyłącznie do
!gM
sprawiedliwości, byś żył i posiadł  ziemię,  którą
!gN
ci daje Pan, Bóg twój.
!gO
!gP
Nadużycia w zakresie kultu
!gQ
21 Nie  ustawisz  aszery z żadnego  drzewa  koło
!gR
ołtarza  Pana,  Boga swego, jaki sobie  zbudujesz.
!gS
22 Nie postawisz steli, której nienawidzi Pan, Bóg
!gT
!gU
┌────┐ 01 Nie  złożysz  na ofiarę  dla Pana,  Boga
!gV
│ 17 │ swego,  cielca lub mniejszego bydła,  gdyby
!gW
└────┘ miały  skazę  lub  jakikolwiek  brak,  gdyż
!gX
brzydzi się tym Pan, Bóg twój.
!gY
02 Jeśli się znajdzie u ciebie w jednym z  miast
!gZ
twoich,   danych  ci  przez  Pana,   Boga   twego,
!g[
mężczyzna lub kobieta, ktoś, kto czynić będzie to,
!g\
co   jest   złe   w  oczach  Pana,   Boga   twego,
!g]
przestępując  Jego  przymierze, 03 przechodząc  do
!g^
bogów  obcych, by służyć im i oddawać pokłon,  jak
!g_
słońcu,     księżycowi    lub    całemu     wojsku
!g`
niebieskiemu*, czego nie nakazałem -  04 skoro  ci
!ga
to   zostanie  doniesione,  wysłuchasz  i  zbadasz
!gb
dokładnie sprawę. Jeśli okaże się prawdą, że  taką
!gc
ohydę  popełniono w Izraelu, 05 zaprowadzisz  tego
!gd
mężczyznę lub kobietę - którzy tej złej rzeczy się
!ge
dopuścili  -  do  bramy  miasta  i  będziesz  tego
!gf
mężczyznę  lub  tę kobietę kamienował,  aż  śmierć
!gg
nastąpi. 06 Na słowo dwu lub trzech świadków skaże
!gh
się  na  śmierć;  nie  wyda się  wyroku  na  słowo
!gi
jednego  świadka.  07 Ręka świadków  pierwsza  się
!gj
wzniesie przeciw niemu, aby go zgładzić*, a  potem
!gk
ręka całego ludu. Usuniesz zło spośród siebie.
!gl
!gm
Sądy lewickie
!gn
08 Jeśli  za  trudno  ci  będzie  osądzić  jakiś
!go
wypadek,   jak  zabójstwo,  spór  lub   zranienie,
!gp
jakikolwiek  proces  w  tym mieście,  wstaniesz  i
!gq
pójdziesz do miejsca, które sobie obierze Pan, Bóg
!gr
twój. 09 Tam udasz się do kapłanów-lewitów*  i  do
!gs
sędziego,  który  w tych dniach  będzie  sprawował
!gt
urząd.    Poradzisz    się,    oni    ci     dadzą
!gu
rozstrzygnięcie. 10 Zastosujesz się do orzeczenia,
!gv
jakie  ci  wydadzą w miejscu, które sobie  obierze
!gw
Pan,  i  pilnie  wykonasz  wszystko,  o  czym  cię
!gx
pouczą. 11 Postąpisz ściśle według ich pouczenia i
!gy
według  ich  rozstrzygnięcia, jakie ci dadzą,  nie
!gz
zbaczając  ani  na  prawo,  ani  na  lewo  od  ich
!g{
orzeczenia. 12 Człowiek, który pychą uniesiony nie
!g|
usłucha  kapłana  ustanowionego  tam,  aby  służyć
!g}
Panu,  Bogu  twemu,  czy  też  sędziego,  zostanie
!g~
ukarany  śmiercią. Usuniesz zło z Izraela. 13 Cały
!g
lud słysząc to ulęknie się i już więcej nie będzie
!gÇ
się unosił pychą.
!gü
!gé
Królowie
!gâ
14 Gdy  wejdziesz do kraju, który ci  daje  Pan,
!gä
Bóg  twój, gdy go posiądziesz i w nim zamieszkasz,
!gů
jeśli  powiesz  sobie: «Chcę ustanowić  króla  nad
!gć
sobą,   jak  mają  wszystkie  okoliczne   narody»,
!gç
15 tego tylko ustanowisz królem*, kogo sobie  Pan,
!gł
Bóg  twój,  wybierze spośród twych  braci  -  tego
!gë
uczynisz  królem.  Nie możesz ogłosić  królem  nad
!gŐ
sobą  kogoś  obcego, kto nie byłby  twoim  bratem.
!gő
16 Tylko  nie będzie on nabywał wielu koni  i  nie
!gî
zaprowadzi  ludu do Egiptu, aby mieć  wiele  koni.
!gŹ
Powiedział  bowiem wam Pan: Tą drogą nigdy  wracać
!gÄ
nie będziecie*. 17 Nie będzie miał zbyt wielu żon,
!gĆ
aby  nie  odwróciło  się jego  serce.  Nie  będzie
!gÉ
gromadził  wielkiej ilości srebra i złota.  18 Gdy
!gĹ
zasiądzie  na  królewskim swym  tronie,  sporządzi
!gĺ
sobie   na   zwoju  odpis  tego  Prawa  u   tekstu
!gô
kapłanów-lewitów. 19 Będzie go miał przy  sobie  i
!gö
będzie go czytał po wszystkie dni swego życia, aby
!gĽ
się  nauczył  czcić  Pana,  Boga  swego,  strzegąc
!gľ
wszystkich   słów  tego  Prawa  i  stosując   jego
!gŚ
postanowienia,  20 by uniknąć wynoszenia  się  nad
!gś
swych braci i zbaczania od przykazań na prawo  czy
!gÖ
też  na lewo, aby długo królował on i synowie jego
!gÜ
w Izraelu.
!gŤ
!gť
Kapłani-lewici
!gŁ
┌────┐ 01 Kapłani-lewici,  całe pokolenie Lewiego,
!g×
│ 18 │ nie  będzie miało działu ani dziedzictwa  w
!gč
└────┘ Izraelu.  Żywić się będą z ofiar  spalanych
!gá
ku  czci  Pana  i Jego dziedzictwa. 02 Nie  będzie
!gí
miało ono dziedzictwa wśród swoich braci: Pan jest
!gó
jego dziedzictwem, jak mu to powiedział.
!gú
03 Takie  uprawnienie ma kapłan  w  stosunku  do
!gĄ
ludu,  składającego ofiary: z  cielca  lub  sztuki
!gą
mniejszego   bydła   oddadzą  kapłanowi   łopatkę,
!gŽ
szczękę  i  żołądek. 04 Oddasz  mu  pierwociny  ze
!gž
swego  zboża,  moszczu,  oliwy  i  pierwociny   ze
!gĘ
strzyżenia owiec. 05 Jego bowiem wybrał  Pan,  Bóg
!gę
twój,  spośród wszystkich pokoleń twoich, aby  był
!g¬
na służbie ku czci imienia Pana: on i jego synowie
!gź
po  wszystkie czasy. 06 Jeśli lewita, przebywający
!gČ
w jednym z twoich miast w całym Izraelu, zapragnie
!gş
kiedykolwiek  pójść  do  miejsca  wybranego  przez
!g«
Pana, 07 aby spełnić posługi ku czci imienia Pana,
!g»
Boga twego, jak wszyscy jego bracia lewici, będący
!g░
tam na służbie przed obliczem Pana, 08 będzie jadł
!g▒
równą  część  z  nimi,  bez uszczerbku  dla  swych
!g▓
dochodów z ojcowizny*.
!g│
!g┤
Kulty potępione
!gÁ
09 Gdy ty wejdziesz do kraju, który ci daje Pan,
!gÂ
Bóg  twój,  nie  ucz się popełniania  tych  samych
!gĚ
obrzydliwości  jak tamte narody.  10 Nie  znajdzie
!gŞ
się pośród ciebie nikt, kto by przeprowadzał przez
!g╣
ogień*  swego  syna  lub córkę,  uprawiał  wróżby,
!g║
gusła,  przepowiednie  i czary;  11 nikt,  kto  by
!g╗
uprawiał  zaklęcia, pytał duchów i widma,  zwracał
!g╝
się  do  umarłych*. 12 Obrzydliwy jest bowiem  dla
!gŻ
Pana   każdy,   kto  to  czyni.  Z   powodu   tych
!gż
obrzydliwości  wypędza ich Pan, Bóg  twój,  sprzed
!g┐
twego oblicza. 13 Dochowasz pełnej wierności Panu,
!g└
Bogu   swemu.  14 Te  narody  bowiem,   które   ty
!g┴
wydziedziczysz, słuchały wróżbitów i  wywołujących
!g┬
umarłych.  Lecz tobie nie pozwala na to  Pan,  Bóg
!g├
!g─
!g┼
Prorocy
!gĂ
15 Pan,  Bóg  twój, wzbudzi ci  proroka  spośród
!gă
braci  twoich,  podobnego do mnie.  Jego  będziesz
!g╚
słuchał*.  16 Właśnie  o to  prosiłeś  Pana,  Boga
!g╔
swego,  na  Horebie,  w dniu zgromadzenia:  «Niech
!g╩
więcej  nie  słucham głosu Pana,  Boga  mojego,  i
!g╦
niech już nie widzę tego wielkiego ognia, abym nie
!g╠
umarł».  17 I odrzekł mi Pan: «Dobrze powiedzieli.
!g═
18 Wzbudzę  im proroka spośród ich braci,  takiego
!g╬
jak ty, i włożę w jego usta moje słowa, będzie  im
!g¤
mówił  wszystko,  co rozkażę.  19 Jeśli  ktoś  nie
!gđ
będzie słuchać moich słów, które on wypowie w moim
!gĐ
imieniu,  Ja  od  niego  zażądam  zdania   sprawy.
!gĎ
20 Lecz jeśli który prorok odważy się mówić w moim
!gË
imieniu  to, czego mu nie rozkazałem, albo wystąpi
!gď
w  imieniu bogów obcych - taki prorok musi ponieść
!gŇ
śmierć».
!gÍ
21 Jeśli  pomyślisz  w swym  sercu:  «A  w  jaki
!gÎ
sposób  poznam  słowo, którego Pan nie  mówił?»  -
!gě
22 gdy  prorok  przepowie coś w  imieniu  Pana,  a
!g┘
słowo  jego  będzie bez skutku i nie  spełni  się,
!g┌
[znaczy to, że] tego Pan do niego nie mówił,  lecz
!g█
w   swej  pysze  powiedział  to  sam  prorok.  Nie
!g▄
będziesz się go obawiał.
!gŢ
!gŮ
Prawo zemsty - miasta ucieczki
!g▀
┌────┐ 01 Gdy   Pan,  Bóg  twój,  wytępi   narody,
!gÓ
│ 19 │ których  ziemię  ci  daję,  abyś je z  niej
!gß
└────┘ wypędził  i zamieszkał  w  ich  miastach  i
!gÔ
domach  - 02 ustanowisz sobie trzy miasta w kraju,
!gŃ
który  ci  daje  Pan, Bóg twój, abyś  go  posiadł.
!gń
03 Drogę  do nich utrzymasz w dobrym stanie  i  na
!gň
trzy części podzielisz obszar kraju, który ci daje
!gŠ
Pan,  Bóg twój, aby tam schronienie znalazł  każdy
!gš
zabójca.
!gŔ
04 * W  następującym wypadku zabójca,  który  by
!gÚ
tam  uciekł,  może  pozostać przy  życiu:  jeśliby
!gŕ
zabił  bliźniego nieumyślnie, nie żywiąc  przedtem
!gŰ
do  niego nienawiści. 05 Jeśli na przykład poszedł
!gý
z  drugim  do  lasu ścinać drzewo,  uchwycił  ręką
!gÝ
siekierę, by ciąć w drzewo, żelazo zaś odpadło  od
!gţ
drzewca  i  trafiło śmiertelnie bliźniego  -  taki
!g´
może  schronić  się do jednego z  tych  miast,  by
!g­
ratować swe życie, 06 aby ściągający mściciel krwi
!g˝
wzburzony  gniewem nie dosięgnął go ze względu  na
!g˛
zbyt  daleką  drogę i życia go nie pozbawił,  gdyż
!gˇ
ten   nie  jest  winien  śmierci,  bo  nie   żywił
!g˘
zastarzałej nienawiści do zmarłego. 07 Dlatego  ja
!g§
ci rozkazuję: Trzy miasta sobie ustanowisz. 08 Gdy
!g÷
poszerzy  Pan,  Bóg  twój,  twe  granice,  jak  to
!g¸
poprzysiągł twym przodkom, i odda ci całą  ziemię,
!g°
którą  poprzysiągł dać przodkom, 09 jeśli będziesz
!g¨
strzegł  pilnie  całego tego prawa,  które  ja  ci
!g˙
dzisiaj  przedkładam, miłując  Pana,  Boga  swego,
!gű
chodząc  Jego  drogami  po  wszystkie  dni,  wtedy
!gŘ
dodasz  jeszcze do tych miast dalsze trzy  miasta,
!gř
10 by  nie  wylewać niewinnej krwi  w  tym  kraju,
!g■
który  ci  Pan,  Bóg twój, daje  w  posiadanie.  W
!g 
przeciwnym razie krew ciążyć będzie na tobie.
!h!
11 Jeśli jednak człowiek z nienawiści  do  swego
!h"
bliźniego  czatował  na  niego,  powstał   przeciw
!h#
niemu,  uderzył  go  śmiertelnie,  tak  iż  tamten
!h$
umarł,  i  potem uciekł do jednego z  tych  miast,
!h%
12 starsi  tego miasta poślą po niego, zabiorą  go
!h&
stamtąd i oddadzą w ręce mściciela krwi, by umarł.
!h'
13 Nie  zlituje  się nad nim twoje  oko,  usuniesz
!h(
spośród Izraela [przelanie] krwi niewinnego, by ci
!h)
się dobrze powodziło.
