MUI (cz. 5.) ------------ MAGICZNA AMIGA W ostatniej czëôci naszego cyklu chciaîbym przedstawiê kilka ciekawych programów korzystajâcych z MUI, w które warto sië zaopatrzyê. Nie bëdâ to ich dokîadne omówienia, ale raczej ogólne informacje, majâce na celu przybliûenie istniejâcego juû oprogramowania, które potrafi w peîni wykorzystaê moûliwoôci nowych procedur obsîugi graficznego interfejsu uûytkownika. Jarosîaw Horodecki Na poczâtku trzeba przypomnieê, ûe w peîni komfortowe posîugiwanie sië aplikacjami, korzystajâcymi z MUI, moûliwe jest wîaôciwie przy nieco bardziej rozbudowanej Amidze niû zwykîa A1200. Ideaîem jest wîaôciwie A1200 z kartâ turbo wyposaûonâ w procesor MC68030 i przynajmniej 4 MB pamiëci Fast. Zalecany jest takûe MagicWB, do którego dostosowana jest standardowa kolorystyka MUI. Oczywiôcie zupeînie nieúle system dziaîa juû i przy MC68020, jednak pod warunkiem zainstalowania Fast RAM-u. To tyle tytuîem wstëpu. Zajmë sië teraz przykîadami programów, zaczynajâc od róûnych uûytków systemowych, dziëki którym moûna zainstalowaê w Workbenchu nowe funkcje albo znacznie uîatwiê sobie pracë z amigowym systemem. Z pewnoôciâ interesujâcy jest program TinyMeter, dostëpny obecnie w wersji 3.1. To niewielkie narzëdzie powinno byê umieszczone w szufladzie WBStartUp i dziaîa jako program typu commodity. Wyôwietla na ekranie niewielkie okienko, w którym zawarte sâ informacje o zasobach systemu. Sposób przekazywania tych informacji moûe byê jednak dowolnie zdefiniwoany przez uûytkownika za pomocâ doîâczonego do pakietu programu konfiguracyjnego, który podczas automatycznej instalacji trafia do katalogu PREFS na partycji systemowej twardego dysku. Informacje o iloôci wolnego miejsca na wybranych przez uûytkownika dyskach, a takûe o wolnej pamiëci mogâ byê wyôwietlane zarówno w formie pasków, jak i dokîadnych wartoôci liczbowych. Wszystko moûe byê ustawione zgodnie z potrzebami uûytkownika. TinyMeter potrafi takûe podawaê dokîadny czas, datë, a takûë procent zajëtoôci procesora w danym momencie. W sumie bardzo poûyteczny i naprawdë bardzo efektowny dodatek do Workbencha. Równieû interesujâcym urozmaiceniem amigowskiego systemu jest program Magic Selector w wersji 1.80. Dziëki niemu przy kaûdym uruchomieniu Amigi losowany jest jeden z kilku wyznaczonych podkîadów, który bëdzie uûyty jako tîo na Workbenchu oraz dla otwieranych okienek katalogowych. Oczywiôcie sam program uruchamiany podczas startu systemu nie korzysta bezpoôrednio z graficznego interfejsu MUI, jednak jego program konfiguracyjny stworzony jest wîaônie przy uûyciu procedur graficznych MUI. Dodatkowo Magic Selector wybiera takûe zestaw dúwiëków, które podczepiane sâ pod róûne funkcje systemowe. Umiejëtne zestawienie niektórych opcji systemowych z efektownymi samplami moûe daê naprawdë doskonaîe rezultaty. Bardzo przydatnym i "duûym" narzëdziem napisanym przy uûyciu MUI jest z caîâ pewnoôciâ RO, obecnie dostëpne w wersji 1.22. Ten spory program to nic innego jak zupeînie niezîy menadûer plików, pod wieloma wzglëdami dorównujâcy mistrzowi -- Directory Opusowi. Moûliwoôci konfiguracji, tworzenia nowych funkcji, nowych typów plików sâ naprawdë spore. Przy tym wszystkim RO jest naprawdë programem o doskonale dopracowanej szacie graficznej. Prezentuje sië wiëc wyjâtkowo efektownie, zwîaszcza gdy skorzystamy ze wszystkich moûliwoôci MUI, jak trójwymiarowe przyciski i suwaki, czy teû tîa umieszczane w róûnych okienkach. Trzeba jednak uczciwie powiedzieê, ûe RO nie jest teû pozbawione pewnych wad. Wynikajâ one gîównie z tego, ûe napisany jest przy uûyciu MUI. Przede wszystkim wiëc nie jest to program najszybszy