!h*
!h+
Słupy graniczne
!h,
14 Nie   przesuniesz  miedzy  swego   bliźniego,
!h-
postawionej   przez   przodków   na   dziedzictwie
!h.
otrzymanym  w  kraju, danym ci w posiadanie  przez
!h/
!h0
!h1
Świadkowie
!h2
15 Nie  przyjmie  się zeznania  jednego  świadka
!h3
przeciwko  nikomu,  w  żadnym  przestępstwie  i  w
!h4
żadnej  zbrodni.  Lecz każda  popełniona  zbrodnia
!h5
musi   być   potwierdzona   zeznaniem   dwu    lub
!h6
trzech świadków.   16 Jeśli   powstanie    świadek
!h7
złośliwy   przeciw   komuś,   oskarżając   go    o
!h8
przekroczenie Prawa, 17 dwu ludzi wiodących między
!h9
sobą  spór  stanie  wobec Pana przed  kapłanami  i
!h:
przed sędziami urzędującymi w tym czasie. 18 Jeśli
!h;
ci  sędziowie, zbadawszy sprawę dokładnie, dowiodą
!h<
fałszu  świadkowi - jeżeli świadek taki  fałszywie
!h=
oskarżył  brata  swego - 19 uczyńcie  mu,  jak  on
!h>
zamierzał   uczynić  swemu  bratu.  Usuniesz   zło
!h?
spośród  ciebie, 20 a reszta słysząc  to,  ulęknie
!h@
się i nie uczyni więcej nic takiego pośród siebie.
!hA
21 Twe  oko  nie  będzie miało litości.  Życie  za
!hB
życie, oko za oko, ząb za ząb, ręka za rękę,  noga
!hC
za nogę*.
!hD
!hE
Wojna
!hF
┌────┐ 01 Jeśli  się udasz na wojnę przeciw  twemu
!hG
│ 20 │ wrogowi,  a zauważysz, że koni, rydwanów  i
!hH
└────┘ ludzi  tam jest więcej niż  u  ciebie,  nie
!hI
lękaj  się  ich, gdyż z tobą jest Pan,  Bóg  twój,
!hJ
który  cię  wywiódł  z  ziemi  egipskiej*.  02 Gdy
!hK
będziecie  zaczynali  walkę,  wystąpi   kapłan   i
!hL
przemówi   do  narodu,  03 mówiąc  mu:   «Słuchaj,
!hM
Izraelu!  Zaczynacie dzisiaj walkę przeciw  wrogom
!hN
waszym,  niech trwoga przed nimi was nie  ogarnia!
!hO
Niech  serce  wam  nie drży! Nie bójcie  się,  nie
!hP
lękajcie  się!  04 Gdyż z wami  wyrusza  Pan,  Bóg
!hQ
wasz,  by walczyć przeciw wrogom waszym i dać  wam
!hR
zwycięstwo».
!hS
05 * Zwierzchnicy   niech   powiedzą   następnie
!hT
narodowi: «Kto z was zbudował nowy dom, a  jeszcze
!hU
go  nie  poświęcił, niech idzie i wraca  do  swego
!hV
domu, bo mógłby zginąć na wojnie, i kto inny by go
!hW
poświęcił.
!hX
06 Kto z was zasadził winnicę, a nie zebrał  jej
!hY
owoców,  niech wraca do domu, bo mógłby zginąć  na
!hZ
wojnie,  a  kto  inny by zebrał jej owoce.  07 Kto
!h[
żonę  poślubił,  a jeszcze jej nie  sprowadził  do
!h\
siebie,  niech wraca do domu, bo mógłby zginąć  na
!h]
wojnie, a kto inny by ją sprowadził do siebie».
!h^
08 Niech   jeszcze  zwierzchnicy   powiedzą   do
!h_
narodu:  «Kto  się lęka, czyje serce  drży,  niech
!h`
wraca do domu, by nie struchlało serce jego braci,
!ha
jak jego».
!hb
09 Gdy  zwierzchnicy skończą mówić do  ludu,  na
!hc
czele narodu staną wodzowie.
!hd
!he
Zdobywanie miast*
!hf
10 Jeśli  podejdziesz  pod  miasto,  by  z   nim
!hg
prowadzić  wojnę, [najpierw] ofiarujesz mu  pokój,
!hh
11 a  ono  ci odpowie pokojowo i bramy ci otworzy,
!hi
niech  cały lud, który się w nim znajduje, zejdzie
!hj
do rzędu robotników pracujących przymusowo, i będą
!hk
ci  służyli.  12 Jeśli ci nie odpowie  pokojowo  i
!hl
zacznie z tobą wojować, oblegniesz je. 13 Skoro ci
!hm
je  Pan,  Bóg  twój,  odda  w  ręce  -  wszystkich
!hn
mężczyzn   wytniesz   ostrzem   miecza.   14 Tylko
!ho
kobiety,  dzieci,  trzody i wszystko,  co  jest  w
!hp
mieście,  cały łup zabierzesz i będziesz korzystał
!hq
z  łupu  twoich wrogów, których ci  dał  Pan,  Bóg
!hr
twój.  15 Tak  postąpisz  ze  wszystkimi  miastami
!hs
daleko   od   ciebie  położonymi,   nie   będącymi
!ht
własnością pobliskich narodów.
!hu
16 Tylko w miastach należących do narodów, które
!hv
ci  daje  Pan, twój Bóg, jako dziedzictwo, niczego
!hw
nie  zostawisz przy życiu. 17 Gdyż klątwą obłożysz
!hx
Chetytę,    Amorytę,   Kananejczyka,    Peryzzytę,
!hy
Chiwwitę  i  Jebusytę, jak ci  rozkazał  Pan,  Bóg
!hz
twój,   18 abyście   się   nie   nauczyli   czynić
!h{
wszystkich obrzydliwości, które oni czynią ku czci
!h|
bogów swoich, i byście nie grzeszyli przeciw Panu,
!h}
waszemu Bogu.
!h~
19 Jeśli przez wiele dni będziesz oblegał miasto
!h
i   walczył   z  nim,  nie  zetniesz  jego   drzew
!hÇ
podkładając siekierę, bo będziesz spożywał z  nich
!hü
owoce.  Dlatego ich nie zniszczysz. Czy drzewo  to
!hé
człowiek, byś je oblegał? 20 Tylko drzewa znane ci
!hâ
jako   nieowocowe   zetniesz  i  zbudujesz   sobie
!hä
narzędzia oblężnicze przeciw miastu, które z  tobą
!hů
toczy wojnę, aż je zdobędziesz.
!hć
!hç
Wypadek nieznanego mordercy
!hł
┌────┐ 01 Gdy w kraju,  który ci daje w posiadanie
!hë
│ 21 │ Pan, Bóg twój,  znajdzie się na polu leżący
!hŐ
└────┘ trup człowieka zabitego, a nie wiadomo, kto
!hő
go  uderzył,  02 wtedy przyjdą starsi i  sędziowie
!hî
odmierzyć  odległość trupa od okolicznych  miast*.
!hŹ
03 Gdy  chodzi  o  miasto,  które  jest  najbliżej
!hÄ
trupa,  starsi tegoż miasta wezmą jałowicę,  która
!hĆ
jeszcze   nie  pracowała  i  nie  nosiła   jarzma.
!hÉ
04 Jałowicę  tę sprowadzą starsi miasta  do  rzeki
!hĹ
nie   wysychającej,  na  miejsce  nieuprawione   i
!hĺ
nieobsiane  i  złamią jej kark w  rzece.  05 Wtedy
!hô
nadejdą  kapłani,  synowie Lewiego;  bo  Pan,  Bóg
!hö
twój,  wybrał ich, by Mu posługiwali, błogosławili
!hĽ
w  Jego  imieniu  i  by  ich  wyrokiem  rozsądzano
!hľ
wszelki  spór  i  sprawę  o zranienie.  06 Wszyscy
!hŚ
starsi miasta, które leży najbliżej zamordowanego,
!hś
umyją  ręce  nad jałowicą, której kark  złamano  w
!hÖ
rzece,  07 i  powiedzą te słowa: «Nasze  ręce  tej
!hÜ
krwi  nie  wylały, a oczy nasze jej nie  widziały.
!hŤ
08 Panie,   oczyść  z  winy  lud  swój,   Izraela,
!hť
któregoś  wybawił, i nie obarczaj  krwią  niewinną
!hŁ
ludu  swego, Izraela». I odpuszczona będzie im  ta
!h×
krew*.  09 W  ten  sposób usuniesz  niewinną  krew
!hč
spośród  siebie i uczynisz to, co jest  słuszne  w
!há
oczach Pana.
!hí
!hó
O małżeństwie i rodzinie
!hú
10 * Jeśli wyruszysz na wojnę z wrogami, a  wyda
!hĄ
ich Pan, Bóg twój, w twoje ręce i weźmiesz jeńców,
!hą
11 a  ujrzysz  między jeńcami  kobietę  o  pięknym
!hŽ
wyglądzie  i pokochasz ją - możesz ją sobie  wziąć
!hž
za  żonę 12 i wprowadzić do swego domu. Ona  ogoli
!hĘ
swą głowę, obetnie paznokcie 13 i zdejmie z siebie
!hę
odzież branki. Zamieszkawszy w twym domu opłakiwać
!h¬
będzie  swego  ojca i matkę przez  miesiąc.  Potem
!hź
pójdziesz  do  niej, zostaniesz jej mężem,  a  ona
!hČ
twoją  żoną.  14 Jeśli ci się przestanie  podobać,
!hş
odeślesz  ją, gdzie zechce, nie sprzedasz  jej  za
!h«
srebro  ani  nie  obejdziesz  się  z  nią  jak   z
!h»
niewolnicą,  ponieważ obcowałeś z  nią  wbrew  jej
!h░
woli.
!h▒
15 Jeśli  jaki mąż będzie miał dwie żony,  jedną
!h▓
kochaną, a drugą niekochaną, i one urodzą mu synów
!h│
- kochana i niekochana - a pierworodnym będzie syn
!h┤
niekochanej   -   16 to   w   dniu   przekazywania
!hÁ
dziedzictwa nie może za pierworodnego  uznać  syna
!hÂ
kochanej,  gdy pierworodnym jest syn  niekochanej.
!hĚ
17 Jeśli  pierworodnym jest syn niekochanej,  musi
!hŞ
mu   przyznać   podwójną  część  wszystkiego,   co
!h╣
posiada, gdyż on jest pierwociną jego siły. On  ma
!h║
prawo do pierworodztwa.
!h╗
18 * Jeśli  ktoś będzie miał syna nieposłusznego
!h╝
i  krnąbrnego, nie słuchającego upomnień ojca  ani
!hŻ
matki,  tak  że  nawet  po  upomnieniach  jest  im
!hż
nieposłuszny,  19 ojciec  i  matka  pochwycą   go,
!h┐
zaprowadzą  do  bramy, do starszych  miasta,  20 i
!h└
powiedzą  starszym  miasta:  «Oto  nasz  syn  jest
!h┴
nieposłuszny   i  krnąbrny,  nie  słucha   naszego
!h┬
upomnienia,  oddaje  się rozpuście  i  pijaństwu».
!h├
21 Wtedy mężowie tego miasta będą kamienowali  go,
!h─
aż  umrze.  Usuniesz zło spośród  siebie,  a  cały
!h┼
Izrael, słysząc o tym, ulęknie się.
!hĂ
!hă
Kara powieszenia
!h╚
22 Jeśli ktoś popełni zbrodnię podlegającą karze
!h╔
śmierci,  zostanie  stracony  i  powiesisz  go  na
!h╩
drzewie  -  23 trup nie będzie wisiał  na  drzewie
!h╦
przez noc, lecz tegoż dnia musisz go pogrzebać. Bo
!h╠
wiszący   jest   przeklęty*   przez   Boga.    Nie
!h═
zanieczyścisz  swej ziemi, danej  ci  przez  Pana,
!h╬
Boga twego, w posiadanie.
!h¤
!hđ
Zguba znaleziona
!hĐ
┌────┐ 01 Jeśli  zobaczysz  zbłąkanego wołu  swego
!hĎ
│ 22 │ brata  albo  sztukę  mniejszego bydła,  nie
!hË
└────┘ odwrócisz się od nich, lecz zaprowadzisz je
!hď
z  powrotem do swego brata. 02 Jeśli brat twój nie
!hŇ
jest   blisko  ciebie  i  jeśli  go   nie   znasz,
!hÍ
zaprowadzisz je do swego domu, będą u  ciebie,  aż
!hÎ
przyjdzie  ich  szukać twój brat  i  wtedy  mu  je
!hě
oddasz.   03 Tak  postąpisz  z  jego  osłem,   tak
!h┘
postąpisz z jego płaszczem, tak postąpisz z  każdą
!h┌
rzeczą zgubioną przez swego brata - z tym,  co  mu
!h█
zginęło,  a tyś odnalazł: nie możesz od  tego  się
!h▄
odwrócić.
!hŢ
!hŮ
Różne przepisy
!h▀
04 Jeśli  zobaczysz, że osioł twego  brata  albo
!hÓ
wół  jego upadł na drodze - nie odwrócisz  się  od
!hß
nich, ale z nim razem je podniesiesz.
!hÔ
05 Kobieta  nie  będzie nosiła ubioru  mężczyzny
!hŃ
ani  mężczyzna ubioru kobiety; gdyż każdy, kto tak
!hń
postępuje, obrzydły jest dla Pana, Boga swego*.
!hň
06 Jeśli  napotkasz przed  sobą  na  drodze,  na
!hŠ
drzewie  lub  na ziemi gniazdo ptaka z  pisklętami
!hš
lub   jajkami  wysiadywanymi  przez   matkę,   nie
!hŔ
zabierzesz matki z pisklętami. 07 Matkę  zostawisz
!hÚ
w  spokoju, a pisklęta możesz zabrać - aby ci  się
!hŕ
dobrze   powodziło  i  abyś  długo  żył.  08 Jeśli
!hŰ
zbudujesz  nowy dom, uczynisz na dachu ogrodzenie,
!hý
byś  nie obciążył swego domu krwią, gdyby  ktoś  z
!hÝ
niego spadł*.
!hţ
09 Nie  zasiejesz w twojej winnicy dwu  gatunków
!h´
roślin,  aby  wszystkie  nie  zostały  uznane   za
!h­
święte: nasiona posiane i zbiory w winnicy*.
!h˝
10 Nie  będziesz  orał  razem  wołem  i  osłem*.
!h˛
11 Nie  wdziejesz sukni utkanej naraz  z  wełny  i
!hˇ
lnu.  12 Zrobisz sobie frędzle na czterech  rogach
!h˘
płaszcza, którym się okrywasz.
!h§
!h÷
W trosce o świętość małżeństwa
!h¸
13 Jeśli ktoś poślubi żonę, zbliży się do  niej,
!h°
a  potem  ją  znienawidzi, 14 zarzucając  jej  złe
!h¨
czyny,  i  zniesławi  ją  mówiąc:  «Poślubiłem  tę
!h˙
kobietę, a zbliżywszy się do niej, nie znalazłem u
!hű
niej  oznak dziewictwa*», 15 wtedy ojciec i  matka
!hŘ
młodej  kobiety zaniosą dowody jej  dziewictwa  do
!hř
bramy,   do  starszych  miasta.  16 Ojciec  młodej
!h■
kobiety odezwie się do starszych: «Dałem swą córkę
!h 
temu  człowiekowi  za żonę, a on ją  znienawidził.
!i!
17 Oto   zarzuca  jej  złe  czyny,  mówiąc:   "Nie
!i"
znalazłem u córki twej oznak dziewictwa". A oto są
!i#
dowody  dziewictwa  mej córki» i  rozłoży  tkaninę
!i$
przed  starszymi  miasta. 18 Wtedy  starsi  miasta
!i%
wezmą  tego męża i ukarzą go. 19 Skażą go  na  sto
!i&
[syklów]  srebra  i dadzą je ojcu młodej  kobiety,
!i'
gdyż okrył niesławą dziewicę izraelską; pozostanie
!i(
jego  żoną  i  nie  będzie  jej  mógł  całe  życie
!i)
porzucić.  20 Lecz jeśli oskarżenie to  okaże  się
!i*
prawdziwym, bo nie znalazły się dowody  dziewictwa
!i+
młodej  kobiety,  21 wyprowadzą młodą  kobietę  do
!i,
drzwi domu ojca i kamienować ją będą mężowie  tego
!i-
miasta,  aż umrze, bo dopuściła się bezeceństwa  w
!i.
Izraelu, uprawiając rozpustę w domu ojca. Usuniesz
!i/
zło spośród siebie.
!i0
22 Jeśli  się  znajdzie  człowieka  śpiącego   z
!i1
kobietą  zamężną, oboje umrą: mężczyzna  śpiący  z
!i2
kobietą i ta kobieta. Usuniesz zło z Izraela.
!i3
23 Jeśli dziewica* została zaślubiona mężowi,  a
!i4
spotkał ją inny jakiś mężczyzna w mieście i spał z
!i5
nią,  24 oboje  wyprowadzicie do  bramy  miasta  i
!i6
kamienować  ich będziecie, aż umrą: młodą  kobietę
!i7
za  to,  że nie krzyczała będąc w mieście, a  tego
!i8
mężczyznę  za to, że zadał gwałt żonie  bliźniego.
!i9
Usuniesz zło spośród siebie.
!i:
25 Lecz  jeśli mężczyzna znalazł na  polu  młodą
!i;
kobietę zaślubioną, zadał jej gwałt i spał z  nią,
!i<
umrze  sam  mężczyzna, który z nią spał. 26 Młodej
!i=
kobiecie  zaś nic nie uczynisz. Młoda kobieta  nie
!i>
popełniła  przestępstwa godnego  śmierci.  Wypadek
!i?
ten  jest  podobny  do  tego,  gdy  ktoś  powstaje
!i@
przeciw   bliźniemu  swemu  i  życia  go  pozbawi:
!iA
27 znalazł  ją  na polu, młoda kobieta  zaślubiona
!iB
krzyczała, a nikt jej nie przyszedł z pomocą.
!iC
28 Jeśli  mężczyzna  znajdzie  młodą  kobietę  -
!iD
dziewicę niezaślubioną - pochwyci ją i śpi z  nią,
!iE
a  znajdą ich, 29 odda ten mężczyzna, który z  nią
!iF
spał,  ojcu  młodej  kobiety  pięćdziesiąt  syklów
!iG
srebra  i  zostanie ona jego żoną. Za to,  że  jej
!iH
gwałt  zadał,  nie będzie jej mógł porzucić  przez
!iI
całe swe życie.
!iJ
!iK
Wyłączenie ze społeczności Izraela
!iL
┌────┐ 01 Nikt  nie poślubi żony swego ojca i  nie
!iM
│ 23 │ odkryje   brzegu   płaszcza*  ojca   swego.
!iN
└────┘ 02 Nikt,  kto  ma  zgniecione   jądra   lub
!iO
odcięty członek, nie wejdzie do zgromadzenia Pana.
!iP
03 Nie    wejdzie   syn   nieprawego   łoża*    do
!iQ
zgromadzenia  Pana,  nawet w dziesiątym  pokoleniu
!iR
nie  wejdzie do zgromadzenia Pana. 04 Nie  wejdzie
!iS
Ammonita i Moabita do zgromadzenia Pana,  nawet  w
!iT
dziesiątym  pokoleniu; nie wejdzie do zgromadzenia
!iU
Pana na wieki, 05 za to, że nie wyszli oni ku  wam
!iV
na  drogę z chlebem i wodą, gdyście szli z Egiptu*
!iW
i  jeszcze opłacili przeciwko tobie Balaama*, syna
!iX
Beora,   z   Petor   w  Aram-Naharaim,   aby   cię
!iY
przeklinał.  06 Lecz  Pan, Bóg  twój,  nie  chciał
!iZ
słuchać   Balaama,  i  Pan,  Bóg  twój,   zamienił
!i[
przekleństwo  względem ciebie na błogosławieństwo,
!i\
bo Pan, Bóg twój, umiłował ciebie. 07 Nie będziesz
!i]
się  starał  o ich szczęście ani o ich powodzenie,
!i^
jak   długo  będziesz  żył.  08 Nie  będziesz  się
!i_
brzydził  Edomitą,  bo  jest  twoim  bratem,   ani
!i`
Egipcjaninem,  bo przybyszem byłeś w  jego  kraju.
!ia
09 W  trzecim pokoleniu jego potomkowie  mogą  być
!ib
dopuszczeni do zgromadzenia Pana.
!ic
!id
O czystości obozu Izraelitów
!ie
10 Gdy wyjdziesz rozbić namioty naprzeciw  twego
!if
wroga,  będziesz  się wystrzegał  wszelkiego  zła.
!ig
11 Jeśli   się  znajdzie  wśród  ciebie   człowiek
!ih
nieczysty z powodu zmazy nocnej, wyjdzie z obozu i
!ii
do  obozu  twego nie wróci. 12 Pod wieczór  wymyje
!ij
się, a o zachodzie słońca może wrócić do obozu.
!ik
13 Będziesz miał miejsce poza obozem i tam  poza
!il
obóz  będziesz  wychodził.  14 Zaopatrzysz  się  w
!im
kołek, a gdy wyjdziesz na zewnątrz, wydrążysz  nim
!in
dołek,  a  wracając  przykryjesz  to,  czegoś  się
!io
pozbył, 15 gdyż Pan, Bóg twój, przechadza się*  po
!ip
twoim obozie, aby chronić ciebie, a wrogów na  łup
!iq
twój  wydać.  Stąd obóz twój musi być święty.  Pan
!ir
nie  może w nim ujrzeć nic odrażającego,  aby  się
!is
nie odwrócił od ciebie.
!it
!iu
Drobne przepisy
!iv
16 Nie wydasz panu niewolnika, który się schroni
!iw
u  ciebie*  przed  swoim właścicielem.  17 Z  tobą
!ix
będzie  przebywał, w twym kraju, w miejscu,  które
!iy
sobie  wybierze,  w jednym z twoich  miast,  gdzie
!iz
będzie się czuł dobrze; nie będziesz go dręczył.
!i{
18 Nie będzie nierządnicy sakralnej wśród  córek
!i|
Izraela   ani   mężczyzn   uprawiających   nierząd
!i}
sakralny  wśród synów Izraela*. 19 Nie  zaniesiesz
!i~
do domu Pana, Boga twego, zarobku nierządnicy, jak
!i
i  "zapłaty  dla  psa"*, jako  rzeczy  ofiarowanej
!iÇ
ślubem. Tak jednym, jak i drugim brzydzi się  Pan,
!iü
Bóg twój.
!ié
20 Nie  będziesz żądał od brata swego odsetek  z
!iâ
pieniędzy,  z żywności ani odsetek z czegokolwiek,
!iä
co się pożycza na procent. 21 Od obcego możesz się
!iů
domagać,  ale od brata nie będziesz żądał odsetek,
!ić
aby ci Pan, Bóg twój, błogosławił we wszystkim, do
!iç
czego  rękę  przyłożysz  w  ziemi,  którą  idziesz
!ił
posiąść.
!ië
22 Jeśli  złożysz  ślub Panu,  Bogu  swemu,  nie
!iŐ
będziesz  się  ociągał z jego  wypełnieniem,  gdyż
!iő
Pan,  Bóg twój, będzie się tego domagał od ciebie,
!iî
a  na  tobie  będzie ciążył grzech.  23 Jeśli  się
!iŹ
wstrzymasz od ślubowania, nie będzie grzech ciążył
!iÄ
na  tobie, 24 lecz co z ust twych już wyszło, tego
!iĆ
strzeż  i  wypełnij ślub, który twe  usta  złożyły
!iÉ
jako dar dobrowolny Panu, Bogu twemu.
!iĹ
25 Gdy  wejdziesz  do winnicy  swego  bliźniego,
!iĺ
możesz zjeść winogron do syta, ile zechcesz;  lecz
!iô
do  swego  koszyka nie weźmiesz*. 26 Gdy wejdziesz
!iö
do  zboża  bliźniego  swego,  ręką  możesz  zrywać
!iĽ
kłosy,  lecz sierpa nie przyłożysz do zboża  swego
!iľ
bliźniego.
!iŚ
!iś
Rozwód
!iÖ
┌────┐ 01 Jeśli   mężczyzna   poślubi  kobietę   i
!iÜ
│ 24 │ zostanie  jej  mężem,  lecz nie będzie  jej
!iŤ
└────┘ darzył  życzliwością, gdyż znalazł  u  niej
!iť
coś  odrażającego,  napisze jej  list  rozwodowy*,
!iŁ
wręczy go jej, potem odeśle ją od siebie. 02 Jeśli
!i×
ona  wyszedłszy  z jego domu, pójdzie  i  zostanie
!ič
żoną  innego,  03 a ten drugi też ją  znienawidzi,
!iá
wręczy jej list rozwodowy i usunie ją z domu, albo
!ií
jeśli  ten  drugi  mąż, który ją poślubił,  umrze,
!ió
04 nie  będzie  mógł pierwszy jej  mąż,  który  ją
!iú
odesłał,   wziąć  jej  powtórnie  za   żonę   jako
!iĄ
splugawionej. To bowiem budzi odrazę u Pana, a  ty
!ią
nie możesz dopuścić do takiej nieprawości w kraju,
!iŽ
który ci daje w posiadanie Pan, Bóg twój.
!iž
!iĘ
!ię
05 Jeśli  mąż dopiero co poślubi  żonę,  to  nie
!i¬
pójdzie  do wojska i żaden publiczny obowiązek  na
!iź
niego  nie przypadnie, lecz pozostanie przez jeden
!iČ
rok w domu, aby ucieszyć żonę, którą poślubił.
!iş
06 Nie  wolno brać w zastaw kamienia młyńskiego*
!i«
górnego ani dolnego, gdyż [tym samym] brałoby  się
!i»
w zastaw samo życie.
!i░
07 Jeśli znajdą człowieka, porywającego kogoś ze
!i▒
swych  braci,  z Izraelitów* - czy sam  będzie  go
!i▓
używał  jako  niewolnika, czy go  sprzeda  -  taki
!i│
złodziej musi umrzeć. Usuniesz zło spośród siebie.
!i┤
08 Bardzo  pilnie  uważaj na  plagę  trądu,  aby
!iÁ
uczynić    wszystko,    o    czym    was    pouczą
!iÂ
kapłani-lewici.  Co  im  zleciłem,   tego   pilnie
!iĚ
będziecie  przestrzegali. 09 Przypomnij sobie,  co
!iŞ
Pan,  Bóg  twój, uczynił Miriam w drodze,  gdyście
!i╣
wychodzili z Egiptu*.
!i║
!i╗
Ochrona słabych
!i╝
10 Jeśli  bliźniemu swemu udzielisz  pożyczki  z
!iŻ
zabezpieczeniem, nie wejdziesz do  jego  domu,  by
!iż
zabrać  cośkolwiek w zastaw. 11 Na dworze będziesz
!i┐
stał, a człowiek, któremu pożyczyłeś, wyniesie  ci
!i└
ten  zastaw na zewnątrz. 12 Wszakże jeśli to  jest
!i┴
człowiek  ubogi, nie położysz się  spać  [nakryty]
!i┬
tym  zastawem*, 13 lecz zwrócisz mu  zastaw  przed
!i├
zachodem słońca, aby mógł spać pod swym płaszczem,
!i─
błogosławiąc tobie, a Pan, Bóg twój, policzy ci to
!i┼
za dobry czyn.
!iĂ
14 Nie    będziesz    niesprawiedliwie    gnębił
!iă
najemnika ubogiego i nędznego, czy to będzie  brat
!i╚
twój, czy obcy, o ile jest w twoim kraju, w twoich
!i╔
murach.  15 Tegoż  dnia  oddasz  mu  zapłatę,  nie
!i╩
pozwolisz  zajść  nad  nią słońcu,  gdyż  jest  on
!i╦
biedny  i całym sercem jej pragnie; by nie  wzywał
!i╠
Pana   przeciw  tobie,  a  to  by  cię   obciążyło
!i═
grzechem.