w swojej grupie. Ustëpuje pod wzglëdem szybkoôci wykonywania podstawowych operacji na plikach takim narzëdziom, jak DirectoryOpus, DiskMaster, FileMaster, czy choêby MTool. Cóû, jest to jednak cena, jakâ trzeba zapîaciê za elegancjë. Kolejny program, który zaliczyê moûna do grupy "workbenchowych", to MegaFormat. Jest to po prostu udoskonalona wersja zwykîego programu formatujâcego dyski, jaki dostëpny jest w AmigaDOS-ie. MegaFormat po prostu korzysta z MUI, przez co jest nieco îadniejszy niû program formatujâcy, dostëpny w systemie amigowskim. Nastëpny z niewielkich, a interesujâcych dodatków do systemu to ZFreq w wersji 1.0. Ta prosta procedura to narzëdzie w rodzaju znanego RTP-atcha automatycznie podstawiajâcego procedury biblioteki reqtools pod wszystkie funkcje systemowe, korzystajâce z innych bibliotek. ZFreq ma jednak nieco bardziej ograniczone zastosowanie, a mianowicie sîuûy jedynie do zamienienia requesterów plikowych przez zastâpienie zwykîych okienek systemowych eleganckimi requesterami MUI. Wadâ ZFreq jest to, ûe niektóre starsze programy, niestety, buntujâ sië, co moûe z kolei doprowadziê do zawieszenia systemu. Nie jest to jednak wina samego ZFreq, ale úle napisanych programów. Doskonaîâ alternatywâ wobec standardowego workbenchowego programu konfiguracyjnego, sîuûâcego do ustawiania rozdzielczoôci, w której pracowaê ma Workbench (czyli po prostu ScreenMode z katalogu Prefs), jest korzystajâcy z MUI MUIScreenMode w wersji 1.5. Pominâwszy znacznie efektowniejszâ niû w oryginale szatë graficznâ programu, warto wspomnieê, ûe dziëki niemu moûliwe jest otwarcie ekranu Workbencha w trybie HAM, po czym moûliwe jest stosowanie specjalnie przygotowanych wielokolorowych ikonek. Niestety, obecna wersja MUIScreenMode nie radzi sobie jeszcze z moûliwoôciami systemu CyberGFX i podobnie jak standardowe "preferencje" gîupieje przy ustawianiu na przykîad 16 mln kolorów. Szalenie przydatnym programem pomocnym w codziennej pracy z Amigâ, jeûeli mamy spore zbiory oprogramowania i danych zapisane na twardym dysku, okaûe sië niewâtpliwie FindIt w wersji 1.2. Jak nietrudno sië domyôliê z nazwy programu, sîuûy on do odnajdywania wskazanych plików. Poszukiwany plik moûe byê oczywiôcie zapisany za pomocâ systemowych "jokerów", czyli znaków zastëpujâcych wiëksze sekwencje lub dopuszczajâcych istnienie w danym miejscu nazwy pliku dowolnego znaku ASCII. Warto zwróciê uwagë, ûe program oprócz efektownej, jakâ ma kaûda aplikacja dla MUI, prezencji jest naprawdë bardzo szybki. Przy robieniu workbenchowych porzâdków na pewno przyda sië drobny program o nazwie Scale Icon. Umoûliwia on bardzo proste skalowanie wizerunków ikon, które wyôwietla Workbench. Wystarczy przenieôê wybrane ikony do okienka programu i opuôciê je nad nim, a nastëpnie ustawiê ich dowolnie wybranâ wielkoôê. Teraz trzeba juû tylko skorzystaê z przycisku SCALE i po chwili mamy gotowy elegancki zestaw ikon o identycznych rozmiarach. Skalowanie odbywa sië jednak wedîug najprostszego z moûliwych algorytmu wycinania niektórych rzëdów i kolumn, co niekiedy prowadzi do niezbyt efektownych rezultatów. Czegóû jednak moûna wymagaê od tak prostego narzëdzia? Zawsze pewnym problemem w amigowskim systemie pozostawaîy zmienne ôrodowiskowe ustawiane za pomocâ komendy AmigaDOS-u SetENV, a takûe automatycznie tworzone przez niektóre programy. Zwykle, aby zmodyfikowaê zawartoôê tych plików, trzeba korzystaê z edytora tekstu i wklepywaê odpowiednie wartoôci. Program MuiEnv w ostatniej wersji 1.6 znacznie uîatwia sprawë. Wyôwietla on po prostu listë wszystkich aktualnie istniejâcych w systmie zmiennych i umoûliwia prostâ edycjë