!i╬
16 Ojcowie nie poniosą śmierci za winy synów ani
!i¤
synowie  za winy swych ojców. Każdy umrze za  swój
!iđ
własny   grzech*.  17 Nie  będziesz  łamał   prawa
!iĐ
obcokrajowca i sieroty ani nie weźmiesz  w  zastaw
!iĎ
odzieży    od   wdowy.   18 Pamiętaj,   żeś    był
!iË
niewolnikiem w Egipcie i wybawił cię stamtąd  Pan,
!iď
Bóg  twój;  dlatego to ja ci nakazuję zachować  to
!iŇ
prawo.
!iÍ
19 Jeśli będziesz żął we żniwa na swoim  polu  i
!iÎ
zapomnisz snopka na polu, nie wrócisz się, aby  go
!iě
zabrać, lecz zostanie dla obcego, sieroty i wdowy,
!i┘
aby ci błogosławił Pan, Bóg twój, we wszystkim, co
!i┌
czynić  będą  twe ręce. 20 Jeśli będziesz  zbierał
!i█
oliwki,  nie  będziesz drugi  raz  trząsł  gałęzi;
!i▄
niech  zostanie coś dla obcego, sieroty  i  wdowy.
!iŢ
21 Gdy  będziesz  zbierał  winogrona,  nie  szukaj
!iŮ
powtórnie pozostałych winogron; niech zostaną  dla
!i▀
obcego, sieroty i wdowy. 22 Pamiętaj, żeś i ty był
!iÓ
niewolnikiem  w  ziemi egipskiej;  dlatego  ja  ci
!iß
nakazuję zachować to prawo.
!iÔ
!iŃ
Chłosta. Dobroć dla zwierząt
!iń
┌────┐ 01 Jeśli wyniknie spór między ludźmi, staną
!iň
│ 25 │ przed   sądem,  tam   ich   osądzą   i   za
!iŠ
└────┘ sprawiedliwego uznają niewinnego,  a  skażą
!iš
winowajcę.  02 O  ile winowajca  zasłuży  na  karę
!iŔ
chłosty, każe go sędzia położyć na ziemi i w  jego
!iÚ
obecności   wymierzą   mu   chłostę   w    liczbie
!iŕ
odpowiadającej przewinieniu. 03 Otrzyma nie więcej
!iŰ
niż  czterdzieści  uderzeń*,  aby  przez  mnożenie
!iý
razów ponad tę liczbę chłosta nie była nadmierna i
!iÝ
nie został pohańbiony twój brat w twoich oczach.
!iţ
04 Nie zawiążesz pyska wołowi młócącemu*.
!i´
!i­
Prawo lewiratu
!i˝
05 * Jeśli bracia będą mieszkać wspólnie i jeden
!i˛
z  nich umrze, a nie będzie miał syna, nie wyjdzie
!iˇ
żona  zmarłego  za  mąż  za  kogoś  obcego,  spoza
!i˘
rodziny,  lecz szwagier jej zbliży  się  do  niej,
!i§
weźmie  ją  sobie  za żonę, dopełniając  obowiązku
!i÷
lewiratu.  06 A najstarszemu synowi,  którego  ona
!i¸
urodzi,  nadadzą  imię  zmarłego  brata,  by   nie
!i°
zaginęło jego imię w Izraelu. 07 Jeśli nie  będzie
!i¨
chciał ten mężczyzna wziąć swej bratowej za  żonę,
!i˙
pójdzie  bratowa do bramy miasta, do  starszych  i
!iű
powie: «Nie mam szwagra, który by podtrzymał  imię
!iŘ
brata  swego w Izraelu. Szwagier nie chce na  moją
!iř
korzyść  dopełnić obowiązku, jaki ciąży  na  nim».
!i■
08 Starsi  tego miasta zawezwą go i  przemówią  do
!i 
niego.  Jeśli będzie obstawał przy swoim i  powie:
!j!
«Nie  chcę  jej  poślubić»,  09 pójdzie  do  niego
!j"
bratowa  na oczach starszych, zdejmie mu sandał  z
!j#
nogi,  plunie  mu  w  twarz  i  powie:  «Tak   się
!j$
postępuje  z człowiekiem, który nie chce odbudować
!j%
domu swego brata». 10 I będzie nazwane imię jego w
!j&
Izraelu: «Dom tego, któremu zzuto sandał».
!j'
!j(
Przyzwoitość
!j)
11 Jeśli  się  bić będą mężczyźni,  mężczyzna  i
!j*
jego  brat, i zbliży się żona jednego z nich  i  -
!j+
chcąc wyrwać męża z rąk bijącego - wyciągnie  rękę
!j,
i  chwyci go za części wstydliwe, 12 odetniesz jej
!j-
rękę, nie będzie twe oko miało litości.
!j.
!j/
Przeciw chciwości w handlu
!j0
13 Nie   będziesz   miał  w  torbie   podwójnego
!j1
ciężarka:  cięższego i lżejszego; 14 nie  będziesz
!j2
miał  w  swoim  domu  podwójnej  efy:  większej  i
!j3
mniejszej.    15 Będziesz   miał   ciężarek    nie
!j4
umniejszony  i  dokładny; będziesz  miał  efę  nie
!j5
umniejszoną i dokładną, abyś długo żył  na  ziemi,
!j6
którą  ci daje Pan, Bóg twój; 16 gdyż brzydzi  się
!j7
Pan   każdym,  który  tak  czyni,  każdym,   który
!j8
postępuje niesprawiedliwie.
!j9
!j:
Wypędzenie Amalekitów
!j;
17 Pamiętaj, co ci uczynił Amalek w drodze, gdyś
!j<
wyszedł z Egiptu. 18 Zaszedł ci drogę i napadł  na
!j=
wszystkich osłabionych, na twoje tyły, gdyś ty był
!j>
zmęczony  i  wyczerpany, on Boga się  nie  lękał*.
!j?
19 Gdy  Pan,  Bóg  twój, da ci  bezpieczeństwo  od
!j@
wszystkich  twoich  wrogów  okolicznych  w  kraju,
!jA
który   ci  daje  Pan,  Bóg  twój,  w  posiadanie,
!jB
wygładzisz imię Amaleka spod nieba. Nie zapomnij o
!jC
tym!
!jD
!jE
Postanowienia obrzędowe. Pierwociny
!jF
┌────┐ 01 Gdy  wejdziesz do kraju,  który ci  daje
!jG
│ 26 │ Pan, Bóg twój, w posiadanie,  zajmiesz go i
!jH
└────┘ osiądziesz  w  nim; 02 weźmiesz  pierwociny
!jI
wszelkich ziemiopłodów uzyskanych przez  ciebie  w
!jJ
kraju, który ci daje Pan, Bóg twój. Włożysz je  do
!jK
koszyka  i  udasz się na miejsce, które  Pan,  Bóg
!jL
twój,  obierze  sobie  na mieszkanie  dla  imienia
!jM
swego.  03 Pójdziesz do urzędującego wtedy kapłana
!jN
i powiesz mu: «Oświadczam dziś Panu, Bogu twojemu,
!jO
że  zaszedłem  do  ziemi, o której  Pan  przysiągł
!jP
przodkom, że nam ją da». 04 Kapłan weźmie z twoich
!jQ
rąk  koszyk i położy go przed ołtarzem Pana,  Boga
!jR
twego.  05 A  ty wówczas wypowiesz te słowa  wobec
!jS
Pana,   Boga   swego:  «Ojciec  mój,   Aramejczyk*
!jT
błądzący,  zstąpił  do  Egiptu,  przybył   tam   w
!jU
niewielkiej  liczbie ludzi i  tam  się  rozrósł  w
!jV
naród  ogromny, silny i liczny. 06 Egipcjanie  źle
!jW
się  z nami obchodzili, gnębili nas i nałożyli  na
!jX
nas  ciężkie  roboty  przymusowe.  07 Wtedy  myśmy
!jY
wołali  do Pana, Boga ojców naszych. Usłyszał  Pan
!jZ
nasze wołanie, wejrzał na naszą nędzę, nasz trud i
!j[
nasze  uciemiężenie.  08 Wyprowadził  nas  Pan   z
!j\
Egiptu  mocną ręką i wyciągniętym ramieniem  wśród
!j]
wielkiej grozy, znaków i cudów. 09 Zaprowadził nas
!j^
na  to  miejsce  i dał nam ten kraj  opływający  w
!j_
mleko  i miód. 10 Teraz oto przyniosłem pierwociny
!j`
płodów ziemi, którą dałeś mi, Panie». Rozłożysz je
!ja
przed  Panem,  Bogiem swoim. Oddasz  pokłon  Panu,
!jb
Bogu  swemu,  11 i będziesz się  cieszył  razem  z
!jc
lewitą i obcym, który jest u ciebie, ze wszystkich
!jd
dóbr,  które  Pan,  Bóg twój, dał  tobie  i  twemu
!je
domowi.
!jf
!jg
Dziesięciny trzeciego roku
!jh
12 Gdy  w  trzecim  roku -  roku  dziesięciny  -
!ji
zakończysz  oddawanie  wszystkich  dziesięcin   ze
!jj
zbiorów, gdy oddasz je lewicie, obcemu, sierocie i
!jk
wdowie,   aby  jedli  do  syta  w  twoich  murach,
!jl
13 powiesz  wobec  Pana, Boga  swego:  «Wziąłem  z
!jm
domu,  co  poświęcone,  i dałem  lewicie,  obcemu,
!jn
sierocie   i   wdowie,   zgodnie   ze   wszystkimi
!jo
poleceniami,  jakie mi wydałeś;  nie  przestąpiłem
!jp
ani  nie  zapomniałem żadnego  z  twoich  poleceń.
!jq
14 Nie spożyłem tego podczas żałoby, nie wynosiłem
!jr
z domu w stanie nieczystości, nie dałem nic z tego
!js
umarłemu*,  usłuchałem głosu,  Pana,  Boga  swego,
!jt
czyniłem  wszystko, co mi rozkazałeś. 15 Ze  swego
!ju
świętego   mieszkania,  z  niebios,   spojrzyj   i
!jv
pobłogosław  Izraela,  lud swój,  podobnie  jak  i
!jw
ziemię  - kraj opływający w mleko i miód  -  którą
!jx
nam dałeś, jak poprzysiągłeś naszym przodkom».
!jy
!jz
!j{
16 Dziś  Pan, Bóg twój, rozkazuje ci wykonać  te
!j|
prawa  i nakazy. Strzeż ich, pełnij z całego swego
!j}
serca  i z całej duszy. 17 Dziś uzyskałeś  to,  że
!j~
Pan ci powiedział, iż będzie dla ciebie Bogiem,  o
!j
ile ty będziesz chodził Jego drogami, strzegł Jego
!jÇ
praw,  poleceń i nakazów oraz słuchał Jego  głosu.
!jü
18 A Pan uzyskał to, żeś ty dziś obiecał być ludem
!jé
stanowiącym  szczególną  Jego  własność,  jak   ci
!jâ
powiedział,   abyś   zachowywał   Jego   wszystkie
!jä
polecenia.  19 On  cię  wtedy  wywyższy  we  czci,
!jů
sławie  i  wspaniałości  ponad  wszystkie  narody,
!jć
które  uczynił, abyś był ludem świętym  dla  Pana,
!jç
Boga twego, jak sam powiedział.
!jł
!jë
MOWY KOŃCOWE
!jŐ
!jő
Spisanie Prawa
!jî
┌────┐ 01 Mojżesz razem ze starszymi Izraela wydał
!jŹ
│ 27 │ taki  nakaz:  Zachowajcie  całe  to  Prawo,
!jÄ
└────┘ które ja wam dziś ogłaszam.
!jĆ
02 A  po przejściu Jordanu do ziemi, którą  daje
!jÉ
ci  Pan,  Bóg twój, postawisz wielkie  kamienie  i
!jĹ
pobielisz je wapnem. 03 Wypiszesz wszystkie  słowa
!jĺ
tego  Prawa po przejściu, aby wkroczyć  do  ziemi,
!jô
którą wam daje Pan, Bóg twój - ziemi opływającej w
!jö
mleko  i  miód - jak wam przyrzekł Pan, Bóg  ojców
!jĽ
waszych. 04 Gdy przejdziecie Jordan, postawicie te
!jľ
kamienie, jak ja wam dziś nakazuję, na górze  Ebal
!jŚ
i wapnem je pobielicie. 05 I wystawicie tam ołtarz
!jś
ku  czci  Pana,  Boga  swego,  ołtarz  z  kamieni,
!jÖ
których   nie   obrabiało  żelazo.  06 Z   kamieni
!jÜ
nieciosanych zbudujecie ten ołtarz dla Pana,  Boga
!jŤ
swego, i złożycie na nim ofiary całopalne ku  czci
!jť
Pana,  Boga  swego.  07 Jemu złożycie  też  ofiary
!jŁ
biesiadne,  spożyjecie je na miejscu  i  będziecie
!j×
się   cieszyć   wobec  Pana,  Boga  swego.   08 Na
!jč
kamieniach wypiszecie wszystkie słowa tego  Prawa.
!já
Wyryjcie je dobrze!
!jí
09 Potem  Mojżesz  i  kapłani-lewici  rzekli  do
!jó
całego  Izraela  te słowa: Zamilknij,  Izraelu,  i
!jú
słuchaj,  w  dniu dzisiejszym stałeś  się  narodem
!jĄ
Pana,  Boga swego. 10 Będziesz słuchał głosu Pana,
!ją
Boga  swego, i wypełniał Jego polecenia  i  prawa,
!jŽ
które ja ci dzisiaj daję.
!jž
!jĘ
Przekleństwa i błogosławieństwa*
!ję
11 Tego  samego dnia wydał Mojżesz ludowi  takie
!j¬
polecenie: 12 Gdy przekroczycie Jordan,  staną  na
!jź
górze  Garizim, by błogosławić lud: Symeon,  Lewi,
!jČ
Juda,  Issachar, Józef i Beniamin. 13 A  na  górze
!jş
Ebal  staną,  by  przeklinać:  Ruben,  Gad,  Aser,
!j«
Zabulon, Dan i Neftali. 14 Lewici zabiorą  głos  i
!j»
zawołają do całego Izraela:
!j░
15 «Przeklęty każdy, kto wykona posąg  rzeźbiony
!j▒
lub  z  lanego metalu - rzecz obrzydliwą dla Pana,
!j▓
robotę  rąk  rzemieślnika - i  postawi  w  miejscu
!j│
ukrytym». A w odpowiedzi cały lud powie: «Amen»*.
!j┤
16 «Przeklęty,  kto  gardzi  swoim   ojcem   lub
!jÁ
matką». A cały lud powie: «Amen».
!jÂ
17 «Przeklęty,   kto   przesuwa   miedzę   swego
!jĚ
bliźniego». A cały lud powie: «Amen».
!jŞ
18 «Przeklęty, kto sprawia, że niewidomy  błądzi
!j╣
na drodze». A cały lud powie: «Amen».
!j║
19 «Przeklęty,  kto  łamie  prawo  obcokrajowca,
!j╗
sieroty i wdowy». A cały lud powie: «Amen».
!j╝
20 «Przeklęty, kto obcuje cieleśnie z żoną swego
!jŻ
ojca,  gdyż odkrywa brzeg płaszcza swojego ojca»*.
!jż
A cały lud powie: «Amen».
!j┐
21 «Przeklęty,    kto   obcuje    cieleśnie    z
!j└
jakimkolwiek  zwierzęciem».  A  cały  lud   powie:
!j┴
«Amen».
!j┬
22 «Przeklęty,  kto obcuje  cieleśnie  ze  swoją
!j├
siostrą,  córką  ojca  swego  albo  córką   swojej
!j─
matki». A cały lud powie: «Amen».
!j┼
23 «Przeklęty,   kto   obcuje   tak   ze   swoją
!jĂ
teściową». A cały lud powie: «Amen».
!jă
24 «Przeklęty,  kto  w  ukryciu  wymierzy   cios
!j╚
[śmiertelny] bliźniemu». A cały lud powie: «Amen».
!j╔
25 «Przeklęty, kto bierze podarunek,  by  rozlać
!j╩
krew niewinnego». A cały lud powie: «Amen».
!j╦
26 «Przeklęty, kto nie trzyma się  nakazów  tego
!j╠
Prawa  i  nie  wypełnia ich». A  cały  lud  powie:
!j═
!j╬
!j¤
Błogosławieństwo za wierność
!jđ
┌────┐ 01 Jeśli więc pilnie będziesz słuchał głosu
!jĐ
│ 28 │ Pana,   Boga  swego,  wiernie   wypełniając
!jĎ
└────┘ wszystkie Jego polecenia, które ja ci  dziś
!jË
daję,  wywyższy cię Pan, Bóg twój, ponad wszystkie
!jď
narody   ziemi.  02 Spłyną  na  ciebie  i  spoczną
!jŇ
wszystkie  te  błogosławieństwa,  jeśli   będziesz
!jÍ
słuchał   głosu  Pana,  Boga  swego.   03 Będziesz
!jÎ
błogosławiony  w mieście, błogosławiony  na  polu.
!jě
04 Błogosławiony będzie owoc twego łona, plon twej
!j┘
roli,  przychówek twych zwierząt,  przyrost  twego
!j┌
większego   bydła   i  pomiot  bydła   mniejszego.
!j█
05 Błogosławiony  będzie  twój  kosz   i   dzieża.
!j▄
06 Błogosławione będzie twoje wejście  i  wyjście.
!jŢ
07 Pan  sprawi, że twoi wrogowie, którzy  powstaną
!jŮ
przeciw tobie, zostaną pobici przez ciebie.  Jedną
!j▀
szli  drogą  przeciw  tobie, a  siedmioma  drogami
!jÓ
uciekać będą przed tobą.
!jß
08 Pan  rozkaże, by z tobą było błogosławieństwo
!jÔ
w   spichrzach,  we  wszystkim,  do   czego   rękę
!jŃ
wyciągniesz.  On  będzie ci błogosławił  w  kraju,
!jń
który  ci  daje Pan, Bóg twój. 09 Pan  uczyni  cię
!jň
swoim  świętym  ludem, jak ci  poprzysiągł,  jeśli
!jŠ
będziesz zachowywał polecenia Pana, Boga swego,  i
!jš
chodził  Jego drogami. 10 Wtedy zobaczą  wszystkie
!jŔ
narody  ziemi,  że imię Pana zostało  wezwane  nad
!jÚ
wami, i będą się ciebie lękały. 11 Napełni cię Pan
!jŕ
w   obfitości   dobrami  z   owocu   twego   łona,
!jŰ
przychówkiem twego bydła, plonami pola, w kraju, o
!jý
którym poprzysiągł przodkom twoim, że da go tobie.
!jÝ
12 Pan  otworzy  dla  ciebie bogate  swoje  skarby
!jţ
nieba,  dając w swoim czasie deszcz, który spadnie
!j´
na  twoją  ziemię,  i  błogosławiąc  każdej  pracy
!j­
twoich rąk. Ty będziesz pożyczał wielu narodom,  a
!j˝
sam  u  nikogo  nie  zaciągniesz pożyczki.  13 Pan
!j˛
umieści  cię  zawsze na czele,  a  nie  na  końcu;
!jˇ
zawsze  będziesz  górą, a nigdy  ostatni,  bylebyś
!j˘
tylko  słuchał poleceń Pana, Boga swego, które  ja
!j§
ci  dziś nakazuję pilnie wypełniać. 14 Nie zbaczaj
!j÷
od  słów, które ja ci dzisiaj obwieszczam, ani  na
!j¸
prawo, ani na lewo, po to, by iść za bogami obcymi
!j°
i służyć im.
!j¨
!j˙
Przekleństwa za występki
!jű
15 Jeśli nie usłuchasz głosu Pana, Boga swego, i
!jŘ
nie  wykonasz  pilnie wszystkich poleceń  i  praw,
!jř
które  ja  dzisiaj  tobie daję, spadną  na  ciebie
!j■
wszystkie te przekleństwa i dotkną cię.
!j 
16 Przeklęty będziesz w mieście i  przeklęty  na
!k!
polu.  17 Przeklęty  twój  kosz  i  twoja  dzieża.
!k"
18 Przeklęty  owoc  twego łona,  plon  twej  roli,
!k#
przyrost  twego  większego bydła  i  pomiot  bydła
!k$
mniejszego.  19 Przeklęte będzie twoje  wejście  i
!k%
wyjście.
!k&
20 Pan ześle na ciebie przekleństwo, zamieszanie
!k'
i  przeszkodę  we wszystkim, do czego  wyciągniesz
!k(
rękę, co będziesz czynił. Zostaniesz zmiażdżony  i
!k)
zginiesz nagle wskutek przewrotnych swych  czynów,
!k*
ponieważ   Mnie  opuściłeś.  21 Pan   sprawi,   że
!k+
przylgnie do ciebie zaraza, aż cię wygładzi na tej
!k,
ziemi,  którą idziesz posiąść. 22 Pan dotknie  cię
!k-
wycieńczeniem,   febrą,  zapaleniem,   oparzeniem,
!k.
śmiercią  od miecza, zwarzeniem zbóż od  gorąca  i
!k/
śniecią:  będą cię one prześladować, aż  zginiesz.
!k0
23 Niebiosa, które masz nad głową, będą z  brązu*,
!k1
a  ziemia pod tobą - żelazna. 24 Pan ześle na  twą
!k2
ziemię zamiast deszczu - pył* i piasek; będzie  na
!k3
ciebie  padał  z  nieba, aż cię wyniszczy.  25 Pan
!k4
sprawi,  że  poniesiesz klęskę  od  swych  wrogów.
!k5
Jedną  drogą  przeciw nim pójdziesz,  a  siedmioma
!k6
będziesz  przed nimi uciekał i wzbudzisz grozę  we
!k7
wszystkich królestwach ziemi. 26 Twój trup  będzie
!k8
strawą  wszystkich ptaków powietrznych i  zwierząt
!k9
lądowych, a nikt ich nie będzie odpędzał.
!k:
27 Pan    dotknie    cię    wrzodem    egipskim,
!k;
hemoroidami,  świerzbem i  parchami,  których  nie
!k<
zdołasz  wyleczyć.  28 Pan  dotknie  cię  obłędem,
!k=
ślepotą i niepokojem serca. 29 W południe będziesz
!k>
szedł  po omacku, jak niewidomy idzie po omacku  w
!k?
ciemności,  w  zabiegach swoich nie będziesz  miał
!k@
powodzenia. Stale będziesz napastowany, ograbiany,
!kA
a  nikt cię nie będzie ratował. 30 Zaręczysz się z
!kB
kobietą, a kto inny ją posiądzie; zbudujesz dom, a
!kC
nie będziesz w nim mieszkał; zasadzisz winnicę,  a
!kD
nie  zbierzesz jej owoców. 31 Twój wół  na  oczach
!kE
twych  zostanie  zabity, a nie będziesz  go  jadł.
!kF
Twój  osioł zostanie ci zrabowany i nie  wróci  do
!kG
ciebie;  twoje owce zostaną wydane twym wrogom,  a
!kH
nie  będzie  komu cię wspomóc. 32 Synowie  twoi  i
!kI
córki  zostaną dane obcemu narodowi.  Z  tęsknoty,
!kJ
patrząc za nimi codziennie, wyniszczysz twe  oczy,
!kK
a ręka twoja będzie bezsilna. 33 Plon twego pola i
!kL
całego  trudu  spożyje  lud,  którego  nie  znasz.
!kM
Zawsze będziesz gnębiony i uciskany. 34 Dostaniesz
!kN
obłędu  na widok, jaki się przedstawi twym  oczom.
!kO
35 Pan cię dotknie złośliwymi wrzodami na kolanach
!kP
i  nogach, nie zdołasz ich uleczyć; rozciągną  się
!kQ
od stopy aż do wierzchu głowy.
!kR
36 Ciebie   i   twego   króla,   którego   sobie
!kS
wybierzesz,  zaprowadzi Pan do narodu nie  znanego
!kT
ani tobie, ani twoim przodkom. Tam będziesz służył
!kU
obcym  bogom  drewnianym i kamiennym.  37 Wywołasz
!kV
grozę,  wejdziesz do przysłowia i w pośmiewisko  u
!kW
wszystkich narodów, do których zaprowadzi cię Pan.
!kX
38 Wyniesiesz  na  swoje pola  wiele  ziarna,  a
!kY
zbierzesz   mało,   gdyż   je   pożre   szarańcza.
!kZ
39 Zasadzisz  i uprawisz winnicę, a  nie  będziesz
!k[
pił  wina  i  niczego nie zbierzesz,  bo  wszystko
!k\
pożre robactwo. 40 Będziesz posiadał we wszystkich
!k]
swoich  granicach drzewa oliwne, a  nie  namaścisz
!k^
się  oliwą, gdyż oliwki opadną. 41 Wydasz na świat
!k_
synów i córki, a nie zostaną u ciebie, bo pójdą  w
!k`
niewolę.  42 Wszystkie drzewa i ziemiopłody  pożrą
!ka
owady.
!kb
43 Obcy,   mieszkający  u  ciebie,  będzie   się
!kc
wynosił coraz wyżej, a ty będziesz zstępował coraz
!kd
niżej.  44 On ci będzie pożyczał, a  ty  jemu  nie
!ke
pożyczysz.  On będzie na czele, a ty zostaniesz  w
!kf
tyle.
!kg
45 Spadną  na ciebie wszystkie te  przekleństwa,
!kh
będą  cię ścigały i dosięgną cię, aż cię zniszczą,
!ki
bo nie słuchałeś głosu Pana, Boga swego, by strzec
!kj
nakazów  i praw, które na ciebie nałożył. 46 Staną
!kk
się  one znakiem i zapowiedzią dla ciebie i  twego
!kl
potomstwa  na wieki. 47 Zamiast służyć Panu,  Bogu
!km
twemu,  w  radości i dobrym sercem, mając obfitość
!kn
wszystkiego  -  48 w  głodzie,  w  pragnieniu,   w
!ko
nagości  i  w  największej nędzy  będziesz  służył
!kp
swoim  wrogom,  których Pan naśle  na  ciebie.  On
!kq
położy na twój kark żelazne jarzmo, aż do zupełnej
!kr
twej zagłady.
!ks
49 Wzbudzi  Pan przeciw tobie lud  z  daleka,  z
!kt
krańców  ziemi,  podobny do szybko lecącego  orła,
!ku
naród,  którego języka nie rozumiesz,  50 naród  o
!kv
wzroku  dzikim.  Nie uszanuje on  starca  ani  dla
!kw
młodzieńca  nie  będzie miał  litości.  51 On  zje
!kx
przychówek  twego bydła, zbiory z twego  pola,  aż
!ky
cię  wytępi.  Nie zostawi ci nic: ani  zboża,  ani
!kz
moszczu,  ani  oliwy, ani przychówka  twego  bydła
!k{
większego,  ani  pomiotu  -  mniejszego,  aż   cię
!k|
zniszczy.  52 Będzie  cię  oblegał  we  wszystkich
!k}
twoich  grodach, aż padną w całym kraju  twe  mury
!k~
najwyższe  i najmocniejsze, na których  polegałeś.
!k
Będzie  cię oblegał we wszystkich grodach w  całym
!kÇ
kraju,  który  ci  dał Pan, Bóg twój.  53 Będziesz
!kü
zjadał  owoc  swego  łona: ciała  synów  i  córek,
!ké
danych   ci  przez  Pana,  Boga  twego  -  wskutek
!kâ
oblężenia  i nędzy, jakimi twój wróg cię  uciśnie.