ich wartoôci. Moûna prowadziê edycjë zmiennych zarówno w trybie tekstowym, jak i wpisujâc ich zawartoôê bezpoôrednio za pomocâ odpowiednich wartoôci wpisywanych bezpoôrednio do pliku. Umoûliwia to wpisanie znaków, których nie moûna uzyskaê na klawiaturze albo po prostu potrzebnych wartoôci liczbowych. Na usprawnieniach Workbencha zbiór programów napisanych przy uûyciu MUI oczywiôcie sië nie koïczy. Szczególnie spora jest kolekcja programów peîniâcych funkcjë prostych lub bardziej skomplikowanych baz danych oraz programów kalkulacyjnych. Jednym z bardziej popularnych tego rodzaju narzëdzi jest AddressAssist w wersji 2.0. Jest to doôê rozbudowana adresowa baza danych. Uûytkownik ma do dyspozycje wszystkie podstawowe pola potrzebne do opisania kaûdej osoby. Jest to oczywiôcie nazwisko, imië, numery telefonów, adres, a takûe miejsce przeznaczone na luúny komentarz. Gotowa baza danych moûe byê oczywiôcie w dowolny sposób sortowana, zgrywana do zwykîych plików tekstowych. Moûna równieû wykonywaê wszystkie podstawowe operacje, jak wyszukiwanie, edycja, czy teû kasowanie poszczególnych rekordów. To wszystko wykonujemy za pomocâ bardzo dobrze przygotowanego interfejsu graficznego. Dla mniej wymagajâcych interesujâcâ propozycjâ moûe byê Address Book v0.34. Dysponuje ona wszystkimi podstawowmi cechami ksiâûki teleadresowej, a dodatkowo daje takûe moûliwoôê zabezpieczenia danych za pomocâ hasîa oraz automatycznego wykrëcenia wskazanego numeru telefonu. Wszyscy miîoônicy myzyki i kolekcjonerzy pîyt oraz kaset z pewnoôciâ zaintersujâ sië programem AudioED w wersji 2.06. Umoûliwia on zaîoûenie bazy danych posiadanych zbiorów, ale dziëki niemu moûna takûe wydrukowaê okîadki wybranych pîyt i kaset, moûna stworzyê spisy utworów oraz zespoîów speîniajâcych z góry zadane kryteria. Krótko mówiâc, jest to bardzo dobra, dysponujâca sporymi moûliwoôciami, specjalistyczna baza danych. Kolekcjonerzy obrazków zainteresujâ sië z kolei programem PicView o numerze wersji 1.2. Dziëki niemu ze wskazanych katalogów zawierajâcych dziesiâtki obrazków moûna zrobiê îatwâ do przejrzenia kolekcjë. PicView zamienia wszystkie wskazane obrazki na ich pomniejszone i zamienione na korzystajâce z odcieni szaroôci odpowiedniki. Obrazki takie moûna bardzo szybko przejrzeê, aby znaleúê ten poszukiwany. Wystarczy wtedy naï kliknâê, aby na ekranie pojawiîa sië jego kolorowa, peîna wersja. Na koniec trzeba jeszcze wspomnieê o internetowych programach korzystajâcych z MUI. Przede wszystkim wiëc z MUI korzysta najlepsza dostëpna na Amidze przeglâdarka do stron WWW, czyli IBrowse dostëpny obecnie w wersji 1.0. Z MUI korzystajâ takûe bardzo popularne przeglâdarki do WWW, takie jak najstarszy z nich Mosaic, czy teû stosowane w pakiecie AmigaSurfer MindWalker oraz Voyager. Przy uûyciu procedur MUI napisano takûe programy do obsîugi wszystkich innych najwaûniejszych usîug internetowych. Sâ wiëc przynajmniej trzy programy do obsîugi FTP (AmiFTP, AmFTP oraz mFTP), program do obsîugi IRC (AmIRC) oraz programy pocztowe, graficzne interfejsy uûytkownika dla AmiTCP lub choêby sam internetowy program Miami, opisywany juû na naszych îamach. Widaê wiëc, ûe do zastosowaï sieciowych MUI jest wrëcz niezbëdne. Programy korzystajâce z MUI moûna oczywiôcie opisywaê w nieskoïczonoôê, nawet tak krótko wymieniajâc jedynie ich najwaûniejsze cechy. Na tym jednak skoïczymy nasz cykl. Zachëcam oczywiôcie do zainstalowania MUI, jeûeli jeszcze tego nie uczyniliôcie, i poszukiwania programów, które z tego pakietu korzystajâ. Na zachëtë zamieszczam jeszcze listë najciekawszych narzëdzi, jakie udaîo mi sië znaleúê w Internecie w archiwum Aminet.