!kä
54 Człowiek  u  ciebie  najbardziej  delikatny   i
!ků
rozpieszczony złym okiem będzie spoglądał na swego
!kć
brata,  na  żonę  łona swojego i na  resztę  swych
!kç
dzieci,  które pozostały, 55 nie chcąc nikomu  dać
!kł
ciała  swych  synów,  które będzie  jadł,  bo  nie
!kë
będzie  już  miał nic wskutek oblężenia  i  nędzy,
!kŐ
jakimi  cię uciśnie twój wróg we wszystkich  twych
!kő
miastach.    56 Kobieta   u   ciebie   najbardziej
!kî
delikatna  i  tak rozpieszczona,  że  nie  chciała
!kŹ
nawet postawić stopy na ziemi wskutek delikatności
!kÄ
i rozpieszczenia, złym okiem spojrzy na męża swego
!kĆ
łona,  na  syna i córkę, 57 ze względu na łożysko,
!kÉ
które  wyszło  z jej łona, lub na dzieci  urodzone
!kĹ
przez  siebie, gdyż jeść je będzie w ukryciu wobec
!kĺ
braku  wszystkiego  w czasie oblężenia,  w  nędzy,
!kô
jakimi  cię  uciśnie  wróg  we  wszystkich   twych
!kö
miastach.
!kĽ
58 Jeśli nie będziesz wypełniał wszystkich  słów
!kľ
tego Prawa - zapisanych w tej księdze - bojąc  się
!kŚ
chwalebnego  i  straszliwego tego  Imienia:  Pana,
!kś
Boga  swego, 59 Pan nadzwyczajnymi plagami dotknie
!kÖ
ciebie  i  twoje  potomstwo, plagami  ogromnymi  i
!kÜ
nieustępliwymi:    ciężkimi    i     długotrwałymi
!kŤ
chorobami.  60 Sprawi,  że  przylgną   do   ciebie
!kť
wszystkie zarazy Egiptu: drżałeś przed nimi, a one
!kŁ
spadną  na  ciebie. 61 Także wszystkie  choroby  i
!k×
plagi,  nie  zapisane w księdze tego Prawa,  ześle
!kč
Pan  na ciebie, aż cię wytępi. 62 Mała tylko ilość
!ká
ludzi  pozostanie  z  was, którzyście  liczni  jak
!kí
gwiazdy na niebie za to, że nie słuchaliście głosu
!kó
Pana,  Boga swego. 63 Jak podobało się Panu dobrze
!kú
czynić  wam, rozmnażając was, tak będzie się  Panu
!kĄ
podobało  zniszczyć  i wytępić  was,  i  usunąć  z
!ką
powierzchni ziemi, którą idziecie posiąść.  64 Pan
!kŽ
cię rozproszy pomiędzy wszystkie narody, od krańca
!kž
do  krańca ziemi, tam będziesz służył obcym  bogom
!kĘ
drewnianym i kamiennym, których nie znałeś ani ty,
!kę
ani  twoi przodkowie. 65 Nie zaznasz pokoju u tych
!k¬
narodów ani stopa twej nogi tam nie odpocznie.  Da
!kź
ci tam Pan serce drżące ze strachu, oczy wypłakane
!kČ
z  tęsknoty i duszę utrapioną. 66 Życie twe będzie
!kş
u ciebie jakby w zawieszeniu: będziesz drżał dniem
!k«
i  nocą  ze  strachu,  nie będziesz  pewny  życia.
!k»
67 Rano   powiesz:  «Któż  sprawi,   by   nadszedł
!k░
wieczór»,  a wieczorem: «Któż sprawi, by  nadszedł
!k▒
poranek» - a to ze strachu, który twe serce będzie
!k▓
odczuwać na widok, jaki stanie przed twymi oczami.
!k│
68 Pan cię odprowadzi okrętami i drogą do Egiptu*,
!k┤
o  którym  ci powiedziałem: «Nie będziesz  go  już
!kÁ
oglądać».  A  kiedy  zostaniesz  sprzedany   twoim
!kÂ
wrogom  jako niewolnik i niewolnica, nikt cię  nie
!kĚ
wykupi.
!kŞ
!k╣
!k║
69 To  są  słowa przymierza, które  nakazał  Pan
!k╗
zawrzeć  Mojżeszowi z Izraelitami w  kraju  Moabu,
!k╝
oprócz przymierza, jakie zawarł z nimi na Horebie.
!kŻ
!kż
Pomoc Boga a niewdzięczność ludu
!k┐
┌────┐ 01 Mojżesz  zwołał wszystkich Izraelitów  i
!k└
│ 29 │ rzekł:  Widzieliście wszystko,  co w  ziemi
!k┴
└────┘ egipskiej  Pan  na waszych  oczach  uczynił
!k┬
faraonowi,  wszystkim jego sługom i  całej  ziemi:
!k├
02 wielkie plagi, jakie widziały wasze oczy, znaki
!k─
i  wielkie  cuda. 03 Nie dał wam Pan  aż  do  dnia
!k┼
obecnego  serca,  które by  rozumiało,  ani  oczu,
!kĂ
które  by  widziały, ani uszu, które by słyszały*.
!kă
04 Prowadziłem  was  przez  czterdzieści  lat   po
!k╚
pustyni; a nie podarły się na was szaty ani obuwie
!k╔
na  waszych  nogach. 05 Chleba nie jedliście,  nie
!k╩
piliście wina ni sycery, abyście poznali,  że  Ja,
!k╦
Pan, jestem waszym Bogiem. 06 * Przyszliście potem
!k╠
na  to miejsce. Sichon, król Cheszbonu, i Og, król
!k═
Baszanu,  wyszli  przeciwko  nam  na  wojnę,  lecz
!k╬
pobiliśmy ich. 07 Odebraliśmy im ziemię i  daliśmy
!k¤
ją  w  posiadanie  Rubenitom,  Gadytom  i  połowie
!kđ
pokolenia Manassesa.
!kĐ
!kĎ
Wierność wobec przymierza
!kË
08 Strzeżcie słów tego przymierza i wypełniajcie
!kď
je,  byście  mieli  powodzenie  we  wszystkim,  co
!kŇ
uczynicie.   09 Stoicie  dzisiaj   wszyscy   przed
!kÍ
obliczem   Pana,  Boga  waszego:  wasi  naczelnicy
!kÎ
pokoleń,  wasi starsi, wasi zwierzchnicy  i  każdy
!kě
Izraelita;  10 wasze dzieci i żony, i obcy,  który
!k┘
przebywa w twoim obozie, począwszy od tego,  który
!k┌
ścina   drzewo,  do  tego,  który  czerpie   wodę.
!k█
11 Weszliście z Panem, Bogiem swoim, w przymierze,
!k▄
które  Pan,  Bóg  wasz, zawarł  dziś  z  wami  pod
!kŢ
przysięgą, 12 aby was dzisiaj uczynić swoim ludem.
!kŮ
On  bowiem  będzie dla was Bogiem, jak przyobiecał
!k▀
tobie   i   jak   poprzysiągł   przodkom   waszym:
!kÓ
Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi.
!kß
13 Nie  z  wami tylko zawieram to  przymierze  i
!kÔ
składam przysięgę, 14 ale z każdym, który tu  stoi
!kŃ
z  wami dzisiaj w obliczu Pana, Boga naszego, i  z
!kń
każdym, kogo tu dzisiaj nie ma z nami.
!kň
15 Wy wiecie, z kim mieszkaliśmy w Egipcie i jak
!kŠ
szliśmy  między narodami, wśród których droga  nam
!kš
wypadła.  16 Widzieliśmy  ich  obrzydliwości,  ich
!kŔ
posągi  z  drzewa i kamienia, ze srebra  i  złota,
!kÚ
które  są u nich. 17 Niech nie będzie między  wami
!kŕ
żadnego  mężczyzny  ani  kobiety,  ani  rodu,  ani
!kŰ
pokolenia, którego by serce się odwróciło od Pana,
!ký
Boga  waszego,  idąc  służyć bogom  tych  narodów.
!kÝ
Niech  nie będzie między wami korzenia, wydającego
!kţ
truciznę  lub  piołun*. 18 A gdyby  ktoś,  słysząc
!k´
słowa  tego przekleństwa, pochlebiał sobie w sercu
!k­
mówiąc:  «Będę miał pokój, nawet chodząc w  uporze
!k˝
mego  serca» - w ten sposób sprowadzając zgubę  na
!k˛
ziemię  tak  nawodnioną, jak  i  suchą*  -  19 nie
!kˇ
zechce  mu  Pan  przebaczyć, bo już rozpaliły  się
!k˘
gniew  i zazdrość Pana przeciwko temu człowiekowi;
!k§
spadną na niego wszystkie przekleństwa zapisane  w
!k÷
tej  księdze, a Pan wymaże jego imię  spod  nieba.
!k¸
20 Pan   go   wyłączy  na  jego  nieszczęście   ze
!k°
wszystkich    pokoleń   Izraela,   stosownie    do
!k¨
wszystkich przekleństw tego przymierza, zapisanych
!k˙
w księdze tego Prawa.
!kű
21 Wtedy   przyszłe  pokolenie,  wasi   synowie,
!kŘ
którzy po was powstaną, i obcy, który przybędzie z
!kř
dalekiej krainy, widząc plagi tej ziemi i choroby,
!k■
które na nią Pan ześle, powiedzą: 22 «Siarka, sól,
!k 
spalenizna po całej jego ziemi!» Nie obsieją  jej,
!l!
nie zakiełkuje, nie urośnie na niej żadna roślina,
!l"
jak  w  zagładzie Sodomy, Gomory, Admy  i  Seboim,
!l#
które    Pan   zniszczył   w   swym   gniewie    i
!l$
zapalczywości*.  23 I wszystkie  narody  powiedzą:
!l%
«Czemuż to Pan tak uczynił tej ziemi? Dlaczego ten
!l&
żar   gniewu?»   24 I  odpowiedzą:  «Bo   opuścili
!l'
przymierze  Pana,  Boga ich  przodków,  zawarte  z
!l(
nimi,  kiedy  ich  wyprowadził z ziemi  egipskiej,
!l)
25 a poszli służyć obcym bogom i oddawać im pokłon
!l*
-  bogom nieznanym, których On im nie przydzielił*
!l+
-  26 i  zapalił się gniew Pana przeciw tej ziemi,
!l,
sprowadzając   na  nich  wszystkie   przekleństwa,
!l-
zapisane  w tej księdze. 27 Wyrwał ich Pan  z  ich
!l.
ziemi   z   gniewem,  zapalczywością   i   wielkim
!l/
oburzeniem,  i wygnał ich do obcej ziemi,  jak  to
!l0
jest dzisiaj».
!l1
28 Rzeczy ukryte należą do Pana, Boga naszego, a
!l2
rzeczy  objawione - do nas i do naszych  synów  na
!l3
wieki, byśmy wykonali wszystkie słowa tego Prawa.
!l4
!l5
Powrót z niewoli
!l6
┌────┐ 01 Kiedy  się spełnią dla ciebie  wszystkie
!l7
│ 30 │ te  słowa: błogosławieństwo i przekleństwo,
!l8
└────┘ które ci obwieściłem; jeśli rozważysz je  w
!l9
swym  sercu, będąc między wszystkimi narodami,  do
!l:
których  Pan,  Bóg  twój, cię wypędzi  -  02 jeśli
!l;
wrócisz do Pana, Boga swego, będziesz słuchał jego
!l<
głosu we wszystkim, co ja ci dzisiaj rozkazuję,  i
!l=
ty,  i synowie twoi z całego swego serca i z całej
!l>
swej  duszy: 03 odwróci też i Pan, Bóg twój, twoje
!l?
wygnanie i zlituje się nad tobą. Zgromadzi cię  na
!l@
nowo  spośród wszystkich narodów, gdzie  cię  Pan,
!lA
Bóg twój, rozproszył. 04 Choćby twoi wygnańcy byli
!lB
na  krańcach nieba, zgromadzi cię stamtąd Pan, Bóg
!lC
twój,  i  stamtąd  cię zabierze. 05 Sprowadzi  cię
!lD
Pan,  Bóg  twój,  do ziemi, którą przodkowie  twoi
!lE
otrzymali  w posiadanie, abyś ją odzyskał;  uczyni
!lF
cię szczęśliwym i rozmnoży cię bardziej niż twoich
!lG
przodków.
!lH
06 Pan, Bóg twój, dokona obrzezania twego serca*
!lI
i  serca twych potomków, żebyś miłował Pana,  Boga
!lJ
swego,  z  całego  serca swego  i  z  całej  duszy
!lK
swojej,   po   to,   abyś  żył.  07 Wszystkie   te
!lL
przekleństwa ześle Pan, Bóg twój, na twoich wrogów
!lM
i   na   tych,  którzy  cię  nienawidzą   i   będą
!lN
prześladować.  08 Ty znowu będziesz słuchał  głosu
!lO
Pana,  wypełniając wszystkie polecenia,  które  ja
!lP
tobie  dziś  daję.  09 Pan, Bóg  twój,  poszczęści
!lQ
tobie  w  każdym poczynaniu twej ręki,  w  owocach
!lR
twego  łona, przychówku bydła i płodach ziemi.  Bo
!lS
Pan  na nowo będzie się cieszył ze świadczenia  ci
!lT
dobrodziejstw,  jak cieszył się  wyświadczając  je
!lU
twoim  przodkom, 10 jeśli będziesz  słuchał  głosu
!lV
Pana,  Boga swego, przestrzegając jego  poleceń  i
!lW
postanowień zapisanych w księdze tego Prawa; jeśli
!lX
wrócisz do Pana, Boga swego, z całego swego  serca
!lY
i z całej swej duszy.
!lZ
11 Polecenie  to  bowiem, które  ja  ci  dzisiaj
!l[
daję,  nie przekracza twych możliwości i nie  jest
!l\
poza  twoim  zasięgiem*. 12 Nie jest w niebiosach,
!l]
by  można było powiedzieć: «Któż dla nas wstąpi do
!l^
nieba  i  przyniesie je nam, a będziemy słuchać  i
!l_
wypełnimy je». 13 I nie jest za morzem, aby  można
!l`
było powiedzieć: «Któż dla nas uda się za morze  i
!la
przyniesie je nam, a będziemy słuchać i  wypełnimy
!lb
je». 14 Słowo to bowiem jest bardzo blisko ciebie:
!lc
w  twych  ustach  i  w twoim sercu,  byś  je  mógł
!ld
wypełnić*.
!le
!lf
Dwie drogi
!lg
15 Patrz!   Kładę  dziś  przed  tobą   życie   i
!lh
szczęście,  śmierć  i  nieszczęście.  16 Ja   dziś
!li
nakazuję  ci miłować Pana, Boga twego,  i  chodzić
!lj
Jego  drogami,  pełniąc Jego  polecenia,  prawa  i
!lk
nakazy,  abyś żył i mnożył się, a Pan,  Bóg  twój,
!ll
będzie  ci  błogosławił  w  kraju,  który  idziesz
!lm
posiąść.  17 Ale  jeśli swe serce  odwrócisz,  nie
!ln
usłuchasz,  zbłądzisz  i będziesz  oddawał  pokłon
!lo
obcym   bogom,  służąc  im  -  18 oświadczam   wam
!lp
dzisiaj, że na pewno zginiecie, niedługo zabawicie
!lq
na  ziemi,  którą idziecie posiąść,  po  przejściu
!lr
Jordanu.  19 Biorę dziś przeciwko wam na  świadków
!ls
niebo  i ziemię, kładąc przed wami życie i śmierć,
!lt
błogosławieństwo i przekleństwo. Wybierajcie  więc
!lu
życie,   abyście   żyli  wy  i  wasze   potomstwo,
!lv
20 miłując Pana, Boga swego, słuchając Jego głosu,
!lw
lgnąc  do  Niego; bo tu jest twoje życie i  długie
!lx
trwanie   twego   pobytu  na  ziemi,   którą   Pan
!ly
poprzysiągł   dać   przodkom  twoim:   Abrahamowi,
!lz
Izaakowi i Jakubowi».
!l{
!l|
OSTATNIE POLECENIA MOJŻESZA
!l}
!l~
Jozue następcą Mojżesza
!l
┌────┐ 01 I  jeszcze  Mojżesz   odezwał  się  tymi
!lÇ
│ 31 │ słowami  do  Izraela: 02 «Dziś mam już  sto
!lü
└────┘ dwadzieścia   lat.   Nie   mogę   swobodnie
!lé
chodzić. Pan mi powiedział: "Nie przejdziesz  tego
!lâ
Jordanu".  03 Sam Pan, Bóg twój,  przejdzie  przed
!lä
tobą;  On wytępi te narody przed tobą, tak  iż  ty
!lů
osiedlisz się w ich miejsce. A Jozue pójdzie przed
!lć
tobą,  jak  mówił Pan. 04 Pan postąpi z nimi,  jak
!lç
postąpił z Sichonem i Ogiem, królami Amorytów, i z
!lł
ich  krajami,  które zniszczył.  05 Wyda  ich  Pan
!lë
tobie  na  łup, a ty uczynisz im według wszystkich
!lŐ
poleceń,  jakie ci dałem. 06 Bądź mężny  i  mocny,
!lő
nie  lękaj  się, nie bój się ich,  gdyż  Pan,  Bóg
!lî
twój, idzie z tobą, nie opuści cię i nie porzuci».
!lŹ
07 Zawołał potem Mojżesz Jozuego i rzekł  mu  na
!lÄ
oczach całego Izraela: «Bądź mężny i mocny, bo  ty
!lĆ
wkroczysz   z   tym   narodem  do   ziemi,   którą
!lÉ
poprzysiągł  Pan dać ich przodkom,  i  wprowadzisz
!lĹ
ich  w  jej posiadanie. 08 Sam Pan, który  pójdzie
!lĺ
przed tobą, On będzie z tobą, nie opuści cię i nie
!lô
porzuci. Nie lękaj się i nie drżyj!»
!lö
!lĽ
Obrzędowe czytanie Prawa
!lľ
09 I  napisał Mojżesz to Prawo, dał je kapłanom,
!lŚ
synom  Lewiego, noszącym Arkę Przymierza Pańskiego
!lś
i  wszystkim  starszym Izraela. 10 I  rozkazał  im
!lÖ
Mojżesz:  «Po upływie siedmiu lat w roku darowania
!lÜ
długów,  w  czasie  Święta Namiotów,  11 gdy  cały
!lŤ
Izrael  się  zgromadzi, by oglądać  oblicze  Pana,
!lť
Boga  twego,  na miejscu, które On sobie  obierze,
!lŁ
będziesz  czytał to Prawo do uszu całego  Izraela.
!l×
12 Zbierz cały naród: mężczyzn, kobiety i  dzieci,
!lč
i  cudzoziemców,  którzy są w twoich  murach,  aby
!lá
słuchając  uczyli się bać Pana,  Boga  waszego,  i
!lí
przestrzegać  pilnie wszystkich słów  tego  Prawa.
!ló
13 Ich synowie, którzy Go jeszcze nie znają,  będą
!lú
słuchać  i  uczyć się bać Pana, Boga  waszego,  po
!lĄ
wszystkie  dni, jak długo żyć będzie w  kraju,  na
!lą
przejęcie którego przechodzicie Jordan».
!lŽ
!lž
Pouczenia Pańskie
!lĘ
14 Pan  rzekł do Mojżesza: «Oto zbliża się  czas
!lę
twojej  śmierci. Zawołaj Jozuego i stawcie  się  w
!l¬
Namiocie  Spotkania, abym dał  mu  swoje  nakazy».
!lź
Mojżesz  poszedł z Jozuem i stawili się w Namiocie
!lČ
Spotkania. 15 Pan ukazał się w Namiocie, w  słupie
!lş
obłoku. A słup obłoku stanął u wejścia do Namiotu.
!l«
16 Pan  rzekł do Mojżesza: «Oto ty spoczniesz  z
!l»
przodkami swymi, a lud ten powstanie, by  uprawiać
!l░
nierząd  z  bogami obcymi tego kraju,  do  którego
!l▒
wejdziecie. Mnie opuści i złamie przymierze, które
!l▓
z  wami zawarłem. 17 W tym dniu gniew mój zapłonie
!l│
przeciwko niemu, opuszczę go, skryję przed nim swe
!l┤
oblicze.  Stanie  się  bliski  zagłady   i   wiele
!lÁ
nieszczęść,  i  klęsk zwali się na niego,  tak  iż
!lÂ
powie  wtedy: "Czyż nie dlatego, że nie ma u  mnie
!lĚ
mojego Boga, spotkały mnie te nieszczęścia?"  18 A
!lŞ
Ja  zakryję  swe  oblicze  w  tym  dniu  z  powodu
!l╣
wszelkiego zła, które popełnił, zwracając  się  do
!l║
obcych bogów».
!l╗
!l╝
Hymn jako świadek
!lŻ
19 «Zapiszcie teraz sobie ten oto hymn. Naucz go
!lż
Izraelitów, włóż im go w usta, aby pieśń  ta  była
!l┐
dla Mnie świadkiem przeciwko synom Izraela. 20 Gdy
!l└
zaprowadzę  ich do ziemi, którą poprzysiągłem  ich
!l┴
przodkom,  opływającej w mleko i miód, będą  jedli
!l┬
do syta, utyją, potem zwrócą się do obcych bogów i
!l├
służyć im będą, a Mną wzgardzą i złamią przymierze
!l─
ze  Mną.  21 Lecz  gdy zwalą się  na  nich  liczne
!l┼
nieszczęścia  i klęski, ta pieśń świadczyć  będzie
!lĂ
przeciw  nim,  gdyż  usta ich  potomstwa  jej  nie
!lă
zapomną.  Ja  bowiem znam już  dziś  ich  zamysły,
!l╚
którymi się kierują, zanim wprowadzę ich do ziemi,
!l╔
którą im poprzysiągłem».
!l╩
22 Mojżesz  napisał  tę  pieśń  w  owym  dniu  i
!l╦
nauczył  jej  Izraelitów. 23 Pan dał  taki  rozkaz
!l╠
Jozuemu, synowi Nuna: «Bądź mężny i mocny, gdyż ty
!l═
zaprowadzisz   Izraelitów  do  ziemi,   którą   im
!l╬
poprzysiągłem, a Ja będę z tobą».
!l¤
!lđ
Prawo obok arki
!lĐ
24 Gdy Mojżesz zakończył całkowicie pisanie tego
!lĎ
Prawa w księdze, 25 rozkazał lewitom noszącym Arkę
!lË
Przymierza Pańskiego: 26 «Weźcie tę Księgę Prawa i
!lď
połóżcie  ją  obok  Arki  Przymierza  Pana,   Boga
!lŇ
waszego,  a  niech tam będzie przeciwko  wam  jako
!lÍ
świadek.  27 Ja  bowiem znam wasz  upór  i  twardy
!lÎ
kark.   Oto   jak  długo  żyję  z  wami,   opornie
!lě
postępowaliście  względem  Pana.  Cóż  dopiero  po
!l┘
mojej śmierci?»
!l┌
!l█
Izrael słucha hymnu
!l▄
28 «Zbierzcie  u  mnie  wszystkich  starszych  z
!lŢ
waszych  pokoleń i zwierzchników, abym  powiedział
!lŮ
do ich uszu te słowa i wezwał przeciw nim niebo  i
!l▀
ziemię na świadków. 29 Ponieważ wiem, że po  mojej
!lÓ
śmierci  na  pewno w przyszłości sprzeniewierzycie
!lß
się  i odstąpicie od drogi, którą wam przykazałem.
!lÔ
Dosięgnie  was nieszczęście, gdy czynić  będziecie
!lŃ
to,  co  jest  złe  w  oczach Pana,  gniewając  Go
!lń
czynami rąk waszych». 30 Potem wygłosił Mojżesz do
!lň
uszu  całej  społeczności Izraela wszystkie  słowa
!lŠ
tej pieśni:
!lš
!lŔ
Hymn Mojżesza*
!lÚ
!lŕ
$
Wstęp
!lŰ
┌────┐ 01 «Uważajcie, niebiosa, na to, co powiem,
!lý
│ 32 │ słów moich ust słuchaj, ziemio.
!lÝ
└────┘ 02 Nauka moja niech spływa jak deszcz,
!lţ
niech słowo me pada jak rosa,
!l´
jak deszcz rzęsisty na zieleń,
!l­
jak deszcz dobroczynny na trawę.
!l˝
03 Gdyż głosić chcę imię Pana:
!l˛
uznajcie wielkość Boga naszego;
!lˇ
04 On Skała*, dzieło Jego doskonałe,
!l˘
bo wszystkie drogi Jego są słuszne;
!l§
On Bogiem wiernym, a nie zwodniczym,
!l÷
On sprawiedliwy i prawy.
!l¸
!l°
Opieka Boża
!l¨
05 Zgrzeszyły przeciw Niemu
!l˙
"Nie-Jego-Dzieci", lecz ich zwyrodnienie,
!lű
pokolenie zwichnięte, nieprawe.
!lŘ
06 Więc tak odpłacać chcesz Panu,
!lř
ludu głupi, niemądry?
!l■
Czy nie On twym ojcem, twym stwórcą?
!l 
Wszak On cię uczynił, umocnił.
!m!
07 Na dawne dni sobie wspomnij.
!m"
Rozważajcie lata poprzednich pokoleń.
!m#
Zapytaj ojca, by ci oznajmił,
!m$
i twoich starców, niech ci powiedzą.
!m%
08 Kiedy Najwyższy rozgraniczał narody,
!m&
rozdzielał synów człowieczych,
!m'
wtedy ludom granice wytyczał
!m(
według liczby synów Izraela*;
!m)
09 bo Jego lud jest własnością Pana,
!m*
dziedzictwem Jego wydzielonym jest Jakub.
!m+
10 Na pustej ziemi go znalazł,
!m,
na pustkowiu, wśród dzikiego wycia*,
!m-
opiekował się nim i pouczał,
!m.
strzegł jak źrenicy oka.
!m/
11 Jak orzeł, co gniazdo swoje ożywia,
!m0
nad pisklętami swoimi krąży,
!m1
rozwija swe skrzydła i bierze je,
!m2
na sobie samym je nosi* -
!m3
12 tak Pan sam go prowadził,
!m4
nie było z nim boga obcego.
!m5
13 Na wyżyny świata go wyprowadził
!m6
i żywił* bogactwami pola.
!m7
Pozwolił mu miód wysysać ze skały
!m8
i oliwę z najtwardszej opoki.
!m9
14 Śmietanę od krów, a mleko od owiec
!m:
[jeść] wraz z łojem baranków,
!m;
baranów, synów Baszanu, i kozłów
!m<
razem z najczystszą pszenicą.
!m=
Krew piłeś winogron - mocne wino.
!m>
!m?
Wina Izraela
!m@
15 Utył Jeszurun* i wierzga
!mA
- grubyś, tłusty, otyły.
!mB
Boga, Stwórcę swego porzucił,
!mC
zelżył Skałę, swoje ocalenie.
!mD
16 Bogami obcymi do zazdrości Go pobudzają
!mE
i gniewają obrzydliwościami.
!mF
17 Złym duchom składają ofiary, nie Bogu,
!mG
bogom, których oni nie znają,
!mH
nowym, świeżo przybyłym -
!mI
nie służyli im wasi przodkowie.
!mJ
18 Gardzisz Skałą, co ciebie zrodziła,
!mK
zapomniałeś o Bogu, który cię zrodził.
!mL
!mM
!mN
19 Zobaczył to Pan i wzgardził,
!mO
oburzony na własnych synów i córki.
!mP
20 i rzekł: "Odwrócę od nich oblicze,
!mQ
zobaczę ich koniec,
!mR
gdyż są narodem niestałym,
!mS
dziećmi, w których nie ma wierności.
!mT
21 Mnie do zazdrości pobudzili nie-bogiem,
!mU
rozjątrzyli Mnie swymi czczymi bożkami;
!mV
i Ja ich do zazdrości pobudzę nie-ludem,
!mW
rozjątrzę ich głupim narodem*.
!mX
22 Zapłonął żar mego gniewu*,
!mY
co sięga do głębin Szeolu,
!mZ
pożera ziemię z plonami,
!m[
podwaliny gór zapala.
!m\
23 Zgromadzę na nich nieszczęścia,
!m]
wypuszczę na nich swe strzały,
!m^
24 zmorzy ich głód,
!m_
gorączka ich strawi i złośliwa zaraza.
!m`
Wbiję w nich kły dzikich zwierząt
!ma
z jadem tych, co pełzają w prochu.
!mb
25 Na dworze miecz będzie ich pozbawiał dzieci,
!mc
a przerażenie po domach,
!md
tak młodzieńców jak panny,
!me
niemowlę ssące i starca.
!mf
!mg
Czemu nie zgładzeni?
!mh
26 I rzekłem: Ja ich wygładzę,
!mi
wygubię ich pamięć u ludzi.
!mj
27 Alem się bał drwiny wroga*,
!mk
że przeciwnicy ich będą się łudzić,
!ml
mówiąc: Nasza ręka przemożna,
!mm
a nie Pan uczynił to wszystko.
!mn
28 Gdyż jest to plemię* niemądre
!mo
i nie mające rozwagi.
!mp
29 Jako roztropni zdołaliby pojąć,
!mq
zważaliby na swój koniec:
!mr
30 Jak może jeden odpędzać tysiące,
!ms
a dwóch odpierać dziesięć tysięcy?
!mt
Dlatego, że ich sprzedała ich Skała,
!mu
że Pan na łup ich wydał.
!mv
31 Bo skała* ich nie jest jak nasza Skała,
!mw
świadkami tego nasi wrogowie.
!mx
32 Bo winny ich szczep ze szczepu Sodomy
!my
lub z pól uprawnych Gomory;
!mz
ich grona to grona trujące,
!m{
co gorzkie mają jagody;
!m|
33 ich wino jest jadem smoków,
!m}
gwałtowną trucizną żmijową.
!m~
!m
Bóg ocali swój lud
!mÇ
34 Czy nie jest to u Mnie schowane,
!mü
opatrzone pieczęcią w mych skarbach?
!mé
35 Moja* jest odpłata i kara,
!mâ
w dniu, gdy się noga ich potknie.
!mä
Nadchodzi bowiem dzień klęski,
!mů
los ich gotowy, już blisko".
!mć
36 Bo Pan swój naród obroni,
!mç
litość okaże swym sługom;
!mł
gdy ujrzy, że ręka omdlała,
!më
że niewolników już nie ma ni wolnych.
!mŐ
37 I powie: "A gdzież ich bogowie,
!mő
opoka, do której się uciekali?
!mî
38 Ci, co zjadali tłuste ich żertwy
!mŹ
i wino pili z ich płynnych ofiar?
!mÄ
Niech wstaną i niech wam pomogą,
!mĆ
niech staną się waszą obroną.
!mÉ
39 Patrzcie teraz, że Ja jestem, Ja jeden,
!mĹ
i nie ma ze Mną żadnego boga.
!mĺ
Ja zabijam i Ja sam ożywiam,
!mô
Ja ranię i Ja sam uzdrawiam,
!mö
że nikt z mojej ręki nie uwalnia*.
!mĽ
40 Podnoszę rękę ku niebu* i mówię:
!mľ
Tak, Ja żyję na wieki.
!mŚ
41 Gdy miecz błyszczący wyostrzę
!mś
i wyrok wykona ma ręka,
!mÖ
na swoich wrogach się pomszczę,
!mÜ
odpłacę tym, którzy Mnie nienawidzą.
!mŤ
42 Upoję krwią moje strzały,
!mť
mój miecz napasie się mięsem,
!mŁ
krwią poległych i uprowadzonych,
!m×
głowami dowódców nieprzyjacielskich".
!mč
!má
!mí
43 * Chwalcie, narody, lud Jego:
!mó
bo On odpłaci za krew swoich sług,
!mú
odda zapłatę swym wrogom,
!mĄ
oczyści kraj swego ludu».
!mą
44 Poszedł więc Mojżesz z Jozuem, synem Nuna,  i
!mŽ
wypowiedział  wszystkie słowa tej pieśni  do  uszu
!mž
ludu.
!mĘ
!mę
Prawo źródłem życia
!m¬
45 Gdy  Mojżesz skończył wygłaszać wszystkie  te
!mź
słowa do całego Izraela, 46 rzekł do nich: «Weźcie
!mČ
sobie  do serca te wszystkie słowa, które  ja  wam
!mş
dzisiaj ogłaszam, nakażcie waszym dzieciom  pilnie
!m«
strzec wszystkich słów tego Prawa. 47 Nie jest ono
!m»
bowiem dla was rzeczą błahą, bo jest waszym życiem
!m░
i  dzięki  niemu długo żyć będziecie na ziemi,  do
!m▒
której idziecie przez Jordan, aby ją posiąść».
!m▓
!m│
Zapowiedź śmierci Mojżesza
!m┤
48 Potem rzekł Pan do Mojżesza tego samego dnia:
!mÁ
49 «Wstąp na tę górę Abarim*: górę Nebo,  w  ziemi
!mÂ
Moabu   naprzeciw  Jerycha,  i  spójrz  na  ziemię
!mĚ
Kanaan,   którą  daję  w  posiadanie   Izraelitom.
!mŞ
50 Umrzesz  tam  na górze, na którą  wejdziesz,  i
!m╣
połączysz się ze swymi przodkami, jak zmarł Aaron,
!m║
brat  twój, na górze Hor i połączył się  ze  swymi
!m╗
przodkami.  51 Ponieważ  nie  byliście  mi  wierni
!m╝
między  Izraelitami przy wodach Meriba pod Kadesz,
!mŻ
na  pustyni  Sin, nie objawiliście  mej  świętości
!mż
wśród   Izraelitów,  52 dlatego  tylko  z   daleka
!m┐
ujrzysz  tę  ziemię, lecz ty tam nie wejdziesz  do
!m└
tej krainy, którą Ja daję Izraelitom».
!m┴
!m┬
Błogosławieństwo Mojżesza
!m├
┌────┐ 01 Oto błogosławieństwo, które wypowiedział
!m─
│ 33 │ Mojżesz,  mąż Boży, nad Izraelitami,  przed
!m┼
└────┘ swoją śmiercią:
!mĂ
02 Rzekł:
!mă
Pan przyszedł z Synaju
!m╚
i z Seiru dla nich wzeszedł*,
!m╔
zabłysnął z góry Paran,
!m╩
przybywa z Meriba po Kadesz,
!m╦
w prawicy ogień płonący*.
!m╠
03 On kocha swój lud.
!m═
Wszyscy Jego święci* są w Jego* ręku.
!m╬
U nóg Twoich oni usiedli,
!m¤
słowa Twoje przyjmują.
!mđ
04 Mojżesz dał nam Prawo -
!mĐ
dziedzictwo społeczności Jakuba.
!mĎ
05 Był Król w Jeszurunie*,
!mË
gdy się zeszli książęta narodu,
!mď
zgromadziły się pokolenia Jakuba.
!mŇ
06 Niech żyje Ruben, niech nie umiera,
!mÍ
niech żyje, choć liczbą niewielki*.
!mÎ
07 To powiedział do Judy:
!mě
Usłysz, Panie, głos Judy,
!m┘
doprowadź go do jego ludu,
!m┌
niech Twoje ręce go obronią,
!m█
bądź dlań obroną od wrogów.
!m▄
08 Do Lewiego powiedział:
!mŢ
Twoje tummim i urim są dla oddanego ci męża,
!mŮ
wypróbowałeś* go w Massa,
!m▀
spierałeś się z nim u wód Meriba.
!mÓ
09 O ojcu swym on mówi
!mß
i o matce: «Ja ich nie widziałem»,
!mÔ
nie zna już swoich braci,
!mŃ
nie chce rozpoznać swych dzieci*.
!mń
Tak słowa Twego strzegli,
!mň
przymierze Twoje zachowali.
!mŠ
10 Niech nakazów Twych uczą Jakuba,
!mš
a Prawa Twego - Izraela,
!mŔ
przed Tobą* palą kadzidło,
!mÚ
na Twoim ołtarzu - całopalenia*.
!mŕ
11 Moc jego, Panie, błogosław,
!mŰ
a dzieła rąk jego przyjmij,
!mý
złam biodra jego nieprzyjaciół
!mÝ
i tych, co go nienawidzą, by nie powstali.
!mţ
12 Do Beniamina powiedział:
!m´
Umiłowany przez Pana,
!m­
bezpiecznie u Niego zamieszka,
!m˝
u Niego, który zawsze będzie go bronił,
!m˛
odpocznie w Jego ramionach.
!mˇ
13 Do Józefa* powiedział:
!m˘
Jego ziemia - błogosławiona przez Pana,
!m§
przez bogactwo niebios, przez rosę,
!m÷
przez źródła otchłani podziemnej,
!m¸
14 przez bogactwo darów słońca,
!m°
przez bogactwo plonów miesięcy,
!m¨
15 przez skarby z gór starożytnych,
!m˙
przez bogactwo odwiecznych pagórków,
!mű
16 przez bogactwo z ziemi i plonów,
!mŘ
łaska Mieszkańca Krzaku*:
!mř
dzieła Jego* na głowie Józefa,
!m■
na skroni księcia* swych braci.
!m 
17 Oto Jego byk pierworodny - cześć Jemu!
!n!
Jego rogi - rogami bawołu,
!n"
bije nimi narody aż po krańce ziemi.
!n#
Oto miriady Efraima,
!n$
oto tysiące Manassesa.
!n%
18 Do Zabulona powiedział:
!n&
Zabulonie, ciesz się na twoich wyprawach,
!n'
i ty Issacharze*, w twoich namiotach.
!n(
19 Zwołują narody na górę*,
!n)
by złożyć tam prawe ofiary;
!n*
gdyż z bogactwa morza będą korzystać
!n+
i ze skarbów w piasku ukrytych.
!n,
20 Do Gada powiedział:
!n-
Szczęśliwy, kto da miejsce Gadowi!
!n.
Odpoczywa jak lwica,
!n/
rozdarł ramię i głowę.
!n0
21 Rzeczy najlepszych pożąda dla siebie,
!n1
pragnie działu dowódcy;
!n2
chce kroczyć na czele narodu.
!n3
Sprawiedliwość Pana wypełnił
!n4
i Jego sądy nad Izraelem.
!n5
22 Do Dana powiedział:
!n6
Dan jest lwiątkiem,
!n7
które się rzuca z Baszanu.
!n8
23 Do Neftalego powiedział:
!n9
Neftali łaską nasycony,
!n:
pełen jest błogosławieństw Pana,
!n;
morze i południe posiądzie.
!n<
24 Do Asera powiedział:
!n=
Aser błogosławiony wśród synów,
!n>
niech będzie kochany przez braci,
!n?
niech kąpie nogę w oliwie*.
!n@
25 Twe zawory* z żelaza i brązu,
!nA
jak dni twoje moc twoja trwała.
!nB
26 Do Boga Jeszuruna* nikt niepodobny,
!nC
by tobie pomóc, cwałuje po niebie,
!nD
po obłokach, w swym majestacie.
!nE
27 Zwycięzcą jest Bóg odwieczny.
!nF
Zniża swą broń* - On od wieków,
!nG
by odpędzić wroga przed tobą;
!nH
to On woła: Wyniszcz!
!nI
28 Izrael zamieszkał bezpiecznie,
!nJ
na osobności jest źródło Jakuba*,
!nK
na ziemi zboża i moszczu,
!nL
niebiosa zsyłają mu rosę.
!nM
29 Izraelu, tyś szczęśliwy,
!nN
któż tobie podobny?
!nO
Narodzie, zbawiony przez Pana,
!nP
Obrońca twój tobie pomaga,
!nQ
błogosławi zwycięski twój miecz.
!nR
Wrogowie słabną przed tobą,
!nS
ty zaś wyniosłość ich depczesz.
!nT
!nU
Śmierć Mojżesza
!nV
┌────┐ 01 Mojżesz wstąpił  ze stepów Moabu na górę
!nW
│ 34 │ Nebo,  na szczyt Pisga, naprzeciw  Jerycha.
!nX
└────┘ Pan zaś pokazał mu całą ziemię Gilead aż po
!nY
Dan,   02 całą  -  Neftalego,  ziemię  Efraima   i
!nZ
Manassesa, całą krainę Judy aż po Morze Zachodnie,
!n[
03 Negeb, okręg doliny koło Jerycha, miasta  palm,
!n\
aż do Soaru.
!n]
04 Rzekł   Pan  do  niego:  «Oto   kraj,   który
!n^
poprzysiągłem Abrahamowi, Izaakowi i Jakubowi tymi
!n_
słowami:  Dam  go  twemu potomstwu.  Dałem  ci  go
!n`
zobaczyć własnymi oczami, lecz tam nie wejdziesz».
!na
05 Tam,  w  krainie Moabu, według  postanowienia
!nb
Pana,  umarł Mojżesz, sługa Pański. 06 I pochowano
!nc
go  w  dolinie krainy Moabu naprzeciw Bet-Peor,  a
!nd
nikt  nie  zna jego grobu aż po dziś  dzień.  07 W
!ne
chwili śmierci miał Mojżesz sto dwadzieścia lat, a
!nf
wzrok  jego  nie  był przyćmiony  i  siły  go  nie
!ng
opuściły.
!nh
08 Izraelici  opłakiwali  Mojżesza  na   stepach
!ni
Moabu przez trzydzieści dni.
!nj
Potem  skończyły  się dni  żałoby  po  Mojżeszu.
!nk
09 Jozue, syn Nuna, pełen był ducha mądrości, gdyż
!nl
Mojżesz   włożył  na  niego  ręce.   Słuchali   go
!nm
Izraelici  i  czynili, jak im Pan  rozkazał  przez
!nn
Mojżesza.  10 Nie powstał więcej w Izraelu  prorok
!no
podobny do Mojżesza, który by poznał Pana twarzą w
!np
twarz,  11 ani  [równy] we  wszystkich  znakach  i
!nq
cudach,  które  polecił  mu  Pan  czynić  w  ziemi
!nr
egipskiej  wobec faraona, wszystkich sług  jego  i
!ns
całego  jego kraju; 12 ani równy mocą ręki i  całą
!nt
wielką  grozą,  jaką  wywołał  Mojżesz  na  oczach
!nu
całego Izraela.
!nv